IV SA/Wa 2480/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. W., M. C., K. C., R. Z., A. K., A. J., J. D., P. D., D. P., R. P., M. P., D. K., M. P., U. W., T. W., R. H., D. K., A. K., K. B., P. S., R. B., E. B., T. K., K. G. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 500 zł M. C. (skarżąca) złożyła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy. We wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca podała, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Według jej oświadczenia jedynie nieruchomości jaki posiada to grunty rolne o pow. 3, 11 ha (uprawy polowe) o szacunkowej wartości 45 000 zł. Z tytułu umowy o pracę uzyskuje dochód w wysokości 1900 zł netto, zaś z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego – 200 zł. Jako zobowiązania i stałe wydatki wpisała: "koszty zakupu paliwa (dojazdy do pracy) 100 zł/1 mies." Zarządzeniem z dnia 5 grudnia 2017 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez: a) nadesłanie wyciągów z wszelkich posiadanych przez nią rachunków bankowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy (z historią rachunków i bilansem), ewentualnie oświadczenia o nieposiadaniu rachunków bankowych; b) nadesłanie dokumentu potwierdzających aktualną wysokość otrzymywanego wynagrodzenia za pracę (np. zaświadczenia z zakładu pracy); c) przedłożenie kopii dokumentów (rachunków) wskazujących wysokość stałych miesięcznych opłat związanych z eksploatacją i utrzymaniem mieszkania i innymi wydatkami na miesięczne utrzymanie konieczne (ewentualnie złożenia oświadczenia co do wysokości poszczególnych wydatków); d) przedłożenie stosownych zaświadczeń (ewentualnie kopii decyzji o przyznaniu dopłat) z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w sprawie dopłat do gruntów rolnych za rok 2015 i 2016. Zakreślono skarżącej 14-dniowy termin na wykonanie wezwania. Wezwanie zostało doręczone w dniu 15 grudnia 2017 r. Termin do jego wykonania upłynął w dniu 29 grudnia 2017 r. Skarżąca dotychczas nie uzupełniła wniosku. Biorąc pod uwagę opisane powyżej okoliczności sprawy, należy wskazać, że przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) dalej "p.p.s.a",. następuje – w zakresie całkowitym – gdy sobą ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania siebie i rodziny. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania żądanej pomocy. Użyte w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jej dochody i sytuacja życiowa nie pozwalają na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy, korzystając z uprawnień, zakreślonych przez art. 255 p.p.s.a., może - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości - wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie, dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Jednakże na tym możliwości referendarza sądowego w zakresie badania stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych strony się kończą i bez współpracy ze strony osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, ustalenie czy rzeczywiście nie może ona ponieść kosztów związanych ze sprawą, nie jest możliwe. Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, to przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki niewykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strona powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd o zasadności przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co przez stronę zostanie wykazane (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 lipca 2009 roku, sygn. akt I FZ 171/09, Lex Omega nr 552205). W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki uprawniające do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dodatkowych dokumentów i oświadczeń, jednakże, mimo upływu wyznaczonego terminu, nie nadesłała żądanych dokumentów. Jak podkreśla się w orzecznictwie, skoro strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej przez Sąd dokumentacji, do dostarczenia której została zobowiązana na podstawie art. 255 p.p.s.a., powinna liczyć się z tym, że Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2012 roku, sygn. akt II FZ 170/12, Lex Omega nr 1137689). Niedopełnienie, nawet w części, obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 28 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 189/12, Lex Omega nr 1145153 oraz z dnia 16 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 156/12, Lex Omega nr 1136748). W tym stanie rzeczy wobec nieuzupełnienia przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy, brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Mając na uwadze powyższe okoliczności, orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.