III SA/Wa 4061/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (sprawozdawca), Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kalinowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2015 r. sprawy ze skargi D. Sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. stwierdził, iż odwołanie D. Sp. z o.o. (zwanej dalej: "Skarżącą") z dnia 17 września 2014 r. od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] lipca 2014 r., wydanej w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe od kwietnia 2010 r. do maja 2012 r, zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Z akt sprawy wynika, iż decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R., określił Skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień i sierpień 2010 r., nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za maj, czerwiec, lipiec, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2010 r., oraz za poszczególne okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2011 r. oraz od stycznia do maja 2012 r., a także kwotę podatku za zapłaty na podstawie art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług za kwiecień, sierpień i październik 2011 r. oraz za kwiecień 2012 r. Decyzja została uznana za doręczoną w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm. dalej "O.p."), w dniu 19 sierpnia 2014 r. Od powyższej decyzji pismem z dnia 17 września 2014 r. Skarżąca wniosła odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej w W. Przesyłka zawierająca odwołanie nadana została w polskiej placówce pocztowej w dniu 18 września 2014 r. a jej wpływ do organu odnotowano w dniu 23 września 2014 r. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W., na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2, art. 223 § 2 pkt 1 O.p. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia ww. odwołania. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, stosownie do art. 12 § 6 pkt 2 O.p. termin uważa się za zachowany, jeśli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529) albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. Czternastodniowy termin na wniesienie odwołania upłynął z dniem 2 września 2014 r. Odwołanie zostało nadane w polskiej placówce pocztowej w dniu 18 września 2014 r. (daty na stemplu pocztowym na kopercie). Organ odwoławczy wskazał, iż uchybienie terminowi nie podlega żadnym ocenom ani stopniowaniu skali tego naruszenia. Nawet nieznaczne przekroczenie obowiązującego terminu stanowi jego uchybienie i obliguje organ odwoławczy do wydania postanowienia w tym zakresie, chyba że strona domaga się przywrócenia uchybionego terminu, a wniosek ten zostanie uwzględniony. Zaznaczył jednocześnie, iż w postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Brak było zatem podstaw do uznania, iż ustawowy termin do wniesienia odwołania został zachowany. Konsekwencją uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest zamknięcie drogi do dalszego rozpatrywania sprawy. Organ odwoławczy stwierdzając, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, nie mógł przystąpić do merytorycznego rozpoznania sprawy, bowiem w przypadku rozpatrzenia przez organ odwoławczy odwołania wniesionego po terminie od decyzji organu pierwszej instancji, wystąpiłaby sytuacja rażącego naruszenia prawa. Skarżąca zaskarżyła ww. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w piśmie z dnia 4 grudnia 2014 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: - art. 150 § 1 pkt 1, § la i § 2 oraz art. 151 w związku z art. 212 O.p., przez uznanie, iż procedura zastępczego doręczenia nastąpiła w zgodzie z wymogami zawartymi w Ordynacji podatkowej, w sytuacji gdy skuteczność doręczenia zależy od realnego dokonania tej czynności lub wyczerpania wszelkich możliwości dla jej dokonania, a w niniejszej sprawie nie doszło do realnego dokonania doręczenia decyzji, a także nie wyczerpano wszelkich możliwości jej dokonania, gdyż brak zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej stanowi znaczące uchybienie wymogom określonym w art. 150 § 1a O.p. skutkujące nieskutecznością doręczenia zastępczego; - art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 162 § 1 i 2 w związku z art. 150 1 pkt 1, § 1a i § 2 oraz art. 151 O.p., przez stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy Spółka złożyła odwołanie w ustawowym terminie wynikającym z art. 162 § 2 O.p., tj. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, w którym Spółka uprawdopodobniła brak winy w niedochowaniu terminu do złożenia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, gdyż sytuacja niedochowania terminu nie była wynikiem zaniedbania Strony, a jedynie konsekwencją braku zawiadomienia Strony o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej, a tym samym należało uznać, iż przysługiwało jej prawo do przywrócenia terminu do złożenia odwołania i odwołanie to zostało złożone z zachowaniem terminu; - art. 124 oraz art. 217 § 2 O.p. przez brak adekwatnego uzasadnienia prawnego zaskarżonego postanowienia, a jedynie lakoniczne stwierdzenie, iż brak podstaw do uznania, że termin ustawowy został zachowany. W uzasadnieniu przedmiotowej skargi Skarżąca przedstawiając własne stanowisko w sprawie uznała, iż decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] lipca 2014 r. nie weszła do obrotu prawnego na skutek naruszenia trybu tzw. doręczenia zastępczego przez brak zawiadomienia o pozostawieniu pisma do odbioru w placówce pocztowej. W ocenie Skarżącej do uchybienia terminu do wniesienia odwołania doszło bez jej winy. Skarżąca szczegółowo odniosła się do kwestii uprawdopodobnienia przesłanek przemawiających za przywróceniem terminu. W piśmie procesowym z dnia 23 października 2015 r. Skarżąca podtrzymała stanowisko o wydaniu zaskarżonego postanowienia z naruszeniem przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga okazała się nieuzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej w W. oparł na art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W myśl art. 223 § 2 pkt 1 O.p. wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że stwierdzenie uchybienia terminowi do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por.m.in. por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku z dnia 6 czerwca 2003 r., sygn.. akt SA/Bk 271/2003, Gazeta Prawna 2003/142 , str. 4; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2006 r., sygn.. akt III SA/Wa 1085/06 – dostępny na: orzeczenia.nsa.gov.pl). W przedmiotowej sprawie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. określił Skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień i sierpień 2010 r., nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za maj, czerwiec, lipiec, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2010 r., oraz za poszczególne okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2011 r. oraz od stycznia do maja 2012 r., a także kwotę podatku za zapłaty na podstawie art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług za kwiecień, sierpień i październik 2011 r. oraz za kwiecień 2012 r. Decyzja ta została doręczona Skarżącej przez operatora pocztowego w trybie określonym w art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 O.p. W aktach sprawy znajduje się koperta zawierająca wzmiankowaną decyzję oraz zwrotne potwierdzenie odbioru przedmiotowej przesyłki. Z dokumentów tych wynika, że zawiadomienia o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej dwukrotnie, to jest 5 oraz 13 sierpnia 2014 r. Tym samym w ocenie Sądu zasadnie bowiem zgodnie z art. 150 O.p., organ odwoławczy uznał, że decyzja ta została doręczona Skarżącej w dniu 19 sierpnia 2014 r., to jest z upływem 14 dnia od dnia pozostawienia pisma w urzędzie pocztowym. Wbrew stanowisku strony skarżącej, w ocenie Sądu powyższe dokumenty są dokumentami urzędowymi, o których mowa 194 § 2 O.p. Wynika to z przepisów ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529). Stosownie do art. 17 tej ustawy potwierdzenie nadania przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego wydane przez placówkę pocztową operatora wyznaczonego ma moc dokumentu urzędowego. Przy czym zgodnie ze słowniczkiem zawartym w art. 3 ustawy Prawo pocztowe użyte w ustawie określenie "nadanie" oznacza polecenie doręczenia przesyłki pocztowej lub kwoty pieniężnej określonej w przekazie pocztowym oraz przekazania druku bezadresowego zgodnie z umową o świadczenie usługi pocztowej (pkt 8), natomiast "przesyłka rejestrowana" oznacza przesyłkę pocztową przyjętą za pokwitowaniem przyjęcia i doręczaną za pokwitowaniem odbioru (pkt 23). Zestawienie treści cytowanych wyżej przepisów ustawy Prawo pocztowe prowadzi w ocenie Sądu do wniosku, że moc dokumentu urzędowego mają dokumenty polecenia doręczenia przesyłki pocztowej przyjętej za pokwitowaniem przyjęcia i doręczanej za pokwitowaniem odbioru. Taką przesyłką doręczono Skarżącej decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. , o której wyżej mowa. Zgodnie z art. 194 § 3 O.p. dopuszczalne jest przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom urzędowym. Możliwe jest więc przeprowadzenie przeciwdowodu przeciwko treści dokumentu, jeżeli w sprawie możliwym jest sformułowanie zarzutu przeciwko jego treści oraz formie, gdy można sformułować wniosek, iż dokument nie ma cech autentyczności. W przedmiotowej sprawie Skarżąca nie przedstawiła argumentów wskazujących, że treść czy forma dokumentów doręczenia przesyłki, o której wyżej mowa nie mają cech autentyczności. Za takie nie mogą być bowiem uznane oświadczenia właściciela posesji, na której adres doręczano przesyłkę oraz osoby reprezentującej Skarżącą o tym, że nie widziały, aby pozostawiono jakiekolwiek druki awizo informujące o przesyłkach leżących na poczcie. Cech takich nie posiada również przedstawiony na etapie postępowania sądowoadministracyjnego argument, niepoparty zresztą jakimkolwiek dowodem, że posesja zajmowana przez Skarżącą nie posiada skrzynki pocztowej. Powyższe argumenty nie dowodzą bowiem, że urzędowy dokument doręczenia przesyłki zawierającej decyzję organu I instancji nie ma cech autentyczności. Uznać je można jedynie za dowody, że osoby wskazane przez Skarżącą nie dostrzegły dokumentu awiza tej przesyłki. To jednak nie podważa mocy dowodowej dokumentu urzędowego, z którego wynika data doręczenia przesyłki Skarżącej. Argumentem, o którym wyżej mowa nie jest także wskazana w skardze okoliczność, że data powtórnego awizowania przedmiotowej przesyłki wskazana w elektronicznym systemie śledzenia przesyłek Poczty Polskiej (12 sierpnia 2014 r.) jest inna niż wynikająca z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy (13 sierpnia 2013 r.). Należy mieć bowiem na uwadze, że informacje zawarte w systemie śledzenia przesyłek Poczty Polskiej mają wyłącznie charakter orientacyjny, a datę awizowania przesyłki ustala się w oparciu o dokumenty urzędowe jakimi są dokumenty doręczenia przesyłki j rejestrowanej. W konsekwencji, zdaniem Sądu, organ zasadnie przyjął, że odwołanie od powyższej decyzji zostało wniesione w uchybieniem terminu. Biorąc pod uwagę, że doręczenie decyzji nastąpiło z dniem 19 sierpnia 2014 r., ustawowy termin na wniesienie odwołania, określony w art. 223 § 2 pkt 1 O.p., upływał w dniu 2 września 2014 r. W myśl art. 12 § 6 pkt 2 O.p., termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy Prawo pocztowe albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. Odwołanie od powyższej decyzji zostało nadane w dniu 18 września 2014 r., a zatem 16 dni po upływie ustawowego terminu. W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ).