IV SA/Wa 2194/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi J. P. działającej jako przedstawiciel ustawowy małoletniego F. P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia paszportu 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata I. M. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] lipca 2010r. nr [...] Wojewoda [...] orzekł o unieważnieniu paszportu [...] małoletniego F. P. Podstawą do podjęcia tego typu rozstrzygnięcia było postanowienie Sądu Okręgowego w T., sygn. akt [...] z dnia [...] maja 2010r., na mocy którego ww. sąd zwrócił się do organu paszportowego o unieważnienie paszportu wydanego małoletniemu F. P. Sąd Okręgowy w T. uzasadnił przedmiotowy wniosek trwającym postępowaniem o rozwód pomiędzy rodzicami małoletniego. Dnia [...] sierpnia 2010 r. do Wojewody [...] wpłynęło odwołanie od powyższej decyzji sporządzone przez J. P. matkę małoletniego F. P. Odwołująca się wskazała, iż wobec braku zgody ojca na wydanie paszportu dziecku, zgodę tę zastąpiło w 2009r. orzeczenie sądu rodzinnego, a paszport został wydany w celu umożliwienia dziecku podróży do rodziny w USA, która miała miejsce we wrześniu 2009r. Odwołując się podkreśliła, że nie zamierza wywieźć dziecka z kraju, osiedlając się nielegalnie w Stanach Zjednoczonych, a paszport dla jej syna jest niezbędny, aby mógł on odwiedzać rodzinę zamieszkałą poza granicami kraju. Ponadto J. P. podniosła, że organ paszportowy nie powiadomił jej o możliwości wniesienia jakichkolwiek dowodów do sprawy, które miałyby wpływ na tok postępowania, a nadto że przed wydaniem decyzji o unieważnieniu paszportu organ paszportowy nie zapoznał się z aktami sprawy rozwodowej oraz sprawy karnej przeciwko K. P. i jego matce, a jedynie wykonał polecenie sądu, który zwrócił się o unieważnienie paszportu. Unieważnienie paszportu wydanego synowi stanowi pogwałcenie jego praw jako obywatela polskiego, bowiem zgodnie z art. 3 ustawy o dokumentach paszportowych każdy obywatel polski ma prawo do otrzymania paszportu. Wobec powyższego J. P. zażądała zmiany zaskarżonej decyzji w części dotyczącej unieważnienia paszportu [...] oraz jego zwrotu do organu paszportowego. W dniu [...] września 2010 r. do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wpłynęło pismo J. P., którym uzupełniła argumentację zawartą w odwołaniu, wskazując że w unieważnionym 1 paszporcie dziecka znajduje się ważna dziesięcioletnia nieimigracyjna wiza amerykańska wydana przez Ambasadę USA w Warszawie z terminem ważności do [...] sierpnia 2019r., wobec czego organ paszportowy nie może unieważnić ważnej wizy. Ponadto jak ustaliła J. P. w Ambasadzie USA w Warszawie w okresie ważności dotychczas posiadanej wizy nie jest możliwe uzyskanie kolejnej wizy, natomiast w przypadku, gdy paszport do którego wklejona jest wiza z jakichkolwiek powodów straci ważność, podróż winna obywać się na podstawie dwóch dokumentów - kolejnego ważnego paszportu i dokumentu, w którym znajduje się wiza. Wobec powyższego skarżąca wnosi o odstąpienie od konieczności zwrotu dokumentu do organu paszportowego i umożliwienie tym samym korzystania z zamieszczonej w tym dokumencie wizy. Decyzją z dnia [...] września 2010 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art 42 ust 3 oraz art 38 ust 3 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych (Dz. U. z 2006 r., Nr 143, poz. 1027 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania J. P. przedstawicielki ustawowej małoletniego F. P. od decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. w przedmiocie unieważnienia paszportu [...] małoletniego F. P. orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji rozpatrując odwołanie, wskazał, iż zgodnie z art. 38 ust. 3 ustawy o dokumentach paszportowych na wniosek sądu prowadzącego postępowanie w sprawie wykonywania władzy rodzicielskiej unieważnia się dokument paszportowy małoletniego, w stosunku do którego ma zostać wydane orzeczenie w przedmiocie wykonywania władzy rodzicielskiej. W ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji organ paszportowy I instancji dokonał w zaskarżonej decyzji prawidłowej kwalifikacji prawnej stanu faktycznego do powołanego wyżej przepisu. Podstawę do podjęcia przez organ paszportowy takiego rozstrzygnięcia stanowiło postanowienie Sądu Okręgowego w T., akt [...] z dnia [...] maja 2010r., na mocy którego ww. sąd zwrócił się do organu paszportowego o unieważnienie paszportu wydanego małoletniemu F. P. Z postanowienia Sądu Okręgowego w T. wynika, iż przed ww. sądem toczy się obecnie postępowanie rozwodowe, w trakcie którego ma być rozstrzygnięta kwestia wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim dzieckiem stron. Ponadto z adnotacji sędziego prowadzącego sprawę wynika, iż wskazane postanowienie w części dotyczącej 2 wniosku o unieważnienie paszportu jest skuteczne z dniem jego wydania, co oznacza, że sąd nadał powyższemu postanowieniu rygor natychmiastowej wykonalności. Wobec powyższego organ paszportowy postąpił prawidłowo, realizując wniosek sądu. Odnosząc się do zarzutów J. P., iż nie została poinformowana przez organ paszportowy o możliwości wniesienia jakichkolwiek dowodów do sprawy, które miałyby wpływ na tok postępowania, oraz że organ nie zapoznał się przed wydaniem decyzji o unieważnieniu paszportu z aktami sprawy rozwodowej oraz sprawy karnej przeciwko K. P. i jego matce, Minister wyjaśnił, iż z akt sprawy wynika, że skarżąca została prawidłowo zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie unieważnienia paszportu jej syna F. P. Ponadto organ paszportowy nie prowadził w sprawie jakiegokolwiek postępowania dowodowego, a jego rola ograniczała się jedynie do wykonania postanowienia sądu, który decyduje o celowości skierowania wniosku o unieważnienie paszportu na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Pismem z dnia [...] listopada 2010 r. J. P. przedstawicielka ustawowa małoletniego F. P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi w istocie powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu, opisując przede wszystkim konflikt pomiędzy małżonkami. Jeszcze raz podkreśliła, iż nigdy nie miała zamiaru wyjechać z dzieckiem z Polski na stałe, a dzięki posiadanemu przez dziecko paszportowi mogła odwiedzać wraz z nim rodzinę w USA. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Sąd, badając legalność zaskarżonych decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] w przedmiocie unieważnienia paszportu [...] małoletniego F. P. Podstawę materialnoprawną wydanego rozstrzygnięcia stanowił art. 38 ust. 3 ustawy o dokumentach paszportowych, zgodnie z którym na wniosek sądu prowadzącego postępowanie w sprawie wykonywania władzy rodzicielskiej, unieważnia się dokument paszportowy małoletniego, w stosunku do którego ma zostać wydane orzeczenie w przedmiocie wykonywania władzy rodzicielskiej. Bezsporne jest, iż niniejszej sprawie toczy się sprawa rozwodowa pomiędzy rodzicami małoletniego F. P. Postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r. sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w T., działając w trybie zabezpieczenia orzekł o zwróceniu się do organu paszportowego o unieważnienie paszportu wydanego małoletniemu F. P. W ocenie Sądu w świetle treści art. 38 ust.3 ustawy o dokumentach paszportowych oraz prawomocnego ww. postanowienia Sądu Okręgowego w T., orzekający w sprawie Wojewoda [...] zobligowany był wyłącznie do wydania decyzji w przedmiocie unieważnienia dokumentu paszportowego. Zasadnie wskazał Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, iż w świetle postanowień art. 38 ust. 3 ww. ustawy brak jest miejsc na jakąkolwiek uznaniowość ze strony organu paszportowego, a przed wydaniem decyzji o unieważnieniu paszportu, organ paszportowy zobowiązany jest wyłącznie do zbadania przesłanek od których uzależnione jest wydanie decyzji o unieważnieniu paszportu, tj.: 1. czy wniosek o unieważnienie paszportu sporządził przewidziany w ustawie organ; 2. czy w sprawie toczy się rodzaj postępowania, do którego odwołuje się przepis prawa; 3. czy osoba, wobec której toczy się postępowanie posiada ważny dokument paszportowy. Z akt sprawy wynika, iż w niniejszej sprawie zostały łącznie spełnione te przesłanki, co skutkowało obligatoryjnym unieważnieniem przez organ administracji publicznej paszportu małoletniego F. P. Jednocześnie za bezzasadny Sąd uznał podniesiony na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej zarzut niewłaściwej podstawy prawnej wydanych decyzji. Zdaniem pełnomocnika w świetle znowelizowanego art. 58 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie jest obligatoryjne orzeczenie przez Sąd o władzy rodzicielskiej w wyroku rozwodowym. A skoro tak, to nie znajduje tu zastosowania przepis art. 38 ust. 3 ustawy o dokumentach paszportowych, który odwołuje się do postępowania w którym ma być obligatoryjnie wydane orzeczenie w przedmiocie wykonywania władzy rodzicielskiej. Zdaniem Sądu argumentacja ta nie zasługuje na uwzględnienie, a powołana przez orzekające w sprawie organy podstawa materialnoprawna wydanych rozstrzygnięć jest prawidłowa. Zauważyć bowiem należy, iż stosownie do treści art. 58 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w wyroku orzekającym rozwód sąd rozstrzyga o władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem małżonków, przy czym może uwzględnić porozumienie małżonków o sposobie jej wykonywania. Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a