III SA/Wa 591/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-04-05
Skład orzekający: Aneta Trochim – Tuchorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, uzasadniony obawą popadnięcia w ubóstwo i paraliżu działalności gospodarczej, może zostać uwzględniony bez przedstawienia dowodów potwierdzających te okoliczności?Ratio decidendi
Sąd odmawia wstrzymania wykonania decyzji, gdy skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny, że wykonanie decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Samo uzasadnienie wniosku oparte na ogólnych twierdzeniach, bez poparcia stosownymi dokumentami, nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku. Sąd nie ocenia merytorycznej zasadności skargi przy rozpoznawaniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.Stan faktyczny
Skarżący J.M. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w VAT za grudzień 2009 r. wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Skarżący argumentował, że wykonanie decyzji doprowadzi do jego ubóstwa, paraliżu działalności gospodarczej i trudnych do odwrócenia skutków dla rodziny, a także że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów proceduralnych. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał wystarczająco przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodnicząca Sędzia WSA Aneta Trochim – Tuchorska, po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J.M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2015r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Skarżący J. M. pismem z 25 stycznia 2016r. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2015r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2009r.
W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazał, że zaistniały przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji bowiem Skarżący nie posiada środków, które pozwoliłyby na zapłatę kwoty zobowiązania. Skarżący wyjaśnił, że w konsekwencji dojdzie do czynności egzekucyjnych, które faktycznie uniemożliwią prowadzenie przez Skarżącego działalności gospodarczej i generowania przychodu, który pozwala na utrzymanie Skarżącego, jego rodziny oraz małoletniego potomstwa. Faktycznie więc natychmiastowe wykonanie decyzji spowoduje, iż rodzina Skarżącego popadnie w ubóstwo. Skarżący dodał, że ze względu na wysokie prawdopodobieństwo uchylenia zaskarżonej decyzji ze względu na daleko idące naruszenia przepisów o charakterze proceduralnym, dopuszczenie do wykonania decyzji spowodowałoby również trudne do odwrócenia skutki. Jakkolwiek bowiem sama zapłata podatku i ewentualne pogorszenie sytuacji finansowej Skarżącego nie uzasadnia wstrzymania wykonania decyzji o tyle trudne do odwrócenia skutki takie jak faktyczny paraliż działalności gospodarczej Skarżącego i utrata środków do życia jego rodziny uzasadnia zastosowanie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a."
W ocenie Skarżącego ewentualne odzyskanie środków w wyniku wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyroku uwzględniającego skargę nie spowoduje faktycznego przywrócenia stanu sprzed wydania decyzji obciążającej Skarżącego. Okres przestoju w działalności gospodarczej, utrata aktywów potrzebnych do jej prowadzenia oraz potencjalna konieczność likwidacji działalności gospodarczej wygeneruje zdecydowanie wyższe koszty niż sporna kwota. Skarżący może bowiem utracić kontakty handlowe, a ponowne rozpoczęcie działalności gospodarczej powodowałoby wielokrotnie wyższe koszty i nie gwarantowałoby przywrócenia pierwotnego stanu. Analogicznie, nieodwracalne skutki wystąpią także w odniesieniu do rodziny Skarżącego, ponieważ czas posiadania wysoce ograniczonych środków negatywnie wpływa na relacje rodzinne oraz psychikę poszczególnych jej członków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu Sąd ocenia czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Oznacza to, że wniosek powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia przynajmniej jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Brak jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku lub uzasadnienie go w sposób lakoniczny, sprowadzający się w gruncie rzeczy do przytoczenia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, uniemożliwia sądowi ocenę czy przesłanki te w sprawie zachodzą.
W postanowieniu z dnia 29 maja 2009 r., sygn. akt I FZ 148/09 (LEX nr 564208) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę
i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, zaś dostarczenie odpowiednich informacji
i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę.
Rozpoznawany wniosek powyższych wymogów nie spełnia.
Skarżący reprezentowany w niniejszej sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika nie uzasadnił należycie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie podał popartych stosownymi dokumentami informacji, dotyczących jego sytuacji majątkowej, które pozwoliłyby Sądowi ocenić zasadność twierdzeń zawartych we wniosku.
O spełnieniu przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności można natomiast mówić dopiero wówczas, gdy zostanie wykazane, że wykonanie tego aktu lub czynności spowoduje szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienie NSA z 20 grudnia 2004r., GZ 138/04, niepubl.).
Wskazać należy, że sama egzekucja należności pieniężnych nie prowadzi co do zasady do nieodwracalnych skutków. W razie bowiem uchylenia zaskarżonej decyzji, ewentualnie wyegzekwowane kwoty zostaną zwrócone. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 29 października 2010r. (sygn. akt I FZ 317/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl), egzekucja skierowana do składnika majątkowego strony, nie stanowi samodzielnej przesłanki uzasadniającej udzielenie jej tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. Strona musi bowiem wykazać następstwo czynności egzekucyjnych, które może rodzić zagrożenie, o którym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a.
W ocenie Sądu, Skarżący nie wykazał istnienia tych przesłanek. Natomiast bez okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów, potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się z kolei do argumentacji Skarżącego, że zaskarżona decyzja organu wydana została z naruszeniem przepisów o charakterze proceduralnym wyjaśnić należy, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie ocenia prawidłowości zaskarżonej decyzji, jako że przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2004r. sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04, niepublikowane). Dlatego też Sąd przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie może brać pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi oraz przekonania Skarżącego o wadliwości zaskarżonej decyzji.
Podsumowując, w ocenie Sądu Skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny, że w sprawie nastąpi wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji, co skutkuje brakiem podstaw do wydania orzeczenia zgodnie z żądaniem Skarżącego.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło