III SA/Wa 306/12
WyrokWSA w Warszawie2012-09-20
Skład orzekający: Anna Wesołowska, Sylwester Golec, Krystyna Kleiber
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty postępowania egzekucyjnego podlegają zwrotowi, jeśli egzekucja została wszczęta i prowadzona zgodnie z prawem, pomimo złożenia przez zobowiązanego wniosku o rozłożenie zaległości podatkowej na raty i prowadzenia w tej sprawie rozmów z organem?Ratio decidendi
Koszty postępowania egzekucyjnego obciążają zobowiązanego, jeśli egzekucja została wszczęta i prowadzona zgodnie z prawem. Złożenie wniosku o rozłożenie zaległości na raty i prowadzenie w tej sprawie rozmów z organem nie stanowi podstawy do zwrotu kosztów egzekucyjnych, jeśli organ miał prawny obowiązek podjęcia czynności egzekucyjnych w związku z uchylaniem się zobowiązanego od wykonania obowiązku.Stan faktyczny
Spółka C. sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., które uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji i orzekło o obciążeniu spółki kosztami egzekucyjnymi w kwocie 12.532,45 zł, odmawiając jednocześnie zwrotu tych kosztów. Spółka kwestionowała zasadność naliczenia i pobrania kosztów egzekucyjnych, argumentując, że prowadziła rozmowy z organem podatkowym w sprawie rozłożenia zaległości na raty i nie uchylała się od zapłaty. Organ egzekucyjny wszczął postępowanie egzekucyjne w związku z zaległością podatkową VAT, naliczając koszty egzekucyjne.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Anna Wesołowska, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędzia WSA Krystyna Kleiber, Protokolant referent stażysta Marika Krawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2012 r. sprawy ze skargi C. sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów egzekucyjnych oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W., po rozpatrzeniu zażalenia C. sp. z o.o. z siedzibą w L., uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] czerwca 2011 r. w całości i orzekł o obciążeniu zobowiązanego kosztami egzekucyjnymi w kwocie 12.532,45 zł i odmówił zwrotu tych kosztów oraz zwrócił zobowiązanemu kwotę 4.023,01 zł nieprawidłowo naliczonych i pobranych kosztów egzekucyjnych wraz z odsetki ustawowymi od nieprawidłowo naliczonych i pobranych kosztów egzekucyjnych.
Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - k.p.a.) oraz art. 18 i art. 64c § 7 w związku z art. 64c § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm. – u.p.e.a.).
Podstawą wydania powyższego postanowienia były następujące ustalenia faktyczne:
Naczelnik Urzędu Skarbowego W. jako wierzyciel będący jednocześnie organem egzekucyjnym po bezskutecznym upływie terminu określonego upomnieniem [...] wystawił tytuł wykonawczy [...] z 21 września 2010 r. Przedmiotem egzekucji była zaległość C. Sp. z o.o. z tytułu podatku od towarów i usług za marzec 2010 w kwocie należności głównej 264.687 zł. Niniejszy tytuł wykonawczy organ egzekucyjny skierował 22 września 2010 r. do egzekucji wraz z kosztami egzekucyjnymi. W dniu 5 października 2010 r. organ egzekucyjny zastosował skuteczną czynność egzekucyjna w postaci zajęcia rachunku bankowego w R. Bank S.A. Zawiadomieniem z 5 października 2010 r. organ egzekucyjny uchylił ww. zajęcie. Następnie pismem z 6 października 2010 r. zwrócił się do ww. banku w celu ograniczenia zajęcia rachunku bankowego do wysokości kosztów egzekucyjnych - 15.128,10 zł.
W trakcie postępowania egzekucyjnego należność główna zobowiązania w podatku od towarów i usług za marzec 2010 r. w wysokości 264.687 zł, uległa zmianie po wpłacie dokonanej w 22 września 2010 r. i 4 października 2010 r., wobec czego wynosiła końcowo 199.997,28 zł.
Skarżąca pismem z 11 października 2010 r. (sprecyzowanym 9 listopada 2010 r.) złożyła wniosek o uchylenie tytułu wykonawczego z 21 września 2010 r., na podstawie art. 33 pkt 2 u.p.e.a. i zwrot kosztów egzekucyjnych z uwagi na złożenia przez nią wniosku o rozłożenie egzekwowanej zaległości podatkowej na raty. Zdaniem Skarżącej wystawienie tytułu wykonawczego, wszczęcie i prowadzenie egzekucji naruszało zasadę celowości i niezbędności postępowania egzekucyjnego, a także zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji oraz oddziaływania na świadomość i kulturę prawną społeczeństwa. Spółka nie kwestionowała obciążenia jej rachunku bankowego poniesionymi kosztami w wysokości 1427,26 zł. Stwierdziła, że kwota ta pokryła koszty przeprowadzonych działań egzekucyjnych. Pozostałe koszty uznała za bezzasadne i wniosła o wstrzymanie dalszych kosztów egzekucji. Ponadto poinformowała, że natychmiast po wystąpieniu należności podatkowej za marzec 2010 r. kontaktowała się i współpracowała z organem podatkowym celem rozłożenia zaległości na raty. Zdaniem Skarżącej nie zaszły przesłanki do podjęcia czynności egzekucyjnych wynikające z art. 6 u.p.e.a. W ocenie Skarżącej tytuł wykonawczy został wydany niezasadnie. Spółka wniosła o jego uchylenie oraz o zwrot zajętej kwoty na pokrycie kosztów egzekucyjnych.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W. potraktował wniosek Skarżącej jako żądanie zwrotu nienależnie pobranych kosztów egzekucyjnych i wniosek o uchylenie tytułu wykonawczego.
Decyzją z [...] października 2010 r. rozłożył na raty, ciążącą na Skarżącej zaległość podatkową w podatku od towarów i usług za marzec 2010 r. w wysokości 199.997, 28 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 8.055 zł, umorzył postępowanie, jako bezprzedmiotowe w sprawie rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za marzec 2010 r. w kwocie 65 zł oraz odmówił rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za marzec 2010 r. w wysokości 64.686,72 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 2.605 zł. Decyzja w sprawie rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za marzec 2010 r. została wydana na podstawie podania z dnia 20 września 2010 r., które zostało uzupełnione 4 i 6 października 2010 r.
W zakresie żądania zwrotu nienależnie pobranych kosztów egzekucyjnych Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wydał postanowienie z [...] listopada 2010 r. w którym odmówił zwrotu Skarżącej kosztów egzekucyjnych.
Dyrektor Izby Skarbowej W., po rozpatrzeniu zażalenia Skarżącej, postanowieniem z [...] kwietnia 2011 r. uchylił w całości ww. postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W., ponownie rozpoznając sprawę, postanowieniem z [...] czerwca 2011 r. odmówił zwrotu wyegzekwowanych kosztów egzekucyjnych. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż celem postępowania egzekucyjnego było wyegzekwowanie należności podatku od towarów i usług za marzec 2010 r., skierowanej do egzekucji 22 września 2010 r.
W związku z dokonanymi czynnościami egzekucyjnymi powstały koszty egzekucyjne w łącznej kwocie 16.555,44 zł na które złożyła się opłata manipulacyjna (1% kwoty egzekwowanej należności – 2.759,24 zł) oraz opłata za zajęcie rachunku bankowego (5% kwoty egzekwowanej należności – 13.796,20 zł). Organ egzekucyjny stwierdził, iż wszczęcie i prowadzenie egzekucji było zgodne z prawem. Zostało podjęte w oparciu o przepisy prawa zobowiązujące do przesłania zobowiązanemu upomnienia (wzywającego do zapłaty zobowiązania w terminie 7 dni z zagrożeniem skierowania na drogę postępowania egzekucyjnego) i wystawienia tytułu wykonawczego w przypadku braku wpłaty zobowiązania w terminie. Środki pieniężne przekazane przez bank 5 października 2010 r. w wysokości 1.427,26 zł i 12 października 2010 r. w wysokości 15.128,10 zł., zostały zaliczone na poczet kosztów egzekucyjnych.
Pismem z 15 czerwca 2011 r., Skarżąca zaskarżyła postanowienie w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów egzekucyjnych, wnosząc o jego uchylenie oraz o uchylenie tytułu wykonawczego z 21 września 2010 r. Zarzuciła brak odniesienia się w postanowienia o odmowie zwrotu kosztów egzekucyjnych z 26 listopada 2010 r. oraz z 2 czerwca 2011 r. do żądania dotyczącego uchylenia tytułu wykonawczego. Zdaniem Skarżącej wierzyciel przedwcześnie podjął czynności egzekucyjne, bowiem Skarżąca nie uchylała się od zapłaty zaległości. Stwierdziła, iż podjęła rozmowy z organem podatkowym w sprawie rozłożenia należności jeszcze przed zapadnięciem terminu płatności zaległości podatkowej.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W. dwoma postanowieniami z [...] lipca 2011 r.:
- umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] w związku z całkowitą spłatą zaległości w ratach określonych decyzją z [...] października 2010 r.,
- umorzył postępowanie z wniosku spółki z 11 października 2010 r. w części dotyczącej uchylenia tytułu wykonawczego jako bezprzedmiotowe.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z [...] listopada 2011 r. uchylił postanowienie z [...] czerwca 2011 r. w całości i orzekł o obciążeniu Skarżącej kosztami egzekucyjnymi w kwocie 12.532,45 zł i odmówił zwrotu tych kosztów. Organ drugiej instancji orzekł o zwrocie Skarżącej kwoty 4.023,01 zł nieprawidłowo naliczonych i pobranych kosztów egzekucyjnych oraz odsetki ustawowe naliczone od dnia pobrania kwoty 4.023,01 zł. (nieprawidłowo naliczonych i pobranych kosztów egzekucyjnych) do dnia ich zwrotu.
W uzasadnieniu postanowienia organ drugiej instancji stwierdził, iż organ egzekucyjny podejmował działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środków egzekucyjnych (czynności egzekucyjne). Z tytułu tych czynności organ egzekucyjny pobierał opłaty za czynności egzekucyjne oraz opłatę manipulacyjna - art. 64 u.p.e.a. Stosownie do art. 64 c § 1 u.p.e.a., opłaty o których mowa w art. 64 § 1 i 6 oraz w art. 64a u.p.e.a. wraz z wydatkami poniesionymi przez organ egzekucyjny stanowią koszty egzekucyjne. Koszty egzekucyjne, co do zasady obciążają zobowiązanego. W ocenie organu odwoławczego w sprawie nie wystąpiły okoliczności świadczące o wszczęciu i prowadzeniu egzekucji niezgodnie z prawem, które pozwoliłyby na zwrot żądanej kwoty kosztów egzekucyjnych zgodnie z art. 64c § 3 u.p.e.a. Organ odwoławczy stwierdził, że koszty egzekucyjne zostały naliczone przez organ pierwszej instancji od niewłaściwej kwoty zobowiązania, gdyż organ pierwszej instancji nie uwzględnił wpłaty dokonanej przez Spółkę w dniu 4 października 2011 r. Po zapłacie części zaległości kwota zobowiązania w wysokości 264.684 zł uległa zmianie i na dzień 5 października 2010 r., kiedy dokonano zajęcia rachunku bankowego wynosiła 199.997,28 zł. Podstawę naliczenia kosztów egzekucyjnych powinna stanowić kwota 199.997,30 zł wraz z ustawowymi odsetkami. Organ egzekucyjny powinien pobrać koszty egzekucyjne w wysokości 12.532,45 zł, zamiast pobranych 16.555,46 zł. Różnica pomiędzy kwotą rzeczywiście powstałych kosztów egzekucyjnych a kwotą kosztów egzekucyjnych niewłaściwe naliczonych i pobranych od zobowiązanego przez organ egzekucyjny wyniosła 4.023,01 zł. Organ drugiej instancji stwierdził, że kwota ta podlegała zwrotowi zobowiązanemu wraz z odsetkami naliczonymi od dnia pobrania do dnia zwrotu.
Odnośnie żądania rozpoznania wniosku o uchylenie tytułu wykonawczego Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, iż organ egzekucyjny 12 lipca 2011 r. wydał postanowienie którym umorzył postępowanie dotyczące uchylenia tytułu wykonawczego, jako bezprzedmiotowe.
Kwestionując prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia, Skarżąca wniosła 28 grudnia 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wniosła o uchylenie i zmianę ww. postanowienia w części dotyczącej orzeczenia o obciążeniu kosztami egzekucyjnymi w wysokości 12.532,45 zł. i odmowie uchylenia tych kosztów oraz zasądzenia kosztów sądowych. Zarzuciła naruszenie art. 6 § 1, art. 64 u.p.e.a., a także art. 7, art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała na okoliczność toczących się z organem podatkowych rozmów na temat układu ratalnego dotyczącego przedmiotowej zaległości. Skarżąca podniosła, iż mimo wniosku o rozłożenie zaległości na raty, wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy, pobrał opłatę egzekucyjną, po czym wycofał się z egzekucji. Powtórzyła, iż w żaden sposób nie uchylała się od spełnienia ciążącego na niej obowiązku, bo chciała spłacić zobowiązanie wraz z opłatą prolongacyjną. Nie mogła tego uczynić jednorazowo. W ocenie Spółki organ podatkowy wiedząc o toczących się rozmowach powinien był z urzędu zawiesić postępowanie egzekucyjne lub je umorzyć z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Organ dokonał jednak czynności egzekucyjnej, której nie powinien był realizować, czym naruszył art. 64 u.p.e.a. W ocenie Skarżącej wierzyciel nie podjął czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego mając na względzie słuszny interes strony. Ponadto nie bacząc na ustalenia i złożony wniosek przystąpił do egzekucji. Zdaniem Skarżącej z jednej strony wierzyciel współdziałał w celu rozwiązania sprawy, a z drugiej strony użył przymusu. Powyższe w ocenie Skarżącej stanowiło naruszenie art. 11 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270), - dalej "P.p.s.a.", sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem, z uwzględnieniem stanu prawnego, który miał zastosowanie w chwili orzekania w sprawie. W związku z tym, zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia.
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie analizowana według powyższych kryteriów nie okazała się zasadna, z uwagi na niewystąpienie żadnej z wyżej wymienionych pozytywnych przesłanek wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.
Na wstępie podnieść należy, iż przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. uchylające postanowienie organu pierwszej instancji i orzekające o obciążeniu Skarżącej kosztami egzekucyjnymi oraz odmawiające zwrotu tych kosztów z prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Przedmiotem sporu jest kwota 12.532,45 zł kosztów egzekucyjnych. Skarżąca żądając zwrotu kosztów egzekucyjnych, zarzuciła brak podstaw do prowadzenia egzekucji wobec złożenia wniosku o rozłożenie zaległości na raty i toczących rozmów na temat układu ratalnego z wierzycielem przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego.
Sąd stwierdził w przedmiotowej sprawie brak postanowień wyłączających odpowiedzialność Skarżącej za koszty egzekucyjne.
Stosownie do treści art. 18 u.p.e.a., jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym odpowiednie zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej nie mogą podejmować działań niezgodnych z obowiązującym prawem, jak również działań, dla których brak podstawy prawnej. O obowiązkach wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi, między innymi, art. 6 § 1 u.p.e.a., w myśl którego w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Nie budzi wątpliwości, że zastosowany w tym przepisie zwrot "powinien" oznacza "ma obowiązek" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2001 r., I SA/Lu 452/00, POP z 2002 r. Nr 2, poz. 64), a "uchylanie się od wykonania obowiązku" to nie podjęcie przez zobowiązanego działań zmierzających do jego wykonania; w przypadku obowiązku o charakterze pieniężnym – nie wywiązanie się z niego w terminie płatności. Wierzyciel jest jednak obowiązany do odstąpienia od podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych wtedy, gdy stwierdzi istnienie okoliczności uzasadniających umorzenie lub zawieszenie postępowania egzekucyjnego, a może odstąpić od podjęcia omawianych czynności, gdy przemawiają za tym ważne względy dotyczące zobowiązanego, a nie stoi temu na przeszkodzie interes publiczny (por. P. Przybysz, "Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz", Warszawa 2009, s. 56-57). A zatem w tym ostatnim przypadku, do którego można także zakwalifikować sytuację wszczęcia przez zobowiązanego postępowania w przedmiocie rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej, wierzyciel może odstąpić od podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes publiczny (na przykład obawa bezskuteczności egzekucji w wypadku zwłoki w jej wszczęciu), ale nie ma prawnego obowiązku odstąpienia od podjęcia takich czynności. W szczególności nie można wyprowadzić istnienia prawnego obowiązku odstąpienia od podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych z normy określającej zasadę działania organów administracji publicznej na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.), ponieważ to właśnie przepisy prawa nakazują wierzycielowi, który jest organem administracji publicznej, podjęcie omawianych czynności. Prawnego obowiązku odstąpienia od ich podjęcia nie sposób dopatrzeć się także w zasadzie skodyfikowanej w art. 8 k.p.a., ponieważ pogłębianie zaufania obywateli do organów Państwa nie może odbywać się przez odstępowanie przez te organy od powinności nałożonych na nie przez prawo, choćby powinności te niosły konsekwencje dla obywatela uciążliwe. Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 maja 2010 r. ( sygn. aktII FSK 2135/08) do naruszenia zasady wynikającej z art. 8 k.p.a. może dojść wtedy, gdy jedynym celem wszczęcia postępowania egzekucyjnego nie jest wyegzekwowanie obowiązku, ale naliczenie opłat, o których mowa w art. 64 § 1 i § 6 u.p.e.a.
Podstawę rozstrzygania z przedmiotowej sprawie stanowił art. 64c § 3 u.p.e.a., nakazujący zwrot zobowiązanemu pobranych od niego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami jeżeli okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem. Jak to już wykazano, wynikającym z przepisu prawa obowiązkiem wierzyciela było podjęcie czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych po stwierdzeniu, że zobowiązani uchylają się od wykonania obowiązku, o czym może świadczyć już samo dopuszczenie do powstania zaległości podatkowej. Zarazem wierzyciel nie miał prawnego obowiązku wstrzymania się z podjęciem tych czynności tylko dlatego, że Skarżąca złożyła wniosek o rozłożenie płatności zaległości podatkowej na raty – tym bardziej, że wierzyciel odczekał z wystawieniem tytułu wykonawczego aż bezskutecznie upłynie wskazany przez samych zobowiązanych termin płatności drugiej raty zaległości. Brak więc przesłanek dla twierdzenia, że wszczęcie lub prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, a przeciwnie, wszczęcie i prowadzenie egzekucji wynikało z prawnego obowiązku wierzyciela. Na mocy art. 64c § 3 u.p.e.a. zwrot pobranych od zobowiązanych należności z tytułu kosztów egzekucyjnych następuje tylko w przypadku ustalenia, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, że w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel na podstawie art. 6 § 1 u.p.e.a. ma prawny obowiązek podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych.
Należy w tym miejscu przywołać wyrok z 14 czerwca 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 1052/98 (LEX nr 44387), którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że toczące się postępowanie z wniosku o rozłożenie na raty zaległości podatkowej nie ma wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne, ponieważ inny jest merytoryczny zakres tych postępowań i dopiero prawomocne rozstrzygnięcie w przedmiocie rozłożenia należności na raty odniesie skutki w stosunku do postępowania egzekucyjnego. Natomiast w wyroku z dnia 29 lutego 2000 r., sygn. akt I SA/Łd 326/98 (LEX nr 40743), zauważył, że złożenie zarzutów w związku z rozłożeniem zaległości podatkowej na raty powinno skutkować zawieszeniem postępowania egzekucyjnego, a nie jego umorzeniem. Z kolei w orzeczeniu z dnia 18 lipca 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 1502/06 (LEX nr 271489), WSA w Warszawie skonstatował, że wydanie decyzji o rozłożeniu płatności należnych wpłat na raty już w trakcie trwania postępowania egzekucyjnego, nie może spowodować skutku w postaci umorzenia postępowania egzekucyjnego, lecz jedynie zawieszenie tego postępowania na podstawie art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Powołane orzeczenia w sposób niebudzący wątpliwości jednoznacznie stanowią, iż dopiero decyzja rozkładająca na raty zaległość podatkową wraz z odsetkami powstrzymuje postępowanie egzekucyjne poprzez jego zawieszenie.
Skarżąca podnosiła również zarzuty naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego, a mianowicie art. 7-9 art. 11 k.p.a., które znajdują odpowiednie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym przez odesłanie do k.p.a. zawarte w art. 18 u.p.e.a. Zasady te stanowią o uwzględnianiu w postępowaniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz reguły pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
Zdaniem Sądu, nie doszło w przeprowadzonym postępowaniu do naruszenia wskazanych przez Skarżącą przepisów prawa procesowego. Uzasadnione było w tym zakresie stwierdzenie organów, iż przed wszczęciem egzekucji organ egzekucyjny przesłał do zobowiązanego upomnienie zawierające pouczenie, że w przypadku nie zapłacenia wskazanej w upomnieniu należności, w terminie siedmiu dni od doręczenia upomnienia, wszczęte zostanie postępowanie egzekucyjne, co spowoduje powstanie dodatkowych obciążeń w postaci kosztów egzekucyjnych. Zważywszy na powyższe oraz wyjaśnienia Skarżącej, z których wynika, że prowadziła rozmowy z pracownikami urzędu skarbowego na temat rozłożenia zaległości na raty i była przeświadczona, iż postępowanie egzekucyjne nie będzie wszczynane, brak byłoby w przepisach prawa podstawy prawnej do takiego działania organu podatkowego. Stwierdzić wypada, że Skarżąca winna mieć pełną świadomość możliwości przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego i obciążenia jej kosztami tego postępowania w czasie toczącego się postępowania o rozłożenie należności podatkowej na raty. Możliwe bowiem było prowadzenie postępowania egzekucyjnego w toku postępowania ratalnego. Nie sposób więc przyjąć w stanie faktycznym sprawy, iż doszło do naruszenia przez organy wskazanych w skardze zasad postępowania administracyjnego.
Rozpoznając okoliczności niniejszej sprawy należało zatem stwierdzić, iż prowadzone przez organy czynności egzekucyjne, zmierzające do wyegzekwowania ciążących na spółce należności, pomimo iż podjęte przed ostatecznym rozstrzygnięciem przez ten organ w przedmiocie wniosku podatnika o rozłożenie przedmiotowej należności na raty, były czynnościami podjętymi zgodnie z obowiązującym prawem. Wobec samego faktu niezapłacenia należności w terminie, organy podatkowe były bowiem umocowane do wystawienia tytułu egzekucyjnego i podjęcia czynności w sprawie, dodatkowo zaś faktyczne wszczęcie czynności egzekucyjnych nastąpiło po upływie zaproponowanych we wniosku terminów spłaty należności w ratach. Koszty tego postępowania słusznie zatem obciążają podatnika i pomimo odmiennych twierdzeń wnioskodawcy opartych na treści art. 64c § 3 u.p.e.a., nie ma podstawy do ich zwrotu.
Zasadnie zatem w rozpoznanej sprawie odmówiono Skarżącej zwrotu kosztów egzekucyjnych wyegzekwowanych na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]. Uznać należy, że wniosek Skarżącej w sprawie zwrotu kosztów egzekucyjnych został odpowiednio rozpatrzony, a zatem nieuzasadnione są zarzuty skargi naruszenia art. 7, art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a. Z przedstawionych powodów obciążenie zobowiązanego kosztami egzekucyjnego jest zasadne.
Przedstawione powyżej wnioski, do których doszedł Sąd rozpoznając niniejszą sprawę znajdują potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2010 r. sygn. akt II FSK 1957/10.
W związku z powyższym, należy uznać zaskarżone postanowienie za wydane zgodnie z obowiązującym prawem, wobec czego przedmiotowa skarga podlega oddaleniu na mocy art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło