IV SA/Wa 178/17

WyrokWSA w Warszawie2017-06-02

Skład orzekający: Kaja Angerman, Agnieszka Wójcik, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, odmawiając uchylenia decyzji ostatecznej w trybie wznowienia postępowania z powodu upływu terminu przedawnienia (art. 146 § 1 k.p.a.), powinien ograniczyć się do stwierdzenia naruszenia prawa i wskazania przyczyn nieuchylenia decyzji, czy też powinien również rozstrzygnąć o istocie sprawy?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, odmawiając uchylenia decyzji ostatecznej w trybie wznowienia postępowania z powodu upływu terminu przedawnienia (art. 146 § 1 k.p.a.), nie może ograniczyć się do stwierdzenia naruszenia prawa i wskazania przyczyn nieuchylenia decyzji. Powinien również rozstrzygnąć o istocie sprawy, zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a. w związku z art. 146 § 2 k.p.a., aby umożliwić pełną ocenę naruszenia prawa i ewentualne roszczenia odszkodowawcze.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Budowlano Mieszkaniowa K. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie decyzji o warunkach zabudowy z 2011 r., twierdząc, że była jej stroną, a nie została dopuszczona do udziału. Organy administracji odmówiły uchylenia decyzji, powołując się na upływ pięcioletniego terminu z art. 146 § 1 k.p.a. Sąd administracyjny uznał, że organy wadliwie zastosowały przepisy, ponieważ mimo upływu terminu przedawnienia, powinny były rozstrzygnąć o istocie sprawy zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W., zasądzając jednocześnie od SKO na rzecz Spółdzielni zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Wójcik, sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant spec. Iwona Hoga, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Budowlano Mieszkaniowej K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz Spółdzielni Budowlano Mieszkaniowej K. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] (dalej także "zaskarżoną decyzją") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. (dalej także "SKO"), po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni [...] "[...]" (dalej także "skarżącej/Spółdzielni"), reprezentowanej przez r.pr. E. K., od decyzji Prezydenta W. (dalej także "Prezydenta") nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., odmawiającej uchylenia własnej decyzji ostatecznej nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków wielofunkcyjnych handlowo-usługowych, kultury oraz biurowych wraz z wielopoziomowym garażem podziemnym, zagospodarowaniem terenu, wewnętrznym układem drogowym, wjazdami i dojazdami na teren nieruchomości oraz niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...] z obr. [...] (obiekty kubaturowe) oraz fragm. działek: nr [...] (ul. L.), nr [...] (ul. Z.), nr [...] (ul. P.) z obr. [...], nr 5 (ul. Z.) z obr. [...] i nr [...] (ul. P.) z obr. [...] (infrastruktura) przy ul. Z. [...] w W., utrzymało decyzję Prezydenta z dnia [...] czerwca 2016 r. w mocy. II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie zaskarżonej obecnie decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. z dnia [...] listopada 2016 r., przedstawia się w następujący sposób: 1. Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., wydaną na wniosek [...] Sp. z o.o., Prezydent ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków wielofunkcyjnych handlowo-usługowych, kultury oraz biurowych wraz z wielopoziomowym garażem podziemnym, zagospodarowaniem terenu, wewnętrznym układem drogowym, wjazdami i dojazdami na teren nieruchomości oraz niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o nr ew. [...] z obr.. [...] (obiekty kubaturowe) oraz fragm. działek: nr [...] (ul. L.), nr [...] (ul. Z.), nr [...] (ul. P.) z obr. [...], nr [...] (ul. Z.) z obr. [...] i nr [...] (ul. P.) z obr. [...] (infrastruktura) przy ul. Z. [...] w W. Decyzja ta została doręczona podmiotom wskazanym jako strony postępowania w dniach 23 lutego i 1 marca 2011 r. 2. Decyzja Prezydenta z dnia [...] lutego 2011 r. została zmieniona przez ten organ decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2012 r., w części dotyczącej określenia geometrii dachów planowanych budynków oraz określenia terenu pod realizację wjazdów na teren inwestycji. Decyzja ta została doręczona podmiotom wskazanym jako strony postępowania w dniach 9 i 19 marca 2011 r. 3. Wnioskiem z dnia 5 listopada 2012 r. skarżąca Spółdzielnia, reprezentowana przez r.pr. E. K., zwróciła się do Prezydenta o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej obu wymienionymi powyżej decyzjami ostatecznymi w oparciu o przesłankę wskazaną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., podnosząc że jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości położonej przy ul. L. [...] znajdującej się w bezpośredniej bliskości terenu inwestycji i w obszarze jej bezpośredniego oddziaływania. 4. Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. Prezydent umorzył wznowione postępowanie zakończone ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., stwierdzając iż skarżącej Spółdzielni nie przysługiwał status strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o warunkach zabudowy nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. ani w decyzji ją zmieniającej. 5. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], wydaną na skutek rozpatrzenia odwołania skarżącej od decyzji Prezydenta z dnia [...] sierpnia 2015 r., SKO uchyliło decyzję Prezydenta w całości i przekazało temu organowi sprawę do o ponownego rozpatrzenia, przyjmując iż skarżąca Spółdzielnia jako współużytkownik wieczysty nieruchomości oddalonej zaledwie 17 m od terenu inwestycji, oddzielonej od niego jedynie pasem drogowym ul. L., posiadała interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy zakończonej decyzjami Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. oraz nr [...] z dnia [...] marca 2012 r., a co za tym idzie - że uniemożliwienie jej wzięcia udziału w owym postępowaniu stanowi przesłankę wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. 6. Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r., wydaną na podstawie art.151 § 1 pkt 2 k.p.a., Prezydent odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. W ocenie Prezydenta skarżąca Spółdzielnia nie posiadała interesu prawnego w rozstrzygnięciu sprawy zakończonej jego decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., a co za tym idzie - nie zaistniała przesłanka, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., skutkująca koniecznością uchylenia rzeczonej decyzji ostatecznej. Ponadto, zdaniem Prezydenta, od doręczenia owej decyzji upłynęło pięć lat, co dodatkowo stoi na przeszkodzie do jej uchylenia. 7. Skarżąca Spółdzielnia wniosła do SKO odwołanie od decyzji Prezydenta z dnia [...] czerwca 2016 r., podnosząc że Prezydent jako przesłanki odmowy uchylenia poddanej ocenie decyzji ostatecznej wskazał dwie wykluczające się wzajemnie podstawy prawne (art. 151 § 1 pkt 1 oraz 151 § 2 k.p.a.). III. Zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] listopada 2016 r., wydaną na podstawie art.138 § 1 w związku z art.151 § 2 k.p.a., SKO rozpatrzyło odwołanie skarżącej Spółdzielni od decyzji Prezydenta z dnia [...] czerwca 2016 r., utrzymując tę decyzję w mocy. Uzasadniając orzeczenie odwoławcze, SKO wskazało w szczególności, co następuje: Co prawda zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, jednak brak jest podstaw do jej uchylenia. SKO podtrzymuje swe stanowisko co do tego, że skarżąca Spółdzielnia posiadała interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. Rozważania Prezydenta W. zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji uznać należy za nietrafione. Oznacza to, że w sprawie zakończonej wspomnianą decyzją ostateczną skarżąca Spółdzielnia bez własnej winy nie wzięła udziału w postępowaniu, a co za tym idzie - w sprawie tej zaistniała przesłanka wznowienia postępowania, wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., skutkująca co do zasady koniecznością uchylenia rzeczonej decyzji, stosownie do dyspozycji art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Zauważyć jednak należy, iż - stosownie do art. 146 § 1 k.p.a. - uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Jak wskazano powyżej, przedmiotowa decyzja ostateczna została doręczona podmiotom wskazanym jako strony postępowania w dniach 23 lutego i 1 marca 2011 r., już zatem w chwili wydania zaskarżonej decyzji upłynęło pięć lat od tego doręczenia. Powyższe oznacza, że nie jest już możliwe uchylenie rzeczonej decyzji ostatecznej z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a co za tym idzie - należało orzec jak w sentencji. IV. Pismem z dnia 23 grudnia 2016 r. skarżąca Spółdzielnia wniosła do tut. Sądu skargę na decyzję SKO z dnia [...] listopada 2016 r., podnosząc że: - przy obliczaniu terminu przedawnienia dopuszczalności uchylenia decyzji nie wzięto pod uwagę terminu doręczenia decyzji zmieniającej z dnia [...] marca 2012 r.([...] marca 2012 r.) - przy rozstrzyganiu sprawy organy zaniechały wskazania, stosownie do wymogów art.151 § 2 k.p.a., przyczyn nieuchylenia decyzji objętej wnioskiem o wznowienie. V. W odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia 13 stycznia 2017 r., SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: VI. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. z dnia [...] listopada 2016 r. z racji sprawowania wymiaru sprawiedliwości, polegającego na kontrolowaniu działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r., Nr 153, poz.1269 z późn.zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm. – zwanej dalej "p.p.s.a."). W myśl art.134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z kolei w myśl art.135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Skargę należało uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja odwoławcza oraz utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2016 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, tj. art.151 § 2 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Z tej racji obie wskazane wyżej decyzje należało wyeliminować z obrotu prawnego. VII. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. z dnia [...] listopada 2016 r. prowadzi do następujących wniosków: 1. Nadzwyczajne postępowanie administracyjne, będące przedmiotem kontroli Sądu, regulowane przepisami art.145 – 152 k.p.a., zostało wywołane wnioskiem skarżącej Spółdzielni z dnia 5 listopada 2012 r., żądającym wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta z dnia [...] lutego 2011 r., ustalającą warunki zabudowy (zmienioną decyzją tego organu z dnia [...] marca 2012 r.), w oparciu o przesłankę wznowienia przewidzianą w art.145 § 1 pkt 4 k.p.a. Stosownie do art.149 § 2 k.p.a. postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Stosownie do art.151 § 1 i 2 k.p.a. organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2, wydaje jedną z przewidzianych tam (tj. w art.151 § 1 i 2 k.p.a.) decyzji. Kontrola prawidłowości wykonania w/w obowiązków przez orzekające w sprawie organy była przedmiotem oceny Sądu. Przywołany wyżej art.151 § 1 k.p.a. przewiduje, iż organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Z kolei w myśl art.151 § 2 k.p.a. w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Odnosząc powyższe uwarunkowania prawne do niniejszej sprawy, stwierdzić należy, iż decyzjami z dnia [...] listopada 2016 r. (SKO) oraz z dnia [...] czerwca 2016 r. (Prezydent) organy uznały, że w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki do odmowy uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta z dnia [...] lutego 2011 r., zmienionej późniejszą decyzją z dnia [...] marca 2012 r., na podstawie przepisu art.151 § 1 pkt 1 k.p.a. W odniesieniu do SKO nie może zmienić takiej kwalifikacji fakt, iż utrzymując w mocy decyzję Prezydenta z dnia [...] czerwca 2016 r., wydaną na podstawie przepisu art.151 § 1 pkt 1 k.p.a., SKO formalnie powołało art.138 § 1 pkt 1 w związku z art.151 § 2 k.p.a. Oczywistym jest bowiem, iż pomimo powołania art.151 § 2 k.p.a. SKO nie orzekło w sposób nakazany tym przepisem (poprzez stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazanie okoliczności, z powodu których decyzja nie została uchylona). Ponadto prawidłowe zastosowanie art.151 § 2 k.p.a. na etapie postępowania odwoławczego wymagałoby (abstrahując w tym miejscu od oceny zasadności zastosowania w tym zakresie art.138 § 2 k.p.a.), orzeczenia przez SKO reformatoryjnie na zasadzie art.138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uchylenie decyzji wydanej na podstawie art.151 § 1 pkt 1 k.p.a. i orzeczenie w sposób nakazany przepisem art.151 § 2 k.p.a. Zastosowanie przez orzekające w sprawie organy art.151 § 1 pkt 1 k.p.a. było oczywiście wadliwe, albowiem w sprawie należało orzec na podstawie art.151 § 2 k.p.a., a to z racji wystąpienia okoliczności z art.146 § 1 k.p.a., tj. upływu terminu przedawnienia dopuszczalności uchylenia decyzji Prezydenta z dnia [...] lutego 2011 r., ustalającej warunki zabudowy i zmienionej decyzją tego organu z dnia [...] marca 2012 r. Należało zatem stwierdzić wydanie decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy z naruszeniem prawa (tj. co najmniej z naruszeniem przepisów postępowania, o którym mowa w art.145 § 1 pkt 4 k.p.a.) oraz wskazać okoliczności, z powodu których decyzje te nie zostały uchylone. Obowiązków tych orzekające w sprawie organy zaniechały. 2. Sąd w pełni podziela ocenę SKO co do posiadania przez skarżącą Spółdzielnię interesu prawnego w rozumieniu art.28 k.p.a. w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, zakończonym decyzjami Prezydenta z dnia [...] lutego 2011 r. i z dnia [...] marca 2012 r. Powyższe wynika z faktu, iż w dacie orzekania o ustaleniu w/w warunków zabudowy nieruchomość będąca przedmiotem użytkowania wieczystego skarżącej wprawdzie nie przylegała bezpośrednio do terenu inwestycji (jest bowiem oddalona od tego terenu o 17 m i oddzielona od niego pasem drogowym ul. L.), niemniej zważywszy na bardzo duży rozmiar inwestycji (budowa zespołu budynków wielofunkcyjnych handlowo-usługowych, kultury oraz biurowych wraz z wielopoziomowym garażem podziemnym, zagospodarowaniem terenu, wewnętrznym układem drogowym, wjazdami i dojazdami na teren nieruchomości oraz niezbędną infrastrukturą techniczną) w oczywisty sposób pozostawała w zasięgu jej oddziaływania, czego czytelnym potwierdzeniem jest fakt uczestniczenia przez skarżącą Spółdzielnię jako strona w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Wykazanie interesu skarżącej Spółdzielni w sprawie prowadzi konsekwentnie do wniosku, iż w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy istotnie wystąpiła przyczyna wznowienia postępowania administracyjnego, przewidziana w art.145 § 1 pkt 4 k.p.a. 3. Przepis art.146 § 1 k.p.a. wskazuje terminy przedawnienia dopuszczalności uchylenia decyzji kwestionowanej w trybie wznowienia postępowania administracyjnego. W myśl tej regulacji uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może zatem nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Wskazane wyżej terminy przedawnienia mają charakter materialny. Ich upływ pozbawia organ kompetencji do rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. W orzecznictwie sądowym podkreśla się konsekwentnie, co następuje: "Termin pięcioletni, chociaż zamieszczony w przepisie proceduralnym, ma charakter materialny, co oznacza, że jego upływ powoduje taki skutek, że decyzja ostateczna nie może być uchylona, choćby wydana została z naruszeniem prawa. Termin ten nie może być przywrócony, gdyż nie jest on terminem, do zachowania którego obowiązana jest strona, lecz jego adresatem jest organ i jednocześnie bieg terminu z art. 146 § 1 k.p.a. nie może ulec przerwaniu, gdyż możliwości takiej ustawodawca nie przewidział." – wyrok WSA w Szczecinie z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 87/16, publ. LEX; "Bieg pięcioletniego terminu z art. 146 § 1 k.p.a. należy liczyć od daty ostatniego doręczenia decyzji. Chodzi o ostatnie doręczenie, jakie jest możliwe do ustalenia na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego."- wyrok WSA w Gliwicach z dnia 15 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/GI 615/12, publ. LEX; "Zakaz uchylenia decyzji dotkniętych wadami wymienionymi w art. 145 § 1 k.p.a. po upływie terminu wskazanego w art. 146 § 1 k.p.a. nie oznacza sanacji takich decyzji. Decyzje te bowiem, pomimo braku możliwości ich wyeliminowania z obrotu prawnego z uwagi na upływ terminu przedawnienia, są decyzjami nieprawidłowymi, wydanymi z naruszeniem prawa." – wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt I SA/Rz 317/16, publ. LEX. W niniejszej sprawie znajdzie zastosowanie pięcioletni termin przedawnienia dopuszczalności uchylenia decyzji objętej wnioskiem o wznowienie, a to z racji powołania się przez skarżącą na podstawę wznowienia przewidzianą w art.145 § 1 pkt 4 k.p.a. (niezawiniony przez stronę brak udziału w postępowaniu). Termin ten bezspornie upłynął w niniejszej sprawie w dacie wyrokowania przez Sąd (czego bezpośrednim następstwem jest niedopuszczalność wyeliminowania z obrotu prawnego, w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, kwestionowanej wnioskiem wznowieniowym decyzji Prezydenta z dnia [...] lutego 2011 r., zmienionej decyzją tego organu z dnia [...] marca 2012 r.), czy to liczony od dnia doręczenia stronom decyzji z dnia [...] lutego 2011 r., tj. od dnia [...] lutego i [...] marca 2011 r. (taki sposób obliczania przedmiotowego terminu przyjęło w zaskarżonej decyzji SKO), czy to liczony od dnia doręczenia stronom decyzji zmieniającej z dnia [...] marca 2012 r., tj. od dnia [...] marca 2012 r. (jak tego żąda skarga). Z racji upłynięcia w niniejszej sprawie terminu przedawnienia, o którym mowa w art.146 § 1 k.p.a., oczywistym jest, że w wyniku wznowienia postępowania zakończonego Prezydenta z dnia [...] lutego 2011 r., zmienioną następnie decyzją tego organu z dnia [...] marca 2012 r., nie może obecnie zapaść rozstrzygnięcie przewidziane w art.151 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., winno natomiast zapaść rozstrzygnięcie, o którym mowa w art.151 § 2 k.p.a. 4. W myśl art.151 § 2 k.p.a. w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Sąd orzekający w niniejszej sprawie stoi przy tym na stanowisku, że orzekanie na podstawie art.151 § 2 k.p.a. w każdym przypadku, a zatem również wtedy, gdy niedopuszczalność uchylenia decyzji kwestionowanej wnioskiem wznowieniowym, wynika z przyczyny określonej w art.146 § 1 k.p.a. (upływ terminu przedawnienia), winno obejmować dokonanie przez organ nie tylko oceny przyczyn wznowienia, ale również ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia istoty sprawy w kwestionowanej decyzji (tak jak to ma miejsce w sytuacji, o której mowa w art.146 § 2 k.p.a.). Tym samym za wadliwe uznać należałoby ograniczenie się przez organ wznowieniowy w takim przypadku wyłącznie do ustalenia podstaw wznowienia postępowania (w niniejszej sprawie do ustalenia, czy w sprawie wystąpiła przyczyna wskazana w art.145 § 1 pkt 4 k.p.a.), bez zbadania, czy wystąpienie przyczyny uzasadniającej wznowienie postępowania wpłynęło na prawidłowość decyzji objętej wnioskiem wznowieniowym. Sąd przychyla się zatem do stanowiska w tej kwestii, sformułowanego przez WSA w Gdańsku z dnia 18 listopada 2015 r., sygn. akt SA/Gd 310/15, publ. www.orzeczenia.wsa.gov.pl, gdzie wskazano, co następuje: "Przy czym, jak już wyżej zostało wskazane, zakończenie postępowania decyzją wydaną na podstawie art. 151 § 2 k.p.a., może nastąpić wyłącznie po przeprowadzeniu postępowania co do podstaw wznowienia i rozstrzygnięcia istoty sprawy. Tylko bowiem rozstrzygnięcie istoty sprawy pozwala na pełne stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa, otwierając drogę do wystąpienia z roszczeniem o odszkodowanie. Tak więc wystąpienie przesłanki negatywnej przedawnienia dopuszczalności uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania nie daje podstaw do uchylania się przez organ od rozstrzygnięcia sprawy. W przypadku drugiej przesłanki negatywnej obowiązek rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ponownie jest również oczywisty.". Podobne stanowisko zawarł w swoim wyroku z dnia 15 grudnia 2014 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 640/14, WSA we Wrocławiu (publ. jw.), stwierdzając że: "Bardziej istotne byłoby rozważenie, czy istnienie przedawnienia (art. 146 § 1 k.p.a.) wyłącza stosowanie art. 146 § 2 k.p.a. Z przepisów art. 146 i art. 151 k.p.a. takie wyłączenie nie wynika. Przedawnienie zaś może dotyczyć zarówno decyzji merytorycznej prawidłowej (art. 146 § 2 k.p.a.), jak i decyzji wadliwej materialnoprawnie. Kwestia ta ma istotne znaczenie z co najmniej dwóch powodów. Po pierwsze, w sprawie odszkodowawczej nie będzie pozbawione znaczenia, czy decyzja zapadła z naruszeniem prawa jedynie procesowego, wyczerpującego podstawę wznowieniową, czy też była ponadto wadliwa merytorycznie i dlaczego. (...) Uzasadnione byłoby łączne stosowanie par. 1 i par. 2 art. 146 kpa, tak aby wyczerpująco omówić rodzaje i treść naruszenia prawa decyzją dotychczasową oraz wskazać wszelkie okoliczności powodujące nieuchylenie tej decyzji. Nic nie przemawia za tym, aby po stwierdzeniu przedawnienia organ miał pominąć stosowanie art. 146 par. 2 k.p.a. oraz ograniczająco stosować art. 151 par. 2 k.p.a.". 5. W świetle powyższych okoliczności uznać należy, że decyzje organów obu instancji wydane zostały z naruszeniem art.151 § 2 k.p.a. (poprzez jego niezastosowanie pomimo formalnego powołania w/w przepisu w podstawie prawnej orzeczenia odwoławczego, które jednakże utrzymało w mocy decyzję wydaną na podstawie art.151 § 1 pkt 1 k.p.a.), które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Z tej racji decyzje te należało wyeliminować z obrotu prawnego. 6. W następstwie uprawomocnienia się w/w orzeczenia Prezydent ponownie przeprowadzi postępowanie w sprawie z uwzględnieniem ocen wskazanych powyżej. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c i art.200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło