III SA/Wa 2823/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Góra - Błaszczykowska po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2016 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2011roku postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Skarżący K.O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] lipca 2016 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2011roku. Pismem z 12 października 2016r. Skarżący wniósł do Sądu o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że łączna zaległość podatkowa wraz z odsetkami na 22 lipca 2016 r. to 304.877,90 zł. natomiast przedmiotową kwotę Skarżący zamierzał przeznaczyć na uregulowanie raty leasingowej w wysokości 17.480,00 EUR. Zdaniem Skarżącego badając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd powinien wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności podniesione we wniosku, ale także okoliczności całej sprawy, w tym w szczególności łączną wartość zobowiązań podatkowych powstałych w jej wyniku w porównaniu z bieżącą sytuacją finansową Skarżącego. Skarżący wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą świadcząc usługi transportowe, przy pomocy posiadanych [...] naczep – w tym 8 leasingowanych, [...] ciągników siodłowych – w tym 5 leasingowanych oraz [...] samochodów ciężarowych. Łączne miesięczne koszty stałe prowadzonej działalności wynoszą 235.300,00 zł i 3.840,00 EUR, w tym około 85.000 zł samych rat leasingowych. Skarżący wskazał, że w czerwcu 2016 r. osiągnął zysk w wysokości 16.476,38 zł, zaś jego dochód za 2015 r. wyniósł 32.101,87 zł. rozpoczęcie dochodzenia należności wynikających bezpośrednio oraz pośrednio z zaskarżonej decyzji wymagałoby od Skarżącego sprzedaży środków trwałych, których aktualna wartość wynosi [...] zł, przy czym ze względu na konieczność dokonania ich natychmiastowej sprzedaży osiągnięte przychody z pewnością byłyby dużo niższe. W ocenie Skarżącego bezpośrednią konsekwencją wykonania zaskarżonej decyzji będzie utrata płynności finansowej, co z kolei będzie skutkowało wypowiedzeniami umów leasingowych, a w konsekwencji utratą ciągników i naczep. Natomiast konsekwencją wszczęcia postępowania egzekucyjnego będzie zablokowanie rachunków bankowych. Skarżący zostanie zmuszony do rozwiązania umów z kontrahentami. Skarżący nie tylko utraci klientów ale także utraci ich zaufanie. Zdaniem Skarżącego w dalszej perspektywie doprowadzi to do konieczności ogłoszenia upadłości i zakończenia działalności. Ponadto wykonanie decyzji spowoduje konieczność zwolnienia pracowników. Do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Skarżący załączył faktury VAT, umowę pożyczki, rachunek zysków i strat oraz bilans sporządzony na 30 czerwca 2016 r., a także zeznanie podatkowe PIT-36L. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do unormowań art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm., dalej: "P.p.s.a."), po przekazaniu skargi sądowi o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności orzeka ten Sąd. Przepis ten nie wypowiada się w kwestii szczegółowych przesłanek, których zaistnienie uzasadniałoby podjęcie decyzji, stwierdza jedynie, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji może nastąpić zwłaszcza wówczas, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotychczasowe orzecznictwo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przyjmowało, że powodem wstrzymania wykonania decyzji może być prawdopodobieństwo wyrządzenia skarżącemu niepowetowanej szkody na skutek wykonania aktu lub czynności, które następnie przez tenże Sąd zostałyby wzruszone. Bezspornie natomiast z przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika konieczność wykazania prawdopodobieństwa wystąpienia w rzeczywistości okoliczności opisanych w hipotezie tego przepisu. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 20 grudnia 2004 r. GZ 138/04, definiując przesłanki wyrządzenia znacznej szkody, stwierdził, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Zatem mając na uwadze powołane przepisy, stanowisko sądów administracyjnych oraz stan faktyczny, stwierdzić należy, że Skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wykazał dlaczego wykonanie zaskarżonej decyzji, miałoby spowodować powstanie znacznej szkody. Skarżący wprawdzie szeroko uzasadnił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jednakże z uzasadnienia tego nie wynika groźba wyrządzenia skarżącemu niepowetowanej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Z orzecznictwa sądów administracyjnych (por. sygn. I FSK 1693/10 dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.p) wynika, że nie jest wystarczający sam wywód skarżącego odnośnie jego przypuszczeń i obaw. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wykazać, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest w danej sprawie obiektywnie zasadne. Twierdzenia zaś wnioskodawcy powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej. Ponadto w sprawie sygn. akt II GSK 1799/11 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że dla wykazania zaistnienia niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, strona ma obowiązek uprawdopodobnić istnienie konkretnych i obiektywnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne. Nie wystarcza jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonania decyzji. Twierdzenia strony o niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wypadku wykonania decyzji, powinny zostać poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby sytuację skarżącego. Podkreślić równocześnie należy, że wykonanie decyzji związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym ma z zasady charakter odwracalny, instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zaś zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania decyzji, lecz – jak wskazano wyżej - jedynie przed takimi, których w razie ewentualnego wygrania sporu sądowego nie można byłoby wyrównać lub odwrócić. Z analizy nadesłanych dokumentów wynika natomiast, że Skarżący prowadzi działalność gospodarczą w znacznych rozmiarach. Z nadesłanego bowiem zeznania podatkowego PIT-36L wynika, że w 2015 r. Skarżący uzyskał przychód w kwocie 7.155.762,48 zł. Natomiast z przedstawionego bilansu wynika, że do 30 czerwca 2016 r. Skarżący uzyskał przychód 1.346.366,99 zł. W tym miejscu należy wyjaśnić, że dla oceny zdolności płatniczych osoby prowadzącej działalność gospodarczą istotny jest osiągany przychód, nie zaś dochód. Kategoria przychodu wskazuje bowiem na to, z jakim efektem prowadzona jest działalność gospodarcza. Jak podkreśla się w orzecznictwie, nawet fakt odnotowania straty nie przesądza jeszcze okoliczności, że podmiot utracił płynność finansową, a co za tym idzie, powstanie straty lub uzyskanie tylko niewielkiego dochodu, nie przesądza o trudnej sytuacji danego przedsiębiorstwa. Tym bardziej nie warunkuje automatycznie o zaistnieniu przesłanek do wstrzymania zaskarżonej decyzji. Trzeba pamiętać, że strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania przychodu nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania i nie stanowi sytuacji tożsamej z brakiem środków finansowych (por. postanowienie NSA z dnia 27 maja 2014 r., II GZ 172/14, CBOSA). Stąd w przypadku przedsiębiorców, miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie, amortyzacja majątku trwałego (por. postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2014 r., II FZ 1843/14, CBOSA). W przypadku Skarżącego, koszty te zapewne stanowi m.in. spłata rat leasingowych za naczepy i ciągniki siodłowe. Jak Skarżący wskazał we wniosku o przyznanie prawa pomocy – miesięczne raty leasingowe wynoszą około 85.000,00 zł. Przedstawione dokumenty nie wskazują zatem aby wyegzekwowanie kwoty należnego podatku wraz z odsetkami miało doprowadzić do wyrządzenia Skarżącemu niepowetowanej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Z tych przyczyn na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.