IV SA/Wa 1238/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-08-07

Skład orzekający: Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest wstrzymanie wykonania deklaratoryjnej decyzji administracyjnej stwierdzającej podleganie nieruchomości przepisom o przeprowadzeniu reformy rolnej?
Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie art. 61 § 3 PPSA jest możliwe tylko w odniesieniu do aktów, które podlegają wykonaniu. Deklaratoryjna decyzja stwierdzająca podleganie nieruchomości przepisom o reformie rolnej nie nakazuje żadnego działania i nie nadaje się do wykonania, w związku z czym nie można wstrzymać jej wykonania.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdzającą, że ich nieruchomość podlega przepisom o reformie rolnej. W ramach skargi wnieśli o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że grozi im znaczna i niepowetowana szkoda w postaci wywłaszczenia bez odszkodowania oraz trudne do odwrócenia skutki w przypadku oparcia wyroku sądu powszechnego na nieprawomocnej decyzji administracyjnej. Skarżący powołali się również na art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA -Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. T., M. T. i A. T. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. T., M. T. i A. T. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2009 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia podlegania nieruchomości przepisom o przeprowadzeniu reformy rolnej postanawia -odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji- W skardze z dnia 6 lipca 2009 r. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2009 r. znak: znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia podlegania nieruchomości przepisom o przeprowadzeniu reformy rolnej J. T., M. T. i A. T., działając przez pełnomocnika, zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając przedmiotowe żądanie podnieśli, że przez znaczną i niepowetowaną szkodę rozumieją wywłaszczenie bez podstawy prawnej i bez należnego prawem odszkodowania ich mienia w postaci nieruchomości będącej przedmiotem sprawy. Stwierdzili, że przywrócenie stanu poprzedniego może okazać się nie możliwe wobec wpisania Skarbu Państwa, jako właściciela nieruchomości w ich miejsce, wskutek dalszych rozporządzeń na rzecz osób trzecich, działających w dobrej wierze, chronionych przez rękojmię publicznej wiary ksiąg wieczystych. Skarżący wskazali również na treść art. 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), w świetle którego w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawach, o których mowa w przepisach działu III tej ustawy, to jest w sprawach dotyczących wykonywania, ograniczania lub pozbawiania praw do nieruchomości, organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. W ocenie J. T., M. T. i A. T., ze względu na podobieństwo przedmiotowej sprawy do spraw wskazanych w powołanym przepisie zasadne jest zastosowanie ochrony tymczasowej przez sąd administracyjny. Skarżący wskazali dodatkowo, że przed Sądem Okręgowym w K. toczy się postępowanie z ich powództwa o wydanie przedmiotowej nieruchomości. Postępowanie to jest zawieszone z uwagi na toczące się postępowanie administracyjne. Oparcie wyroku sądu powszechnego na nieprawomocnej decyzji administracyjnej spowoduje wystąpienie trudnych do odwrócenia, a nawet nieodwracalnych skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma zastosowanie wyłącznie do takich aktów administracyjnych, które podlegają wykonaniu. Z kolei wykonanie aktu administracyjnego oznacza spowodowanie, sprowadzenie, w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu w rzeczywistości społecznej, który jest zgodny z treścią aktu (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydawnictwo Prawnicze Lexis.Nexis. Warszawa 2005 r., s. 295). Zaskarżona decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymuje w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. znak: [...], którą stwierdzono, że sporna nieruchomość podlega działaniu art. 2 ust. 1 lit. "e" dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. z 1945 r. Nr 3, poz. 13 ze zm.). Jest to decyzja o charakterze deklaratoryjnym, która potwierdza jedynie istnienie pewnego stanu faktycznego i prawnego i nie nadaje się do wykonania. Decyzja ta nie nakazuje powinnego działania, ani nie ma przedmiotu jej wykonania. Nie jest możliwe wymuszenie jej wykonania działaniami egzekucyjnymi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lutego 2009 r. sygn. akt I OSK 1490/09. Niepublikowane oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 656/09. Niepublikowane). Stąd też niedopuszczalne jest zastosowanie w stosunku do niej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Odnosząc się do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu wniosku należy wskazać, że powoływane przez skarżących okoliczności dotyczą, nie tyle wykonania decyzji o stwierdzeniu podlegania nieruchomości przepisom o przeprowadzeniu reformy rolnej, co skutków następujących ex lege na mocy przepisów dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, bądź też skutków ewentualnego orzeczenia sądu powszechnego. Bark jest także jakichkolwiek prawnych podstaw do zastosowania przez analogię art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z powyższych względów przedmiotowy wniosek należy uznać za niezasadny. Należy wyjaśnić, że wobec skutecznego złożenia środka zaskarżenia wobec decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. przedstawiona powyżej ocena dopuszczalności wstrzymania wykonania decyzji stwierdzającej podleganie nieruchomości art. 2 ust. 1 lit. "e" dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, dotyczy zarówno decyzji organu pierwszej instancji, jak i utrzymującej ją w mocy decyzji organu odwoławczego. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło