III SA/Wa 3760/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-07-27
Skład orzekający: Ewa Radziszewska-Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien zawiesić postępowanie sądowe w sprawie dotyczącej prawa gminy do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków inwestycyjnych, jeśli rozstrzygnięcie tej sprawy zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej?Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie sądowe, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w sprawie C-276/14. Wyrok TSUE ma moc wiążącą i wpływa na wykładnię przepisów prawa unijnego, które są istotne dla oceny prawa gminy do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków inwestycyjnych.Stan faktyczny
Gmina B. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za 2009 r. Gmina zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez zakwestionowanie prawa do odliczenia podatku naliczonego od wydatków inwestycyjnych na infrastrukturę wodociągowo-kanalizacyjną. Skarżąca powołała się na uchwałę NSA dotyczącą traktowania gmin i ich jednostek budżetowych jako jednego podmiotu dla celów VAT. Sąd administracyjny z urzędu dowiedział się o toczącym się postępowaniu przed TSUE w podobnej sprawie oraz o pytaniu prawnym NSA do TSUE.Rozstrzygnięcie
Zawieszenie postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Gminy B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2009 r. postanawia: zawiesić postępowanie sądowe
Dyrektor Izby Skarbowej w W. (dalej zwany: "DIS") zaskarżoną decyzją z [...] września 2014r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z [...] czerwca 2014r. określającą zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług (dalej zwany: "p.t.u.") za okres od stycznia do grudnia 2009r., wskazując w podstawie prawnej m.in. art. 15 ust. 1, 2 i 6 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.; zwana dalej: "u.p.t.u."). Zdaniem DIS Skarżąca - Gmina B. dokonując zakupów towarów i usług związanych z realizacją inwestycji dotyczącej infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej, nie wykonywała tych czynności do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u., jak również nie działała w charakterze podatnika p.t.u., o którym mowa w art. 15 ust. 1 u.p.t.u. i tym samym nie spełniła przesłanki z art. 86 ust. 1 ww. ustawy.
Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję DIS z [...] września 2014r. zarzucając m.in. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 86 ust. 1 w zw. z art. 90 ust. 1-4 u.p.t.u. przez zakwestionowanie Skarżącej prawa do odliczenia p.t.u. naliczonego od wydatków inwestycyjnych poniesionych na budowę sieci kanalizacyjnej i wodociągowej. W uzasadnieniu wskazała m.in., że z uwagi na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 czerwca 2013r. sygn. akt I FPS 1/13, stwierdzającą, że skoro gminne jednostki budżetowe nie są odrębnymi od gminy podatnikami p.t.u., zatem gminę oraz jej jednostki organizacyjne należy traktować, jako jeden podmiot dla celów p.t.u.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Postępowanie sądowe należało zawiesić.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej zwana: "P.p.s.a.") sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym (dalej zwany: "TK").
Jeśli chodzi o interpretację pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", to praktyka sądowa opowiada się za jego szerokim rozumieniem, wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania, np. w przypadku podjęcia stosownej uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny lub wystąpienia do TK z pytaniem prawnym (zob. postanowienie NSA z 26 sierpnia 2009r., sygn. akt I FZ 248/09; M. Niezgódka-Medek w uwadze 3 w komentarzu do art. 125 P.p.s.a. [w:] B. Deuter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006; postanowienie NSA z 20 maja 2008 r., sygn. akt II FZ 200/08, LEX nr 505445). W ramach tego pojęcia mieści się również przypadek wystąpienia przez sąd administracyjny z pytaniem wstępnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w innej podobnej sprawie. Podkreśla się przy tym, że w świetle obowiązujących przepisów orzeczenie TSUE dotyczące wykładni prawa wspólnotowego ma moc wiążącą nie tylko w sprawie, w której sąd skierował pytanie prejudycjalne, a także w innych podobnych sprawach rozpoznawanych przez sądy administracyjne (zob. postanowienia NSA z 23 listopada 2010r., sygn. akt I FSK 1242/09 i z 22 listopada 2010r., sygn. akt I FSK1866/09).
Sądowi z urzędu wiadomo, że Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 10 grudnia 2013r. sygn. akt I FSK 311/12, zawiesił postępowanie, a wcześniej wystąpił, na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE z 2012r. Nr C 326, s. 47 i nast.) do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej zwany: "TSUE") z następującymi pytaniami prawnymi: czy w świetle art. 4 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana - Dz. Urz. UE z 2012 r., Nr C 326, s. 13 i nast.) jednostka organizacyjna gminy (lokalnego organu władzy w Polsce) może być uznana za podatnika VAT w sytuacji, gdy wykonuje czynności w charakterze innym niż organ władzy publicznej w rozumieniu art. 13 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r., Nr L 347, s. 1 i nast. ze zm.), pomimo, że nie spełnia warunku samodzielności (niezależności) przewidzianego w art. 9 ust. 1 tej Dyrektywy.
Wyrok TSUE ma znaczenie dla niniejszej sprawy, gdyż w świetle powołanej w skardze oraz pytaniu prejudycjalnym, uchwały NSA z 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 1/13 (wiążącej wszystkie składy sędziowskie na zasadzie art. 269 P.p.s.a.) jednostki budżetowe organów samorządu terytorialnego nie mogą być traktowane, jako odrębni podatnicy p.t.u.
W tej sytuacji Sąd doszedł do wniosku, że zasadne jest zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie, bowiem kwestia odrębności jednostek budżetowych od jednostek samorządowych stała się bowiem przedmiotem wspomnianego pytania prejudycjalnego.
Sądowi z urzędu wiadome jest także, że NSA postanowieniem z 17 marca 2015r. sygn. akt I FSK 1725/14 przedstawił składowi siedmiu sędziów NSA do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy w świetle art. 15 ust. 1, art. 86 ust. 1 oraz art. 86 ust. 13 u.p.t.u. gmina ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur zakupowych związanych z realizacją inwestycji, które zostały następnie przekazane do gminnego zakładu budżetowego i są przez niego wykorzystywane do sprzedaży opodatkowanej podatkiem od towarów i usług?".
W orzecznictwie przyjmuje się, że interpretacja dokonywana przez TSUE ma pierwszeństwo przed uchwałami NSA wiążącymi inne sądy administracyjne na podstawie art. 269 P.p.s.a. (por. wyrok NSA z 27 czerwca 2013 r., sygn. akt I FSK 720/13 i powołane tam orzecznictwo). Pytania prejudycjalne są bowiem środkiem służącym zapewnieniu jednolitości (spójności) stosowania prawa unijnego w zakresie tych przepisów krajowych, które podlegają procesowi harmonizacji (por. wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z 22 lutego 1990r. w sprawie C-221/88, Zb. Orz. ETS 1990). Przepisami takimi jest polska u.p.t.u. Oczekiwanie przez inne sądy krajowe na rozstrzygniecie TSUE w przedmiocie pytania prejudycjalnego zadanego przez jeden z sądów krajowych w sprawie istotnej w konkretnym sporze, stanowi realizację zasady lojalnej współpracy wynikającej z art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana Dz. Urz. UE z 30 marca 2010r. Nr C 83, s. 13).
Należy również podkreślić, iż Sąd nie może przyjąć interpretacji odmiennej niż dokonana wcześniej przez TSUE, bo wtedy przywłaszczyłby sobie wyłączną kompetencję do wykładni prawa wspólnotowego (zob. D. Dominik, Orzecznictwo polskich sądów administracyjnych po wyrokach Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, Przegląd Podatkowy 2010, nr 1, s. 9).
Sąd, w tym stanie rzeczy, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zawiesił postępowanie w sprawie, do czasu zakończenia postępowania toczącego się przed TSUE w sprawie C-276/14.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło