IV SA/Wa 2731/12
PostanowienieWSA w Warszawie2014-10-06
Skład orzekający: Wanda Zielińska – Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła pełnej dokumentacji swojej obecnej sytuacji majątkowej, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy może zostać uwzględniony jedynie w przypadku wykazania przez stronę istotnej zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych, które uzasadniały wydanie postanowienia o odmiennej treści. Skoro strona skarżąca nie wykonała zarządzenia sądu wzywającego do przedstawienia pełnego zestawienia dochodów i wydatków, uniemożliwiając tym samym ocenę jej obecnej sytuacji majątkowej w stosunku do poprzedniego orzeczenia, wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie.Stan faktyczny
A. S. złożył kolejny wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej konkursu na stanowisko dyrektora. Sąd wezwał skarżącego do przedstawienia szczegółowych informacji o jego aktualnej sytuacji majątkowej, w tym dochodach, wydatkach i źródłach utrzymania. Skarżący przedstawił jedynie ogólne dane dotyczące rocznych dochodów i odmówił szczegółowego przedstawienia miesięcznych wydatków, wskazując na mieszkanie w piwnicy bez ponoszenia z tego tytułu wydatków.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek A. S. o zmianę postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2013 r. o odmowie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Zielińska – Baran po rozpoznaniu w dniu 6 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o zmianę postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2013 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi A. S. na pismo Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] stycznia 2002 r. znak [...] w przedmiocie konkursu na stanowisko dyrektora postanawia: oddalić wniosek
W piśmie dnia 19 sierpnia 2014 r. A. S. złożył kolejny wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi w sprawie ze skargi A. S. na pismo Szefa Służby Cywilnej z dnia [...] stycznia 2002 r. znak [...] w przedmiocie konkursu na stanowisko dyrektora.
W wykonaniu zarządzenia Sędziego z dnia 27 sierpnia 2014 r. Sąd w piśmie z dnia 29 sierpnia 2014 r. wezwał skarżącego do nadesłania w terminie 14 dni m.in. wskazania aktualnych źródeł utrzymania, w szczególności do wyjaśnienia, z czego skarżący pokrywa bieżące wydatki utrzymania koniecznego skoro od dnia 4 sierpnia 2014 r. jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku; w związku z oświadczeniem, że jest osobą "trwale, strukturalnie bezrobotną" do złożenia oświadczenia, czy w celu pokrycia kosztów utrzymania koniecznego korzysta on z pomocy instytucji finansowych, ewentualnie osób trzecich. Jeśli tak, to do nadesłania dokumenty (np. potwierdzenie wpłaty środków pieniężnych, umowy pożyczki) potwierdzające tę okoliczność; oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym skarżącego ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości; oświadczenia, gdzie skarżący mieszka i czy z tego tytułu ponosi wydatki.
Powyższe wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 12 września 2014 r.
W piśmie z dnia 18 września 2014 r. skarżący wskazał, że jego ostanie roczne dochody kształtują się na poziomie 12 000 zł rocznie, czyli 1000 zł miesięcznie i z tego żyje. Nie korzysta z pomocy instytucji i osób trzecich. Zaznaczył, że więcej nie ma zamiaru przedstawiać zestawienia miesięcznych wydatków, ponieważ nie zajmuje się statystyką. Wskazał, że mieszka w piwnicy o powierzchni ok. 70 m2 i nie ponosi w tego tytułu żadnych wydatków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że wniosek A. S. o przyznanie prawa pomocy został potraktowany jako kolejny wniosek o zmianę postanowienia z dnia 12 kwietnia 2013 r., którym odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i przyznania adwokata.
Stosownie do treści art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. dalej zwaną Ppsa), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wobec tego postanowienia niekończące postępowania w sprawie, zatem także postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, mogą być uchylane lub zmieniane jedynie w razie zmiany okoliczności sprawy. Należy przez to rozumieć zmianę okoliczności faktycznych jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. W postanowieniu z dnia 31 maja 2005 r. sygn. akt II OZ 408/05 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony ponownie, jeśli nastąpiła zmiana okoliczności, która stanowiła podstawę orzeczenia o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy. Jedynie w takiej sytuacji dopuszczalne byłoby wydanie orzeczenia o odmiennej niż wcześniejsza treści, poprzez zastosowanie powołanego art. 165 Ppsa.
W tym miejscu należy znaczyć, że Sąd rozpoznawał już wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy i postanowieniem z dnia 6 marca 2014 r., odmówił zmiany postanowienia z dnia 12 kwietnia 2013 r. W postanowieniu tym Sąd podkreślił, że warunkiem pozytywnego rozpatrzenia wniosku o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że w taki sposób zmieniła się jej sytuacja majątkowa i możliwości płatnicze, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2014 r. sygn. I OZ 285/14 oddalił zażalenie od tego postanowienia, wskazując, że w sprawie nie doszło do zmiany okoliczności.
Z obu postanowień wynika, że warunkiem uwzględnienia wniosku o zmianę postanowienia jest wykazanie przez stronę, że zmieniła się jego sytuacja majątkowa. Zatem to na stronie ciąży obowiązek wykazania nowych okoliczności istotnych dla rozpoznania wniosku.
Z powyższej przyczyny A. S. został wezwany w piśmie z dnia 29 sierpnia 2014 r. do wykazania jego sytuacji majątkowej.
W odpowiedzi wskazał, że jego ostanie roczne dochody kształtują się na poziomie 12 000 zł rocznie, czyli 1000 zł miesięcznie i z tego żyje. Nie korzysta z pomocy instytucji i osób trzecich. Zaznaczył, że więcej nie ma zamiaru przedstawiać zestawienia miesięcznych wydatków, ponieważ nie zajmuje się statystyką. Wskazał, że mieszka w piwnicy o powierzchni ok. 70 m2 i nie ponosi w tego tytułu żadnych wydatków. Dodatkowo w niewybredny sposób wyraził się o administracji rządowej, prokuraturach i sądach.
Stwierdzić zatem należy, że skoro skarżący nie ma zamiaru w sposób pełny udokumentować swojej obecnej sytuacji majątkowej i nie wykonał zarządzenia Sądu wyzywającego go do przedstawienia zestawienia dochodów i wydatków , Sąd nie jest w stanie ocenić, w jaki sposób zmieniła się sytuacja skarżącego w stosunku do kwietnia 2013 r., kiedy to odmówiono przyznania prawa pomocy.
Na marginesie jedynie należy zaznaczyć, że Sąd oczekuje od skarżącego konkretnych informacji o jego stanie majątkowym tylko i wyłącznie w celu oceny jego możliwości finansowych. Natomiast kwestie związane z poglądami skarżącego na temat administracji rządowej, sądów i prokuratur pozostają poza sferą zainteresowania Sądu.
W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że wniosek o zmianę postanowienia z dnia 12 kwietnia 2013 r. nie zasługuje na uwzględnienie.
Dlatego na podstawie art. 165 Ppsa należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło