IV SA/Wa 2012/07

WyrokWSA w Warszawie2008-05-13

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Tomasz Wykowski, Marta Laskowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo odmówiło uchylenia decyzji wymierzającej karę za wycięcie drzew, mimo że postępowanie zostało wznowione z powodu wadliwego pouczenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo odmówiło uchylenia decyzji wymierzającej karę za wycięcie drzew, mimo wznowienia postępowania. Zgodnie z art. 146 § 2 k.p.a., decyzja nie może zostać uchylona, jeśli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W tej sprawie, mimo wadliwego pouczenia, materiał dowodowy jednoznacznie przemawiał za utrzymaniem w mocy decyzji o karze, ponieważ skarżący nie uzyskał wymaganego zezwolenia na wycięcie drzew, a kara została naliczona prawidłowo.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) odmawiającą uchylenia decyzji wymierzającej karę za wycięcie 16 drzew bez zezwolenia. Postępowanie zostało wznowione z powodu wadliwego pouczenia zawartego w poprzedniej decyzji SKO. Mimo wznowienia, SKO utrzymało w mocy poprzednią decyzję, uznając, że kara została naliczona prawidłowo, a skarżący nie uzyskał wymaganego zezwolenia. Skarżący zarzucał m.in. wadliwe sporządzenie protokołu oględzin, nierzetelną opinię biegłego oraz naruszenie art. 9 k.p.a. poprzez brak należytego poinformowania.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie asesor WSA Tomasz Wykowski, asesor WSA Marta Laskowska (spr.), Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o wymierzeniu kary za wycięcie drzew - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu wniosku o przywrócenie terminu oraz wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. G. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2004 r., w której na podstawie art. 146 § 2 kpa odmówiono uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2002 r. [...] 1 na podstawie art. 59 § 1 kpa przywróciło termin do wniesienia odwołania oraz 2 na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2004 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał na następujące ustalenia faktyczne i prawne: Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r. po rozpatrzeniu odwołania M. G. od decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...]listopada 2001 r. w sprawie wymierzenia kary za usunięcie bez zezwolenia 16 sztuk drzew rosnących na nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza Gminy W. W dniu 10 lutego 2004 r. do Kolegium wpłynął wniosek M. G. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją SKO w W. z dnia [...] kwietnia 2002 r. Po zapoznaniu się z tym wnioskiem, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] marca 2004 r. wznowiło postępowanie w sprawie i po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia [...] maja 2004 r. wydaną na podstawie art. 146 § 2 kpa odmówiono uchylenia decyzji Kolegium z dnia [...] kwietnia 2002 r. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazano, że na mocy art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy Prawo ochrony środowiska, ustawy o opadach oraz zmianie niektórych ustaw, z dniem 1 października 2001 r. weszła w życie ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Przepis art. 9 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r., stwierdza jednak, że za korzystanie ze środowiska, która miało miejsce w okresie do dnia 31 grudnia 2001 r., w sprawach opłat za gospodarcze korzystanie ze środowiska, opłat za szczególne korzystanie z wód oraz opłat za składowanie odpadów oraz w sprawach administracyjnych kar pieniężnych stosuje się przepisy dotychczasowe, a zatem postępowanie winno toczyć się w trybie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska. Zgodnie z art. 48 ust. 2 w/w ustawy, usunięcie drzew i krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta. Za naruszenie przez jednostki organizacyjne lub osoby fizyczne wymagań ochrony środowiska polegające na usuwaniu drzew i krzewów bez wymaganego zezwolenia - karę pieniężną wymierza wójt, burmistrz albo prezydent miasta. Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy - jak wskazuje organ - potwierdzały jednoznacznie, że M. G. nie uzyskał wymaganego zezwolenia. Ponadto kara pieniężna została naliczona prawidłowo, zgodnie z brzmieniem § 10 i § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1998 r. w sprawie kar pieniężnych za naruszenie wymagań ochrony środowiska oraz rejestru decyzji dotyczących tych kar i nie ulega wątpliwości, że doszło do naruszenia przepisów ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska - wycięcia drzew bez wymaganego zezwolenia. Organ nie uznał dowodu z opinii mgr inż. E. H. W pouczeniu Kolegium podało, że na powyższą decyzję może być złożona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie z pouczeniem M. G. złożył skargę na decyzję SKO, jednakże postanowieniem z dnia 6 grudnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sygn.akt IV SA/WA 528/04 odrzucił skargę na decyzję SKO z dnia [...] maja 2004 r. W dniu 12 grudnia 2004 r., M. G. powołując się na okoliczność wadliwego pouczenia zawartego w decyzji SKO (wiedzę tę uzyskał z uzasadnienia postanowienia WSA), na podstawie art. 58 kpa złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji Kolegium i w tym samym dniu złożył również odwołanie, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji, bowiem w jego ocenie zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa. Podniósł m.in., że uzyskał informację od nieznanego mu z nazwiska urzędnika, że usunięcie drzew, których wiek nie przekracza 30 lat nie wymaga zezwolenia. Nadto protokół oględzin karczy z dnia 3 października 2001 r. sporządzono nierzetelnie i nie odzwierciedla on rzeczywistego przebiegu czynności. Podniósł również, że wadliwie odmówiono wiarygodności dowodu z opinii biegłego. Rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2004 r. organ wskazał, że zgodnie z brzmieniem art. 58 kpa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. W powyższej sprawie bezspornym jest - zdaniem Kolegium - że uchybienie terminu do złożenia odwołania nastąpiło bez winy strony postępowania, w związku z wadliwym pouczeniem zawartym w decyzji SKO z dnia [...] maja 2004 r. i okoliczność ta uzasadniała przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Przechodząc do merytorycznego rozpatrzenia sprawy Kolegium wskazało, że wznowienie postępowania jako wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznej może nastąpić z przyczyn określonych w art. 145 oraz 145 a kpa. Podstawą wzruszenia decyzji ostatecznej w trybie przewidzianym w art. 145 kpa jest istnienie wad, które nie mogą być już usunięte w postępowaniu odwoławczym, zaś samo wznowienie postępowania polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej decyzją ostateczną w celu sprawdzenia, czy któraś z wad postępowania wymieniona w art. 145 § 1 kpa nie wpłynęła na treść decyzji. Wznowienie postępowania w trybie określonym w art. 145 § pkt 4 kpa następuje wyłącznie na wniosek strony, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną. W powyższej sprawie zostało wznowione postępowanie w sprawie zakończonej decyzją SKO z dnia [...] kwietnia 2002 r., którą utrzymano w mocy decyzję Burmistrza Gminy W. z dnia [...] listopada 2001 r. w sprawie wymierzenia kary za usunięcie bez zezwolenia 16 sztuk drzew rosnących na nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] Wznowienie postępowania dotyczyło zatem postępowania odwoławczego, jakie toczyło się przed Kolegium, w związku z odwołaniem od decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] listopada 2001 r. złożonym przez M. G.. Zatem okoliczność wznowienia postępowania odwoławczego zobowiązuje do oceny, na gruncie przepisów prawa materialnego i procesowego, czy zaistniały takie wady postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy -decyzję SKO z dnia [...] kwietnia 2002 r. Rozpoznając ponownie sprawę organ nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, uznając, że prawidłowo zastosowano przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (t.j. Dz.U. z 1994 r., Nr 49, poz. 196 ze zm.). Stosownie do brzmienia art. 48 ust. 2 powyższej ustawy usunięcie drzew i krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta i jednocześnie jak wynika z art. 48 ust. 4 powołanej ustawy, przepisów określonych w ust. 2 nie stosuje się do drzew i krzewów owocowych, drzew i krzewów sadzonych na plantacjach, drzew i krzewów, których wiek nie przekracza 5 lat, wiek i krzewów, których wiek nie przekracza 30 lat, usuwanych z terenu nieruchomości stanowiących własność lub będących w użytkowaniu wieczystym osób fizycznych. Jak wskazał organ z akt sprawy wynika, że drzewa, co do których została ustalona kara decyzją Burmistrza Gminy W. z dnia [...] listopada 2001 r. nie spełniały warunków, określonych w art. 48 ust. 4 powyższej ustawy, a zatem skarżący był zobowiązany do uzyskania zezwolenia na ich usunięcie, a zezwolenia takiego M. G. nie uzyskał. Również w zakresie wysokości kary pieniężnej, wskazano, że została ona naliczona prawidłowo, zgodnie z brzmieniem § 10 i § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1998 r. w sprawie kar pieniężnych za naruszenie wymagań ochrony środowiska oraz rejestru decyzji dotyczących tych kar. Kolegium podkreśliło, że oględziny drzew miały miejsce w dniu 3 października 2001 r. na nieruchomości przy ul. [...] z udziałem M. G.. W trakcie oględzin specjaliści ds. zieleni i leśnictwa w osobach inspektorów Wydziału Ochrony Środowiska ocenili, że 16 ściętych drzew miało powyżej 30 lat, zaś skarżący nie zgłosił uwag co do dokonanych ustaleń i aprobując te ustalenia podpisał się pod sporządzonym protokołem i dlatego organ nie dał wiary stwierdzeniom skarżącego, że złożenie podpisu było wyłącznie dowodem jego obecności w oględzinach, bowiem przyjęcie tej zasady podważałoby sens sporządzania protokołu jako środka dowodowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że dowody składane przez skarżącego opierają się na składanych przez niego oświadczeniach, co do udzielenia mu błędnej informacji przez pracownika urzędu gminy oraz odmowy przyjęcia podania. Kolegium nie uwzględniło opinii z dnia [...] grudnia 2001 r. sporządzonej przez mgr inż. E. H., która zakwestionowała wiek i gatunek drzew zapisanych w protokole oględzin drzew z dnia 3 października 2001 r. (pod poz. 4, 8, 9, 13 i 14). Bowiem podstawą do wykonania opinii była w szczególności wizja lokalna w terenie w dniu 8 grudnia 2001 r. z udziałem skarżącego, w trakcie której zostały okazane zdjęcia poszczególnych karczy i na tej podstawie dokonano oceny wieku drzew. Opinia została sporządzona 2 miesiące po wydaniu decyzji organu pierwszej instancji i zdaniem Kolegium jest mało rzetelna bowiem nie można uznać za wiążącej opinii dokonanej na podstawie dokumentacji fotograficznej, niezależnie od faktu dokonania jej na terenie nieruchomości. Ponadto nie wskazano jako dokumentacja fotograficzna była przedmiotem oceny do opinii. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 kpa Kolegium wskazało, że skarżący brał czynny udział w postępowaniu, a ponadto skarżący nie powołał żadnych nowych okoliczności, które uzasadniałyby zarzutu i nie podał jakie konkretne wnioski dowodowe mógłby złożyć. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2007 r. złożył M. G. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 9, 10 § 1, 67 § 1, 75 § 1, 79 § 1 i § 2, 80, 81, 89 § 1 i § 2, art. 150 § 1 i § 2 kpa polegające na: - bezprawnym przyjęciu, że przed wyrębem drzew na działce budowlanej skarżący nie podjął działań o uzyskanie stosownego zezwolenia w Urzędzie Gminy W.; * wadliwym sporządzeniu protokołu oględzin karczy i niesłusznym przyjęciu, że skarżący nie kwestionował ustaleń komisji dokonującej oględzin; * bezpodstawnym ustaleniu, że opinia E. H. wydana została na podstawie fotografii karczy i nie może być w związku z tym wiarygodna; - uniemożliwieniu zapoznania się skarżącego z zebranymi dowodami przed wydaniem decyzji; * zaniechaniu powiadomienia skarżącego o terminie "wizji" działki budowlanej na której dokonano wycięcia drzew; * niesłusznym odstąpieniu od przeprowadzenia rozprawy przez organ pierwszej instancji. Wskazując na tak sformułowane zarzuty M. G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi M. G. opisał szczegółowo postępowanie przed organem oraz stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy, szczegółowo rozwijając wskazane zarzuty. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, powołując się na stan faktyczny i prawny zawarty w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do treści art. 13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wojewódzkie sądy administracyjne są powołane do rozpoznawania wszystkich spraw sądowoadministracyjnych z wyjątkiem tych spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego, a właściwym miejscowo do rozpoznania w/w spraw jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. W tym miejscu należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Oczywiście Sąd nie może orzec na niekorzyść skarżącego chyba, że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji (art. 134 § 2 ww. ustawy). Skarga złożona w przedmiotowej sprawie nie może zostać uwzględniona ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca zostały wydane w ramach postępowania wznowieniowego, czyli jednego z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego. Oznacza to, iż obowiązkiem organów administracji publicznej w tego rodzaju postępowaniu nadzwyczajnym było przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2002 r., wydanej w postępowaniu zwykłym i korzystającej z przymiotu ostateczności. Wyjaśniając podstawy prawne trybu dotyczącego wznowienia postępowania, w pierwszym rzędzie bada się czy występujący z wnioskiem o wznowienie ma do tego legitymację, czy wniosek złożył w terminie (art. 148 § 1 k.p.a.) i czy podał przyczynę wznowieniową. Nadto bada się także czy wniosek dotyczy decyzji ostatecznej. O ile zachodzi przynajmniej jedna z przyczyn uniemożliwiających wydanie postanowienia, to organ administracji ma obowiązek odmówić wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 kpa, co następuje przez wydanie decyzji. Natomiast wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 2) stanowi dopiero podstawę do badania przyczyn (podstaw) wznowieniowych określonych w art. 145 § 1 kpa. W niniejszej sprawie organ prawidłowo uznał, że co prawda istnieje przyczyna do wznowienia postępowania, ale w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Należy wyjaśnić, że w myśl art. 146 § 2 kpa, mimo istnienia podstaw wznowienia przewidzianych w art. 145 § 1 kpa nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Stosownie do art. 146 § 2 kpa rozstrzygnięcie przewidziane w tym przepisie jest dopuszczalne wówczas, gdy wszystkie okoliczności sprawy ustalone na podstawie całokształtu materiału dowodowego przemawiają za tym, że nie ma żadnych podstaw do wydania innej decyzji niż dotychczasowa. Znaczenie ma wyrażenie "wyłącznie" użyte w przepisie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 sierpnia 2006 r., sygn.akt IV SA/Wa 2172/05). Oceniając decyzje organów orzekających trzeba zauważyć, że miały one dostateczne przesłanki dla przyjęcia stanowiska, że w wyniku wznowienia mogłaby zapaść "wyłącznie" taka sama decyzja. W pierwszej kolejności wskazać należy, że podstawą prawną wydania decyzji przez Burmistrza Gminy W. z dnia [...] listopada 2001 r. był art. 110 ust. 1 b pkt 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (t.j. Dz.U. z 1994 r., Nr 49, poz. 196 ze zm.), który w dacie wydania decyzji miał następujące brzmienie "za naruszanie przez jednostki organizacyjne lub osoby fizyczne wymagań ochrony środowiska, polegające na usuwaniu drzew i krzewów bez wymaganego zezwolenia - karę pieniężną wymierza wójt, burmistrz albo prezydent miasta". Z treści art. 48 ust. 2 powyższej ustawy wynika, że usunięcie drzew i krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta. Uzasadniając zastosowanie przepisów powyższej ustawy wskazać należy, że na mocy art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy Prawo ochrony środowiska, ustawy o opadach oraz zmianie niektórych ustaw, z dniem 1 października 2001 r. weszła w życie ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Przepis art. 9 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r., stwierdza jednak, że za korzystanie ze środowiska, która miało miejsce w okresie do dnia 31 grudnia 2001 r., w sprawach opłat za gospodarcze korzystanie ze środowiska, opłat za szczególne korzystanie z wód oraz opłat za składowanie odpadów oraz w sprawach administracyjnych kar pieniężnych stosuje się przepisy dotychczasowe, a zatem postępowanie winno toczyć się w trybie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska. W rozpoznawanej sprawie w ocenie Sądu, nie budzi wątpliwości, iż przed usunięciem drzew z działki nr ew. [...], skarżący jako posiadacz w/w nieruchomości, będący jednocześnie jej właścicielem wbrew ciążącemu na nim powszechnemu obowiązkowi nie wystąpił ze stosownym wnioskiem do właściwego organu o wydanie zezwolenia o którym mowa w art. 48 ust. 2 ustawy. Wobec powyższego organy orzekające w niniejszej sprawie słusznie uznały, iż w tej sytuacji zaistniała podstawa prawna do wymierzenia skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej, w wysokości ustalonej w decyzji organu pierwszej instancji. Przepisy ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska nie uzależniają wydania w/w decyzji od wykazania, iż strona była właściwie poinformowana, pouczona o ciążącym na niej obowiązku uzyskania zezwolenia właściwego organu na wycięcie drzew, krzewów, przed przystąpieniem do tej czynności. Obowiązek wystąpienia z wnioskiem o wydanie powyższego zezwolenia spoczywa na posiadaczu nieruchomości, na której znajdują się przedmiotowe drzewa. Wynika on z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, do przestrzegania których zobowiązany jest każdy z mocy art. 83 Konstytucji RP. Odnosząc się do zarzutów strony skarżącej zawartych w skardze, należy wskazać, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Strona skarżąca podnosi przede wszystkim, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 9 kpa, z uwagi na okoliczność, iż pracownik organu nie poinformował skarżącego, o ciążącym na nim obowiązku wynikającego z art. 48 ust. 2 powyższej ustawy o konieczności uzyskania zezwolenia na wycięcie drzew znajdujących się na działce skarżącego. Podnieść jednak należy, iż stosownie do treści art. 9 kpa organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Obowiązek organów do należytego i wyczerpującego informowania stron, pomimo tego, iż jest on rozumiany bardzo szeroko, ogranicza się jednak jedynie do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem konkretnego postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie postępowanie administracyjne dotyczyło kwestii wymierzenia skarżącemu kary administracyjnej za usunięcie bez stosownego zezwolenia drzew i krzewów. Tymczasem powołując się na taki zarzut skarżący opiera się jedynie na własnym oświadczeniu - co do udzielenia mu błędnej informacji od pracownika urzędu gminy (kiedy postępowanie jeszcze się nie toczyło), nie potwierdzonego żadnym innym dowodem. Nie może odnieść zamierzonego skutku zarzut skarżącego dotyczący wadliwego sporządzenia protokołu oględzin karczy z dnia 3 października 2001 r. Przepisy kodeksu nie regulują zasad i trybu przeprowadzania dowodu z oględzin. Oględziny to środek dowodowy, który bardziej niż wszystkie inne środki dowodowe czyni zadość postulatowi bezpośredniości (E. Iserzon (w:) Komentarz IV, 1970, s. 179), bowiem organ ma tu możność dokonywania bezpośrednio spostrzeżeń dotyczących faktów będących przedmiotem dowodu. Uznać należy, że protokół został sporządzony prawidłowo, odnotowany został skład komisji oraz opisane ścięte w dniu 28 i 29 września 2001 r. drzewa. Protokół został podpisany przez wszystkie osoby biorące udział w oględzinach (m.in. inspektorzy wydziału ochrony środowiska), a pod protokołem widnieje również podpis skarżącego. Brak jakiejkolwiek adnotacji, że skarżący kwestionuje treść protokołu lub sposób przeprowadzenia oględzin. Z zasad logiki i doświadczenia życiowego wywieść należy, że osoba która nie zgodzi się treścią protokołu żąda zamieszczenia takiej informacji w protokole lub odmawia podpisania protokołu. Tym bardziej, że w protokole znajdującym się w aktach sprawy na stronie drugiej przewidziana jest możliwość odmowy podpisania protokołu, ze wskazaniem powodów takiej odmowy. Również w piśmie z dnia 18 października 2001 r., skierowanym do organu prowadzącego postępowanie skarżący nie kwestionował powyższego protokołu. Odnosząc się do kwestionowanego przez skarżącego protokołu oględzin z dnia [...] listopada 2001 r. to zdaniem Sądu nie ma on istotnego znaczenia w sprawie bowiem był podstawą naliczenia kary. Błędem ze strony organu było niezawiadomienie skarżącego o jego przeprowadzeniu, ale nadużyciem ze strony skarżącego jest stwierdzenie, że protokół ten został sfałszowany. Odnosząc się do prywatnej opinii biegłego sporządzonej na zlecenie skarżącego M. G. to podkreślić należy, że opinia nie wiąże organu administracji, który jest obowiązany poddać ją swej ocenie jak każdy dowód. Ocena taka została dokonana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Podsumowując Sąd - w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę - stanął na stanowisku, iż w postępowaniu administracyjnym podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 kpa. Wyczerpująco zebrano i rozpatrzono cały materiał dowodowy stosownie do treści art. 77 § 1 kpa i w oparciu o zasadę swobodnej oceny dowodów z art. 80 kpa oceniono na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W konsekwencji - zgodnie z zasadą przekonania unormowaną w art. 11 kpa dokonano uzasadnienia faktycznego i prawnego zajętego stanowiska zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa. Z kolei nie przeprowadzenie przez organ rozprawy administracyjnej nie może być uznane za naruszenie art. 89 kpa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem ów przepis pozostawia ocenę potrzeby przeprowadzenia takiej rozprawy organowi. Odnośnie naruszenia art. 10 kpa polegającego na niezawiadomieniu strony o zebraniu materiału dowodnego i możliwości składania wniosków to wskazać należy, że nie każde takie naruszenie ma wpływ na treść zaskarżanej decyzji. Skarżący nie wskazał jakie konkretne wnioski dowodowe mógłby złożyć i jakich mógłby dokonać konkretnych czynności procesowych. Zarzut jest więc niezasadny. Mając powyższe na względzie Sąd działając na podstawie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło