III SA/Wa 2739/11

WyrokWSA w Warszawie2012-09-10

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Beata Sobocha, Marta Waksmundzka-Karasińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków, który nie wywiązuje się z obowiązków utrzymania i konserwacji zabytku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, może skorzystać ze zwolnienia od podatku od nieruchomości przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie od podatku od nieruchomości dla gruntów i budynków wpisanych do rejestru zabytków, przewidziane w art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ma charakter przedmiotowy i wymaga spełnienia dwóch przesłanek: wpisu do rejestru zabytków oraz utrzymania i konserwacji zabytku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. Niewywiązywanie się przez właściciela z obowiązku utrzymania i konserwacji zabytku, potwierdzone przez konserwatora zabytków, skutkuje utratą prawa do zwolnienia, nawet jeśli nieruchomość jest w posiadaniu przedsiębiorcy. Sąd oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza Miasta P. ustalającą podatek od nieruchomości za 2010 r. w kwocie 83.039 zł. Skarżący S.K. nabył nieruchomość wpisaną do rejestru zabytków, ale organy podatkowe odmówiły zastosowania zwolnienia podatkowego z uwagi na nienależyte wywiązywanie się przez niego z obowiązków utrzymania i konserwacji zabytku. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenia faktyczne dotyczące stanu technicznego nieruchomości i jej związku z działalnością gospodarczą.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Beata Sobocha, Sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2012 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 r. oddala skargę Decyzją z [...] lipca 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego S.K. od decyzji Burmistrza Miasta P. z [...] lutego 2011 r. ustalającej podatek od nieruchomości na rok 2010 r. w kwocie 83.039 zł – utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Z akt sprawy wynika, że decyzją z [...] lutego 2011 r. Burmistrz Miasta P. ustalił Skarżącemu podatek od nieruchomości na 2010 r. w kwocie 83.039 zł. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że podstawę opodatkowania stanowi grunt związany z działalnością gospodarczą i budynki pozostałe. Grunt i budynki zostały wpisane do rejestru zabytków województwa mazowieckiego pod nr 394. Organ wskazał, iż w sprawie zgromadzono dokumenty dotyczące przedmiotowej nieruchomości : - protokół kontroli przestrzegania i stosowania przepisów dot. ochrony zabytków i opieki nad zabytkami z 26 października 2006 r., - decyzję Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w W. z [...] kwietnia 2007 r. nakazującą Skarżącemu wykonanie prac mających na celu zlikwidowania zagrożeń na terenie zespołu koszar, - protokół kontroli przestrzegania i stosowania przepisów dot, ochrony zabytków i opieki nad zabytkami z 1 grudnia 2008 r., - zalecenia pokontrolne Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 16 stycznia 2009 r. - zawiadomienie z 17 lipca 2009 r., złożone przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków do Prokuratury Rejonowej w P. o niezabezpieczeniu przez Skarżącego zabytku w należyty sposób przed uszkodzeniem i zniszczeniem wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie. Organ wskazał także, iż Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w W. Delegatura w C. pismem z dnia 20 listopada 2010r. poinformował organ podatkowy, że właściciel nienależycie wywiązuje się ze spoczywających na nim obowiązków wynikających z ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Organ podatkowy uznając, iż właściciel nie może korzystać z ustawowego zwolnienia od podatku od nieruchomości, na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 9, poz. 13), zwanej dalej: "u.p.o.l.", dokonał wymiaru podatku od nieruchomości od gruntu i budynków. Grunt opodatkowano najwyższymi stawkami odnoszącymi się do gruntu związanego z działalnością gospodarczą, natomiast budynki opodatkowane zostały stawką właściwą dla budynków pozostałych. W odwołaniu Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Skarżący zarzucił decyzji organu pierwszej instancji naruszenie przepisów prawa materialnego — art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. oraz naruszenie przepisów proceduralnych - art. 122 i 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej: O.p.". Skarżący stwierdził, że Burmistrz Miasta P. nie zbadał, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystany do prowadzenia działalności gospodarczej ze wzglądów technicznych. Nie przeprowadzono bowiem badania technicznego budynków i działek pod kątem stwierdzenia, czy grunty i budynki są i czy mogą być w ogóle wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej. Wskazal nadto, iz ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie jest objęty cały obszar nieruchomości, a jedynie około 3 ha powierzchni, z 7 ha całkowitej powierzchni działki. Błędne zatem odczytanie powierzchni objętej nadzorem konserwatorskim doprowadziło do błędnych rozstrzygnięć w decyzji podatkowej. Skarżacy zarzucając naruszenie art. 122 i art. 187 § 1 O.p. podniósł, że organ pierwszej instancji nie przeprowadził własnych oględzin i własnego badania stanu technicznego budynków i nieruchomości, a przeprowadzenie oględzin w zakresie stanu technicznego zabytków było w niniejszej sprawie konieczne. Skarżący podniósł, że pismo konserwatora zabytków z 10 listopada 2010 r. nie obejmuje, jak wynika z daty, całego roku podatkowego. Ponadto wynika z niego, że organ konserwatorski nie przeprowadził samodzielnych oględzin i badań w przecigu 2010 r. posługując się zapewne jedynie adnotacjami z lat ubiegłych. Skarżący odpowiedzialnością za stan techniczny zespołu koszar wojskowych obciążył organ podatkowy pierwszej instancji, argumentując, że od 5 lat bezskutecznie zabiega o wydanie warunków zabudowy przez Burmistrza Miasta P. i nie może poczynić jakichkolwiek nakładów, zmian, konserwacji zabytków. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. w uzasadnieniu powoływanej już decyzji z [...] lipca 2012 r. podniosło, że Skarżący, na podstawie aktu notarialnego z 31 maja 2005 r. nabył zabudowaną nieruchomość położoną w P. W skład nabytej nieruchomości wchodzi m.in. działka zabudowana zespołem koszarowym. Według treści § 2 aktu notarialnego działka "nr 61 zabudowana powyżej opisanym zespołem koszar została wpisana do rejestru zabytków województwa ciechanowskiego decyzją wojewody ciechanowskiego z dnia [...] grudnia 1996 r. L.dz.KL.[...] pod nr [...], a stosownie do zawiadomienia w sprawie przeniesienia wpisu do rejestru zabytków do księgi zabytków nieruchomych województwa mazowieckiego wydanego przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w W. w dniu 30 sierpnia 2004 roku Znak:[...] nieruchomość ta została wpisana do tejże księgi zabytków pod nr [...]." W § 2 aktu notarialnego znajduje się zapis, że nabycie nieruchomości pozostaje w związku z prowadzoną przez Skarżąćego działalnością gospodarczą. Organ odwoławczy powołał się na treść art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. i wyjaśnił, że działka nr 61 zabudowana zespołem koszar jest wpisana na listę zabytków, na mocy decyzji Wojewody Ciechanowskiego z [...] grudnia 1996 r. pod nr [...] oraz do rejestru zabytków województwa mazowieckiego pod nr [...]. Działka nr 61 ma powierzchnię 6,3484 ha i jest sklsyfikowana w ewidencji gruntów jako inne tereny zabudowane - Bi, natomiast budynki istniejące na tej działce mają powierzchnię użytkową 6. 339 m (łącznie). Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że organ pierwszej instancji w toku postępowania podatkowego wystąpił do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w W. o udzielenie informacji, czy właściciel nieruchomości wykonuje obowiązki wynikające z ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W odpowiedzi Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków, w piśmie z 10 listopada 2010 r. poinformował, że teren po byłych koszarach wojskowych, położony w P., wpisany do rejestru zabytków województwa mazowieckiego pod nr 394, jest zaniedbany, zarośnięty chwastami i krzewami oraz nienależycie zabezpieczony przed dostępem osób postronnych (braki w ogrodzeniu, brak stałego dozoru). Budynki położone na terenie objętym wpisem do rejestru zabytków są niezabezpieczone w złym stanie technicznym, ulegają ciągłej destrukcji i dewastacji oraz stwierdził, iż Skarżący jako właściciel nienależycie wywiązuje się ze spoczywających na nim obowiązków wynikających z ustwy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.), zwanej dalej: “ ustawą o ochronie zabytków ". Organ odwoławczy stwierdził, że powołana opinia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków oraz dokumenty przesłane przy piśmie z 19 maja 2010 r., wymienione w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji stanowiły podstawę do oceny działania Skarżącego odnośnie utrzymania i konserwacji zabytków. Natomiast nienależyte wywiązywanie się Skarżącego z obowiązków określonych w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami skutkuje utratą uprawnienia do korzystania ze zwolnienia ustawowego w podatku od nieruchomości. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie istnieją przesłanki, które dają podstawę do uzania zarzutów strony przedstawionych w odwołaniu. Skarżący bowiem nie przedstawił żadnego dowodu dającego podstawę do zmiany stanowiska. Organ odwolawczy podniósł, że materiał dowodowy wskazuje na fakt, że nie zostały spełnione wszystkie przesłanki wynikające z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. tj. zwolnienie z podatku od nieruchomości gruntów i budynków wpisanych do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji zgodnie z przepisami o ochronie zabytków z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Sprawą bezsporną jest, że przedmiotowa nieruchomość wpisana była i jest do stosownego rejestru zabytków, natomiast drugi warunek tj. utrzymanie i konserwacja obiektu zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, nie został wypełniony. Organ drugiej instancji podniósł, że w celu wyjaśnienia jaki był stan utrzymania działki nr 61 zabudowanej zespołem koszar w okresie całego roku 2010, wystąpił do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w W. o udzielenie stosownej informacji. Opinia uzyskana w postępowaniu odwoławczym, a dotycząca całego roku 2010 potwierdza, iż nie została spełniona przesłanka utrzymania i konserwacji gruntu i budynków zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, skutkująca zastosowaniem ustawowego zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Grunt i budynki podlegają zatem opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, na podstawie przepisów w/w ustawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że Skarżacy nabył nieruchomość w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, a zatem grunt i budynki podlegają klasyfikacji jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.). Materiał dowodowy wskazuje jednak na zły stan techniczny budynków. Słusznie zatem – zdaniem SKO - organ pierwszej instncji zastosował obniżenie stawki podatku od nieruchomości odnośnie budynków na działce nr 61. Budynki te zostały bowiem opodatkowane stawką odnoszącą się do budynków “pozostałych". Organ odwoławczy podkreślił ponadto, że grunty i budynki stanowią odrębne przedmioty opodatkowania, co wynika z treści art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l. Organ pierwszej instancji uwzględnił zły stan techniczny bydynków bowiem dysponował stosownymi dokumentami, które pozwoliły na zastosowanie niższej stawki podatkowej. Odnośnie natomiast gruntów, Skarżacy nie przedstawił żadnych dowodów, że ich niewykorzystywanie zostało spowodowane względami technicznymi. Zdaniem organu drugiej instancji obliczanie powierzchni gruntu wpisanego do rejestru zabytków z załącznika graficznego do decyzji Wojewody Ciechanowskiego z [...] grudnia 1996 r., o co wnioskuje Skarżący, nie może być uwzględnione. Pomiar taki byłby obarczony błędem, a ponadto powierzchnia działki została podana w ewidencji gruntów i inny sposób uzyskania tej powierzchni jest zbędny. Gdyby nawet przyjąć, jak twierdzi Skarżący, że tylko część działki była wpisana do rejestru zabytków, to pozstała część także podlegałaby opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według najwyższych stawek, gdyż znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy. Natomiast gdyby Skarżący wykazał, że ze względów technicznych grunt ten nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej, to wówczas podlegałby także opodatkowaniu, lecz niższą stawką. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił obrazę przepisów proceduralnych, w szczególności art. 122, art. 123 § 1, art. 187 § 1, art. 190 § 1, art. 191 i art. 192 O.p. w zw. z art. 235 tej ustawy, w stopniu mającym wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, w tym w szczególności przez dokonanie niepełnych i błędnych ustaleń faktycznych, naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Skarżący zarzucił także niewłaściwą wykładnię i nieprawidlowe zastosowanie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 5 ust. 1 i 2, art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy u.p.o.l. w wyniku czego nieprawidłowo ustalono wysokość zobowiązania podatkowego. W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że decyzje organów obu instancji opierają się na zasadniczej wewnętrznej sprzeczności w ustaleniach faktycznych, która ma znaczenie dla prawidłowości zastosowanych przepisów prawa materialnego, a tym samym prawidłowości ustalenia zobowiązania. Skarżący podniósł, że organy w oparciu o zgromadzone materiały przyjęły, że stan przedmiotowej nieruchomości jest zły. W ocenie organu drugiej instancji dotyczy to stanu technicznego budynków, a nie gruntów, choć z powoływanych pism nadzoru konserwatorskiego wynika, że stan taki odnosi się tak do budynków jak i gruntów. W konsekwencji powyższego organy uznały, że w przedmiotowej sprawie nie może znaleźć zastosowania zwolnienie podatkowe, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Jednocześnie jednak przyjmują, że ten zły stan techniczny nie skutkuje wyłączeniem tych gruntów- z kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i - w konsekwencji przyjmują, że te składniki majątkowe powinny być opodatkowane jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej według najwyższej stawki. Skarżący podniósł również rozbieżności co do oceny prawnej w kwestii wysokości przyjętej stawki opodatkowania. Zdaniem Skarżącego organ pierwszej instancji przyjął, że najwyższa stawka podatkowa ma zastosowanie tak do budynków jak i gruntów. Organ odwoławczy natomiast - potwierdzając prawidłowość stanowiska organu pierwszej instancji - wskazuje, że jedynie grunty zostały (prawidłowo) opodatkowane najwyższą możliwą stawką podatkową. Stanowiska organów są zatem rozbieżne i przyjmują do rozstrzygnięć inne ustalenia prawne. Skarżący zarzucił również, że ustalenia organu w stosunku do przesłanki wynikającej z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. tj. czy majątek może być wykorzystany do prowadzenia działalności ze względów technicznych – nie zostały oparte o jakąkolwiek analizę. Ponadto Skarżący podniósł, że Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków potwierdził zły stan budynków, zapewne w oparciu o oględziny. Jednakże Skarżacmu uniemożliwiono udział w tych czynnościach. Skarżący nie zgodził się również, że obowiązek wykazania stanu technicznego grunków ciąży na podatniku. Zdaniem Skarżącego do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego koniecznym było dokonanie ustaleń stanu obiektów z daty ich nabycia. Niedokonanie tych ustaleń skutkuje tym, że ustalony stan faktyczny jest niewystarczający dla dokonania prawidłowej subsumcji normy art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Na poparcie swoich argumentów Skarżący powołał orzecznictwo sądów administracyjnych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak i poprzedzającą ją decyzja organu pierwszej instancji nie zostały wydane z naruszeniem prawa skutkującym wyeliminowanie ich z obrotu prawnego. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2011r. w przedmiocie ustalenia Skarżącemu wymiaru podatku za rok 2010 od nieruchomości położonej w P., przy ul. [...] i wpisanej do rejestru zabytków województwa mazowieckiego. Kwestia sporna w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny prawidłowości odmowy zastosowania przez orzekające w sprawie organy zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Spór dotyczył także wykładni przepisu art. 1a ust.1 pkt 3 u.p.o.l. i sprowadzał się do zakresu pojęcia przedmiotu opodatkowania, który nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Stosownie do przepisu art. 7 ust.1 pkt 6 u.p.o.l. zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Wykładnia powyższego przepisu prowadzi do wniosku, że zwolnienie w nim przewidziane ma charakter przedmiotowy. Obejmuje ono bowiem grunty i budynki charakteryzujące się szczególną cechą, a mianowicie tym, że na podstawie decyzji wydanej przez właściwy do spraw ochrony zabytków organ administracji publicznej zostały wpisane do rejestru zabytków. Analiza treści powołanego przepisu wskazuje, że badanie to winno polegać na ustaleniu przez organ podatkowy drugiej przesłanki zwolnienia, a mianowicie czy nieruchomości wpisane indywidualnie do rejestru zabytków są utrzymywane i konserwowane, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Z powyższego wynika, iż ocena zachowania się podatnika polegająca na "utrzymywaniu" i "konserwacji" gruntów i budynków powinna być dokonana z punktu widzenia przepisów o ochronie zabytków. W roku podatkowym 2010 r. obowiązywała ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.). W art. 5 powołanej ustawy sformułowano definicję opieki nad zabytkiem. Opieka nad zabytkiem sprawowana przez jego właściciela lub posiadacza polega w szczególności na zapewnieniu warunków naukowego badania i dokumentowania zabytku; prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku, zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie; korzystania z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości; popularyzowania i upowszechniania wiedzy o zabytku oraz jego znaczenia dla historii i kultury. Powyższa analiza najistotniejszych regulacji zawartych w ustawie, do której odsyła art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. prowadzi do wniosku, że istotę zachowania polegającą na "utrzymywaniu" zabytku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków można sprowadzić do przestrzegania w szczególności tych przepisów, które nakładają na właściciela zabytku obowiązek realizacji działań wynikających z definicji opieki nad zabytkami spoczywającej na właścicielu, a zatem zabezpieczenie i utrzymanie zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie i korzystanie z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości. Spełnienie warunku koniecznego do zastosowania omawianego zwolnienia, jakim jest utrzymanie i konserwacja zabytku odpowiednio do wymogów prawa, może być dowiedzione w dowolny, dopuszczalnie prawem sposób. Podobnie, niespełnienie wskazanego kryterium również powinno być wykazane odpowiednimi dowodami. Organy podatkowe nie dysponują wiedzą pozwalającą ocenić stan budynku i sposób jego konserwacji. Prawidłowym zatem jest wystąpienie organu podatkowego do wojewódzkiego konserwatora zabytków o udzielenie stosownych informacji, względnie przedstawienie przez samego zainteresowanego zaświadczenia wydanego przez wojewódzkiego konserwatora zabytków. Takie postępowanie należy uznać za właściwe w świetle przepisów o postępowaniu dowodowym tj. art. 122, art. 123§1, art. 187§1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, bowiem tym sposobem dąży się do zebrania wszechstronnego materiału dowodowego, uzasadniającego, bądź nie możliwość skorzystania przez podatnika z ulgi wymienionej w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.p. Prawidłowość tego poglądu wzmacniają dodatkowo przepisy ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, z których wynika, iż wojewódzki konserwator zabytków lub działający z jego upoważnienia pracownicy wojewódzkiego urzędu ochrony zabytków posiadają odpowiednie informacje o zabytkach znajdujących się na obszarze ich właściwości miejscowej. Zdaniem Sądu orzekające w sprawie organy, w ramach nałożonych na nie przepisami prawa obowiązków, pozyskały wystarczające dane niezbędne do prawidłowego ustalenia stanu przedmiotowej nieruchomości. Zgromadzona dokumentacja pozyskana z Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w W., szczegółowo opisana na stronie 2 i 3 uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji uzupełniona uzyskaną przez organ odwoławczy opinią Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 14 czerwca 2011r., dały podstawę do oceny działania Skarżącego odnośnie utrzymania i konserwacji zabytków tj. spełnienia ustawowych przesłanek do zastosowania ustawowego zwolnienia od podatku. Jak trafnie wskazano w zaskarżonej decyzji, z dokumentacji tej niezbicie wynika, iż Skarżący jako właściciel nieruchomości nienależycie wywiązywał się ze spoczywających na nim obowiązków wynikających z ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Z pisma Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 14 czerwca 2011r. wynika, iż teren po byłych koszarach na przestrzeni całego 2010r. był: "zaniedbany, zarośnięty chwastami i krzewami, oraz nienależycie zabezpieczony przed dostępem osób postronnych (braki w ogrodzeniu, brak stałego dozoru). Budynki położone na terenie objętym wpisem do rejestru zabytków niezabezpieczone, w złym stanie technicznym ulegają ciągłej destrukcji i dewastacji". Sąd podkreśla, iż użycie w cytowanej opinii sformułowania "ciągłej destrukcji i dewastacji" wskazuje, iż ów stan niszczenia był stanem wciąż postępującym i pogłębiającym się. Tym samym wbrew twierdzeniom pełnomocnika Skarżącego, w przedmiotowej sprawie w celu dokonania miarodajnej oceny zachowania podatnika polegającego na utrzymaniu zabytku zgodnie z przepisami o ustawie ochronie zabytków, nie było konieczne dokonywanie dalszych ustaleń w zakresie ustalenia stanu zabytku w dacie objęcia go we władanie przez podatnika. W ocenie Sądu niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Zgodnie z treścią tego przepisu użyte w ustawie określenia : grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają grunty, budowle i budynki będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami , a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust.1 pkt1 lit.b, chyba, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Z treści cytowanego przepisu wynika, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynku, budowli lub gruntu przesądza o zakwalifikowaniu ich jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wyłączenie przedmiotu opodatkowania z kategorii związanej z prowadzeniem działalności i gospodarczej, a tym samym opodatkowanie według preferencyjnych zasad następuje natomiast w sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i nie może być wykorzystany do prowadzenia tej działalności. Okoliczność ta musi zostać zbadana indywidualnie i wykazana przy uwzględnieniu stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy. Zdaniem Sądu SKO dokonało prawidłowej interpretacji tego przepisu przyjmując, iż powodem wprowadzenia tego przepisu było zmniejszenie obciążeń podatkowych tych podmiotów, które nie mogą w pełni wykorzystać posiadanych nieruchomości dla celów gospodarczych, z przyczyn od nich niezależnych, a związanych z naturą danego przedmiotu opodatkowania. Względy techniczne w rozumieniu tego przepisu oznaczają trwałą i obiektywną przeszkodę w wykorzystywaniu gruntu, budynku, bądź budowli do prowadzenia działalności gospodarczej ( por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2009r. II FSK 1354/07, z dnia 14 października 2009r. II FSK 747/08, z dnia18 grudnia 2008r. II FSK 1364/07). W ocenie Sądu organy podatkowe rozważyły wszelkie okoliczności faktyczne niezbędne do wykazania, czy tak rozumiana przesłanka wyłączająca opodatkowanie według stawek przewidzianych dla przedmiotu związanego w prowadzeniem działalności gospodarczej w badanej sprawie zachodzi. Organy podatkowe uwzględniły względy techniczne dotyczące budynków, gdyż dysponowały dokumentami pozwalającymi na zastosowanie niższej stawki podatkowej dla tego przedmiotu opodatkowania. W rezultacie – wbrew twierdzeniom pełnomocnika Skarżącego- organ pierwszej instancji budynki te opodatkował stawką odnoszącą się do budynków "pozostałych", a więc niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Grunt, który Podatnik nabył w związku z prowadzoną przez niego działalnością, został natomiast opodatkowany stawką odnoszącą się do gruntu związanego z działalnością gospodarczą. Organy uwzględniając ocenę wojewódzkiego konserwatora zabytków odnośnie stanu gruntu prawidłowo wywiodły, iż zaniedbanie terenu, który jest zarośnięty trawami i chwastami oraz nienależycie zabezpieczony przed dostępem osób postronnych ( braki w ogrodzeniu, brak stałego dozoru) nie stanowi o występowaniu przesłanki "względów technicznych" uniemożliwiających wykorzystywanie tego gruntu do prowadzenia działalności gospodarczej. Zaniedbania działki oraz faktu, iż jest ona zarośnięta trawami i chwastami nie można oceniać jako trwałej przeszkody w prowadzeniu działalności gospodarczej, a co najwyżej jako okoliczności uzasadniającej konieczność poniesienia kosztów w celu odpowiedniego jej przystosowania. Zauważyć także należy, iż Skarżący ani na etapie postępowania przed organami, ani też potem - przed sądem nie okazał żadnych dokumentów, z którego wynikałoby, iż ustalenia organów oparte na zebranych w sprawie dowodach, w tym opiniach wojewódzkiego konserwatora zabytków były niezasadne. Sam Skarżący nie zgłaszał w tej kwestii wniosków dowodowych, a jego argumentacja ograniczała się jedynie do kwestionowania ustaleń orzekających w sprawie organów. Tym samym Sąd nie podzielił stanowiska pełnomocnika Skarżącego co do wydania decyzji bez wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Także pozostałe ustalenia zawarte w zaskarżonej decyzji Sąd uznał za prawidłowe. Przede wszystkim wbrew wywodom skargi, nie została naruszona zasada czynnego udziału strony w postępowaniu. Podatnik zarówno przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji, jak i w toku postępowania odwoławczego przed wydaniem zaskarżonej decyzji, był zawiadamiany o wyznaczeniu terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika Skarżącego, dowód w postaci pisma Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 14 czerwca 2011r. nie jest dowodem z oględzin, o którego przeprowadzeniu strona winna być poinformowana stosownie do przepisu art. 190 §1 i 2 Ordynacji podatkowej. Informacja Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o nie wywiązywaniu się przez podatnika ze spoczywających na nim obowiązków wynikających z ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami jest dowodem z dokumentu urzędowego, stosownie do treści przepisu art. 194 §1 i 2 Ordynacji podatkowej. Ustawodawca podatkowy nie definiuje pojęcia dokumentu. Z zapisu art. 194 §1 i 2 można wyprowadzić wniosek, iż dokumentem urzędowym jest dokument spełniający łącznie następujące przesłanki : został sporządzony w formie określonej przepisami prawa oraz sporządziły go powołane do tego organy władzy publicznej, lub inne jednostki, jeśli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania. Definicja dokumentu urzędowego zawarta została w art. 6 ust.2 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej ( DZ. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zgodnie z którą dokumentem urzędowym jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona lub podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu, lub złożona do akt sprawy. Jak wskazano natomiast na str. 9 niniejszego uzasadnienia, z przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wynika, że wojewódzki konserwator zabytków lub działający z jego upoważnienia pracownicy wojewódzkiego urzędu ochrony zabytków są uprawnieni do oceny stanu zachowania zabytków oraz posiadają odpowiednie informacje o zabytkach znajdujących się na obszarze ich właściwości miejscowej. Odnosząc się natomiast do zarzutu pełnomocnika Skarżącego o bezskutecznym ubieganiu się o wydanie decyzji w przedmiocie warunków zabudowy, SKO trafnie w ocenie Sądu wywiodło, iż określony we wniosku o wydanie tej decyzji zamiar zmiany sposobu użytkowania istniejących budynków koszarowych oraz budowy nowych obiektów nie stanowi przeszkody w należytym utrzymywaniu istniejących obiektów i terenu oraz wywiązywaniu się z obowiązków wynikających z ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Mając na uwadze, iż SKO dokonało prawidłowej wykładni prawa materialnego, a także nie naruszyło przepisów proceduralnych, Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło