III SA/Wa 35/15
WyrokWSA w Warszawie2015-12-11
Skład orzekający: Ewa Radziszewska-Krupa, Beata Sobocha, Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczące podatku VAT może stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, jeśli dotyczy ono wykładni przepisów prawa unijnego, które nie były bezpośrednio stosowane przy wydawaniu decyzji podatkowej?Ratio decidendi
Orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) może stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej (O.p.) tylko wtedy, gdy dotyczy ono wykładni tych samych przepisów prawa, które stanowiły podstawę wydania decyzji ostatecznej. W przypadku, gdy decyzja ostateczna dotyczy podatku dochodowego od osób prawnych (p.d.p.) i oparta jest na krajowych przepisach o p.d.p., a orzeczenie TSUE dotyczy wykładni przepisów o podatku od towarów i usług (VAT) i prawa unijnego dotyczącego VAT, nie można uznać, że orzeczenie TSUE ma wpływ na treść decyzji podatkowej w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 11 O.p. W konsekwencji, organ podatkowy prawidłowo odmawia uchylenia decyzji ostatecznej, jeśli nie stwierdzi istnienia przesłanek do wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Spółka K. sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją określającą jej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 r. Podstawą wniosku było orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z 6 lutego 2014 r. w sprawie C-33/13, które zdaniem Spółki miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Dyrektor Izby Skarbowej (DIS) wznowił postępowanie, ale następnie odmówił uchylenia decyzji ostatecznej, uznając, że orzeczenie TSUE nie miało wpływu na sprawę, ponieważ dotyczyło ono podatku VAT, a nie podatku dochodowego od osób prawnych. Spółka zaskarżyła decyzję DIS do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Beata Sobocha, sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant referent stażysta Magdalena Gajewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi K. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 r. oddala skargę
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w L. (zwany dalej "DUKS"), decyzją z [...] stycznia 2011r. określił K. sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwana dalej: "Spółką") zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych (dalej zwany: "p.d.p.") za 2007r. w wysokości 340.500 zł – czyli o 331.297 zł więcej niż zadeklarowano w zeznaniu CIT-8.
2. Dyrektor Izby Skarbowej w W. (zwany dalej "DIS"), na skutek rozpoznania odwołania Spółki, decyzją z [...] maja 2011r. utrzymał w mocy ww. decyzję DUKS.
3. Spółka wnioskiem z 11 czerwca 2014r. zwróciła się do DIS o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją, z uwagi na wystąpienie przesłanki określonej w art. 240 § 1 pkt 11 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012r., poz. 749 ze zm.; dalej zwana: "O.p."), zgodnie z którą w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ma wpływ na treść wydanej decyzji.
Spółka zarzuciła, że w sprawie rozstrzygniętej decyzją ostateczną, zakwestionowano możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków - łącznie 1.743.644,10 zł, która wynikała z faktur na dostawy paliwa, wystawionych przez podmioty, które zdaniem organów podatkowych nie miały możliwości dostarczania jej paliwa. W analogicznej sprawie 6 lutego 2014r. zapadł wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (zwany dalej: "TSUE") w sprawie o sygn. C-33/13, który ma wpływ na treść ww. decyzji ostatecznej z 31 maja 2012r., gdyż potwierdza on w pełni jej argumentację, a nieuwzględnioną przez DIS.
Spółka stanęła na stanowisku, że prowadząc działalność w zakresie transportu nabywała paliwo udokumentowane spornymi fakturami, które było wykorzystywane w bieżącej działalności. Ponadto zaznaczyła, że skoro nie miała wiedzy o nieprawidłowościach występujących u dostawców paliwa, nie można jej obciążać tym, iż podmioty dokonujące dostaw paliwa okazały się nierzetelnymi kontrahentami.
4. DIS postanowieniem z [...] lipca 2014r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej swoją decyzją ostateczną z [...] maja 2011r., a następnie decyzją z [...] sierpnia 2014r. odmówił uchylenia ww. decyzji ostatecznej z [...] maja 2011r. W ocenie DIS w sprawie nie zaszła przesłanka wynikająca z art. 240 § 1 pkt 11 O.p., na którą powołała się Spółka w złożonym wniosku, gdyż wskazane orzeczenie TSUE nie miało wpływu na treść ww. decyzji ostatecznej.
5. Spółka w odwołaniu z 15 września 2014r. wniosła o uchylenie decyzji DIS z [...] sierpnia 2014r. i wydanie nowej decyzji uchylającej w całości decyzję ostateczną z [...] maja 2011r., z uwagi na naruszenie: a) art. 120 O.p. przez działanie DIS na podstawie pozaprawnych przesłanek, gdy przepisy O.p., w tym w szczególności powołane poniżej, jasno określają sytuacje, w których decyzja wymiarowa za 2007r. powinna zostać uchylona, b) art. 245 § 1 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 11 O.p. przez brak uchylenia decyzji wymiarowej za 2007r., gdy spełnione zostały przesłanki z ww. przepisów, gdyż powołane we wniosku orzeczenie TSUE ma niewątpliwie wpływ na treść decyzji, bo wydano je w analogicznej sytuacji, a argumenty w nim przedstawione wprost przeczą tym wskazanym przez DIS jako podstawa wydania decyzji wymiarowej za 2007r., c) art. 245 § 1 pkt 2 w zw. z art. 240 § 1 pkt 11 O.p. przez wydanie decyzji odmawiającej uchylenia ww. decyzji wymiarowej, gdy wyraźnie spełniono przesłanki wznowienia postępowania określonych ww. przepisie.
Spółka w uzasadnieniu zwróciła uwagę, że orzeczenie TSUE z 6 lutego 2014r. w sprawie C-33/13, potwierdza w całości jej argumentację. Faktury wystawiane na jej rzecz przez kontrahentów dokumentować miały rzeczywiste transakcje gospodarcze polegające na zakupie przez Spółkę paliwa. Spółki nie można więc karać za ewentualne nieprawidłowości występujące u kontrahentów, które pozostawały poza zakresem jej wiedzy, gdy polskie przepisy nie wprowadzają szczególnych wymogów weryfikacji rzetelności kontrahentów. W ocenie Spółki przepisy Dyrektywy z 28 listopada 2006r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej 2006/112/WE Rady (Dz.Urz. UE L 347 z 11 grudnia 2006r. – zwana dalej: "Dyrektywą 112") pozwalają państwom członkowskim na wprowadzenie szczególnych regulacji, które nakładałyby na podatników dodatkowe obowiązki w zakresie weryfikacji kontrahentów i ich rzetelności. Nałożenie wspomnianych obowiązków nie jest jednak możliwe bez wprowadzenia stosownych przepisów do krajowego porządku prawnego, a takich przepisów nie zawierała na moment dokonywania transakcji ani polska ustawa o VAT ani polska ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych.
W związku z tym Spółka doszła do przekonania, że rzekome obowiązki weryfikacyjne zostały nałożone na nią tylko i wyłącznie na podstawie dowolnej oceny DIS i nie wynikają z przepisów prawa, choć nakładanie obowiązków na podatników wymaga ich wcześniejszego uchwalenia w sposób zgodny z Konstytucją RP i ich opublikowania. Organy podatkowe, nałożyły w sprawie dodatkowe obowiązki weryfikacyjne, co jest sprzeczne z ww. orzeczeniem TSUE, które ma wpływ na treść decyzji wymiarowej za 2007r. TSUE, odnosząc się do polskiej ustawy o VAT uznał, iż nie można nakładać na podatników obowiązków nadmiernych czy niemożliwych do spełnienia w zakresie weryfikacji kontrahentów oraz, że obowiązki te muszą wynikać z przepisów prawa i być podatnikom znane w chwili dokonywania poszczególnych czynności, a podatnik nie odpowiada za nieprawidłowości występujące u jego kontrahentów. Orzeczenie to miało wpływ na treść decyzji wydanej w zakresie p.d.p., bo wskazywało, iż argumenty stosowane przez organ podatkowy przy stwierdzaniu rzekomej fikcyjności i fałszywości faktur VAT dokumentujących zakup paliwa przez Spółkę są nieprawidłowe.
Ponadto stan faktyczny sprawy rozpatrywanej przez TSUE i niniejszej sprawy są w znacznej mierze zbieżne, gdyż podmioty występujące w sprawach obracały wprawdzie różnymi towarami i działały w różnych krajach, ale nie wpływa to na merytoryczną tożsamość spraw. Główne tezy ww. wyroku potwierdzają, iż faktury dokumentujące transakcje zakupu paliwa nie były wadliwe i poniesione wydatki mogły zostać na tej podstawie zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Spółka tym samym uznała, że organ podatkowy nie miał prawa nakładać na nią obowiązków weryfikacji kontrahentów niewynikających z obowiązującego prawa.
6. DIS decyzją z [...] listopada 2014r. utrzymał w mocy ww. decyzję DIS z [...] sierpnia 2014r., powołując się na treść art. 240 § 1 oraz art. 243 § 1 i 2 O.p.
Zdaniem DIS w sprawie nie zaszła przesłanka z art. 240 § 1 pkt 11 O.p., zgodnie z którą w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ma wpływ na treść wydanej decyzji. Orzeczenia TSUE mogą stanowić przesłankę uchylenia decyzji ostatecznej, o ile mają wpływ na treść tej decyzji. Ponadto wpływ orzeczenia TSUE na decyzję ostateczną zachodzi wówczas, gdy orzeczenie to oddziałuje na decyzję w sposób istotny, tj. taki, który wymusza odmienne rozstrzygnięcie sprawy niż to przyjęte dotychczas w decyzji.
Zdaniem DIS wpływ orzeczenia TSUE na treść decyzji ostatecznej może mieć miejsce jedynie, gdy przedmiotem tego konkretnego orzeczenia jest wykładnia przepisów, na podstawie których wydano decyzję ostateczną. Sytuacja ta nie zachodzi, gdy orzeczenie TSUE powołane jako podstawa wznowienia dotyczy w rzeczywistości odmiennego stanu faktycznego i prawnego niż stan przyjęty jako podstawa decyzji ostatecznej, której dotyczył wniosek o wznowienie. Do uchylenia decyzji ostatecznej w trybie wznowienia postępowania, na mocy art. 240 § 1 pkt 11 O.p. niezbędne jest więc nie tylko wskazanie konkretnego orzeczenia TSUE, lecz także wykazanie, że w jego wyniku należy odmiennie rozpatrzeć sprawę podatkową. DIS zaznaczył, że wniosek o wydanie ww. orzeczenia TSUE z 6 lutego 2014r. C-33/13. w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni szóstej dyrektywy Rady 77/388/EWG z 17 maja 1977r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (Dz.U. L 145, s. 1), zmienionej dyrektywą Rady 2001/115/WE z dnia 20 grudnia 2001r. (Dz.U. L 15, s. 24), zwana dalej: "VI Dyrektywą". Wniosek został złożony w ramach sporu pomiędzy M.Jagiełłą, a Dyrektorem Izby Skarbowej w Łodzi w przedmiocie odmowy przez tego ostatniego przyznania prawa do odliczenia podatku od wartości dodanej (VAT) naliczonego przez ww. osobę od transakcji uznanych za podejrzane.
DIS, mając na uwadze, że podstawą prawną ww. ostatecznej decyzji DIS z [...] maja 2011r. utrzymującej w mocy decyzję DUKS z [...] stycznia 2011r. określającą zobowiązanie w p.d.p. za 2007r., stanowił art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm. dalej zwana: "u.p.d.p."), dotyczący zaliczania wydatków do kosztów uzyskania przychodów - nie ma znaczenia, czy podatnik w sposób zawiniony (np. na skutek braku dbałości o własne interesy gospodarcze, bądź w sposób zamierzony), czy też niezawiniony, dokonywał rozliczenia kosztów uzyskania przychodów na podstawie tzw. "pustych faktur". Istotne jest jedynie to czy zakwestionowane faktury nie odzwierciedlają faktycznych transakcji, gdyż ich wystawca nie był dostawcą towarów w nich wymienionych.
DIS zwrócił uwagę, iż w sprawie będącej przedmiotem ww. decyzji ostatecznej organy podatkowe na podstawie art. 15 ust. 1 u.p.d.p. zakwestionowały możliwość zaliczenia przez Spółkę do kosztów uzyskania przychodów wydatków wynikających z faktur dotyczących zakupu paliwa (oleju napędowego), gdyż nie dokumentowały one rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Skoro podmioty wystawiające zakwestionowane faktury nie dokonywały żadnych transakcji związanych z obrotem paliwem, bo ich działalność polegała jedynie na wystawianiu faktur za sprzedaż oleju napędowego, którym w rzeczywistości nie dysponowały, ww. faktury nie mogły stanowić podstawy do uznania wymienionych w ich treści kwot za koszty uzyskania przychodów.
DIS, po porównaniu sprawy będącej przedmiotem orzeczenia TSUE C-33/13 oraz sprawy, której dotyczyła ww. decyzji ostateczna, uznał, że są to sprawy dotyczące całkowicie odmiennych podatków: VAT i p.d.p. Przedmiotem oceny TSUE były przepisy VI dyrektywy dotyczące wyłącznie VAT, a tym samym, z uwagi na treść art. 240 § 1 pkt 11 O.p., dokonana przez TSUE wykładnia tych przepisów nie może mieć żadnego wpływu na interpretację w zakresie przepisów u.p.d.p. Z treści ostatecznej decyzji DIS nie wynika aby: a) przy jej wydawaniu, w sposób choćby pośredni, odwoływano się do ww. przepisów VI dyrektywy; b) przyczyną zakwestionowania faktur dotyczących zakupu paliwa, a w konsekwencji zakwestionowania zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu wydatków z tytułu zakupu paliwa, była nienależyta weryfikacja przez Spółkę rzetelności wystawców faktur.
DIS w związku z tym stanął na stanowisku, że ww. decyzja ostateczna nie może być uznana za wydaną na mocy tożsamej podstawy prawa unijnego, która była przedmiotem ww. orzeczeniem TSUE z 6 lutego 2014r. DIS nie podzielił też stanowiska Spółki, iż główne tezy ww. wyroku mają wpływ nie tylko na sposób rozliczania VAT i dokumentowania wykonanych czynności, co bezpośrednio wpływa na zagadnienia dotyczące p.d.p., ponieważ potwierdzają, iż faktury dokumentujące transakcje zakupu paliwa nie były wadliwe i poniesione wydatki mogły zostać na tej podstawie zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, zaś organ nie miał prawa nakładać na Spółkę obowiązków weryfikacji kontrahentów nie wynikających z obowiązującego prawa.
Zdaniem DIS nie doszło też do naruszenia przepisów O.p. dotyczących wznowienia postępowania skoro ww. wyrok TSUE nie upoważniał do innej interpretacji przepisów u.p.d.p., niż zastosowana w decyzji ostatecznej, w zakresie kosztów uzyskania przychodów. DIS wydający zaskarżoną decyzję działał na podstawie przepisów prawa, a wykazany brak wystąpienia przesłanki z art. 240 § 1 pkt 11 O.p. stanowił wystarczającą podstawę do odmowy uchylenia ww. decyzji ostatecznej.
7. Spółka w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 grudnia 2014r. wniosła o uchylenie ww. decyzji DIS z [...] listopada 2014r. i [...] sierpnia 2014r. oraz stwierdzenie konieczności wznowienia postępowania zakończonego ww. ostateczną decyzją wymiarową i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zdaniem Spółki DIS naruszył: a) art. 120 O.p. przez działanie na podstawie pozaprawnych przesłanek, gdy przepisy O.p., w tym w szczególności powołane poniżej jasno określają sytuacje w których decyzja wymiarowa powinna zostać uchylona, b) art. 245 § 1 pkt 1 w związku z art. 240 § 1 pkt 11 O.p. przez brak uchylenia decyzji wymiarowej, mimo spełnienia przesłanek z ww. przepisu, gdy ww. wyrok TSUE ma wpływ na treść wydanej decyzji, bo zapadł w analogicznej sytuacji, a argumenty w nim przedstawione wprost przeczą tym wskazanym przez DIS jako podstawa wydania decyzji wymiarowej, c) art. 245 § 1 pkt 2 w związku z art. 240 § 1 pkt 11 O.p. przez wydanie decyzji odmawiającej uchylenia decyzji wymiarowej, gdy wyraźnie spełniono przesłanki wznowienia postępowania określonych w ww. przepisie.
Zdaniem Spółki argumenty DIS wskazane w zaskarżonej decyzji są nietrafne i nie odpowiadają stanowi faktycznemu sprawy. Natomiast stany faktyczne sprawy rozpatrywanej przez TSUE i DIS były w znacznej mierze zbieżne, więc Spółka nie zgodziła się ze stanowiskiem DIS, jakoby okoliczność, że wyrok dotyczy prawa do odliczenia VAT, a nie p.d.p. przesądza o konieczności odmowy uchylenia decyzji wymiarowej. Główne tezy ww. wyroku mają wpływ zarówno na sposób rozliczania VAT i dokumentowania wykonanych czynności, co bezpośrednio wpływa na zagadnienia dotyczące p.d.p. Orzeczenie TSUE potwierdza, iż faktury zakupu paliwa przez Spółkę nie były wadliwe i poniesione wydatki mogły na tej podstawie zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, zaś organ nie miał prawa nakładać na Spółkę obowiązków weryfikacji kontrahentów niewynikających z prawa.
Zdaniem Spółki organy podatkowe oparły decyzje na braku posiadania przez Spółkę dokumentów potwierdzających dokonanie weryfikacji/czynności sprawdzających kontrahentów, do czego w świetle ww. wyroku nie było podstaw. Działania polskich organów w zakresie nakładania obowiązków weryfikacyjnych nie miały więc podstawy prawnej. W polskich przepisach nie ma też regulacji dotyczącej staranności podatnika, do której odniósł się TSUE. W sprawie należało więc uznać, że zachodzi podstawowa przesłanka do wznowienia postępowania.
8. DIS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Skarga nie ma uzasadnionych podstaw.
2. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c) P.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w art. 247 O.p. (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
3. Sąd, rozpoznając sprawę we wskazanym wyżej zakresie, stwierdza, że żadna z przesłanek wskazanych w ww. przepisach nie zaszła w sprawie.
DIS, wydając zaskarżoną decyzję dokonał prawidłowej interpretacji i zastosowania przepisów prawa wskazanych w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji. Treść zaskarżonej decyzji wskazuje ponadto, że DIS przy ponownym rozpatrywaniu sprawy miał też na względzie treści przepisu art. 240 § pkt 11 O.p., który został powołany przez skarżącą Spółkę we wniosku o wznowienie postępowania w związku z art. 245 § 1 pkt 2 O.p. DIS analizował również treść wskazywanego przez Spółkę w ww. wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją ostateczną - orzeczenia TSUE z 6 lutego 2014r. w sprawie C-33/13.
Doprowadziło to, zdaniem Sądu, do prawidłowego zbadania dopuszczalności wznowienia postępowania, jak również prawidłowego przyjęcia, że nie zaszła podstawa do wznowienia postępowania wskazana w treści art. 240 § 1 pkt 11 O.p.
Tym samym niezasadny jest przede wszystkim zarzut skargi o naruszeniu przez DIS art. 120 O.p. Organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję działał bowiem na podstawie obowiązujących przepisów prawa, a nie jak twierdzi skarżąca Spółka na podstawie pozaprawnych przesłanek.
Sąd wskazuje, że przepis art. 240 § 1 pkt 11 O.p. stanowi, że sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości ma wpływ na treść wydanej decyzji.
Przepis art. 245 § 1 pkt 1 O.p. wskazuje, że organ podatkowy po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 243 § 2 wydaje decyzję, w której uchyla w całości lub w części decyzję dotychczasową, jeżeli stwierdzi istnienie przesłanek określonych w art. 240 § 1, i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub umarza postępowanie w sprawie.
Natomiast z art. 245 § 1 pkt 2 O.p. wynika, że organ podatkowy odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej w całości lub w części, jeżeli nie stwierdzi istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 O.p.
DIS, dokonując wykładni ww. przepisów, a w szczególności art. 240 § 1 pkt 11 i art. 245 § 1 pkt 2 O.p. uwzględnił ustalenia orzecznictwa i doktryny, zgodnie z którymi wzruszenie decyzji jest możliwe jeżeli określone orzeczenie TSUE dotyczy wykładni tych samych przepisów prawa, które były podstawą wydania decyzji ostatecznej objętej żądaniem wznowienia.
DIS prawidłowo przyjął również w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że tożsamość norm stanowiących podstawę do wydania ww. decyzji ostatecznej w zakresie p.d.p., jak również norm wskazanych w powoływanym przez Spółkę wyroku TSUE z 6 lutego 2014r. w sprawie C-33/13, który dotyczył podatku od towarów i usług – nie występowała.
DIS przeanalizował więc treść powołanego przez Spółkę - ww. orzeczenia TSUE - pod kątem możliwości wzruszenia decyzji ostatecznej na podstawie przesłanki z art. 240 § 1 pkt 11 O.p. Wspomniane orzeczenie nie mogło jednak być uznane za przesłankę wznowienia postępowania, skutkujące koniecznością uchylenia ostatecznego rozstrzygnięcia, ponieważ nie spełniało warunku przewidzianego w powyższym przepisie. Orzeczenie to nie miało wpływu na treść decyzji ostatecznej, gdyż nie dotyczyło wykładni przepisów prawa stanowiących podstawę do wydania tej decyzji. NSA w wyroku z 5 sierpnia 2010r. sygn. akt I FSK 1355/09 wskazał natomiast, że o wpływie danego orzeczenia na treść wydanej decyzji można mówić wtedy, gdy organy miały już obowiązek stosowania prawa wspólnotowego, a więc orzeczenie dotyczyłoby tożsamej podstawy prawa wspólnotowego, która byłaby podstawą rozstrzygnięcia (LEX nr 744173). Skoro w rozpoznawanej sprawie DIS wykazał, że taki związek nie istniał, bo ostateczna decyzja dotyczyła p.d.p. oraz była oparta o normy u.p.d.p., zaś ww. orzeczenie TSUE dotyczyło VAT, należało uznać, że zaskarżona decyzja – wbrew stanowisku zawartemu w skardze – była prawidłowa.
DIS trafnie zwrócił też uwagę, że w ostatecznej decyzji doszło na mocy art. 15 ust. 1 u.p.d.p. do zakwestionowania możliwość zaliczenia przez Spółkę do kosztów uzyskania przychodów wydatków wynikających z faktur dotyczących zakupu paliwa (oleju napędowego), gdyż nie dokumentowały one rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Podmioty wystawiające zakwestionowane faktury nie dokonywały żadnych transakcji związanych z obrotem paliwem, bowiem ich działalność polegała jedynie na wystawianiu faktur za sprzedaż oleju napędowego, którym w rzeczywistości nie dysponowały. Z uwagi na powyższe faktury te nie mogły stanowić podstawy do uznania wymienionych w ich treści kwot za koszty uzyskania przychodów Spółki. Wyrok TSUE, powołany przez Spółkę, wskazywała natomiast, jak interpretować przepisy u.p.t.u. dotyczące prawa do odliczenia VAT w kontekście prawa wspólnotowego – VI Dyrektywy. Przepisy stanowiące podstawę do wydania ww. wyroku oraz decyzji DIS nie były tożsame.
Tym samym za nieuzasadnione należy uznać stanowisko skarżącej Spółki, iż główne tezy przywołanego orzeczenia TSUE mają wpływ nie tylko na sposób rozliczania VAT i dokumentowania wykonanych czynności, co bezpośrednio wpływa na zagadnienia dotyczące p.d.p., ponieważ potwierdzają, iż faktury dokumentujące transakcje zakupu paliwa przez Spółkę nie były wadliwe i poniesione wydatki mogły zostać na tej podstawie zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, zaś organ nie miał prawa nakładać na Spółkę obowiązków weryfikacji kontrahentów nie wynikających z obwiązującego prawa. Sąd aprobuje stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Poznaniu z 31 sierpnia 2012r. sygn. akt I SA/Po 508/12, który przywołał DIS w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i stwierdza, że zasadniczo odmienna konstrukcja podatku VAT i p.d.p., a przede wszystkim znacząco różna rola faktury w obu tych podatkach nie pozwala na stwierdzenie, że w świetle obowiązujących przepisów u.p.d.p. za koszt uzyskania przychodów można uznać kwoty wskazane w fakturze, w sytuacji gdy faktura ta nie dokumentuje rzeczywistego przebiegu zdarzeń. Podatnik VAT może sobie pozwolić na odliczenie VAT naliczonego wynikającego z faktury, która nie dokumentuje rzeczywistego przebiegu transakcji, po spełnieniu warunków, o których mowa w ww. wyroku TSUE. Faktura, która nie odzwierciedla rzeczywistego przebiegli czynności nie może natomiast stanowić podstawy do uznania wymienionej w jej treści kwoty za koszt uzyskania przychodu, bez względu na okoliczności związane z jej wystawieniem i stan wiedzy podatnika co do jej rzetelności. Prawo podatnika do zakwalifikowania danego wydatku jako kosztu podatkowego, nie wynika z samego faktu posiadania faktury, lecz z faktu nabycia towaru bądź usługi, czyli bezspornego poniesienia wydatku. O możliwości uznania kwoty wynikającej z dokumentacji podatkowej (faktury) jako kosztu uzyskania przychodu zgodnie z art. 15 u.p.d.p. decyduje nie to, że podatnik wykaże się takim dokumentem, ale to, czy faktycznie usługa została wykonana przez kontrahenta.
Sąd nie znalazł zatem podstaw do zakwestionowania stanowiska DIS zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji. Powyższe rozważania oraz analiza przeprowadzonego postępowania, zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji dowodzą, iż organ podatkowy drugiej instancji działał w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych – art. 121 § 1 O.p. i nie naruszył żadnego z przepisów wskazanych w skardze.
Brak stwierdzenia bowiem przez DIS w toku rozpatrywania wniosku o wznowienie postępowania przesłanki, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 11 O.p. powodował zastosowanie art. 245 § 1 pkt 2 O.p., co wiązało się z odmową uchylenia decyzji ostatecznej.
4. Sąd stwierdza więc, że wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, DIS wydając decyzje po wznowieniu postępowania i uznając, że nie było podstaw do uchylenia ww. decyzji ostatecznej działał zgodnie z prawem. Zasadne było więc oddalenie skargi, na mocy art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło