IV SA/Wa 151/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. G. o zmianę postanowienia Sądu z dnia 3 lipca 2013 r. o przyznaniu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i odmowie zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. G. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: oddalić wniosek o zmianę postanowienia Postanowieniem z dnia 3 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania B. G. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, oraz przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, w sprawie z jego skargi na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2013 r., sygn. akt II OZ 661/13, oddalił wniesione przez skarżącego zażalenie. W dniu 25 listopada 2013 r. skarżący uiścił wpis od skargi. W piśmie z dnia 26 listopada 2013 r., skarżący ponownie wniósł o przyznanie praw pomocy również w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że pogorszył się jego stan finansowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że wniosek B. G. o przyznanie prawa pomocy został potraktowany jako wniosek o zmianę postanowienia Sądu z dnia 3 lipca 2013 r., którym odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Stosownie do treści art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. dalej zwaną Ppsa), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wobec tego postanowienia niekończące postępowania w sprawie, zatem także postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, mogą być uchylane lub zmieniane jedynie w razie zmiany okoliczności sprawy. Należy przez to rozumieć zmianę okoliczności faktycznych jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. W postanowieniu z dnia 31 maja 2005 r. sygn. akt II OZ 408/05 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony ponownie, jeśli nastąpiła zmiana okoliczności, która stanowiła podstawę orzeczenia o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy. Jedynie w takiej sytuacji dopuszczalne byłoby wydanie orzeczenia o odmiennej niż wcześniejsza treści, poprzez zastosowanie powołanego art. 165 Ppsa. W ocenie Sądu wniosek o zmianę postanowienia z dnia 3 lipca 2013 r. nie zasługuje na uwzględnienie. Z nadesłanych oświadczeń nie wynika bowiem, że skarżący jest obecnie w takiej sytuacji finasowej, w której nie mógłby ponieść obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W poprzednio złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że miesięcznie otrzymuje wynagrodzenie w kwocie ok. 1600 zł. Do pracy, z racji braku innego połączenia, dojeżdża samochodem, co kosztuje go ok. 700 zł miesięcznie. Oświadczył także, że dochód z posiadanego gospodarstwa jest niewielki i przeznaczony na bieżącą konsumpcję. Kwota 1000 zł, jaką utrzymuje na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzice zastępczej jest rozdysponowana na poczet adoptowanego syna. Ponadto ma jeszcze do spłacenia kredyt nawozowy, który musi spłacić do jesieni tego roku. Z dodatkowych wyciągów i oświadczeń wynikał, że syn P. G. otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości ok. 1600 zł netto, syn M. G. otrzymuje wynagrodzenie co najmniej 1300 zł brutto. Ponadto skarżący posiada gospodarstwo rolne o dochodowości ok. 6626 zł rocznie (tj. ok. 552 zł miesięcznie) oraz otrzymuje płatności z ARiMR (za rok 2011 w wysokości 2833,62 zł). Skarżący i jego żona z tytułu pełnienia funkcji rodziny zastępczej w stosunku do G. C. otrzymują świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w wysokości 1000 zł. Według oświadczenia skarżącego wydatki - poza wydatkami na wyżywienie - wynoszą miesięcznie ok. 1485 zł (utrzymanie domu, leki, składka KRUS itp.). Sąd uznał wówczas, że zestawienie wydatków 5 osobowej rodziny z ich przychodami i świadczeniem na dziecko w rodzinie zastępczej czyli łącznie ok. 5000 zł netto, pozwala na przyjęcie, że skarżący nie znajduje się w takiej sytuacji, w której nie byłby w stanie ponieść kosztów sądowych. W obecnie złożonym wniosku wskazał, że razem z żoną leczy się na "choroby cywilizacyjne", posiada dom o pow. 80 m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 2,5 ha. Z tytułu wynagrodzenia za prace otrzymuje wynagrodzenie 1570 zł netto, dochody z gospodarstwa wynoszą 800 zł, oraz otrzymuje zwrot utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej w kwocie 1000 zł. Daje to łącznie na 3 osobową rodzinę 3370 zł miesięcznie. Podkreślił, że jego dwaj dorośli synowie utrzymują się z własnych dochodów i nie partycypują w kosztach utrzymania. Razem wydatki miesięczne określił na 2869 zł. W ocenie Sądu porównanie złożonych wniosków o przyznanie prawo pomocy pozwala na przyjęcie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki, które umożliwiałyby zmianę wcześniejszego postanowienia Sądu. Wysokość uzyskiwanych dochodów na członka rodziny praktycznie nie zmieniła się (poprzednio ok. 5000 zł na 5 osób, obecnie ponad 3000 zł na 3 osoby), również wydatki nie uległy zmianom. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie podkreślano, że przyznania prawa pomocy jest odstępstwem od generalnej zasady ponoszenia przez strony kosztów sądowych i powinno być przyznawane wyjątkowo. W stosunku do skarżącego, w ocenie Sądu, nie zachodzi przesłanka o jakiem mowa w art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa. Sąd podtrzymuje stanowisko, że skarżący przy osiąganych dochodach i ponoszonych wydatkach jest w stanie ponieść koszty postępowania sądowego, zwłaszcza, że uiścił już wpis od skargi. Reasumując stwierdzić należy, że skarżący nie uzasadnił by tak zmieniła się jego sytuacja majątkowa i możliwości płatnicze, iż konieczna jest zmiana postanowieniem z dnia 3 lipca 2013 r. Dlatego na podstawie powołanych przepisów należało orzec jak w sentencji.