IV SA/Wa 1313/14
WyrokWSA w Warszawie2014-10-24
Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Beata Sobocha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu nieważności pozwolenia wodnoprawnego może być wydana w części, a w pozostałej części odmówić stwierdzenia nieważności?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej może stwierdzić nieważność decyzji tylko w części, w której wystąpiło rażące naruszenie prawa, a w pozostałym zakresie odmówić stwierdzenia nieważności, jeśli decyzja została wydana zgodnie z prawem. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi, gdy istnieje oczywista sprzeczność między treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją, nie dająca się pogodzić z systemem obowiązujących norm.Stan faktyczny
Skarżący domagali się uchylenia decyzji Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej, która w części stwierdzała nieważność pozwolenia wodnoprawnego z 2002 r., a w pozostałej części odmawiała stwierdzenia nieważności. Skarżący zarzucali organowi naruszenie przepisów Prawa wodnego, Prawa ochrony środowiska oraz przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i uzasadnienia decyzji. Sprawa dotyczyła pozwolenia wodnoprawnego na przebudowę (zarurowanie) rowu melioracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2014 r. sprawy ze skargi R. F. i M. F. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...]kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [....], Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania R. F. i M. F. oraz M. G. i K. Z., w pkt 1 - uchylił decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia [...] grudnia 2009 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K.z dnia [...] lipca 2002 r., znak [...], udzielającej B. B. oraz R. P. i M. K. pozwolenia wodnoprawnego na przebudowę ( zarurowanie) rowu melioracyjnego bez nazwy pomiędzy ul. [...] a ul. [...] na długości 64,5 m na terenie działek [...], [...], obr. 60 w K.;
w pkt 2 - stwierdził nieważność pkt III ppkt 3 decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r., znak [...], udzielającej B. B. oraz R. P. i M. K. pozwolenia wodnoprawnego na przebudowę ( zarurowanie) rowu melioracyjnego bez nazwy pomiędzy ul. [...] a ul. [...] na długości 64,5 m na terenie działek [...], [...] obr. 60 w K.;
w pkt 3 – odmówił stwierdzenia nieważności pozostałej części decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r., znak [....], udzielającej B. B. oraz R. P. i M. K. pozwolenia wodnoprawnego na przebudowę ( zarurowanie) rowu melioracyjnego bez nazwy pomiędzy ul. [...] a ul. [...] na długości 64,5 m na terenie działek [...], [...], obr. 60 w K..
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że R. F. i M. F. oraz M. G. i K. Z., wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2004 r. wystąpili o stwierdzenie nieważności decyzji opisanej wyżej decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2005 r., odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji oraz wznowił postępowanie w zakresie ustalenia obowiązków użytkowników pozwolenia wodnoprawnego w stosunku do osób trzecich. Decyzja ta została uchylona decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] listopada 2011 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wojewoda [...] decyzją z dnia [....] lipca 2007 r. odmówił stwierdzenie nieważności decyzji. Prezes KZGW decyzją z [...] grudnia 2007 r. uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. Prezes KZGW decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. po raz kolejny uchylił decyzję Wojewody i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzją z dnia [....] grudnia 2009 r. znak [...] Dyrektor RZGW w K. odmówił stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. Prezes KZGW decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. utrzymał w mocy skarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1963/10, uchylił powyższą decyzję organu odwoławczego. Rozpatrując ponownie sprawę Prezes KZGW decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., uchylił decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2009 r. i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn. akr IV SA/Wa 1527/11 oddalił skargę R. F., M. F. i R. K.. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej R. K. wyrokiem z dnia 24 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 705/12, uchylił wyrok ww. Sądu pierwszej instancji oraz decyzję Prezesa KZGW z dnia [...] lipca 2011 r. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, iż w pkt III ppkt 3 osnowy decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. o pozwoleniu wodnoprawnym została wymieniona działka nr [...], która nie jest objęta decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2002 r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowaniu terenu na podstawie której udzielono B. B. oraz R. i M. K. pozwolenia wodnoprawnego. Decyzja o warunkach zabudowy dotyczyła jedynie działek nr [....] i nr [...], wobec tego decyzja z dnia [...] lipca 2002 r. ewidentnie naruszała ustalenia decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2002 r. O rażącym naruszeniu prawa w niniejszej sprawie można tylko mówić w stosunku do części decyzji z dnia [...] lipca 2002 r. dotyczącej działki nr [...], obr. 60, gdyż w pozostałej części decyzja ta wydana została zgodnie z prawem, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku i uzasadnienia decyzji Prezesa KZGW z dnia [...] lipca 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej ponownie orzekając w sprawie, kierując się oceną prawną wyrażoną w tym wyroku, powinien uchylając decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia [...] grudnia 2009 r., stwierdzić nieważność decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. ( [...]) w części odnoszącej się do działki nr [...] a w pozostałej części odmówić stwierdzenia nieważności decyzji. Organ stwierdził, iż kierując się oceną prawną zawartą w wyroku NSA, iż w odniesieniu do pkt III ppkt 3 - dotyczącego działki nr [...] – decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. została spełniona przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., stanowiąca, iż organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W pozostałej części należało odmówić stwierdzenia nieważności. Istotne zdaniem organu jest również to, że pozwolenie wodnoprawne jest także niezgodne z wnioskiem i operatem wodnoprawnym, który dotyczył działek o nr [...] i [...] i [...] obr. 60 P.. Wskazanie działki nr [...] w osnowie pozwolenia wodnoprawnego stanowi o rażącym naruszeniu art. 125 pkt 2 ustawy Prawo wodne w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, który statuuje zasadę, iż pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Organ podkreślił, że pozwolenie wodnoprawne dotyczyło robót, które obejmowały swym zakresem także tę nieruchomość, co w oczywisty sposób wskazuje na sprzeczność z decyzją o warunkach zabudowy, w konsekwencji jest to wadliwość o charakterze oczywistym i rażącym. Natomiast w odniesieniu do pozostałych zarzutów podnoszonych przez strony w trakcie postępowania w ocenie tut. organu zarzut dotyczący naruszenia art. 125 pkt 2 ustawy Prawo wodne, polegający na wydaniu pozwolenia wodnoprawnego niezgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego nie jest uzasadniony. Do wniosku o wydanie tej decyzji został załączony zgodnie z wymogami art. 131 ust. 2 pkt 2 powołanej wyżej ustawy sporządzony przez uprawnioną osobę operat wodnoprawny i opis projektowanych rozwiązań wraz z ostateczną decyzją Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2002 r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla planowanej inwestycji, której stwierdzono, że inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta K. zatwierdzonym Uchwałą Rady Miasta K. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...].
W ocenie organu analiza operatu wodnoprawnego w kontekście przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. wskazuje, iż spełnia on wymogi określone w art. 131 i 132 oraz art. 128 ustawy Prawo wodne, zarówno w części opisowej jak i graficznej. W szczególności w operacie wodnoprawnym nie ma rozbieżności pomiędzy przebiegiem trasy rurociągu uzgodnionym z Zespołem Uzgadniania Dokumentacji Projektowej Urzędu Miasta K., a tym dokumentem albowiem na stronie 29 znajduje się pieczęć ZUDP z dnia [...] kwietnia 2002 r. z uzgodnieniem jego lokalizacji, a ponadto uzgodnienie zawarte jest w piśmie UM K. Wydziału Architektury i Geodezji i Budownictwa ZUDP z dnia [...] kwietnia 2002 r. Naruszenie art. 132 ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo wodne polegające na wydaniu pozwolenia wodnoprawnego bez określenia gospodarki wód powierzchniowych i podziemnych w rejonie oddziaływania rowu nie znajduje podstaw w świetle przesłanek określonych w art. 156 k.p.a. W operacie wodnoprawnym znajduje się stwierdzenie o sposobie odprowadzania wód opadowych I drenażowych z terenu zlewni według stanu przed wykonaniem inwestycji (pkt 4 operatu) oraz po jej wykonaniu (pkt. 5, str.16 operatu). Autor operatu w pkt 7 stwierdził, że projektowana inwestycja nie będzie miała ujemnego wpływu na środowisko naturalne, a także załączył obliczenia hydrologiczne i hydrauliczne z obliczeniem sprawdzającym przepustowość oraz prędkość przepływu dla zastosowanego rurociągu. Organ stwierdził, uwzględniając przy tym załączone do akt sprawy opinie, iż wprawdzie dokonana ocena nie jest zupełna, kompleksowa, ale nie stanowi to o spełnieniu przesłanek zawartych w art. 156 k.p.a. Ustawodawca w powołanych wyżej przepisach ustawy określił jedynie zakres przedmiotowy operatu wodnoprawnego, jego niezbędne elementy. Natomiast jego prawidłowość pod względem merytorycznym może być weryfikowana np. w oparciu o opinie specjalistów. Z uwagi na szczególną materię dotyczącą wpływu na panujące na danym obszarze stosunki wodne ich zmienność i złożoność, ustawa Prawo wodne przewiduje nakładanie określonych obowiązków na beneficjentów pozwolenia wodnoprawnego (art. 133 ustawy). Zarzuty stron dotyczące naruszenia ustawy Prawo ochrony środowiska (w brzmieniu obowiązującym w czasie wydawania pozwolenia wodnoprawnego) również, w ocenie organu, nie znajdują potwierdzenia, bowiem przedmiotowa inwestycja nie była przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, zatem nie wymagała przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. W kontekście naruszenia dyrektyw Unii Europejskiej jak i innych zarzutów, organ wyjaśnił, iż w piśmiennictwie stwierdza się, że decyzja będąca przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności podlega ocenie według stanu prawnego i stanu faktycznego istniejących w dacie wydawania tej decyzji, a nie w dacie oceny jej prawidłowości (wyrok NSA z dnia 19 maja 1998 r., sygn.. akt I SA 450/98, LEX 44509). W dacie wydawania decyzji z dnia [...] lipca 2002 r. art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) stanowił, iż wydanie decyzji w sprawie planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. W ustępie 4 pkt 4 lit.a powyższego artykułu do decyzji takich zaliczał pozwolenia wodnoprawne w zakresie wykonywania urządzeń wodnych. Rodzaje przedsięwzięć wymagających sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko statuuje art. 51 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska, na podstawie ustępu 8 tego przepisu przedmiotowe inwestycje zostały wymienione w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. ( Dz. U. Nr 93, poz. 589 ze zm.) w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji. W ocenie organu ze względu na swój charakter ta inwestycja nie mieściła się w żadnej kategorii przedsięwzięć wskazanych w tym akcie prawnym, który ze względu na przedmiot regulacji dotyczy przedsięwzięć o znacznym wpływie na środowisko. Tym samym nie został naruszony art. 140 ust. 1 ustawy Prawo wodne, a organem właściwym w sprawie wydania pozwolenia wodnoprawnego w tej sprawie był prezydent (starosta). Brak jest także podstaw do stwierdzenia, że analizowana decyzja narusza przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach, jak i art. 1, 2, 3, 4 i 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju. Organ podkreślił, iż przedmiotem decyzji była przebudowa polegająca na "zarurowaniu" istniejącego już rowu melioracyjnego, pozwolenie nie dotyczyło natomiast wprowadzania do środowiska ścieków niezależnie od ich rodzaju, co wymagałoby odrębnego postępowania, a wnioskodawca pozwolenia wodnoprawnego nie wykorzystywał tego urządzenia do innego celu niż jego pierwotne przeznaczenie. Z uwagi na charakter urządzenia wodnego (rów melioracyjny) i wód w nim się znajdujących nie mamy także w tym przypadku do czynienia ze strategicznymi zasobami naturalnymi kraju. Organ stwierdził, iż w sprawie nie został także naruszony art. 29 ustawy Prawo wodne, zgodnie z którym właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich, nie może odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie, jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. Postępowanie prowadzone w oparciu o powołany wyżej przepis "nie pokrywa się" z postępowaniem prowadzonym w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego (por. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2007 r., sygn. akt II OSK 1495/06), jest postępowaniem odrębnym (por. wyrok WSA z dnia 06.03.2008 r., sygn. akt II SA/Wr 735/07) i ma przede wszystkim na celu wykazanie przez organ wydający decyzje w tym trybie, że dochodzi do naruszeń stosunków wodnych określanych tym przepisem oraz wskazanie kto za nie odpowiada. Jak podkreślił organ, iż strony wielokrotnie podnosiły błędne przyjęcie przez organy (wydające pozwolenie wodnoprawne) charakteru przedmiotowego rowu jako rowu melioracyjnego zamiast uznania go za naturalny ciek wodny. W tej materii wypowiedział się w WSA uzasadnieniu wyroku z dnia 7 lipca 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1963/10, w którym stwierdził, że podziela stanowisko organu, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z rowem odwadniającym, co potwierdza materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, a co za tym idzie zarzuty skarżących w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie. Organ wyjaśnił, iż w aktach sprawy brak jest jednoznacznego dowodu ustalającego ponad wszelką wątpliwość charakter tego cieku, zatem charakter owego cieku nie ulegał zmianom. Z opinii wykonanej przez specjalistów w tym z zakresu hydrologii na zlecenie Gminy Miejskiej K. pt. "Ocena zrealizowanej inwestycji "Przebudowa (zarurowanie) rowu melioracyjnego..." sporządzonej w dniu [...] maja 2006 r. wynika, że inwestycja "została wykonana w obrębie pierwotnej doliny o charakterze parowu, przekształconej pod wpływem działalności człowieka w rów odwadniający. W momencie wydawania zezwolenia wodnoprawnego niewątpliwie był to już rów odwadniający". Powyższe stanowisko, zdaniem organu jest uzasadnione, w szczególności ze względu na wieloletni proces inwestycyjny prowadzony w tym rejonie, w tym związany z wykonywaniem różnych prac melioracyjnych, wpływających (również niekorzystnie) na stosunki wodne. Nadto przepisy ustawy Prawo wodne (art. 122 ust. 1 pkt. 3 w związku z art. 9 ust. 1 pkt 19 i art. 9 ust. 2 pkt. 2) wymagają pozwolenia wodnoprawnego poprzedzonego wnioskiem spełniającym wymogi określone w art. 131, 132 i art. 128 ustawy na wykonanie zarurowania zarówno w odniesieniu do rowu melioracyjnego jak i cieku naturalnego. W konstatacji organ stwierdził, iż w sprawie zaistniały przesłanki do stwierdzenia nieważności pkt III pppk. 3 pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję R. F. i M. F. zaskarżyli pkt 3 decyzji Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] kwietnia 2014 r. wnosząc o uchylenie o jej uchylenie w tej części oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Decyzji tej zarzucono naruszenie:
1. art. 131 w zw. z art. 132 ustawy – Prawo wodne poprzez wydanie pozwolenia wodnoprawnego pomimo wadliwości operatu wodnoprawnego;
2. art. 46 ust.1 w zw. z art. 46 ust. 4 pkt 4a ustawy – Prawo ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym poprzez przyjęcie, że planowana inwestycja objęta decyzją Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. nie była przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko i nie wymagała przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko;
3. art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwiania sprawy,
4. art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania w sprawie istotnych dowodów i przeprowadzenia w sposób wyczerpujący postępowania dowodowego;
5. art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez niedostateczne uzasadnienie decyzji, w szczególności poprzez zaniechanie wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione oraz przyczyn, z których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;
6. art. 10 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, w tym nie poinformowano strony o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji administracyjnej czy też o samym fakcie, że akta sprawy zostały zwrócone z Sądu.
W motywach skargi pełnomocnik skarżących stwierdził, iż pkt 1 i 2 zaskarżonej decyzji jest zgodny z oceną prawną przedstawioną w wyroku NSA z dnia 24 lipca 2013 r. Natomiast organ w sposób nieprawidłowy odczytał pogląd NSA w pozostałym zakresie, bowiem nie był związany w zakresie zarzutów podniesionych w odwołaniu dotyczących naruszenia art. 131 w zw. z art. 132 Prawa wodnego, i w tym zakresie powinien dokonać analizy zgodności kwestionowanej decyzji z dnia [...] lipca 2002 r. W toku postępowania organ zaniechał przeprowadzenia dowodów dołączonych przez skarżących. Zdaniem skarżących nie istnieją dostateczne dowody aby wykluczyć sprzeczność decyzji z dnia [...] lipca 2002 r. z przepisami ustawy Prawo ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym w dacie jej wydania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W dniu [...] października 2013 r. na biuro podawacze Sądu wpłynęło pismo procesowe skarżących z dnia [...] października 2014 r., stanowiące uzupełnienie skargi, do którego dołączono 16 kserokopii dokumentów. W piśmie tym skarżący dodatkowo podnieśli, iż w zaskarżonej decyzji organ nie ustosunkował się co do następujących kwestii: 1. nieprawidłowości stwierdzonych przez Prezydenta Miasta K. w "Wystąpieniu pokontrolnym’ z dnia [...] grudnia 2004 r.; 2. zgodności przebiegu zarurowania w operacie wodnoprawnym z decyzją wzizt; 3. błędnego przyjęcia, ze wody i ścieki były już wcześniej wprowadzane do rowu z terenu Przedszkola i ul. [...]j; 4. błędnego stanu prawnego i faktycznego zawartego w operacie wodno-prawnym w pkt 4 "Opis stanu istniejącego", w tym przyjęcia, że ZGK był zarządcą rowu; 5. braku określenia charakteru wód ciek/rów, co ma zasadnicze znaczenie, jaki organ ma wydać decyzję w zakresie pozwolenia wodnoprawnego; 6. braku określenia położenia studzienki D1, wobec zmiany trasy zarurowania, która znajdowała się na działce [...] w operacie wodnoprawnym, a w decyzji pozwolenia wpinała nie uzgodnione w ZUDP wody z Magistrali wodociągowej; 7. nałożenie na inwestorów nowych obowiązków w decyzji pozwolenie wodnoprawnego z dnia [...] lipca 2002 r. o jakie nie występowali i jakich nie przewidywał operat wodnoprawny i jakie nie zostały uzgodnione oraz objęte decyzją wzizt i zudp w zakresie wpięcia wód z awaryjnego odwodnienia magistrali wodociągowej [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej jako p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że działania Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej podejmowane w tej sprawie, były już przedmiotem oceny sądowej, a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania w niniejszej sprawie zostały wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 705/12, uchylającym zarówno wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2012 r., sygn. akt 1527/11, jak i zaskarżoną decyzję Prezesa ZGW z dnia [...] lipca 2011 r.
Wobec tego należy wskazać, iż zgodnie z treścią art. 153 i 170 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Natomiast orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Oznacza to, że przy ponownym orzekaniu organ związany był bezpośrednio oceną prawną i wytycznymi co do dalszego postępowania wynikającymi z powołanego wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 20013 r. jak i prawomocnego wcześniejszego prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1693/10, zarówno w odniesieniu do rozumienia przepisów prawa materialnego, jak i oceny zgromadzonych w sprawie dowodów. Przede wszystkim podkreślenia wymaga, iż wbrew skardze, organ prawidłowo odczytał zawartą w wyroku NSA ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania. Przede wszystkim wymaga podkreślenia, że ww. wyrok NSA jest orzeczeniem reformatoryjnym, bowiem Sąd drugiej instancji skorzystał z uprawnienia wynikającego z art. 188 p.p.s.a. Oznacza to, że NSA rozpoznając skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 2 grudnia 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 1527/11, rozpoznał również skargę wniesioną do Sądu pierwszej instancji na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] lipca 2011 r., w wyniku czego uznał, że zachodzą podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji, jak również zaskarżonej decyzji. Wyjaśnić należy, że NSA rozpoznając skargę wniesioną do Sądu pierwszej instancji dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji wtedy, gdy uzna, że stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo. W uzasadnieniu wyroku z dnia 24 lipca 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd wydający zaskarżony wyrok nie był związany wcześniejszym prawomocnym wyrokiem WSA z dnia 7 grudnia 2010 r. ( sygn. akt IV SA/Wa 1963/10) w zakresie oceny, czy jest podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2002 r., czy też nie, a jeżeli tak, to w całości czy w części. Powinien zatem WSA w Warszawie sam we własnym zakresie dokonać oceny czy stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2002 r. odpowiada prawu. Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej ponownie orzekając w sprawie, kierując się oceną prawną wyrażoną w tym wyroku, powinien uchylając decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia [...] grudnia 2009 r. stwierdzić nieważność decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. ([...]) w części odnoszącej się do działki nr [...] a w pozostałej części odmówić stwierdzenia nieważności decyzji. Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy uznać należy, że Prezes KZGW wydając zaskarżoną decyzją, po ponownym rozpoznaniu sprawy, w pełni zastosował się zawartej w powołanym wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego oceny prawnej i wytycznych co do dalszego postępowania, nie tylko w zakresie niekwestionowanym przez skarżących w jakim orzekł w pkt 1 - o uchyleniu decyzji Dyrektora RZGW w K. z dnia [...] grudnia 2009 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego i w pkt 2 o stwierdzeniu nieważność jej pkt III ppkt 3, ale również zakresie kwestionowanym przez skarżących w jakim orzekł w pkt 3 - o odmowie stwierdzenia jej nieważności w pozostałym zakresie.
Przede wszystkim przypomnieć należy, że kontrolowana decyzja została wydana w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. W orzecznictwie i doktrynie ugruntowany jest pogląd, że rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Przepis ten ma służyć wyeliminowaniu z obrotu prawnego wadliwych rozstrzygnięć nie tylko z powodu, że naruszają one w sposób oczywisty regulacje w przepisie powołanym jako podstawa prawna tych rozstrzygnięć, lecz dlatego, że nie dają się pogodzić z systemem obowiązujących norm. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Podnieść jednocześnie należy, iż stwierdzając nieważność decyzji organ administracji wprost wskazuje na ciężką wadliwość decyzji, obarczającą ją od dnia wydania, czyli ze skutkiem ex tunc. Dlatego też rozstrzygające dla oceny czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa jest stan prawny z dnia wydania decyzji, na taką ocenę nie może mieć wpływu ani późniejsza zmiana prawa, ani tym bardziej zmiana interpretacji prawa. W postępowaniu nieważnościowym nie ma co do zasady, miejsca na prowadzenie postępowania dowodowego w zakresie, jak ma to miejsce w postępowaniu zwykłym i oceny legalności decyzji ostatecznej dokonuje się wyłącznie na podstawie zgromadzonych w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej ( por. wyrok NSA z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt 1867/12; wyrok NSA z dnia 29 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 267/12; dostępne CBOSA). W świetle powyższego stwierdzić należy, iż odwoływanie się przez skarżących zarówno w postępowaniu administracyjnym a następnie w postępowaniu sądowym do późniejszych zdarzeń, które - w ich ocenie - dowodzą, że kwestionowana decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2002 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, nie mogło odnieść zamierzonego skutku i spowodować wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Wbrew przekonaniu skarżących, prawidłowe jest stanowisko Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej, że kwestionowana decyzja z dnia [...] lipca 2002 r. o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego jest zgodna z obowiązującymi w dacie jej wydania przepisami ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska ( Dz. U. nr 62, poz. 627, dalej jako poś). Wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ust.1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska weszła w życie z dniem 1 października 2001 r., z wyjątkiem art. 201-291, 273-321 i 401 ust. 2, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2002 r. ( Dz. U. nr 100, poz. 1085, dalej jako ustawa). Obowiązujący w dacie wydania decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym przepis art. 46 ust. 1 poś stanowił, iż wydanie decyzji w sprawie przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko wymaga, z zastrzeżeniem ust. 7, przeprowadzenia w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Zgodnie z ust. 4 lit. a) tego artykułu decyzją, o której mowa w ust. 1 jest pozwolenie wodnoprawne w zakresie wykonywania urządzeń wodnych. Jednakże w dacie wydania decyzji z dnia [...] lipca 2002 r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasób Naturalnych i Leśnictwa z dnia [...] lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji ( Dz. U. nr 93, poz. 589 ze zm.). Inwestycja dla której zostało wydane w dniu [...] lipca 2002 r. pozwolenie wodnoprawne nie jest została zaliczona ani do inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska wymienionych w § 1 rozporządzenia, ani do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska wymienionych w § 2 tego rozporządzenia. Zauważyć należy, że ww. rozporządzenie utraciło moc obowiązującą w dniu 13 listopada 2002 r., a więc po dacie wydania decyzji z dnia [...] lipca 2002 r. Wobec tego zarzut skarżących, że inwestycja polegająca na zarurowaniu rowu melioracyjnego wymagała przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko jest chybiony. Za nietrafny należy również zarzut naruszenia art. 131 w zw. z art. 132 Prawa wodnego, bowiem brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowego stanowiska organu odwoławczego co do spełnienia przez wydane pozwolenie wodnoprawne wymogów określonych w wyżej powołanych przepisach. Podkreślić należy, iż wbrew twierdzeniom skarżących z treści przedmiotowego operatu wynika, że przebieg trasy zarurowania rowu został uzgodniony z Zespołem Uzgadniania Dokumentacji Projektowej Urzędu Miasta K. w dniu [...] kwietnia 2002 r. Natomiast to, że w operacie nie przedstawiono zgodnie z wymogiem art. 131 pkt 2 ppkt 2 Prawa wodnego opisu prowadzenia zamierzonej działalności w języku nietechnicznym ze względu na charakter inwestycji, nie można uznać za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., ale co najwyżej jako zwykłe naruszenie prawa. Podobnie za rażące naruszenie prawa nie można uznać braku przedstawienia w operacie stanu prawnego nieruchomości usytuowanych w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, o którym mowa art. 132 ust.2 pkt 2 lit.c) Prawa wodnego. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ odwoławczych zarzucanych w skardze przepisów art. 7, 77 § 1, 107 § 3 i art. 10 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy określone w art. 107 § 3 k.p.a., organ przedstawił podstawę prawną i motywy wydanego rozstrzygnięcia, ustosunkował się do zarzutów odwołania. Chybiony jest zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., bowiem w skardze nie wykazano aby brak zawiadomienia co do możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym miał istotny wpływ na wynik sprawy, jak również nie wykazano, że przełożenie przez skarżących innych jeszcze dokumentów, od tych znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy, mogło przyczynić się do wydania innego, niż zaskarżone rozstrzygnięcie.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, jako pozbawioną uzasadnionych podstaw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło