IV SA/Wa 2126/19

WyrokWSA w Warszawie2019-12-03

Skład orzekający: Anna Sękowska, Jarosław Łuczaj, Agnieszka Wąsikowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym, uznając, że wnioskodawcy nie przysługuje status strony, podczas gdy wnioskodawca twierdzi, że posiada interes prawny wynikający z bliskości jego nieruchomości i elektrowni wodnej do inwestycji objętej pozwoleniem?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może umorzyć postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli nie przeprowadził wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy wnioskodawcy przysługuje status strony. Status strony w postępowaniu nadzwyczajnym należy oceniać na podstawie przepisów prawa materialnego, uwzględniając interes prawny wnioskodawcy, a nie wyłącznie na podstawie jego udziału w postępowaniu zwykłym. Brak kompletnego materiału dowodowego i ogólnikowe ustalenia organu stanowią naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący A. K. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty z 2006 r. udzielającej Spółce pozwolenia wodnoprawnego na pobór wody. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej umorzył postępowanie, uznając, że skarżący nie jest stroną. Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie utrzymał tę decyzję w mocy, argumentując, że status strony w postępowaniu wodnoprawnym określa art. 127 ust. 7 Prawa wodnego, a skarżący nie spełnia jego przesłanek. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa wodnego, wskazując na swój interes prawny wynikający z bliskości jego elektrowni wodnej do inwestycji objętej pozwoleniem.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...]. Zasądził od Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz skarżącego A. K. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Sękowska, Sędziowie sędzia WSA Jarosław Łuczaj, asesor WSA Agnieszka Wąsikowska (spr.), Protokolant spec. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...]; 2. zasądza od Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na rzecz skarżącego A. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. UZASDANIENIE Z akt sprawy wynika, że Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...], działając na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 105 § 1 i art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej k.p.a., w związku z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 roku o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935), po rozpatrzeniu wniosku [...] o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2006 r., znak: [...] udzielającej "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej Spółka) pozwolenia wodnoprawnego na pobór wody z potoku [...] do celów naśnieżania stoków narciarskich i na wykonanie ujęcia do poboru wody z potoku w km 234+830 wraz z zabezpieczeniem lewej skarpy potoku, umorzył w całości postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty, wskazując, że wnioskodawcy nie przysługuje status strony. Od powyższego rozstrzygnięcia, odwołanie wniósł [...], podnosząc błędne ustalenie odległości pomiędzy jego elektrownią a miejscem poboru wód przez Spółkę oraz zarzucając "niechęć" do uznania go za stronę postępowania. Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej Prezezs PGWWP) decyzją dnia z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy ww. decyzję Dyrektora z dnia [...] sierpnia 2017 r. Zdaniem organu odwoławczego o tym, kto mógł być stroną postępowania w sprawie udzielenia kwestionowanego pozwolenia wodnoprawnego rozstrzygał art. 127 ust. 7 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne. Prezes PGWWP wyjaśnił, iż ww. art. 127 ust. 7 Prawa wodnego zawęża formułę strony i jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 28 k.p.a. Dalej Organ powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych zaznaczył, iż w sprawach gdzie krąg stron określony jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 28 k.p.a., prowadzonych w trybie zwykłym, jak i w trybach nadzwyczajnych, krąg podmiotów uznanych za strony powinien być identycznie ustalony na podstawie tegoż przepisu szczególnego. Zdaniem Prezesa PGWWP ocena oddziaływania planowanego do wykonania urządzenia wodnego oraz zamierzonego korzystania z wód, a co za tym idzie ustalenie kręgu stron postępowania, przeprowadzana jest w odniesieniu do przedmiotu wniosku złożonego przez Spółkę, tj. wykonania ujęcia do poboru wód z potoku [...] w km 234+830 oraz pobór wód za pomocą tego ujęcia. (przedmiotem wniosku jest ujęcie drenażowe umiejscowione pod dnem potoku). Organ II instancji wskazał, że wody pobierane będą rurą drenarską bez konieczności piętrzenia wód potoku - w konsekwencji Spółka nie wnosiła o pozwolenie wodnoprawne na piętrzenie wód potoku. Organ odwoławczy wskazał, że Dyrektor ustalił, że wylot z Małej Elektrowni Wodnej eksploatowanej przez odwołującego się znajduje się około 30 m w górę biegu potoku od ujęcia drenażowego. W związku z powyższym, wobec braku piętrzenia, położenie powyżej ujęcia oznacza, że urządzenie wodne Wnioskodawcy nie znajduje się w obszarze oddziaływania, zarówno planowanego do wykonania ujęcia, jak i szczególnego korzystania z wód realizowanego za pomocą tego ujęcia. Zdaniem Prezesa PGWWP ocena obszaru oddziaływania przeprowadzana jest na podstawie dokumentacji wodnoprawnej i na etapie postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego nie ma na nią wpływu realne wykonanie innych niż wnioskowane urządzeń przez zakład. Organ odwoławczy wskazał, że odmienny krąg stron mógłby zostać ustalony w postępowaniu dotyczącym nie tyle prawidłowości wydania pozwolenia wodnoprawnego, co kwestionującym zgodność z prawem faktycznego stanu zagospodarowania gruntu pod potokiem [...] w okolicach km 234+830, jednakże nie jest to przedmiotem niniejszego postępowania wyjaśniającego. W związku z powyższym, Prezes PGWWP potwierdził stanowisko organu I instancji, że w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego Spółce na pobór wód z potoku [...] do celów naśnieżania stoków narciarskich i na wykonanie ujęcia do poboru wód z potoku w km 234+830 wraz z zabezpieczeniem lewej skarpy potoku [...] nie posiadał statusu strony postępowania. [...] nie zgadzając się z powyższym stanowiskiem, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa PGWWP z dnia [...] maja 2019 r. Skarżący zarzucił organowi: I. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 28 w zw. z art. 157 § 2 i art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2013, poz. 267 ze zm.) - poprzez ich błędną wykładnię i nieuzasadnione przyjęcie, iż skarżącemu nie przysługuje legitymacja do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego na pobór wód z potoku [...] na rzecz Spółki, bowiem - jak wskazuje organ - skarżący nie miał statusu strony postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego, a tym samym nie jest stroną w rozumieniu art. 28 w zw. z art. 157 § 2 k.p.a., co w konsekwencji skutkowało bezzasadnym umorzeniem postępowania, podczas gdy skarżący posiada niewątpliwy interes prawny w weryfikacji ww. decyzji wodnoprawnej, zaś przymiot strony postępowania nadzwyczajnego przysługuje niezależnie od tego, czy dany podmiot brał udział w postępowaniu zwykłym zakończonym weryfikowaną decyzją; 2. art. 127 ust. 7 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne w zw. z art. 157 § 2 i art. 61a § 1 k.p.a. - poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie i błędne przyjęcie, iż przepis ten stanowi podstawę do ustalenia czy skarżącemu przysługuje prawo złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, w sytuacji gdy skarżący nie miał statusu strony postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego i nie był stroną tego postępowania w rozumieniu art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne z 2001 roku, podczas gdy okoliczność ta nie ma znaczenia dla ustalenia uprawnień skarżącego w ramach postępowania nadzwyczajnego o stwierdzenie nieważności, a nieobowiązujący już obecnie ww. art. 127 ust. 7 prawa wodnego - wbrew stanowisku organu nie powinien stanowić podstawy ustalenia czy skarżącemu przysługiwało prawo złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...]; II. naruszenie innych przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 7 w zw. z art. 77 §1 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy związanego z prawidłowym ustaleniem kręgu podmiotów, które są uprawnione do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, która ma bezpośredni wpływ na korzystanie przez skarżącego z jego nieruchomości, w tym szczególnie Małej Elektrowni Wodnej eksploatowanej przez skarżącego; 2. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez nieuzasadnione pozbawienie skarżącego czynnego udziału we wszczętym w dniu 13 czerwca 2017 r. postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...], a wynikające z bezzasadnego odmówienia skarżącemu statusu strony w takim postępowaniu; 3. art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, skutkująca bezzasadnym odmówieniem skarżącemu prawa złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...]; 4. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia w treści uzasadnienia decyzji dlaczego organ w zupełności pominął przy podejmowaniu decyzji ocenę faktycznego zakresu oddziaływania udzielonego pozwolenia wodnoprawnego na eksploatowaną przez skarżącego Małą Elektrownię Wodną, a w konsekwencji nie ocenił, czy jego interes prawny nie wymaga uznania uprawnień skarżącego wynikających z art. 157 § 2 w zw. z art. 28 k.p.a.; 5. art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na wydaniu decyzji merytorycznej - utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora, zamiast decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego, w sytuacji gdy organ stwierdził, że skarżący nie był stroną postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego, a tym samym nie przysługuje mu także legitymacja czynna w postępowaniu wynikającym z art. 157 k.p.a., co wskazuje na całkowitą niekonsekwencję organu, która mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej p.p.s.a. i doprowadziła do nieprawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W ocenie Strony organ odwoławczy błędnie sięga do art. 127 ust 7 Prawa wodnego z 2001 roku, przy ocenie legitymacji skarżącego do zainicjowania nadzwyczajnego postępowania w trybie art. 157 k.p.a. Skarżący zaznaczył, że stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest nie tylko strona postępowania zwykłego, zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji. Krąg osób uprawnionych do jego inicjowania winien być określany w oparciu o art. 28 k.p.a., a nie jedynie o to kto może (a w zasadzie mógł w 2006 roku) być stroną postępowania wodnoprawnego. W odpowiedzi na skargę Prezes PGWWP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Ponadto, organ odwoławczy dodał, że niniejsza sprawa dotyczyła podmiotowej możliwości wszczęcia postępowania nieważnościowego i organ odwoławczy nie oceniał w niej możliwości wznowienia postępowania. Odpowiedź na skargę z dnia 17 października 2019 r. wniósł także uczestnik postępowania "[...]" Sp. z o.o., żądając oddalenia skargi w całości oraz wnosząc o zasądzenie od skarżącego na rzecz strony postępowania kosztów procesowych. Uczestnik postępowania wskazał, że skarżący nie wyjaśnił na czym polega jego interes prawny. Ponadto, zdaniem Spółki istotnym w sprawie jest art. 127 ust. 7 Prawa wodnego, który tworzy zamknięty katalog stron postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć część z jej zarzutów nie jest trafna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze. zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1032 ze zm.) dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, że Sąd bada w pełnym zakresie pod kątem zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, a nie celowości czy słuszności lub sprawiedliwości społecznej i z urzędu bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego, niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednak tylko w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest co do zasady materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania. Art. 133 § 1 p.p.s.a. może stanowić podstawę skutecznego zarzutu, gdyby sąd administracyjny przeprowadził kontrolę legalności zaskarżonego aktu administracyjnego, która prowadziłaby do przedstawienia przez sąd stanu sprawy w sposób oderwany od materiału dowodowego zawartego w jej aktach i ustaleń dokonanych w skarżonym akcie administracyjnym. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw jego wydania. Naruszenie określonej w art. 133 § 1 p.p.s.a. zasady orzekania na podstawie akt sprawy mogłoby stanowić podstawę kasacyjną np. w sytuacji oddalenia skargi mimo niekompletnych akt sprawy, pominięcia istotnej części tych akt, przeprowadzenia postępowania dowodowego przez sąd z naruszeniem przesłanek zawartych w art. 106 § 3 p.p.s.a., czy oparcia orzeczenia na własnych ustaleniach sądu, tzn. dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy, o ile nie znajduje to umocowania w art. 106 § 3 p.p.s.a. (wyrok NSA z dnia 20 września 2019 r., II OSK 2647/17, Lex nr 2740334). Przedmiotem skargi jest decyzja Prezesa PGWWP z [...] maja 2019 r. utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. umarzającą postępowanie w sprawie wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2006 r., udzielającej Spółce pozwolenia wodnoprawnego na pobór wody z potoku [...] do celów naśnieżania stoków narciarskich i na wykonanie ujęcia do poboru wody z potoku w km 234+830 wraz z zabezpieczeniem lewej skarpy potoku. Organ umorzył postępowanie bowiem uznał, że wnioskodawcy nie przysługuje status strony. Skarżący upatruje wadliwości zaskarżonego aktu w tym, że organ administracji nie stwierdził w stosownej części nieważność decyzji z 2006 roku, pomimo że jest ona dotknięta wadami nieważności, wskazanymi w art. 156 § 1 K.p.a. Skarżący swój interes prawny wywodzi z faktu usytuowania w bliskiej odległości jego nieruchomości i eksploatowanej przez niego Małej Elektrowni. Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (zasada swobodnej oceny dowodów – art. 80 k.p.a.). Po przeprowadzonym postępowaniu, jeśli sprawa jest dostatecznie wyjaśniona oraz taką formę rozstrzygnięcia przewidują odpowiednie przepisy, organ wydaje decyzję, uwzględniając wytyczne co do jej elementów składowych, wskazanych w art. 107 k.p.a., przedstawiając m.in. przyjęty w sprawie stan faktyczny (art. 107 § 3 k.p.a.). Z kolei art. 15 k.p.a. stanowi, że postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zasada dwuinstancyjności sprowadza się do tego, że po wniesieniu środka zaskarżenia dana sprawa jest ponownie, merytorycznie, rozpatrywana przez organ drugiej instancji. Pamiętać przy tym należy, że na każdym etapie postępowania organ administracji jest obowiązany badać legitymację podmiotu występującego o wszczęcie postępowania, tj. czy może on być stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 k.p.a., z uwzględnieniem przepisów prawa materialnego, znajdujących zastosowanie w danej sprawie. Twierdzenie strony o tym, że posiada ona przymiot strony postępowania, jest więc weryfikowane także przez organ drugiej instancji, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego. Odnosząc się do zarzutów skargi, tj. art. 127 ust. 7 ustawy z 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, to należy wskazać, że w tym zakresie rację należy przyznać organom administracji, które uznały, że przepis ten ma zastosowanie w sprawie. Należy wyjaśnić, że na podstawie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu – strony postępowania (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2019 r., sygn. akt II OSK 678/17, LEX nr 2641434). Poza tym przymiot strony postępowania nadzwyczajnego przysługuje niezależnie od tego, czy dany podmiot brał udział w postępowaniu zwykłym zakończonym weryfikowaną decyzją. Tym niemniej jednak, podstawą prawną do wyprowadzenia interesu prawnego lub obowiązku jest zawsze norma materialnego prawa administracyjnego lub innej gałęzi prawa, na mocy której organ administracji publicznej dokonuje autorytatywnej konkretyzacji uprawnienia lub obowiązku jednostki. Artykuł 127 ust. 7, stanowi lex specialis wobec regulacji art. 28 k.p.a. (wyrok NSA z 8 maja 2018 r., II OSK 1501/16, CBOSA). Zgodnie z tym przepisem stroną postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest: 1) wnioskodawca ubiegający się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego; 2) właściciel wody w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych; 3) właściciel urządzeń kanalizacyjnych, do których będą wprowadzane ścieki przemysłowe zawierające substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego; 4) właściciel istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych; 5) właściciel powierzchni ziemi położonej w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych; 6) uprawniony do korzystania oraz uprawniony do rybactwa w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Jak wskazano wcześniej, legitymację strony do stwierdzenia nieważności decyzji należy oceniać przez pryzmat art. 28 k.p.a., ale przede wszystkim w związku ze znajdującą zastosowanie w sprawie normą prawa materialnego, w tym przypadku – art. 127 ust. 7 pkt 4 Prawa wodnego. To ten ostatni przepis pozwala więc na ocenę, czy skarżący jest stroną w postępowaniu dotyczącym pozwolenia wodnoprawnego na pobór wody z potoku [...] do celów naśnieżania stoków narciarskich i na wykonanie ujęcia do poboru wody z potoku w km 234+830 wraz z zabezpieczeniem lewej skarpy potoku. W tym też celu należy ustalić, czy skarżący jest właścicielem nieruchomości, czy istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych objętego pozwoleniem. W ocenie Sądu powyższych ustaleń organ nie poczynił w sposób przekonywujący, co stanowi naruszenie art. 8 § 1 oraz art. 11 K.p.a. Z w aktach sprawy brak jest dokumentacji, która by stanowiła potwierdzenie, czy skarżącemu przysługuje status strony w tym postępowaniu. Należy wskazać, że organ odwoławczy nie dołączył wszystkich niezbędnych dokumentów związanych z przedmiotową sprawą, w tym przede wszystkim decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2006 r., znak: [...] udzielającej "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w [...] pozwolenia wodnoprawnego, której stwierdzenia nieważności domaga się skarżący. Sąd po wielokrotnych "wezwaniach" w końcu uzyskał powyższą decyzję. Jednak nie zmieniło to faktu, że w aktach sprawy, nie tylko nie było ww. decyzji, ale także jakiejkolwiek dokumentacji z nią związanej, w tym operatu wodnoprawnego. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób ogólnikowy i niepoparty żadnymi dowodami uznał, że stan faktyczny sprawy – oparty przede wszystkim na "dokumentacji wodnoprawnej", której w aktach brak - został ustalony prawidłowo. Takiego działania Organu nie można zaakceptować. Organ bowiem ma obowiązek zebrać materiał dowody niezbędny do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności, przede wszystkim dołączyć dokumentację związaną z decyzją, której stwierdzenia nieważności domaga się Strona. Nie można – w ocenie Sądu powoływać się na okoliczności, które wpływają na wynik sprawy, a nie mają oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym. Z zasady prawdy obiektywnej wynika obowiązek organu do wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą. Dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego urzeczywistnia się poprzez nałożenie na organ obowiązku wyczerpującego zebrania i zbadania całego materiału dowodowego, a następnie dokonanie oceny znaczenia i wartości tego materiału i oceny czy dana okoliczność została udowodniona. Sąd uznał, że niepełny materiał dowody, jak i ogólnikowe ustalenia Organu, które nie wynikają z akt sprawy (np. protokołu, czy innego dokumentu) świadczą o działaniu Organów niezgodnie z zasadami postępowania. Organy dopuściły się bowiem naruszenia art. 7 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Ponownie rozpoznając sprawę organ powinien w pierwszej kolejności uzupełnić materiał dowody, o akty i dokumentację związaną z decyzją z 2006 r. Poza tym Organ powinien odnieść się - ale nie tylko poprzez treść pozwolenia wodnoprawnego Spółki - do okoliczności podnoszonych przez Wnioskodawcę w zakresie m.in. piętrzenia wody, zamulania i podtapiania przez instalację Spółki. Ustalenia faktyczne w tym zakresie należy także poprzeć dodatkową dokumentacją. Organ zwróci również uwagę na usytuowanie nieruchomości, jak i Elektrowni Wodnej skarżącego w odniesieniu do położenia instalacji Spółki uwzględniając granice pozwolenia wodnoprawnego (w km 234+830) i rozważy, czy takie usytuowanie inwestycji skarżącego ma wpływ na jego interes prawny w złożeniu wniosku o stwierdzenie nieważności. W tym stanie sprawy Sąd, z uwagi na stwierdzone naruszenia przepisów postępowania, oraz stwierdzone braki akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy, których wystąpienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. orzekł o uwzględnieniu skargi i uchylił decyzje organów obu instancji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło