IV SA/Wa 1941/18
WyrokWSA w Warszawie2018-11-15
Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Aleksandra Westra, Anita Wielopolska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy zmieniająca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza grunty leśne na cele nieleśne, jest nieważna w części dotyczącej tych gruntów, jeśli nie uzyskano wymaganej zgody wojewody na taką zmianę przeznaczenia?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy zmieniająca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza grunty leśne na cele nieleśne, jest nieważna w części dotyczącej tych gruntów, jeśli nie uzyskano wymaganej zgody wojewody na taką zmianę przeznaczenia. Brak takiej zgody stanowi istotne naruszenie trybu sporządzania planu miejscowego, co skutkuje koniecznością stwierdzenia nieważności uchwały w tym zakresie na podstawie art. 28 ustawy o planowaniu przestrzennym oraz art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.Stan faktyczny
Wojewoda złożył skargę na uchwałę Rady Miejskiej zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym poprzez brak uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne dla wskazanych działek. Gmina wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że zgoda na przeznaczenie działek na cele nieleśne została uzyskana wcześniej, w uchwale z 1989 roku. Sąd uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej, w odniesieniu do wskazanych działek ewidencyjnych. 2. Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej, w odniesieniu do wskazanych działek ewidencyjnych, w części w jakiej usytuowane są na terenie oznaczonym symbolem [...]. 3. Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej, w odniesieniu do wskazanej działki ewidencyjnej powstałej w wyniku podziału, w części w jakiej usytuowana jest ona na terenie oznaczonym symbolem [...]. 4. Zasądzono od Gminy [...] na rzecz Wojewody [...] kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Sędziowie sędzia del. SO Aleksandra Westra, sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), Protokolant ref. Luiza Cycling, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2018 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej, w odniesieniu do działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] z obrębu [...] położonych w miejscowości [...] gmina [...]; 2. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej, w odniesieniu do działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: [...], [...], [...] z obrębu [...] położonych w miejscowości [...] gmina [...], w części w jakiej usytuowane są na terenie oznaczonym symbolem [...]; 3. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej, w odniesieniu do działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] powstałej w wyniku podziału działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] z obrębu [...] położonej w miejscowości [...] gmina [...], w części w jakiej usytuowana jest ona na terenie oznaczonym symbolem [...]; 4. zasądza od Gminy [...] na rzecz Wojewody [...] kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Rada Miejska w [...] podjęła w dniu [...] czerwca 1998 r. Uchwałę nr [...] w sprawie zmiany Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy [...], dotyczącej zespołu wsi w rejonie rzeki [...],[...]:[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...].
Na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Wojewoda [...], zarzucając naruszenie:
1) art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy z 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. Nr 16 poz. 78; z 1997 r. Nr 60 poz. 370, Nr 80 poz. 505, Nr 160 poz. 1079), w związku z art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 8, art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1994 r. Nr 89, poz. 415; z 1996 r. Nr 106 poz. 496; z 1997 r. Nr 111 poz. 726, Nr 133 poz. 885), zwanej dalej "ustawą oz.p", poprzez brak uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne, dla działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...], położonych w miejscowości [...], gm. [...], objętych ww. planem miejscowym.
Na podstawie art. 93 ustawy o samorządzie gminnym, w związku z art. 27 ust.1 ustawy o z.p. wniósł o:
1. stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej, w odniesieniu do działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] z obrębu [...], położonych w miejscowości [...], gm. [...];
2. stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej, w odniesieniu do działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: [...],[...] i [...] z obrębu [...], położonych w miejscowości [...], gm. [...], w części w jakiej usytuowane są na terenie oznaczonym symbolem [...];
3. stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej, w odniesieniu do działki oznaczonej obecnym numerem ewidencyjnym [...] powstałej w wyniku podziału działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] z obrębu [...], położonej w miejscowości [...], gm. [...], w części w jakiej usytuowane są na terenie oznaczonym symbolem [...];
4. zasądzenie na rzecz Wojewody [...] kosztów postępowania według norm przepisanych.
W ocenie organu nadzoru, przy podejmowaniu przedmiotowej uchwały, naruszone zostały zasady sporządzania planu miejscowego oraz w sposób istotny tryb jego sporządzania oraz właściwość organów, o których mowa w art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy o z.p., co na mocy art. 27 ust. 1 ustawy o z.p. winno skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały w stosunku do ww działek [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] z obrębu [...], położonych w miejscowości [...], gm. [...], we fragmencie ewidencyjnie leśnym.
Wojewoda wyjaśnił, że Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] zwrócił się do Wojewody [...] w dniu [...] października 2017 r., pismem znak: [...] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały w zakresie zapisów przeznaczenia działki o nr ewidencyjnym [...], położonej w miejscowości [...], gm. [...]", załączając do wniosku stosowne dokumenty. Wojewoda [...], działając na wniosek Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...], przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w wyniku którego ustalił, iż w dacie podejmowania skarżonej uchwały, tj. w dniu [...] czerwca 1998 r., poza wskazaną przez Dyrektora RDLP działką o nr ewidencyjnym [...], oznaczoną w ewidencji gruntów jako las klasy V o powierzchni 0,905 ha, także inne działki stanowiły, w całości lub w części, użytek ewidencyjnie leśny, przy czym działka ta została przeznaczona w planie miejscowym pod zabudowę mieszkaniową letniskową oznaczoną symbolem [...].
Jak wynika z wypisów z rejestru gruntów załączonych do pisma Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2018 r., znak: [...], według stanu z [...] czerwca 1998 r. uwzględniając stan z dnia [...] grudnia 2017 r., w miejscowości [...], gmina [...], również działka oznaczona numerem ewidencyjnym:
- [...] o powierzchni 0,0684 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy VI (LsVI) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0120 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy VI (LsVI) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0181 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy VI (LsVI) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0978 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy VI (LsVI) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0691 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy VI (LsVI) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,1042 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0208 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] (obecny numer), o powierzchni 0,3102 ha, w całości stanowiąca grunt leśny klasy VI, która powstała z podziału działki nr ew. [...] stanowiącym w całości grunt leśny LsVI, o powierzchni 0,7891 ha (pozostała część działki weszła w skład działki oznaczonej obecnie nr ew. [...]), przeznaczonej częściowo pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]) oraz pod teren lasów;
- [...] o powierzchni 0,0205 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0714 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0264 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0380 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,5084 ha stanowiła grunty leśne klasy V o powierzchni 0,3084 ha (LsV), grunty orne klasy VI o powierzchni 0,2000 ha (RVI) i przeznaczona została częściowo pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]) oraz pod teren lasów;
- [...] o powierzchni 0,0117 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0339 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0270 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,3267 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została częściowo pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]) oraz pod teren lasów;
- [...] o powierzchni 0,0007 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0337 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,0715 ha stanowiła w całości grunty leśne klasy V (LsV) i przeznaczona została pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]);
- [...] o powierzchni 0,4548 ha stanowiła granty leśne klasy V o powierzchni 0,1948 ha (LsV), grunty orne klasy V o powierzchni 0,0800 ha (RV), grunty orne klasy VI o powierzchni 0,1800 ha (RVI) i przeznaczona została częściowo pod zabudowę mieszkaniową letniskową (jednostka terenowa [...]) oraz pod teren lasów.
Powołując się na przepisy art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym Wojewoda [...] we wniesionej skardze wskazał, iż organ sporządzający projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uzgadnia go stosownie do jego zakresu z organami właściwymi do uzgadniania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, na podstawie przepisów szczególnych. Oznacza to, że zgodnie z wolą ustawodawcy, organ gminy sporządzając projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zobligowany był do uwzględnienia w nim postanowień wynikających z przepisów szczególnych, odnoszących się do obszaru objętego planem. Wobec powyższego, mając na uwadze, iż w odniesieniu do obszaru objętego planem miejscowym, stwierdzono występowanie gruntów leśnych, zastosowanie miały przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (art. 9 ust. 1 i art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o z.p.). Mając zatem na uwadze powołane przepisy oraz dokonaną analizę zapisów ewidencji gruntów organ nadzoru uznał, iż zmiana przeznaczenia w planie wykazanych gruntów leśnych na cele nieleśne, wymagała najpierw uzyskania zgody właściwego organu, w procedurze sporządzenia projektu planu (w trybie art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy o z.p.). Tymczasem, takiej zgody organ planistyczny nie uzyskał. Wobec powyższego Wojewoda stwierdził, iż na etapie opracowania obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta [...], przyjętego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] czerwca 1998 r., w odniesieniu do działek z obrębu [...], położonych w miejscowości [...], gmina [...], oznaczonych numerami ewidencyjnymi: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] doszło do naruszenia trybu sporządzania planu miejscowego oraz naruszenia właściwości organów co skutkuje koniecznością stwierdzenia nieważności uchwały w odniesieniu do wskazanych powyżej działek.
W odpowiedzi na skargę Gmina [...] wniosła o jej oddalenie. Podniosła, iż wniosek o stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały w części tekstowej i graficznej jest bezpodstawny, ponieważ uchwalając miejscowy plan Rada dopełniła obowiązku uzyskania decyzji o przeznaczeniu działek określonych w skardze na cele nieleśne. Wskazała, iż uchwalając ww miejscowy plan (uchwała z 18 czerwca 1998 r.) Rada Miejska nie miała obowiązku uzyskania decyzji o przeznaczeniu działek na cele nieleśne ponieważ w uchwale Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1989 r. działki objęte skargą zostały już wyłączone i przeznaczone pod zabudowę rekreacyjną. W Rozdziale III ust. 5 - Turystyka i rekreacja wskazano, że nie uzyskano zgody na przeznaczenie części gruntów na cele nierolnicze i nieleśne, a obszary te zostały wyłączone z planu zagospodarowania przestrzennego. Zatem wynika z tego, że część gruntów uzyskała taką zgodę. W dokumentach dotyczących uchwały z 1989 roku znajduje się pismo Zastępcy Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] sierpnia 1989 r., skierowane do F. R., z którego wynika, że część działek o nr ew. [...],[...],[...] i [...] położonych we wsi [...] przeznaczona została pod zabudowę rekreacyjną na podstawie zgody Dyrektora Urzędu Wojewódzkiego - Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami na przeznaczenie gruntów rolnych na cele nierolnicze - Nr [...] z dnia [...] marca 1989 r. Powyższe zatem stanowi, iż Wojewoda nie dokonał analizy porównawczej dwóch uchwał - z 1989 r. i 1998 r., nie zbadał wystarczająco stanu faktycznego sprawy w zakresie ustalenia czy w archiwach Urzędu Wojewódzkiego znajdują się wymagane zgody. Organ ograniczył się wyłącznie do dokonania oceny planu z 1998 r., całkowicie zaś pominął treść uchwały z 1989 r. Wojewoda znajdował się w posiadaniu w/w pisma [...] sierpnia 1989 r. jednakże w żaden sposób się do niego nie odniósł. Natomiast ze względu na znaczny upływ czasu Gmina dysponuje wyłącznie dokumentami przesłanymi przy niniejszej odpowiedzi na skargę. Przy czym jak wskazała, to na organie nadzoru, w przypadku wniesienia skargi, ciąży obowiązek wykazania w sposób nie budzący wątpliwości, że uchwała narusza prawo w stopniu pozwalającym na stwierdzenie jej nieważności. W jej ocenie jednak w rozpatrywanej sprawie brak jest podstaw do zastosowania art. 91 ust 1 i 93 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 27 ust. 1 ustawy o planowaniu przestrzennym i stwierdzenia nieważności przedmiotowej uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona uchwała narusza prawo. Stwierdzone uchybienia uzasadniały wyeliminowanie ww uchwały z obrotu prawnego w całości, o co wnoszono w skardze.
Skargę na przedmiotową uchwałę złożył Wojewoda [...], jako organ nadzoru w rozumieniu przepisów rozdziału 10 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1875 z późn. zm.; dalej jako u.s.g.). W świetle art. 91 ust. 1 u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne, przy czym o nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia. Po upływie tego terminu organ nadzoru nie może już we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały (zarządzenia) organu gminy, a jedynie może zaskarżyć taki wadliwy, jego zdaniem, akt do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 93 ust. 1 u.s.g. Realizując tę kompetencję, organ nadzoru nie jest skrępowany jakimkolwiek terminem do wniesienia skargi (zob. wyrok NSA z 15.07.2005 r., II OSK 320/05, ONSAiWSA 2006, nr 1, poz. 7; a także postanowienie NSA z 29.11.2005 r., I OSK 572/05, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako CBOSA). W rozpoznawanej sprawie Wojewoda [...] w ustawowym terminie 30 dni od dnia otrzymania uchwały nie orzekł o jej nieważności, wobec czego był władny zaskarżyć ją w trybie art. 93 u.s.g.
Przedmiotem kontroli Sądu jest w niniejszej sprawie uchwała w [...] z dnia [...] czerwca 1998 r. Uchwałę nr [...] w sprawie: zmiany Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy [...], dotyczącej zespołu wsi w rejonie rzeki [...], [...]: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...].
Nie ulega wątpliwości, że zaskarżona uchwała, jako podjęta w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest aktem prawa miejscowego (art. 14 ust. 8 u.p.z.p.). Tym samym należy do kategorii aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a. Sąd uznaje skargę za dopuszczalną i podlegającą rozpoznaniu.
Oceny, czy zaskarżony plan miejscowy jest obarczony wadą skutkującą stwierdzeniem jego nieważności przez sąd administracyjny na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a., dokonuje się przez pryzmat przesłanek wynikających z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. W myśl tego przepisu, w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej Uchwały jak i obecnie, istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Pojęcie "trybu sporządzania planu miejscowego" (zwanego też "procedurą planistyczną") - którego zachowanie stanowi przesłankę formalną zgodności m.p.z.p. z przepisami prawa – odnosi się do sekwencji czynności, jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia planu miejscowego, począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu, a skończywszy na jego uchwaleniu. Natomiast pojęcie "zasad sporządzania planu miejscowego" – których przestrzeganie stanowi przesłankę materialną zgodności m.p.z.p. z przepisami prawa – należy wiązać z samym sporządzeniem (opracowaniem) aktu planistycznego, a więc z merytoryczną zawartością tego aktu (część tekstowa, graficzna i załączniki), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej (por. wyroki NSA: z 25 maja 2009 r., II OSK 1778/08; z 11 września 2008 r., II OSK 215/08, wyrok WSA w Poznaniu z 17 listopada 2016 r., IV SA/Po 460/16 – CBOSA).
Należy na wstępie także podkreślić, że w świetle art. 3 ust. 1 u.p.z.p. do zadań własnych gminy należy kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie studium oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z art.4 ust.1 u.p.z.p. w planie miejscowym następuje ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu. Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości (art. 6 ust. 1 u.p.z.p.). Jak zaznaczył NSA w wyroku z 2 lutego 2006 r. II OSK 490/05 (CBOSA), ustalenia miejscowego planu w praktyce ograniczają prawo własności. Przywołane przepisy tworzą normatywne zręby doktrynalnej koncepcji tzw. władztwa planistycznego gminy, przez które rozumie się przyznaną organom gminy przez ustawodawcę kompetencję do określania w sposób władczy (jednostronny i wiążący) przeznaczenia terenów położonych na obszarze gminy oraz zasad (sposobów) ich zagospodarowania. W ramach tego władztwa organy gminy mogą samodzielnie kształtować przeznaczenie oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się na obszarze ich działania, pod warunkiem, że czynią to w granicach obowiązującego prawa i nie nadużywają swych uprawnień. Jednym z podstawowych instrumentów, za pomocą których gmina wykonuje przysługujące jej władztwo planistyczne, jest plan miejscowy – co wynika jasno z przywołanego wyżej art. 4 ust. 1 u.p.z.p. Regulację tę uszczegóławiają przepisy art. 15 ust. 2 i 3 u.p.z.p., w których ustawodawca zawarł zestawienie, odpowiednio, obligatoryjnych i fakultatywnych elementów planu miejscowego.
Odnosząc się zatem do zarzutów skargi, należy stwierdzić, co następuje. Ustawodawca w art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o z.p., wskazuje na wymóg uwzględnienia w zagospodarowaniu przestrzennym wymagań ochrony środowiska przyrodniczego, a konkretyzację tej normy odnaleźć można w art. 3 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Zgodnie z powyższą regulacją, ochrona gruntów leśnych polega na ograniczaniu przeznaczania tych gruntów na cele nieleśne lub nierolnicze; zapobieganiu procesom degradacji i dewastacji gruntów leśnych oraz szkodom w drzewostanach i produkcji leśnej, powstającym wskutek działalności nieleśnej i ruchów masowych ziemi; przywracaniu wartości użytkowej gruntom, które utraciły charakter gruntów leśnych wskutek działalności nieleśnej; poprawianiu ich wartości użytkowej oraz zapobieganiu obniżania ich produkcyjności oraz ograniczaniu zmian naturalnego ukształtowania powierzchni ziemi. Tak więc, ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych, reguluje m.in. zasady ochrony gruntów leśnych poprzez ograniczanie przeznaczania tych gruntów na cele nieleśne i nierolnicze. Z kolei stosownie do dyspozycji art. 7 ust. 1 ww. ustawy, przeznaczenie gruntów leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagające zgody, o której mowa w ust. 2 tego artykułu, może być dokonane jedynie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego sporządzonym w trybie określonym w przepisach ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Jednakże, stosownie do dyspozycji art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (w brzmieniu z dnia 18 czerwca 1998 r.), przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych, nie stanowiących własności Skarbu Państwa, "(...) wymaga uzyskania zgody wojewody". W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż wyrażenie, na podstawie art. 7 ust. 2 cyt. ustawy, zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne następuje w formie decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 24 listopada 1999 r., II SA 995/99, ONSA z 2000 r. Nr 4, poz. 173). Decyzja administracyjna wydana na podstawie art. 7 ust. 2 ww. ustawy, rozstrzyga kwestię dopuszczalności przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze lub, jak w przedmiotowej sprawie, przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne i stanowi podstawę do dokonania zmiany przeznaczenia w planie miejscowym. Przy czym, decyzja wydawana na podstawie art. 7 ust. 2 ww ustawy ma charakter uznaniowy, poza odesłaniem do art. 6 ust. 1 ustawy, wskazującym na przesłanki, jakimi winien kierować się organ, w dacie podejmowania uchwały w przedmiocie zagospodarowania terenu, przy kwalifikowaniu gruntu leśnego do odmiennego przeznaczenia (tu na nieleśny).
Z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, wbrew stanowisku Gminy [...], iż w przedmiotowej sprawie organ sporządzający plan miejscowy nie uzyskał stosownej zgody na zmianę przeznaczenia ww działek, a zatem nie był uprawniony do dokonywania zmiany przeznaczenia w odniesieniu do fragmentu leśnego ww. działek. Pismo z dnia [...] sierpnia 1989 r., skierowane do F. R., o którego treść opiera się Gmina w odpowiedzi na skargę, jest pismem adresowanym do osoby fizycznej o charakterze informacyjnym, nie stanowi natomiast zgody właściwego organu na zmianę przeznaczenia gruntu. Natomiast zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Skoro zgodnie z przytoczonymi powyżej zapisami ewidencji gruntów i budynków w skład ww działek, w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały wchodził grunt ewidencyjnie leśny, to organ sporządzający plan miejscowy, winien był uzyskać zgodę na zmianę przeznaczenia gruntu leśnego na cel nieleśny, by zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, mógł przeznaczyć część terenu leśnego na cel inny niż leśny. Tym samym dokonanie zmiany przeznaczenia gruntu leśnego dla ww działek na cel inny niż leśny winno nastąpić w trybie określonym w przepisach o zagospodarowaniu przestrzennym (art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych). Wskazać należy, iż bezwzględnie, przeznaczenie działek determinuje sposób ich zagospodarowania. Zatem skoro powyższej zmiany przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne, dla ww działek Gmina dokonała w ww planie bez uzyskania wymaganej zgody, bez której organ planistyczny nie był uprawniony do dokonywania zmiany przeznaczenia gruntu (art. 7 ust. 2 pkt 2 i 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych), to stwierdzić należy, że doszło do istotnego naruszenia trybu sporządzania planu miejscowego, co prowadzić musiało do stwierdzenia nieważności postanowień zaskarżonej uchwały we wskazanym niniejszym wyrokiem zakresie. Dlatego też na podstawie art. 28 ustawy, oraz art. 91 ust. 1 w zw. z art. 94 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 147 § 1 p.p.s.a. należało stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w całości odnośnie działek objętych skargą. Trzeba pamietać, iż plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego, a zatem jego ustalenia winny być zgodne z obowiązującą regulacją prawną. Zatem dokonując oceny legalności ww Uchwały z dnia Gminy [...], Sąd podzielił stanowisko skarżącego w powyższym zakresie, stąd też orzekł na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. zgodnie z pkt 1, 2 i wyroku.
O kosztach postępowania, zgodnie z pkt 4 wyroku, Sąd orzekł na mocy art. 205 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło