III SA/Wa 3736/14

PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-27

Skład orzekający: Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie skargi na indywidualną interpretację Ministra Finansów dotyczącą prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z budową infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej, która ma zostać udostępniona gminnej jednostce budżetowej, w sytuacji gdy Naczelny Sąd Administracyjny wystąpił do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym statusu jednostki organizacyjnej gminy jako podatnika VAT?
Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania toczącego się przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który ma rozstrzygnąć kwestię możliwości uznania jednostki organizacyjnej gminy za podatnika VAT w sytuacji, gdy wykonuje czynności w charakterze innym niż organ władzy publicznej. Wyrok TSUE ma moc wiążącą i wpływa na interpretację przepisów krajowych, w tym prawa do odliczenia podatku VAT.
Stan faktyczny
Gmina C. złożyła skargę na indywidualną interpretację Ministra Finansów dotyczącą prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z budową infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej, która ma zostać udostępniona gminnej jednostce budżetowej (ZGK). Minister Finansów uznał stanowisko gminy za nieprawidłowe, twierdząc, że gmina nie działała jako podatnik VAT, a nabywane towary i usługi nie były związane z działalnością gospodarczą. Gmina zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o VAT, w szczególności dotyczących statusu podatnika i prawa do odliczenia podatku naliczonego.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zawiesić postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu27 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Gminy C. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 31 lipca 2014 r. nr IPPP1/443-624/14-4/IGo w przedmiocie skargi na interpretacje indywidualną w zakresie podatku od towarów i usług postanawia: zawiesić postępowanie sądowe Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z 31 lipca 2014r. uznał stanowisko Skarżącej - Gminy C. w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z budową inwestycji - infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej, która rozpoczęła się przed zawarciem porozumienia, na podstawie którego udostępni Zakładowi Gospodarki Komunalnej – dalej "ZGK" prawo do używania ww. infrastruktury i pobierania pożytków z tego tytułu za nieprawidłowe, a w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z budową ww. inwestycji, która rozpocznie się przed zawarciem porozumienia, na podstawie którego udostępni ZGK prawo do używania ww. infrastruktury i pobierania pożytków z tego tytułu za prawidłowe. Zdaniem organu Skarżąca nabywając towary i usługi celem wytworzenia inwestycji z zamiarem jej nieodpłatnego udostępnienia jednostce budżetowej, nie nabywała ich do działalności gospodarczej i tym samym nie działała w charakterze podatnika podatku od towarów i usług (dalej zwany: "p.t.u."). Tym samym nieruchomość ta nie była do używania w działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.; zwana dalej: "u.p.t.u."). Skoro zatem Skarżąca dokonywała zakupów towarów i usług związanych z realizacją inwestycji wodociągowo-kanalizacyjnej z zamiarem nieodpłatnego przekazania do ZGK, to w konsekwencji od momentu rozpoczęcia inwestycji do momentu faktycznego oddania w odpłatne używanie, wyłączyła nieruchomość z systemu p.t.u. Stwierdził zatem, że Skarżąca dokonując zakupów towarów i usług związanych z realizacją inwestycji wodociągowo-kanalizacyjnej przed przekazaniem ZGK, nie wykonywa tych czynności do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u., jak również nie działała w charakterze podatnika p.t.u., o którym mowa w art. 15 ust. 1 u.p.t.u. i tym samym nie spełniła przesłanki z art. 86 ust. 1 ww. ustawy. Wobec tego uznał, że Skarżąca nie jest uprawniona do odliczenia p.t.u. na zasadach ogólnych. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. interpretację zarzucając m.in. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. a) art. 86 ust. 1 i art. 91 ust. 2 i 7 w zw. z art. 15 ust. 1, 2 i 6 u.p.t.u. przez zakwestionowanie prawa do odliczenia podatku od towarów i usług naliczonego z faktur dokumentujących wydatki poniesione przez Skarżącą oraz jej jednostki budżetowe na realizację inwestycji w zakresie budowy infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej, która zostanie przekazana ZGK, w momencie ponoszenia tych wydatków oraz ich związku z art. 15 ust. 2 u.p.t.u., b) art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 ust. 2 i 6 u.p.t.u. przez jego błędną wykładnię, iż Skarżąca w momencie ponoszenia wydatków związanych z budową ww. inwestycji nie działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Postępowanie sądowe należało zawiesić. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej zwana: "P.p.s.a.") sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym (dalej zwany: "TK"). Jeśli chodzi o interpretację pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", to praktyka sądowa opowiada się za jego szerokim rozumieniem, wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania, np. w przypadku podjęcia stosownej uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny lub wystąpienia do TK z pytaniem prawnym (zob. postanowienie NSA z 26 sierpnia 2009r., sygn. akt I FZ 248/09; M. Niezgódka-Medek w uwadze 3 w komentarzu do art. 125 P.p.s.a. [w:] B. Deuter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006; postanowienie NSA z 20 maja 2008 r., sygn. akt II FZ 200/08, LEX nr 505445). W ramach tego pojęcia mieści się również przypadek wystąpienia przez sąd administracyjny z pytaniem wstępnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w innej podobnej sprawie. Podkreśla się przy tym, że w świetle obowiązujących przepisów orzeczenie TSUE dotyczące wykładni prawa wspólnotowego ma moc wiążącą nie tylko w sprawie, w której sąd skierował pytanie prejudycjalne, a także w innych podobnych sprawach rozpoznawanych przez sądy administracyjne (zob. postanowienia NSA z 23 listopada 2010r., sygn. akt I FSK 1242/09 i z 22 listopada 2010r., sygn. akt I FSK1866/09). Sądowi z urzędu wiadomo, że Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 10 grudnia 2013r. sygn. akt I FSK 311/12, zawiesił postępowanie, a wcześniej wystąpił, na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE z 2012r. Nr C 326, s. 47 i nast.) do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej zwany: "TSUE") z następującymi pytaniami prawnymi: czy w świetle art. 4 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana - Dz. Urz. UE z 2012 r., Nr C 326, s. 13 i nast.) jednostka organizacyjna gminy (lokalnego organu władzy w Polsce) może być uznana za podatnika VAT w sytuacji, gdy wykonuje czynności w charakterze innym niż organ władzy publicznej w rozumieniu art. 13 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r., Nr L 347, s. 1 i nast. ze zm.), pomimo, że nie spełnia warunku samodzielności (niezależności) przewidzianego w art. 9 ust. 1 tej Dyrektywy. Wyrok TSUE ma znaczenie dla niniejszej sprawy, gdyż w świetle powołanej w skardze oraz pytaniu prejudycjalnym, uchwały NSA z 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 1/13 (wiążącej wszystkie składy sędziowskie na zasadzie art. 269 P.p.s.a.) jednostki budżetowe organów samorządu terytorialnego nie mogą być traktowane, jako odrębni podatnicy p.t.u. W tej sytuacji Sąd doszedł do wniosku, że zasadne jest zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie, bowiem kwestia odrębności jednostek budżetowych od jednostek samorządowych stała się bowiem przedmiotem wspomnianego pytania prejudycjalnego. Sądowi z urzędu wiadome jest także, że NSA postanowieniem z 17 marca 2015r. sygn. akt I FSK 1725/14 przedstawił składowi siedmiu sędziów NSA do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy w świetle art. 15 ust. 1, art. 86 ust. 1 oraz art. 86 ust. 13 u.p.t.u. gmina ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur zakupowych związanych z realizacją inwestycji, które zostały następnie przekazane do gminnego zakładu budżetowego i są przez niego wykorzystywane do sprzedaży opodatkowanej podatkiem od towarów i usług?". W orzecznictwie przyjmuje się, że interpretacja dokonywana przez TSUE ma pierwszeństwo przed uchwałami NSA wiążącymi inne sądy administracyjne na podstawie art. 269 P.p.s.a. (por. wyrok NSA z 27 czerwca 2013 r., sygn. akt I FSK 720/13 i powołane tam orzecznictwo). Pytania prejudycjalne są bowiem środkiem służącym zapewnieniu jednolitości (spójności) stosowania prawa unijnego w zakresie tych przepisów krajowych, które podlegają procesowi harmonizacji (por. wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z 22 lutego 1990r. w sprawie C-221/88, Zb. Orz. ETS 1990). Przepisami takimi jest polska u.p.t.u. Oczekiwanie przez inne sądy krajowe na rozstrzygniecie TSUE w przedmiocie pytania prejudycjalnego zadanego przez jeden z sądów krajowych w sprawie istotnej w konkretnym sporze, stanowi realizację zasady lojalnej współpracy wynikającej z art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana Dz. Urz. UE z 30 marca 2010r. Nr C 83, s. 13). Należy również podkreślić, iż Sąd nie może przyjąć interpretacji odmiennej niż dokonana wcześniej przez TSUE, bo wtedy przywłaszczyłby sobie wyłączną kompetencję do wykładni prawa wspólnotowego (zob. D. Dominik, Orzecznictwo polskich sądów administracyjnych po wyrokach Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, Przegląd Podatkowy 2010, nr 1, s. 9). Sąd, w tym stanie rzeczy, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zawiesił postępowanie w sprawie, do czasu zakończenia postępowania toczącego się przed TSUE w sprawie C-276/14.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło