III SA/Wa 437/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-03-28

Skład orzekający: Lucyna Kaligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka, która deklaruje brak przychodów i środków na pokrycie kosztów sądowych, ale jednocześnie ponosi bieżące koszty działalności i korzysta z pomocy profesjonalnych pełnomocników, może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym dla osoby prawnej nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie wykaże w sposób szczegółowy swojej rzeczywistej kondycji finansowej i źródeł finansowania bieżącej działalności. Samo deklarowanie braku przychodów i środków nie jest wystarczające, gdy istnieją dowody na ponoszenie bieżących kosztów, zakupy towarów i usług, a także korzystanie z pomocy profesjonalnych pełnomocników.
Stan faktyczny
Spółka J. sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Spółka argumentowała, że nie prowadzi działalności, nie osiąga przychodów i nie posiada środków na pokrycie kosztów, mimo zablokowania znacznej kwoty w depozycie. Wskazała na stratę za ostatni rok obrotowy i załączyła dokumentację finansową. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na wątpliwości co do źródeł finansowania bieżącej działalności spółki.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. sp. z o.o. w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie J. sp. z o.o. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazała, iż nie prowadzi obecnie działalności, nie osiąga przychodów i nie posiada środków na pokrycie kosztów postępowania. W depozycie została zablokowana kwota 8.631.360 zł. Działalność spółki została sparaliżowana i do czasu zakończenia sprawy nie ma możliwości kontynuowania działalności. W okresie ostatnich sześciu miesięcy spółka nie wystawiła żadnej faktury VAT. Wysokość kapitału zakładowego oznaczyła na kwotę 2.000.000 zł. Za ostatni rok obrotowy poniosła stratę w wysokości 317.820,25 zł. Spółka załączyła bilans i rachunek zysków i strat, kopie wyciągów bankowych, zestawienie sald, deklaracje VAT-7. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z § 2 pkt 2 tego artykułu osoba prawna, a także inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (tak w niniejszej sprawie) - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Powyższe uregulowanie wprost przenosi na stronę ciężar wykazania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Wobec tego pochodzące od niej informacje na temat jej możliwości płatniczych, powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była ocena rzeczywistej kondycji finansowej strony. Oceniając wniosek Skarżącej z punktu widzenia kryterium wskazanego w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., referendarz sądowy stwierdził, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Skarżąca oświadczyła, że obecnie nie prowadzi działalności, nie osiąga przychodów i w efekcie nie ma środków na pokrycie kosztów sądowych. Podała także że w okresie ostatnich 6 miesięcy nie wystawiła żadnej faktury VAT. Istotnie w deklaracjach VAT-7 złożonych za miesiące lipiec 2011 r.-styczeń 2012 r. Skarżąca wykazała "zerową" sprzedaż. Mimo jednak deklarowanej na takim poziomie sprzedaży Skarżąca we wspomnianym okresie dokonała zakupów towarów i usług. Kwota tych zakupów nie była wprawdzie znaczna, bo wyniosła w miesiącach lipiec-grudzień 2011 r. 524 zł, niemniej w styczniu 2012 r. osiągnęła już wysokość 5.809 zł. Nawet takie kwoty – przy deklarowanym braku przychodów – rodzą wątpliwości co do źródeł ich finansowania. Wątpliwości te potęguje dodatkowo fakt, iż w dwóch z pięciu zawisłych obecnie postępowaniach sądowych Skarżąca jest reprezentowana przez profesjonalnych pełnomocników. W sprawach III SA/Wa 3617/11 i III SA/Wa 907/12 jej interesów broni mianowicie dwóch doradców podatkowych działających w ramach [...] sp.k. Co więcej w sprawach tych Skarżąca uiściła należne od skarg wpisy w łącznej wysokości 492 zł. Jakkolwiek w zestawieniu z kwotą wpisów, jaką Skarżąca zobowiązana jest zapłacić w trzech pozostałych sprawach, w tym w niniejszej (łącznie ponad 100.000 zł), kwota 492 zł nie jest znaczna, niemniej – co już wskazano wyżej – sam fakt jej uiszczenia wobec deklarowanego braku środków podważa wiarygodność prezentowanej przez Skarżącą argumentacji. W tej sytuacji stwierdzić należy – na co zwrócono także uwagę w postanowieniu z 8 marca 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 500/12 – że nie zostały wyjaśnione zagadnienia związane ze źródłami finansowania bieżącej działalności spółki, zwłaszcza wobec ponoszenia tych kosztów, czego dowodem jest choćby nadsyłana korespondencja czy też dokonywane zakupy tudzież korzystanie z pomocy prawnej profesjonalisty. Ubocznie jedynie referendarz sądowy zauważa, iż mimo wezwania Skarżąca nie nadesłała odpisu zeznania podatkowego za 2010 r., jak również informacji o prowadzonych wobec niej postępowaniach egzekucyjnych. Z tej przyczyny na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło