IV SA/Wa 1194/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-26
Skład orzekający: Sędzia WSA Łukasz Krzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, złożony po terminie, może zostać uwzględniony, jeśli strona uprawdopodobni brak winy w uchybieniu terminu i jednocześnie dokona czynności, której nie dokonała w terminie?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona wykaże, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, złoży wniosek w ustawowym terminie od ustania przyczyny uchybienia, a jednocześnie dokona czynności, której nie dokonała w terminie. Brak środków finansowych i brak pouczenia o możliwości zwolnienia od kosztów sądowych mogą stanowić podstawę do uznania braku winy.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, jednak wpis sądowy uiściła po terminie. Sąd odrzucił skargę i zwrócił wpis. Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, wskazując na brak środków finansowych i brak pouczenia o możliwości zwolnienia od kosztów. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy, które zostało jej przyznane. Skarżąca jest osobą starszą, cierpiącą na chorobę płuc.Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Łukasz Krzycki po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi L. G. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy unieważnienia jednego z dwóch aktów zgonu w kwestii wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi postanawia: przywrócić termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
Dnia 1 lipca 2009 r. (data stempla pocztowego) Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] odmawiającą unieważnienia jednego z dwóch aktów zgonu jej ojca W. G.
Sąd postanowieniem z dnia 22 września 2009 r. odrzucił skargę z uwagi na uiszczenie wpisu sądowego od skargi po zakreślonym terminie (termin upływał 10 sierpnia 2009 r., wpis uiszczono 23 sierpnia 2009 r.) oraz zwrócił Skarżącej kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego. Postanowienie o odrzuceniu skargi zostało doręczone Skarżącej dnia 28 września 2009 r. (k. 32).
W dniu 30 września 2009 r. (data stempla pocztowego - k. 36) Skarżąca wniosła do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu wskazała, iż wpis uiściła po otrzymaniu renty w dniu 23 sierpnia 2009 r., gdyż wcześniej nie miała pieniędzy na wykonanie wezwania. Ponadto wyjaśniła, iż nie miała wiedzy o możliwości złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż w wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego brak było pouczenia o takim prawie. Na zakończenie wskazała, iż liczy 73 lata i cierpi na obturacyjną chorobę płuc w stopniu ciężkim.
Postanowieniem z dnia 12 października 2009 r. referendarz sądowy przyznał Skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnił skarżącą L. G. od kosztów sądowych oraz ustanowił adwokata.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Wniosek przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 ppsa). Stosownie przy tym do art. 87 § 1 i 2 ppsa, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ustawa wymaga także, by równocześnie z wnioskiem dokonano czynności, której strona nie dokonała w terminie (§ 4 wspomnianego przepisu).
W powołanych wyżej przepisach zostały ustanowione przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, aby wniosek mógł zostać uwzględniony.
Wskazać należy, iż termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu (liczony od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu) nie rozpoczyna biegu, dopóki strona nie dowie się, iż do naruszenia doszło (vide uzasadnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OSK 341/08, LEX nr 505338). Przeciwne potraktowanie tego przedmiotu stanowiłoby naruszenie zasady zawartej w art. 6 ppsa, który nakazuje pouczać stronę działającą bez profesjonalnego pełnomocnika o skutkach prawnych czynności oraz o skutkach zaniedbań (vide postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. akt I OZ 512/08, LEX nr 494305). Zauważyć trzeba, iż dopiero w dniu doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi Skarżąca dowiedziała się o uchybieniu terminu, a tym samym dopiero w tej dacie ustała przyczyna uchybienia.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż w rozpoznanej sprawie wniosek o przywrócenie terminu został złożony w przewidzianym przez ustawodawcę siedmiodniowym terminie, gdyż Skarżąca wniosła go dwa dni po otrzymaniu odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi.
W ocenie Sądu, Skarżąca uprawdopodobniła okoliczności, wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Sąd miał na uwadze, iż Skarżąca, będąca rencistką, w zakreślonym 7 dniowym terminie nie miała pieniędzy na uiszczenie wpisu sądowego. Fakt nieposiadania wystarczających środków finansowych do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, zdaniem Sądu potwierdzają informacje zawarte w złożonym przez Skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wynika z niego, iż miesięczne koszty utrzymania prowadzonego samodzielnie przez Skarżącą gospodarstwa domowego wynoszą co najmniej 1370 zł, a uzyskiwany dochód wynosi 1700 zł brutto miesięcznie. Zestawienie tych kwot potwierdza, iż w chwili otrzymania wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, Skarżąca mogła nie dysponować wolną kwotą pieniędzy, którą to mogłaby przeznaczyć na wpis sądowy. Środki takie pojawiły się w budżecie Skarżącej po otrzymaniu świadczenia rentowego za kolejny miesiąc i wtedy też L. G. uiściła wpis sądowy od skargi. Takiemu działaniu Skarżącej nie można więc przypisać winy. Sąd miał także na uwadze okoliczność, iż Skarżąca w wezwaniu o uiszczenie wpisu nie została pouczona o możliwości złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, a wiadomość o powyższym uprawnieniu powzięła dopiero z pouczenia zawartego w postanowieniu o odrzuceniu skargi, wskazującego na możliwość wystąpienia z wnioskiem o przyznania prawa pomocy. Dopiero wtedy Skarżąca uświadomiła sobie o możliwych do podjęcia czynnościach w przypadku braku środków finansowych na opłacenie wpisu sądowego. Stąd też wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego wniosła o przyznanie jej prawa pomocy, które następnie uzyskała w zakresie całkowitym. W konsekwencji należy stwierdzić, iż Skarżącej nie można przypisać winy w uchybieniu terminu, a zatem spełniono przesłankę z art. 87 § 2 ppsa.
Zauważyć ponadto należy, iż Skarżąca dopełniła czynności, której nie dokonała w terminie, tzn. wpis sądowy w kwocie 100 zł uiściła, a tym samym wypełniła przesłankę z art. 87 § 4 ppsa.
W świetle powyższego godzi się podnieść, że spełnione zostały przewidziane prawem przesłanki warunkujące przywrócenie rzeczonego terminu. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło