IV SA/Wa 2606/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2016 r. sprawy ze skargi E. T. na uchwałę Rady Miejskiej w W. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia odrzucić skargę E. T. (dalej również jako: "skarżąca") w dniu 29 lipca 2015 r. wniosła za pośrednictwem organu skargę na uchwałę Rady Miejskiej w W. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), tj. z powodu powagi rzeczy osądzonej. Organ wskazał, że skarżąca już raz zaskarżyła przedmiotowy plan, wzywając uprzednio Radę Miejską w W. do usunięcia naruszenia prawa. Ze względu na przekroczenie terminu do wniesienia skargi, skarga E. T. została odrzucona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 14 stycznia 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 2079/14. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, aczkolwiek nie z powodu powagi rzeczy osądzonej. Należy bowiem podkreślić, że poprzednia skarga skarżącej na tę samą uchwałę została odrzucona (postanowienie WSA w Warszawie z dnia 14 stycznia 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 2079/14), z powodu niezachowania terminu do wniesienia skargi. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 4 ustawy – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. W literaturze i orzecznictwie sądów administracyjnych powstałym na tle powyższego przepisu zwrócono uwagę, iż nie można przyjmować, że sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami została już prawomocnie osądzona, jeżeli skarga została odrzucona prawomocnym orzeczeniem sądu administracyjnego, ponieważ orzeczenie takie oznacza jedynie, że sąd sprawy nie rozpoznawał z powodu niedopuszczalności skargi (J. P. Tarno - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 176-177). Wyrażono także pogląd, że powagę rzeczy osądzonej mogą mieć tylko orzeczenia sądowe rozstrzygające co do istoty sprawę w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a więc tylko wyroki. Tylko wyrok bowiem zawiera ocenę zgodności z prawem zaskarżonego aktu lub czynności organu administracji publicznej. Żadne prawomocne postanowienie sadu nie ma powagi rzeczy osądzonej. Dotyczy to również postanowień kończących postępowanie sądowe tj. postanowień odrzucających skargę i umarzających postępowanie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt II GZ 28/11). W rozpatrywanej sprawie skarga podlega natomiast odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. z powodu niedopuszczalności. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U z 2013 r. poz. 594 z późn. zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie należy wskazać, że skarżąca – na podstawie powołanego wyżej przepisu – pismem z dnia 14 lipca 2014 r. wezwała Radę Miejską w W. do usunięcia naruszenia prawa w związku z uchwałą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. W dniu 26 września 2014 r. wniosła skargę na przedmiotowa uchwałę do sądu administracyjnego, który powołanym wyżej postanowieniem z dnia 14 stycznia 2015 r. odrzucił ją , jako spóźnioną. Następnie skarżąca pismem z dnia 5 czerwca 2015 r. ponownie wezwała Radę Miejską w W. do usunięcia naruszenia prawa w związku z uchwałą z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...]. W dniu 29 lipca 2015 r. złożył skargę na przedmiotową uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Należy zwrócić uwagę, że instytucja wezwania, o której mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest surogatem środków odwoławczych. Nie można instytucji wezwania, o której mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym traktować, jak czynności nie wywołującej żadnych skutków prawnych, mogącej być powtarzaną wielokrotnie bez ograniczeń. Przyjęcie takiego poglądu pozbawiałoby to działanie znaczenia prawnego, byłoby zaprzeczeniem jego istoty i powodowałoby destabilizację obrotu prawnego, zamiast poprawić bezpieczeństwo tego obrotu. Nie ulega wątpliwości, że ilekroć ustawodawca mówi w przepisach prawnych o środkach odwoławczych ma na myśli prawo określonego podmiotu do jednokrotnego wniesienia danego środka (np. odwołania, zażalenia) od danego aktu administracyjnego (np. decyzji, postanowienia). Środek odwoławczy jest to realizacja prawa podmiotowego strony do kwestionowania określonego aktu, ale tylko raz w określonej fazie postępowania. Skoro wezwanie do usunięcia naruszenia, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest surogatem środka odwoławczego, to nie ma podstaw by je traktować inaczej, niż określają to przepisy w stosunku do klasycznych środków odwoławczych w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym. Przyjęcie poglądu, że ten sam podmiot może wielokrotnie składać to samo wezwanie do tego samego organu, w tej samej sprawie, dotyczącej tej samej uchwały, byłoby sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości wszystkich podmiotów wobec prawa, wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, jak i z przepisem art. 78 Konstytucji. Strony, którym przysługują tradycyjne środki odwoławcze (odwołania, zażalenia), nie mogą być w gorszej sytuacji prawnej, niż podmioty, którym z uwagi na specyfikę postępowania przysługuje środek prawny w postaci, o której mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Prowadzi to do wniosku, że wezwanie jest czynnością prawną, przysługującą danemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały - jednokrotnie, następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu przepisu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (por. postanowienie Składu Siedmiu Sędziów NSA z 24 czerwca 2002 r.). Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa zostało skierowane dwukrotnie. Po raz pierwszy-jak już wyżej wskazano - z takim wezwaniem skarżąca wystąpiła pismem z dnia 14 lipca 2014 r. po raz kolejny - 5 czerwca 2015 r. W ocenie Sądu drugie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa tj. wezwanie z 5 czerwca 2015 r. nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Jest to pismo, które nie posiada waloru wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym i nie skutkuje ponownym rozpoczęciem biegu terminu do wniesienia skargi. Z uwagi więc na uprzednie wyczerpanie przez skarżącą prawnej możliwości kwestionowania zaskarżonej uchwały w przewidzianym prawem trybie, ponowne kwestionowanie przez skarżącą tej uchwały, w ocenie Sądu, skutkuje odrzuceniem skargi jako niedopuszczalnej. Z tych względów na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.