IV SA/Wa 1170/14
WyrokWSA w Warszawie2014-10-07
Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Piotr Korzeniowski, Anna Szymańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podmiot, któremu udzielono zabezpieczenia roszczeń na podstawie postanowienia sądu cywilnego, posiada przymiot strony w postępowaniu administracyjnym o ustalenie warunków zabudowy, jeśli nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości?Ratio decidendi
Podmiot, któremu udzielono zabezpieczenia roszczeń na podstawie postanowienia sądu cywilnego, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym o ustalenie warunków zabudowy, jeśli nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości. Zabezpieczenie roszczeń nie stanowi tytułu prawnego do nieruchomości ani do budynku, a jego zakres jest ściśle określony i nie daje prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.Stan faktyczny
Spółka E. sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w W., która umorzyła postępowanie odwoławcze w części dotyczącej odwołania Spółki i uchyliła decyzję organu I instancji ustalającą warunki zabudowy. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a., w tym art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. i art. 28 k.p.a., twierdząc, że przysługuje jej prawo do wniesienia odwołania i że jest stroną postępowania ze względu na posiadanie Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu na działce objętej inwestycją, na podstawie postanowienia o zabezpieczeniu roszczeń. Sąd uznał, że Spółka nie posiada przymiotu strony, ponieważ nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości, a zabezpieczenie roszczeń nie stanowi tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.), sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2014 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości Spółki "[...]" Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego - oddala skargę -
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej: SKO w W., organ II instancji) z [...] marca 2014 r., znak: [...] wydana na podstawie art. 127 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.) w zw. z art. 17 pkt 1 k.p.a., art. 39 ust. 5 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) oraz art. 1 i art. 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn.: Dz.U. z 2001 r. nr 79, poz. 856 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez L. sp. z o.o. s.k.a., z siedzibą w P., przy [...], reprezentowaną przez r. pr. A. C. oraz w związku z odwołaniem E. sp. z o.o. (dalej: skarżąca, strona skarżąca, Spółka) od decyzji Zarządu Dzielnicy U. (dalej: organ I instancji) nr [...] z [...] marca 2013 r., znak: [...], ustalającej warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku biurowego z usługami w parterze, garażem podziemnym, zjazdem i stacją trafo, na terenie działek o nr ew. [...] i [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. – Dzielnica U., w której SKO w W.:
1) na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., umorzyło postępowanie odwoławcze, w związku z odwołaniem E. sp. z o.o.;
2) na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., w zw. z art. 61 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 647 ze zm., dalej: u.p.z.p.) uchyliło zaskarżoną decyzją w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Stan sprawy przestawiał się następująco.
W decyzji nr [...] z [...] sierpnia 2010 r., znak: [...]), wydanej po rozpatrzeniu wniosku C. sp. z o.o., Prezydent W. ustalił warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku biurowego z usługami w parterze, garażem podziemnym, zjazdem, stacją trafo, na terenie dz. nr ew. [...] i [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. - Dzielnica U. SKO w W., po rozpatrzeniu odwołania A. S.A., z siedzibą w P., przy Al. [...] w decyzji z [...] marca 2011 r., znak: [...], utrzymało w mocy zaskarżone orzeczenie organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. S.A., prawomocnym wyrokiem z 9 grudnia 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 1033/11, uchylił zaskarżoną decyzję organu II instancji. W wyniku ponownego rozpatrzenia odwołania A. S.A., organ II instancji w orzeczeniu z [...] kwietnia 2012 r., znak; [...], uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W decyzji z [...] marca 2013 r., znak: [...] organ I instancji ustalił warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku biurowego z usługami w parterze, garażem podziemnym, zjazdem i stacją trafo, na terenie działek o nr ew. [...] i [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. – Dzielnica U.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła L. sp. z o.o.s.k.a., reprezentowana przez r. pr A. C. oraz E. sp. z o.o.
Strona skarżąca w odwołaniu wskazała, że zaskarżona decyzja odnosi się między innymi do działki nr [...] z obrębu [...] w W., zaś na tej działce posadowione są urządzenia i instalacje skarżącej, tj. Stacja Redukcyjno-Pomiarowa nr [...] wraz ze znajdującą się w niej infrastrukturą.
Do strony skarżącej skierowano pismo z [...] listopada 2013 r., w którym wezwano Spółkę do przedstawienia dokumentu potwierdzającego prawo własności do szafkowej Stacji Redukcyjno-Pomiarowej nr [...], położonej na terenie działki nr ew. [...]. W odpowiedzi skarżąca w piśmie z [...] listopada 2013 r. na dowód własności ww. obiektu dołączyła: akt notarialny z [...] grudnia 2004 r., Rep. [...] nr [...] r. oraz akt notarialny z [...] grudnia 2004 r., Rep. [...] nr [...] r., a także wyciąg z listy środków trwałych.
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez L. sp. z o.o. s.k.a., oraz odwołania E. sp. z o.o. od decyzji Zarządu Dzielnicy U. nr [...] z [...] marca 2013 r., znak: [...], ustalającej warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku biurowego z usługami w parterze, garażem podziemnym, zjazdem i stacją trafo, na terenie działek o nr ew. [...] i [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. – Dzielnica U., SKO w W.:
1) na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., umorzyło postępowanie odwoławcze, w związku z odwołaniem E. sp. z o.o.;
2) na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., w zw. z art. 61 ust. 1 u.p.z.p., uchyliło zaskarżoną decyzją w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W piśmie z [...] kwietnia 2014 r., Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję SKO w W. z [...] marca 2014 r., zaskarżając powyższą decyzję w części punktu 1) i wniosła o jej zmianę w części dotyczącej punktu 1) i uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji z [...] marca 2013 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w W. z [...] marca 2014 r. w części dotyczącej punktu 1) i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Strona skarżąca wniosła także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła:
1. naruszenie art. 138 § 1 pkt. 3 k.p.a. w związku z art. 127 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i umorzenie postępowania odwoławczego w związku z odwołaniem Spółki, poprzez uznanie, że skarżącej nie przysługuje prawo do wniesienia odwołania w niniejszej sprawie,
2. naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że Spółka nie jest stroną niniejszego postępowania, albowiem
postępowanie to nie dotyczy jej interesu prawnego lub obowiązku,
3. błąd w ustaleniach faktycznych i wadliwą ocenę materiału dowodowego skutkującą wyprowadzeniem wadliwego wniosku, że Spółka jest
właścicielem Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu nr [...] na działce nr [...],
4. naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. oraz zasad wynikających z art. 7-10 k.p.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji, w szczególności poprzez brak wskazania przyczyn, dla których organ administracji innym dowodom i jakim dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, w szczególności jeśli chodzi o dowody z dokumentów urzędowych, jakimi są akty notarialne, dowodowi z postaci wykazu środków trwałych, schematu sieci gazowej, decyzji Wojewody [...] z [...] lutego 2013 r.
5. naruszenie art. 76 § 1 k.p.a. poprzez pomięcie i nie uwzględnienie treści dokumentów urzędowych jakimi są akty notarialne, z których wynika tytuł prawny Spółki do instalacji Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu nr [...] na działce nr [...], wadliwe wydanie decyzji sprzecznie z domniemaniem zgodności z prawdą tego, co zostało w dokumencie urzędowym stwierdzone i w sytuacji, kiedy w żaden sposób to domniemanie nie zostało obalone,
6. naruszenie art. 76 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie i nie uwzględnienie treści dokumentu urzędowego jakim jest decyzja Wojewody [...] z [...] lutego 2013 r. nr [...], z której wynika, że Spółce przysługuje prawo dysponowania na cele budowlane nieruchomościami objętymi postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. w W. z [...] września 2010, sygn. akt [...] w zakresie objętym tym postanowieniem, w tym do przeprowadzenia remontu, naprawy, modernizacji sieci, czy urządzeń, co odnosi się także do Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu nr [...] na działce nr [...], oraz wadliwe wydanie postanowienia sprzecznie z domniemaniem zgodności z prawdą tego, co zostało w dokumencie urzędowym stwierdzone i w sytuacji, kiedy w żaden sposób to domniemanie nie zostało obalone,
7. naruszenie art. 77 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, pomięcie wielu dowodów złożonych w sprawie, w
szczególności dowodów potwierdzających tytuł prawny Spółki do instalacji Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu nr [...] na działce nr [...],
8. naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez ocenę okoliczności faktycznych bez uwzględnienia całokształtu materiału dowodowego, z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów, brak oceny poszczególnych dowodów, w szczególności potwierdzających tytuł prawny Spółki do instalacji Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu nr [...] na działce nr [...].
W ocenie Spółki, akt notarialny z [...] grudnia 2004 r. Rep [...] nr [...] r., uchwała w przedmiocie podwyższenia kapitału zakładowego, w wyniku której podwyższony został kapitał zakładowy Spółki oraz wycena rzeczoznawcy majątkowego T. Z. z [...] grudnia 2004 r., potwierdzają tytuł prawny do Stacji Redukcyjno-Pomiarowej nr [...]. Zdaniem Spółki, z treści aktu notarialnego z [...] grudnia 2004, Rep [...][...] wynika, że przedmiotowa stacja wraz z wieloma środkami trwałymi wchodzącymi w skład przedsiębiorstwa Spółki P. Sp. z o.o. została nabyta przez Spółkę jako aport. Według Spółki, istotny jest zakres udzielonego zabezpieczenia, w którym Sąd Rejonowy dla W. w W. nakazał między innymi Spółce C. sp. z o.o. znoszenie dostępu upoważnionych przedstawicieli skarżącej do urządzeń w celu ich bieżącej eksploatacji, kontroli, wykonywania przeglądów, konserwacji, modernizacji i remontów, usuwania awarii lub wymiany urządzeń. Zdaniem Spółki, z powyższego wynika, że jedynie skarżąca ma prawo dysponowania działką nr [...] i posadowioną na niej stacją gazową nr [...] na cele budowlane. Według Spółki, powyższe potwierdza również decyzja Wojewody [...] nr [...] z [...] lutego 2013 r. [...] uchylająca decyzję Prezydenta W. nr [...] z [...] października 2012 r., znak: [...] i umarzająca postępowanie organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: ustawa p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpatrując niniejszą sprawę, Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa w stopniu skutkującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Rozstrzygając przedmiotową sprawę wskazać należy w pierwszej kolejności, iż Spółka nie ma przymiotu strony postępowania. Zgodnie z treścią art. 127 § 1 k.p.a. odwołanie będące zwykłym środkiem zaskarżenia decyzji administracyjnej, przysługuje stronie postępowania administracyjnego. Stroną postępowania według, art. 28 k.p.a., jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy istoty interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa materialnego, na podstawie której w postępowaniu administracyjnym określony podmiot, w ustalonym stanie faktycznym, może domagać się konkretyzacji jego uprawnień lub obowiązków, a także na tej samej zasadzie może żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu ochrony jego praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem i doprowadzenia tego aktu do stanu zgodnego z prawem. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga więc ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym pomiędzy obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego (wyroki NSA z 11 grudnia 2002 r. II SA 4000/01, oraz z 17 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 883/10 - orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie uznaje się, że interes prawny powinien być indywidualny, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniały zastosowanie normy prawa materialnego. Osoba trzecia ma interes prawny wynikający z art. 140 k.c. i 144 k.c. do uczestniczenia jako strona w postępowaniu administracyjnym, lecz tylko w sytuacji, gdy w jego wyniku zapaść może lub zapadła decyzja tak kształtująca stosunki na nieruchomości (sposób korzystania z niej), iż będzie to miało wpływ na sposób wykonywania przez nią prawa własności (zob. postanowienie NSA z 13 maja 2011 r. II OZ 394/11 - orzeczenia.nsa.gov.pl). W każdym przypadku zagadnienie to należy oceniać indywidualnie, w odniesieniu do okoliczności sprawy - charakteru i rozmiaru spornej inwestycji oraz położenia terenu objętego inwestycją względem nieruchomości osoby wnioskującej o uznanie jej za stronę postępowania. Tak też uznał NSA w wyroku z 30 maja 2012 r. sygn. akt II OSK 465/11(orzeczenia.nsa.gov.pl).
W postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu status strony ustala się zgodnie z art. 28 k.p.a. Stronami w takich sprawach są, co do zasady właściciele albo użytkownicy wieczyści sąsiednich działek. Ale mogą to być także właściciele (użytkownicy wieczyści) działek, które nie graniczą ze sobą bezpośrednio, lecz pozostają w strefie oddziaływania planowanej inwestycji. W każdym jednak przypadku należy przeprowadzić stosowną analizę, czy dana osoba posiada interes prawny, aby uczestniczyć w takim postępowaniu.
Należy podkreślić, że na podstawie samej decyzji o warunkach zabudowy inwestor zyskuje jedynie uprawnienie do wykonania zamierzonego przedsięwzięcia, jednak to uprawnienie musi zostać skonkretyzowane na etapie uzyskania pozwolenia na budowę. Adresat decyzji o warunkach zabudowy nie uzyskuje przyrzeczenia wydania pozwolenia na budowę, lecz uprawnienie do ubiegania się o takie pozwolenie.
W decyzji o warunkach zabudowy chodzi o wiążące potwierdzenie hipotetycznej możliwości realizacji zamierzenia pod warunkiem spełnienia pozostałych warunków wymaganych mocą obowiązujących przepisów prawa, inaczej mówiąc o warunkowe wyrażenie zgody (zob. Z. Leoński, M. Szwczyk, Podstawowe instytucje planowania przestrzennego i prawa budowlanego, Poznań 1999, s. 111). Ochrona interesów skarżącej na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy nie może odnosić się do ewentualnego uniemożliwienia jej wykonywania prawa wynikającego z ustanowionego zabezpieczenia na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla W. w W. z [...] września 2010 r. Jak podnoszono wyżej, decyzja o warunkach zabudowy nie skutkuje rozpoczęciem procesu budowlanego i realizacją projektowanych zamierzeń. Stanowi ona dopiero wstępną ocenę możliwości realizacji inwestycji na danym terenie. Z tego powodu już ze swojej istoty decyzja o warunkach zabudowy nie narusza tymczasowego prawa wynikającego z udzielonego zabezpieczenia, na które powołano się w skardze.
Przyszły możliwy wpływ inwestycji na prawa Spółki wynikające jedynie z udzielonego zabezpieczenia nie może zostać uwzględniony na tak początkowym etapie realizacji inwestycji, jakim jest wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Zagrożenie praw dotyczących Spółki ma charakter potencjalny. Dodatkowo nie jest nawet możliwe ustalenie, na czym to naruszenie miałoby polegać, jeżeli nie skonkretyzowano jeszcze w pozwoleniu na budowę szczegółowych rozwiązań co do realizacji inwestycji.
W drugiej kolejności należy stwierdzić, że z materiału dowodowego sprawy wynika, że Spółka nie jest właścicielem, ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości gruntowych będących przedmiotem postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Ponadto z przedstawionych przez Spółkę dokumentów nie wynika jednoznacznie, by Spółka dysponowała prawem własności obiektu posadowionego na działce nr [...], obejmującego Stację Redukcyjno-Pomiarową nr [...] wraz ze znajdującą się w niej infrastrukturą. Załączone do wyjaśnień Spółki dokumenty nie stanowią tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości. Operat rzeczoznawcy majątkowego, który ocenił składniki majątkowe potwierdza jedynie używanie przez Spółkę tych składników. Dokument ten w żaden sposób nie przesądza o tytule własności. Tytuł prawny do gruntu oraz prawo własności Stacji Redukcyjno-Pomiarowej nr [...] nie wynika także z protokołu przekazania składników majątkowych z [...] grudnia 2004 r. Protokół ten jest jedynie źródłem informacji o przekazaniu rzeczy. W akcie notarialnym z [...] grudnia 2004 r. Rep. [...][...] brak jest zapisów o wniesieniu do Spółki wkładu w postaci stacji redukcyjno-pomiarowej. Dowody powołujące się na ten akt notarialny stanowią dokumenty prywatne informujące o przejściu posiadania. Nie są one podstawą do przejścia prawa własności budowli w oderwaniu od gruntu. Zgodnie z art. 235 ustawy z 23 kwietnia 1964 r., Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz.U. z 2014 r., poz. 121 ze zm., dalej: k.c.), z prawem użytkowania wieczystego gruntu związane jest prawo własności budynków (innych urządzeń) znajdujących się na użytkowanym gruncie.
Tym samym przeniesienie prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego powoduje przeniesienie własności budynków na nabywcę. Ustawodawca w art. 235 k.c. przyznaje użytkownikowi wieczystemu prawo własności budynków i innych urządzeń wzniesionych na gruncie. Budynki (inne urządzenia) mogą się znajdować na tym gruncie już w chwili ustanawiania użytkowania wieczystego bądź też mogą zostać wzniesione dopiero po jego ustanowieniu. Tej pierwszej sytuacji dotyczy specjalne uregulowanie, zgodnie z którym oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej zabudowanej następuje z równoczesną sprzedażą położonych na tej nieruchomości budynków i innych urządzeń (art. 31 ustawy z 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami, (tekst jedn.: Dz.U. z 2014 r., poz. 518 ze zm., dalej: u.g.n.). Przepis art. 31 u.g.n. jest więc przepisem szczególnym, musi być interpretowany ściśle.
To prawo własności budynków i urządzeń jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym i trwa tak długo, jak długo trwa prawo użytkowania wieczystego gruntu. Wynika to z przepisu art. 235 § 2 k.c. To związanie powoduje, że prawa te w obrocie nieruchomościami należy traktować łącznie, więc nie można zbyć ani obciążyć samego prawa wieczystego użytkowania gruntu bez jednoczesnego zbycia lub obciążenia budynków i urządzeń znajdujących się na gruncie. Nie można też zbyć ani obciążyć samych budynków.
Stroną postępowania o udzielenie zabezpieczenia była spółka C. sp. z o.o., jako użytkownik wieczysty działki ew. nr [...] z obrębu [...].
W świetle powyższego nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącej dotyczący błędu w ustaleniach faktycznych i wadliwej oceny materiału dowodowego skutkującej wyprowadzeniem wadliwego wniosku, że Spółka nie jest właścicielem Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu nr [...] na działce nr [...].
W niniejszej sprawie poza sporem jest, że użytkownikiem wieczystym działki nr [...] jest spółka [...] G. sp. z o.o. sp.k., której poprzednikiem prawnym jest spółka C.sp. z o.o., która nabyła prawo do działki nr [...] ma mocy aktu notarialnego z [...] października 2007 r., Rep. [...][...] od syndyka Z.. Spółka C. sp. z o.o. nabyła prawo wieczystego użytkowania działki nr [...] wraz z posadowionymi na niej budowlami.
W trzeciej kolejności należy stwierdzić, że zabezpieczenie udzielone skarżącej na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla W. w W. z [...] września 2010 r. nakazujące udostępnianie urządzeń z przedmiotowej stacji, nie daje Spółce tytułu prawnego ani do nieruchomości, ani do budynku. Należy podkreślić, że przedmiotowe zabezpieczenie, na które powołuje się Spółka dotyczy jedynie wykonywania czynności faktycznych i nie przesądza o tytule prawnym do nieruchomości. Między posiadaniem nieruchomości a zabezpieczeniem roszczeń Spółki wynikającym z ww. postanowienia Sądu Rejonowego istnieją duże różnice. W przypadku posiadania samej nieruchomości posiadanie jej polega na faktycznym władaniu ową nieruchomością, co wynika z art. 336 § 1 k.c. Tymczasem w przypadku zabezpieczenia nie można mówić o takim samym charakterze władztwa nad nieruchomością jak w przypadku posiadania nieruchomości.
Wykonywanie zabezpieczenia nie polega na władaniu nieruchomością w ścisłym tego słowa znaczeniu, lecz na wykonywaniu względem niej pewnych sporadycznych aktów. W ramach uzyskanego zabezpieczenia skarżąca Spółka korzysta z nieruchomości w oznaczonym jedynie, stosunkowo wąskim zakresie przestrzennym. Treść zabezpieczenia jest z samej swojej istoty ograniczona do wskazanych czynności. W niniejszej sprawie sprowadza się właściwie do możliwości wykonywania dostępu upoważnionych przedstawicieli E. Sp. z o.o. w W. do urządzeń sieciowych w celu ich bieżącej eksploatacji, kontroli, wykonywania przeglądów, konserwacji, modernizacji i remontów, usuwania awarii lub wymiany urządzeń, w zakresie niezbędnym do zapewnienia prawidłowego i niezakłóconego działania sieci i urządzeń Szafkowej Stacji Redukcyjno-Pomiarowej gazu nr [...] wraz ze znajdującą się w niej infrastrukturą, zlokalizowanej na nieruchomości w W., stanowiącej działkę ewidencyjną numer [...] z obrębu [...].
Oznacza to, że Spółka wykonuje czynności wynikające z zabezpieczenia w zasadzie incydentalnie, a jej władztwo nad nieruchomością nie ma charakteru ciągłego. Zgodnie z art. 731 k.p.c., zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia. Wynika to z funkcji postępowania zabezpieczającego, która polega na udzielaniu ochrony prawnej o tymczasowym charakterze. W literaturze wyrażono pogląd, według którego "Stosowanie zabezpieczenia w takiej formie, która stanowiłaby zaspokojenie dochodzonego w postępowaniu sądowym roszczenia, oznaczałaby uzyskanie przez uprawnionego ochrony prawnej, zrównanej ze skutkami orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, jeszcze przed ostatecznym rozstrzygnięciem sporu sądowego. Prowadziłoby to do nadmiernego uprzywilejowania uprawnionego i stwarzało jednocześnie zagrożenie interesów obowiązanego, związane z ryzykiem wykonania obowiązku nałożonego przez sąd przy dokonaniu zabezpieczenia". (zob. D. Zawistowski, Komentarz do art. 731 Kodeksu postępowania cywilnego, [w:] H. Dolecki (red.), T. Wiśniewski (red.), H. Ciepła, D. Zawistowski, T. Żyznowski, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom IV. Artykuły 730-1088, LEX, 2014, nr 170881.
Zdaniem Sądu, zabezpieczenie na które powołuje się strona skarżąca nie daje Spółce tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Pod pojęciem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Oznacza to, że skarżąca ma jedynie inne prawo, z którym wiąże się ściśle określony zakres czynności określonych w zabezpieczeniu. Treść zabezpieczenia należy interpretować zawężająco, a nie rozszerzająco.
W literaturze wyrażono pogląd, że uzasadniony jest tylko udział właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości jako strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu (zob. T. Bąkowski, Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, Warszawa 2001, s. 111). Przyjmuje się, że stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek. (tak: NSA w uchwale z 4 grudnia 1995 r., sygn. akt 20/95, publ. ONSA 1996/2/54).
Z istoty decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wynika, że określa ona w sposób wiążący m.in. dopuszczalny na danym terenie rodzaj inwestycji. Wiążący charakter tej decyzji jest oczywisty. A skoro tak, to decyzja o warunkach zabudowy niewątpliwie wkracza w sferę praw i obowiązków właściciela nieruchomości, a nie podmiotu, któremu udzielono zabezpieczenia. Źródłem interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. może być prawo cywilne, w tym rzeczowe, zwłaszcza prawo własności bądź użytkowanie wieczyste (por. wyrok WSA w Poznaniu z 29 listopada 2012 r., sygn. akt IV SA/Po 1297/11 i powołane tam orzeczenia). W konsekwencji osoba trzecia ma interes prawny wynikający z art. 140 k.c. i 144 k.c. do uczestniczenia jako strona w postępowaniu administracyjnym, w wyniku którego zapaść może lub zapadła decyzja tak kształtująca stosunki na nieruchomości (sposób korzystania z niej), iż będzie to miało wpływ na sposób wykonywania przez nią prawa własności (por. postanowienie NSA z 13 maja 2011 r., sygn. akt II OZ 394/11). Dotyczy to w szczególności postępowania ustalającego warunki zabudowy dla inwestycji.
W ocenie składu orzekającego, Spółce posiadającej uprawnienia wynikające z zabezpieczenia nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym w sprawach dotyczących warunków zabudowy. Skarżąca nie ma zatem interesu prawnego w byciu stroną postępowania o ustalenie warunków zabudowy. Spółka nie będąc właścicielem nieruchomości znajdującej się w analizowanym obszarze nie posiada statusu strony.
W niniejszej sprawie za najważniejsze zagadnienie uznać należy ponadto zakres dowodu i ewentualne skutki nieskutecznego dowodzenia przez stronę skarżącą prawa własności do Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu nr [...] na działce nr [...]. Analiza ciężaru dowodu własności ww. stacji oznacza, że na Spółce spoczywają obowiązki w zakresie dowodzenia przysługującego jej prawa własności do Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu nr [...], z których następnie wyprowadza ona korzystne dla siebie skutki prawne. Środki dowodowe, względnie dowód, definiuje się jako informacje, dzięki którym fakty są dowodzone. Z materiału dowodowego sprawy nie wynika, że Spółka jest właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości gruntowych będących przedmiotem prowadzonego postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie.
W orzecznictwie NSA wyrażono pogląd, według którego "W postępowaniu administracyjnym organy mają obowiązek zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Nie oznacza to jednak przerzucanie na nie całego ciężaru dowodzenia w sprawie. Jeżeli organ wyprowadził określone ustalenia dotyczące stanu faktycznego z posiadanych, nienasuwających zastrzeżeń, dokumentów, to skuteczne ich zakwestionowanie wymaga przeprowadzenia stosownego kontrdowodu z inicjatywy strony toczącego się postępowania" (zob. wyrok NSA w Warszawie z 18 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1704/06, LEX nr 386433).
Powyższe rozważania dowodzą że organ prawidłowo ustalił, że Spółka nie ma przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku biurowego z usługami w parterze, garażem podziemnym, zjazdem, stacja trafo, na terenie dz. nr ew. [...] i [...], obręb [...] przy ul. [...] w W. - Dzielnica U., na terenie Dzielnicy U. Nie można było zatem uwzględnić zarzutu naruszenia powołanych w skardze przepisów k.p.a. Organ odniósł się także do wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz całości materiału dowodowego, szczegółowo przedstawiając je w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a także odpowiadając na zarzuty podnoszone przez skarżącą w toku postępowania.
Tym samym nie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności wskazanych przez skarżącą: art. 7-10 k.p.a., art. 76 § 1, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Organ administracyjny prawidłowo przeprowadził analizę treści aktów notarialnych. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organ przyjął, iż skarżąca nie jest właścicielem Stacji Redukcyjno-Pomiarowej Gazu nr [...]. Należy wskazać, że ocena okoliczności dotyczących niniejszej sprawy, dokonana przez organ administracyjny w zaskarżonej decyzji jest prawidłowa i znajduje oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. Ustalenia w tym zakresie stały się podstawą wydania zaskarżonej decyzji administracyjnej.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.
| |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło