III SA/Wa 3000/15

Dnia 1 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik, po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. s.c. z siedzibą w W. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 3000/15 sprawy ze skargi C. s.c. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za kwiecień 2014 r. postanawia: - odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 3000/15 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 stycznia 2016 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 3000/15 oddalił skargę C. s.c. z siedzibą w W. (dalej: "Skarżąca" lub "Strona") na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2014 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za kwiecień 2014 r. W piśmie z dnia 8 lutego 2016 r., złożonym w urzędzie pocztowym tego samego dnia, pełnomocnik Skarżącej - dor.pod. M. C., wystąpił do tutejszego Sądu o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku. Równocześnie złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku. Uzasadniając konieczność przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem, pełnomocnik Skarżącej twierdził, że w dniu 21 lub 22 stycznia 2016 r. podczas rozmowy telefonicznej z sekretariatem Sądu uzyskał informację, że zaskarżone postanowienie zostało uchylone. Jak twierdzi pełnomocnik w związku z "problemami" z doręczaniem przesyłek przez Pocztę Polską (zwracanie przesyłek do adresata bez właściwego awizowania) oraz niemożliwością uzyskania informacji z Centralenj Bazy Orzezceń Sądów Administracyjnych, w dniu 8 lutego 2016 r. ponownie skontaktował się z sekretariatem Sądu, uzyskując informację, że skarga w niniejszej sprawie została oddalona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: W niniejszej sprawie należało odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2016 r. o sygn. akt III SA/Wa 3000/15 i doręczenia tego wyroku wraz z uzasadnieniem. Zgodnie z art. 85 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej: "p.p.s.a."), czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Z kolei w art. 86 i następnych powołanej ustawy prawodawca przewidział możliwość przywrócenia uchybionego terminu. Określił jednocześnie przesłanki, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu oraz przesłanki, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. W świetle art. 86 i art. 87 p.p.s.a. warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie łącznie następujących przesłanek: 1) złożenie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu, 2) dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, 3) uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony oraz 4) powstanie w wyniku uchybienia terminu ujemnych dla strony skutków procesowych. Spośród wskazanych przesłanek przywrócenia terminu zakwestionować należy uprawdopodobnienie w przedmiotowym wniosku okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Zdaniem Sądu, argumentacja podniesiona we wniosku o przywrócenie terminu nie stanowi uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Z treści art. 86 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. wynika, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Oznacza to, że przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej uzależnione jest od kryterium braku winy. Chodzi o to, że strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać dołożenie szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Należy w związku z tym wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez nią działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie Sądu Najwyższego z 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, LEX nr 50679). Należy podzielić również pogląd, iż nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (postanowienie NSA z 28 maja 2004 r., sygn. akt FZ 93/04, niepubl.). Przy ocenie wniosku o przywrócenie terminu Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Zajęcie stanowiska odmiennego, uwzględniającego subiektywny miernik staranności, wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności. Literatura i orzecznictwo do przeszkód uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych zalicza przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W rozpatrywanym stanie faktycznym strona korzystała z usług profesjonalnego pełnomocnika, dlatego też to jego działanie bądź zaniechanie podlega ocenie pod kątem stwierdzenia braku winy, który jest konieczną przesłanką przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej. Podkreślić przy tym należy, że w sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem podwyższonego miernika staranności, jakiej można wymagać od profesjonalnych uczestników obrotu prawnego (zob.m.in. postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2011 r. o sygn. akt II GZ 439/10 - treść tego, jak i następnych powoływanych orzeczeń Zgodnie z art. 141 § 2 p.p.s.a., w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że pełnomocnik Skarżącej uchybił terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia i doręczenia wraz z uzasadnieniem wyroku z dnia 19 stycznia 2016 r. o sygn. akt III SA/Wa 3000/15, oddalającego skargę strony skarżącej, albowiem taki wniosek został złożony dopiero w dniu 8 kwietnia 2016 r. Jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 listopada 2013 r. II FZ 989/13 termin "uprawdopodobnienie", o którym mowa w art. 87 § 2 p.p.s.a. nie jest pojęciem tożsamym z "udowodnieniem". Niemniej jednak dyspozycja tego przepisu nakazuje przyjąć, że konieczne jest wykazanie, że mimo dołożenia szczególnej oraz należytej staranności przy dokonywaniu czynności, do której strona jest zobowiązana nie było możliwe przezwyciężenie przeszkody powstałej w dochowaniu terminu nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, pełnomocnik Skarżącej nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, przez co rozpatrywany wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Z akt sprawy wynika, że zawiadomienie o wyznaczeniu terminu rozprawy doręczono pełnomocnikowi Strony w w dniu 22 grudnia 2015 r. Pełnomocnik Strony wniosek o przywrócenie terminu opiera na argumentacji, iż występują "problemy" z doręczeniem mu przesyłek przez Pocztę Polską, jednak w niniejszej sprawie otrzymał on zawiadomienie o wyznaczeniu terminu rozprawy i okoliczność ta nie mogła wpłynąć na ewentualne skutki braku złożenia wniosku o sporządzenia uzasadnienia wyroku w ustawowym terminie. Odnosząc się do wyjaśnień zawartych we wniosku o przywrócenie terminu, iż do uchybienia terminu doszło na skutek błędnej informacji udzielonej przez pracownika sekretariatu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, do którego telefonował w dniu 21 lub 22 stycznia 2016 r. "uzyskując informację, że zaskarżone postanowienie zostało uchylone". Twierdzenie to uznać trzeba jednak za gołosłowne, nie poparte wskazaniem żadnych bliższych okoliczności przeprowadzonej rozmowy telefonicznej. Nie sposób bowiem na tej podstawie ustalić kiedy ewentualnie pełnomocnik skarżącej miałby telefonować do Sądu, do jakiego wydziału (wydziału informacji sądowej, czy wydziału merytorycznie zajmującego się jego sprawą), kto ewentualnie udzielał mu informacji. Co więcej nie uprawdopodobnił, że we wskazanym przez siebie czasie rzeczywiście do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie telefonował. Okoliczności te czynią jego twierdzenia niewiarygodnymi. Zauważyć bowiem należy, że gdyby przyjąć jego twierdzenia za prawdziwe, to należałoby uznać, że pracownik Sądu, który z pełnomocnikiem rozmawiał, celowo, z nieznanych powodów wprowadził go w błąd, bo przedmiotowy wyrok istniał, był w tym czasie już wydany. Taka zaś sytuacja wydaje się być nieprawdopodobną. Z tych przyczyn nie sposób dać wiarę twierdzeniom pełnomocnika i przyjąć, że do uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i doręczenie jego odpisu doszło bez jego zawinienia. Tym bardziej, że pełnomocnik znał termin rozprawy i jako "profesjonalista" powinien znać skutki wydawanych rozstrzygnięć. Z tych też powodów zasadnym wydaje się wniosek, iż pełnomocnik skarżącej działający w obronie jej interesów nie działał dostatecznie starannie i dopuścił do uchybienia terminu do dokonania przedmiotowej czynności procesowej z przyczyn leżących po jego stronie. Skoro więc nie uprawdopodobnił, iż do uchybienia doszło bez jego winy Sąd przyjął, iż brak jest podstaw do przywrócenia uchybionego terminu. Ponadto, co również uszło uwadze pełnomocnikowi skarżącej, nie uczestniczył w rozprawie, o terminie której był prawidłowo powiadomiony, jako osoba dbająca należycie o własne interesy, powinna była podjąć takie działania, które pozwoliłyby na zapoznanie się ze stanem sprawy i zachowanie terminów procesowych. Należy podkreślić jeszcze raz, że uchybiony termin nie może zostać przywrócony, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przedstawione we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności w żaden sposób nie wskazują na brak winy pełnomocnika strony skarżącej w uchybieniu terminu. Wnioskodawca nie wykazał również, aby niedopełnienie obowiązku zachowania terminu było spowodowane nadzwyczajnymi przeszkodami. Wobec powyższego, w tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji.