III SA/Wa 2723/12
WyrokWSA w Warszawie2013-09-20
Skład orzekający: Marek Krawczak, Aneta Lemiesz, Ewa Radziszewska-Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki z o.o. może zostać pociągnięty do solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, jeśli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał istnienia przesłanek egzoneracyjnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo wykazały istnienie pozytywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, w tym bezskuteczność egzekucji z majątku spółki. Skarżący nie wykazał również istnienia przesłanek egzoneracyjnych, takich jak zgłoszenie wniosku o upadłość we właściwym czasie lub wskazanie mienia spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości. W związku z tym skarga została oddalona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. orzekającą o jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki E. sp. z o.o. w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na wynagrodzenia za okres IX-XII 2006 r. Skarżący kwestionował decyzję organu, jednak sąd administracyjny uznał, że organy prawidłowo ustaliły przesłanki odpowiedzialności członka zarządu, a skarżący nie wykazał istnienia przesłanek egzoneracyjnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Krawczak, Sędziowie sędzia WSA Aneta Lemiesz, sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Katarzyna Smaga, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2013 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za okres od września do grudnia 2006 r. oddala skargę
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. (zwany dalej: "NUS") decyzją z [...] listopada 2011r. orzekł o solidarnej odpowiedzialności M. Z. (dalej zwany: "Skarżącym") wraz z E. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej zwana: "Spółką") za zaległości podatkowe z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek od wynagrodzeń wypłaconych przez Spółkę -płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych (dalej zwany: "p.d.f.") za XII 2005r., I-III, V-XII 2006r. i umorzył postępowanie za okres I-XI 2005r.
NUS na wstępie wskazał, że Dyrektor Izby Skarbowej w W. (dalej zwany: "DIS"), po rozpoznaniu odwołania, w którym Skarżący zarzucił przedawnienie części roszczeń oraz niepełne i niezupełne wyjaśnienie stanu faktycznego, decyzją z [...] grudnia 2009r. uchylił decyzję NUS z [...] sierpnia 2009r. orzekającą o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2003r. i styczeń 2008r. - łącznie 14.975zł i odsetki za zwłokę - 10.562zł i koszty egzekucyjne - 239,49zł oraz w p.d.f. za pobrane a niewpłacone zaliczki od wynagrodzeń wypłaconych w l-XII 2005r., I-III, V-XII 2006r., - łącznie - 14.585,83zł i odsetki za zwłokę - łącznie 6.273zł i koszty egzekucyjne - 803,86zł oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem DIS naruszono art. 116 § 1 pkt 1 i art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. (Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej zwana: "O.p."), bo nie podjęto wszelkich możliwych czynności mających na celu ustalenie majątku Spółki i jego egzekucji oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, w zakresie istnienia przesłanki bezskuteczności egzekucji. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy mieć na względzie art. 118 O.p. i zalecił m.in. przeprowadzenie czynności egzekucyjnych w celu zaspokojenie wierzytelności publicznoprawnych z posiadanego przez Spółkę majątku ruchomego: FORD TRANSIT 2.5D, uwzględnienie ustaleń Sądu Rejonowego dla W. w związku z wnioskiem o nakazanie dłużnikowi – ww. Spółce wyjawienia majątku, zgodnie z art. 913 k.p.c., uzupełnienie materiału dowodowego o czynności dokonane przez poborców skarbowych i o informacje od komornika sądowego o skuteczności prowadzonej egzekucji sądowej do majątku Spółki, w związku ze zbiegiem egzekucji.
NUS, dokonując ponownej analizy i oceny zebranego materiału dowodowego, przyjął, że Skarżący pełnił funkcję członka zarządu - prezes od 5 kwietnia 2001r. do dnia wydania ww. decyzji - w czasie powstawania ww. zobowiązań, które przekształciły się w zaległości podatkowe, co ustalono, na podstawie odpisu pełnego z rejestru Krajowego Rejestru Sądowego. Skarżący był i jest uprawniony do reprezentowania Spółki i do składania oświadczeń i podpisów w jej imieniu. Wypełniona została pierwsza z pozytywnych przesłanek odpowiedzialności z art. 116 O.p.
NUS dokonał też czynności mających na celu zaspokojenie ww. wierzytelności, w związku z wystawionymi na Spółkę tytułami wykonawczymi. Ustalił, iż Spółka figuruje w rejestrze przedsiębiorców i jako płatnik składek pod adresem: W., ul. [...] i nie figuruje w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych. Spółka pod ww. adresem od wielu lat nie prowadzi działalności. Zajęto jej rachunki bankowe w: a) Banku G. S.A. w W., który z zerowym saldem zablokowano w związku ze zbiegiem egzekucji sądowej i administracyjnej, b) N. S.A. w L., na którym nie było środków na pokrycie roszczeń, c) B. S.A. w W., który poinformował o zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej. NUS uzyskał informację o bezskuteczności egzekucji sądowej z majątku Spółki prowadzonej przez Komornika Sądowego Rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym dla W.. NUS ustalił, że Spółka jest właścicielem auta FORD TRANSIT 2.5D z 1991r. o nr rej. [...], którego posiadaczem jest S. B. zam. W., ul. [...]. Pozyskał także wykaz majątku Spółki z 26 maja 2010r., z którego wynikało, iż posiada ona jedynie 1.000zł i wierzytelności wobec: I. Sp. z o.o., B. Sp. z o.o. - ok. 270.000zł z odsetkami, ale próba ich wyegzekwowania nie przyniosła efektów, bo dłużnicy nie odebrali ani zajęć wierzytelności ani ponagleń. Należało zatem uznać, że prowadzenie dalszego postępowania egzekucyjnego stało się bezcelowe, bo wszelkie możliwe działania w celu wyegzekwowania ww. zaległości podatkowych od Spółki, która nie posiada majątku, wobec którego możliwe byłoby zastosowanie środka egzekucyjnego i zaspokojenie wierzytelności Skarbu Państwa okazały się bezskuteczne. W wyniku wszczęcia i przeprowadzenia egzekucji z majątku Spółki nie doszło do przymusowego zaspokojenia wierzyciela. Została więc spełniona druga z przesłanek, o których mowa w art. 116 O.p.
Zdaniem NUS nieuregulowanie ww. należności przez Spółkę i zaciąganie kolejnych zobowiązań wskazuje, że powinna złożyć wniosek o upadłość już na początku swojego istnienia, na mocy art. 10 i art. 11 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. z 2003r. Nr 60, poz. 535; dalej zwana "u.p.u.n."). Skarżący miał też obowiązek czuwać nad kondycją finansową Spółki i zgłosić do sądu ww. wniosek w terminie wymaganym przez prawo, ale tego nie uczynił. Nie ustał także byt prawny Spółki przez likwidację. Spółka pełniąc funkcję płatnika, mimo pobierania od wynagrodzeń pracowników zaliczek na p.d.f. nie wywiązywała się z ustawowego obowiązku, uchylając się od ich wpłaty na rzecz organu podatkowego. Nie wystąpiła więc przesłanka z art. 116 O.p. pozwalająca uwolnić Skarżącego od odpowiedzialności za zobowiązania Spółki.
NUS w związku z tym, iż termin przekazania zaliczek na p.d.f. od stycznia do listopada 2005r. przypadał kolejno od: 21 lutego 2005r. do 20 grudnia 2005r., stwierdził, że termin na wydanie decyzji o odpowiedzialność podatkowej Skarżącego za ww. należności upłynął 31 grudnia 2010r. Brak więc było podstaw do przeniesienia na Skarżącego odpowiedzialności za ww. okres.
2. Skarżący w odwołaniu z 22 grudnia 2011r. wniósł o uchylenie ww. decyzji, zarzucając, że NUS nie podał, za jaki okres naliczył odsetki oraz podstawy prawnej ich naliczania i wysokości stawek. Stwierdził też, że podanie tych danych umożliwi merytorycznie odniesienie się do decyzji NUS.
3. DIS decyzją z [...] czerwca 2012r. uchylił ww. decyzję NUS z [...] listopada 2011r. w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe Spółki z tytułu pobranych zaliczek na p.d.f. za XII 2005r., I-III, V-VIII 2006r. i umorzył postępowanie w sprawie, w pozostałej części utrzymał w mocy ww. decyzję. W podstawie prawnej wskazał m.in. art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) i art. 70 § 1 i 4, art. 208, art. 107 § 1 pkt 2 i art. 108, art. 116 O.p.
DIS, odnosząc się do kwestii przedawnienia zobowiązania podatkowego, stwierdził, że terminy płatności zaliczek na p.d.f. za XII 2005r. i I-III i V-XI 2006r. przypadały od 20 stycznia do 20 grudnia 2006r., więc termin przedawnienia ww. zobowiązań upływał 31 grudnia 2011r., zaś termin płatności zaliczek na p.d.f. za XII 2006r. przypadał na 20 stycznia 2007r., więc termin przedawnienia ww. zobowiązania upłynie 31 grudnia 2012r. Na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na p.d.f. od XII 2005r. do VIII 2006r. skutecznie zajęto bowiem 19 grudnia 2006r. rachunek bankowy w B. S.A. i w B. S.A., informując o tym Spółkę 25 stycznia 2007r. i uzyskując 22 stycznia 2007r. z B. informację o zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową. Na mocy art. 70 § 4 O.p. termin przedawnienia zobowiązań Spółki z ww. tytułu biegł na nowo od 23 stycznia 2007r. i upłynął 23 stycznia 2012r.
DIS podniósł też, że 19 marca 2009r. skutecznie zajęto rachunek bankowy Spółki w B. S.A. na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących zobowiązań Spółki z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na p.d.f. za IX-XII 2006r. W tym dniu przerwano więc bieg terminu przedawnienia co do ww. zobowiązań i ulegną one przedawnieniu 20 marca 2014r.
W związku z tym DIS uznał, że na dzień wydania decyzji na skutek przedawnienia, doszło do wygaśnięcia zobowiązań podatkowych Spółki z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na p.d.f. za XII 2005r., I-III i V-VIII 2006r. Przedawnienie zobowiązań podatkowych, z uwagi na okoliczności z art. 70 § 4 O.p., po stronie Spółki - podmiotu głównego, z którym solidarnie ma odpowiadać osoba trzecia, skutkuje odpadnięciem odpowiedzialności Skarżącego. Skoro ustała odpowiedzialność osoby trzeciej za ww. zaległości, należało uchylić decyzję NUS w tym zakresie i umorzyć postępowanie w sprawie, jako bezprzedmiotowe. DIS podniósł ponadto, że pozostałe zaległości z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na p.d.f. za IX-XII 2006r. nie uległy przedawnieniu, a Skarżący w okresie, kiedy upływał termin ich płatności był członkiem zarządu Spółki. Zaszła więc pierwsza z pozytywnych przesłanek do orzeczenia jego odpowiedzialności z tego tytułu, na mocy art. 116 O.p.
DIS, odnosząc się do czynności dokonanych w postępowaniu egzekucyjnym uznał, że NUS wyczerpał środki umożliwiające wyegzekwowanie zaległości podatkowych Spółki z ww. tytułu, ale nie udało się doprowadzić do zaspokojenia budżetu Państwa w całości, ani nawet w znacznej części. Bezskuteczność egzekucji wykazano przez ustalenie, że Spółka nie prowadzi działalności pod adresem wskazanym w dokumentach rejestracyjnych, nie ma środków na rachunkach bankowych, nie jest właścicielem pojazdów, nie ma nieruchomości ani jakiegokolwiek innego majątku mogącego być przedmiotem skutecznej egzekucji. Nie zachodzi zatem żadna możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności.
Wobec zaległości podatkowych Spółki z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na p.d.f. za IX-XII 2006r. zaszły więc przesłanki pozytywne, warunkujące orzeczenie o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, wynikające z art. 116 O.p.
DIS, odnosząc się do przesłanek egzoneracyjnych z art. 116 § 1 pkt 1 lit. a), b) i pkt 2 O.p. podkreślił, że Skarżący na żadnym etapie postępowania podatkowego nie wskazał na istnienie jakiekolwiek przesłanki uwalniającej go od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki. Wobec Spółki, jak wynika z wpisów w KRS na 12 kwietnia 2010r., nie prowadzono ani postępowania upadłościowego ani naprawczego. Nie regulowała ona wymagalnych zobowiązań już od 2003r. Wobec budżetu państwa miała zaległości w: 1) VAT za XI, XII 2003r., I 2008r. i V 2009r. - łącznie 26.298zł, 2) podatku dochodowym od osób prawnych za 2003r., 2007r. i 2008r. - łącznie 53.732zł, 3) zaliczkach na p.d.f. za I-XII 2005r., I-III, V-XII 2006r. - łącznie 14.585,83zł. Najstarsza zaległość powstała za XI 2003r., a jej termin płatności upływał 25 grudnia 2003r. i od tego czasu Spółka w sposób ciągły nie regulowała zobowiązań. Spółka poza zaległościami wobec budżetu państwa posiadała także nieuregulowane zobowiązania wobec ZUS i innych podmiotów. Skoro od XII 2003r. (termin płatności najstarszej zaległości) Spółka zaprzestała wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, w tym czasie istniały podstawy do zgłoszenia wniosku o upadłość Spółki, zaś Skarżący nie wskazał okoliczności świadczących o braku jego winy w niezgłoszeniu tego wniosku ani mienia, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie ww. zaległości; nie poparł też dokumentami świadczącymi z czego wynika wskazana przez niego wierzytelność - ok. 270.000zł.
DIS, za bezzasadne uznał zarzuty odwołania o braku informacji, za jaki okres i na jakiej podstawie NUS naliczył odsetki oraz jaka jest wysokość ich stawek. NUS w decyzji z [...] listopada 2011r. wskazał okresy rozliczeniowe, za które orzeczono odpowiedzialność z wysokością należności głównej i odsetkami za zwłokę; powołał podstawę prawną (art. 107 § 1 i 2 O.p.), zgodnie z którą organ jest uprawniony do orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej nie tylko za zaległość główną, ale też za odsetki od tej zaległości, cytując w uzasadnieniu decyzji treść art. 51 § 1 i 2 i art. 53 § 1 i 4 O.p. (pojęcie zaległości podatkowych i odsetek od tych zaległości); w pouczeniu decyzji wskazano podstawę prawną sposobu naliczania odsetek. Odsetki naliczono od dnia następnego po dniu upływu terminu płatności poszczególnych zaliczek na p.d.f. do dnia wydania decyzji. Stawki odsetek nie podano, bo ulega ona ciągłym zmianom i jest każdorazowo publikowana w Monitorze Polskim przez Ministra właściwego do spraw finansów w drodze obwieszczenia.
DIS uznał więc, że zaszły w sprawie przesłanki z art. 116 O.p. do przeniesienia odpowiedzialności na Skarżącego za ww. zaległości Spółki.
4. Skarżący 18 sierpnia 2012r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, niepodnosząc jakichkolwiek zarzutów wobec ww. decyzji DIS z [...] czerwca 2012r.
5. DIS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Skarga nie mogła być uwzględniona.
2. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej zwana: "P.p.s.a.") sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) P.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
3. Kontroli Sądu poddana została decyzja DIS, z której wynika, że na Skarżącego przeniesiono odpowiedzialność za zaległości ww. Spółki z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na p.d.f. od wynagrodzeń wypłaconych przez Spółkę - płatnika - za IX-XII 2006r. DIS uchylając bowiem decyzję NUS umorzył postępowanie za okres XII 2005r. i I-III 2006r., V-VIII 2006r., z uwagi na upływ terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1 w związku z art. 70 § 4 O.p., a tym zakresie, w którym wcześniej NUS umorzył postępowanie (I-XI 2005r.) utrzymał w mocy decyzję NUS.
Tym samym oprócz ww. przepisu podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły: art. 116 § 1 i 2 O.p. w związku z art. 107 i art. 108 O.p., określające przedmiotowy, jak i podmiotowy zakres odpowiedzialności za zaległości podatkowe podatnika, wskazanej w tych przepisach kategorii osób trzecich.
Zgodnie z art. 116 § 1 O.p. za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:
1) nie wykazał, że:
a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo
b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy;
2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
W myśl przepisu § 2 art. 116 O.p. odpowiedzialność członków zarządu, określona w § 1, obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu.
Analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, iż polski ustawodawca instytucją odpowiedzialności za zaległości podatkowe osób prawnych objął członków zarządu spółek kapitałowych.
W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że w postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu, organy podatkowe obowiązane są wykazać jedynie, że zaległości podatkowe spółki istnieją, a zobowiązania podatkowe, których dotyczą, powstały w okresie pełnienia funkcji przez tego członka zarządu oraz że egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 marca 2003r. sygn. akt SA/Bd 85/03, POP 2003/4/93). Członka zarządu obciąża natomiast obowiązek wykazania istnienia przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność (wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 lipca 2005r. sygn. akt I FSK 66/05, LEX 173042; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 września 2009r. sygn. akt III SA/Wa 293/09, Lex nr 526440; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 17 lipca 2009r. sygn. akt III SA/Gl 1500/08, Lex nr 526445).
Sąd stwierdza również, że przesłankami, od których przepis art. 116 O.p. uzależnia możliwość orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe osoby prawnej jest pełnienie funkcji członka zarządu w czasie kiedy powstało zobowiązanie podatkowe, które następnie przekształciło się w zaległość podatkową oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko osobie prawnej. Przesłankami negatywnymi, których zaistnienie zwalnia z tej odpowiedzialności są: zgłoszenie wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego we właściwym czasie lub niezgłoszenie wniosków o wszczęcie tych postępowań bez winy członka zarządu lub wskazanie mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
W związku z tym należy stwierdzić, że prowadząc postępowanie w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości Spółki organ podatkowy powinien w pierwszej kolejności stwierdzić istnienie przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności, a dopiero w przypadku ich stwierdzenia rozważyć, czy strona postępowania przedstawiła okoliczności egzoneracyjne (przesłanki negatywne).
Poglądy wyrażone w tym zakresie przez DIS w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w pełni zasługują na aprobatę.
4. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie organ podatkowy drugiej instancji prawidłowo wykazał, na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, iż zostały spełnione wymienione wyżej przesłanki pozytywne do przeniesienia na Skarżącego solidarnej ze Spółką odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe Spółki, które przerodziły się w zaległość podatkową.
W świetle akt sprawy wątpliwości nie budzi także prawidłowość uznania przez DIS, że Skarżący nie uwolnił się od ww. odpowiedzialności z art. 116 § 1 i 2 O.p., gdyż nie wskazał skutecznie żadnej z przesłanek egzoneracyjnych. Po pierwsze nie zgłosił w czasie właściwym, z punktu widzenia art. 10 i art. 11 u.p.u.n. wniosku o ogłoszenie upadłości bądź wniosku o otwarcie postępowania układowego Spółki, zaś wskazana przez niego wierzytelność nie została na tyle sprecyzowana, żeby mogła doprowadzić do wszczęcia egzekucji, która spowodowałaby pokrycie zaległości Spółki w znacznej części.
4.1. Sąd stwierdza, że prawidłowe było przede wszystkim - w świetle akt sprawy - ustalenia organów podatkowych, w zakresie pełnienia przez Skarżącego funkcji członka zarządu Spółki - prezesa, w okresie, którego dotyczy zaskarżona decyzja, na podstawie zawartego w aktach sprawy odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego.
4.2. Zdaniem Sądu prawidłowe było także uznanie przez organy podatkowe obu instancji, a przede wszystkim przez DIS, iż egzekucja z majątku Spółki okazała się bezskuteczna. Skoro bowiem w toku czynności egzekucyjnych podejmowanych w toku prowadzonego wobec Spółki postępowania egzekucyjnego nie doszło do zaspokojenia wierzytelności – w postaci objętych tytułami wykonawczymi zaległości podatkowych z tytułu zaliczek na p.d.f. za ww. okresy, należało uznać – co prawidłowo uczynił DIS – że nie jest możliwe zaspokojenia egzekwowanych należności przez Spółkę. Okoliczność ta w świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2008r. sygn. akt II FPS 6/08 (Lex nr 465091) jest wystarczająca do przyjęcia bezskuteczności egzekucji, o której mowa w art. 116 O.p.
4.3. Sąd nie znalazł też podstaw do kwestionowania prawidłowego stanowiska DIS, że już w grudniu 2003r. zaszły przesłanki do zgłoszenia wniosku o upadłość Spółki, a mimo to wniosku tego nie złożono. Opisana w zaskarżonej decyzji okoliczność zaprzestania płacenia przez Spółkę swoich zobowiązań – nie tylko podatkowych z tytułu ww. zaliczek, na p.d.f., ale również z tytułu VAT i podatku dochodowego od osób prawnych za okresy wskazane w zaskarżonej decyzji, lecz i cywilnoprawnych (umorzenie egzekucji przez Komornika Sądowego Rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym dla W.) oraz wobec ZUS, a ponadto kumulowanie od końca 2003r., w sposób trwały i narastający zaległości względem wierzycieli, jest pewna i niekwestionowana przez Skarżącego.
4.4. Prawidłowe było także przyjęcie przez DIS w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że dłużnik, który nie wykonuje wszystkich zobowiązań czy też niektórych z nich jest niewypłacalny, co stwarza podstawę do ogłoszenia go upadłym. Nieistotna jest przyczyna (brak środków na zapłatę, doprowadzenie kontrahenta do stanu niewypłacalności, inne przyczyny irracjonalne) niewykonania czy też rozmiar niewykonania zobowiązań nawet o niewielkiej wartości (A. Jakubecki, F. Zedler "Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz, Zakamycze, 2003r., wyrok WSA w Lublinie z 29 stycznia 2008r. sygn. akt I SA/Lu 717/07).
Sąd podziela także pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 10 czerwca 2010r. sygn. akt I SA/Po 1058/09, że zgłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego, o ile nastąpiło we właściwym czasie, uwalnia członków zarządu z odpowiedzialności za jej zobowiązania podatkowe. Czasem właściwym do podjęcia tych czynności jest czas, w jakim zarząd niebędący w stanie zrealizować zobowiązań względem jej wierzycieli winien złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego, aby w ten sposób chronić interesy wierzycieli. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów z 10 sierpnia 2009r. sygn. akt II FPS 3/09 wskazał ponadto, że badanie przez organ podatkowy "właściwego czasu" na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości jest przesłanką obiektywną, ustalaną na podstawie okoliczności faktycznych każdej sprawy. Skoro w rozpoznawanej sprawie organy podatkowe obu instancji, a przede wszystkim DIS w odniesieniu do konkretnych i opisanych okoliczności faktycznych odniosły przesłankę "właściwego czasu", a ich oceny mieszczą się w dyspozycji art. 191 O.p., należało uznać, że nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego przez organy podatkowe w tym zakresie.
4.5. Sąd stwierdza ponadto, że z żadnego z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy nie wynika, żeby Skarżący wskazał majątek Spółki, z którego egzekucja skutecznie zaspokoiłaby zaległości podatkowe za wskazane okresy. Tym samym prawidłowe było przyjęcie przez DIS, że nie zaszła druga z przesłanek wyłączających odpowiedzialność podatkową Skarżącego, na mocy przepisu art. 116 O.p.
5. Prawidłowe było również odwołanie się przez DIS w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych, o którym mowa w art. 70 § 1 i 4 O.p. i odniesienie treści tych przepisów do znajdujących się w aktach dokumentów, jak również przyjęcie, że w związku z art. 208 O.p. należało umorzyć postępowanie w sprawie innych miesięcy niż IX, X, XI i XII 2006r. z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek na p.d.f. od wynagrodzeń wypłaconych przez Spółkę. DIS przedstawił w tym zakresie czytelne i zrozumiałe uzasadnienie, nie naruszając przy tym żadnego z przepisów prawa procesowego.
6. Trafne było również wskazanie przez DIS w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że odsetki za zwłokę są naliczone od dnia następnego po dniu upływu terminu płatności poszczególnych zaliczek na p.d.f. do dnia wydania decyzji. Tym samym na uwzględnienie nie zasługiwały zarzuty odwołania w zakresie odsetek. Wyjaśniono też, stosownie do treści art. 124 O.p., że stawki odsetek nie podano, bo ulega ona ciągłym zmianom i jest każdorazowo publikowana w Monitorze Polskim przez Ministra właściwego do spraw finansów, w drodze obwieszczenia. Sąd nie znalazł też podstaw do kwestionowania stanowiska DIS w związku z przyjęciem, że skoro NUS w decyzji z [...] listopada 2011r. wskazał okresy rozliczeniowe, za które orzeczono odpowiedzialność, podając zarówno należność główną, jak i odsetki za zwłokę, powołał przepis art. 107 § 1 i 2 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy jest uprawniony do orzeczenia o odpowiedzialności osoby trzeciej nie tylko za zaległość główną, ale też za odsetki od tej zaległości, zacytował też art. 51 § 1 i 2 i art. 53 § 1 i 4 O.p. (pojęcie zaległości podatkowych i odsetek od tych zaległości), wskazując ponadto w pouczeniu decyzji podstawę prawną i sposób naliczania odsetek - nie można uznać, że organ pierwszej instancji naruszył ww. przepisy prawa.
7. Sąd, mając powyższe na względzie uznał, że zasadne było, na mocy art. 151 P.p.s.a., oddalenie skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło