IV SA/Wa 3211/16
WyrokWSA w Warszawie2017-03-14
Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Wanda Zielińska – Baran, Kaja Angerman
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wydać uwierzytelnione kopie akt sprawy stronie, jeśli strona nie wykazała ważnego interesu uzasadniającego takie żądanie?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku wydania uwierzytelnionych kopii akt sprawy stronie, jeśli strona nie wykazała istnienia ważnego interesu, który uzasadniałby takie żądanie. Prawo do przeglądania akt i sporządzania odpisów przysługuje stronie, jednak wydanie uwierzytelnionych kopii wymaga wykazania szczególnego interesu, który nie jest spełniony przez samą chęć posiadania dokumentów lub ich weryfikacji.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Wójta Gminy o wydanie uwierzytelnionych kopii akt sprawy dotyczącej decyzji o warunkach zabudowy dla sąsiada. Wójt odmówił, uznając, że skarżący nie wykazał ważnego interesu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało postanowienie Wójta w mocy. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając m.in. brak możliwości zapoznania się z aktami.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 marca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wanda Zielińska – Baran Sędzia WSA Kaja Angerman po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 marca 2017 roku w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2016 roku numer [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionych kopii z akt sprawy oddala skargę
I. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. nr [...] (dalej "zaskarżonym postanowieniem") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej także "SKO"), po rozpoznaniu zażalenia S. K. (dalej "skarżącego") na postanowienie Wójta Gminy [...] (dalej także "Wójta") z dnia [...] sierpnia 2016 r. Nr [...] o odmowie wydania skarżącemu uwierzytelnionych kopii akt sprawy o zmianę decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczego o funkcji składowej w istniejącej zabudowie zagrodowej na dz. nr ew. [...] i [...], położonych w miejscowości [...] oraz budowie zjazdu indywidualnego na części dz. nr ew. [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...], utrzymało decyzję Wójta z dnia [...] sierpnia 2016 r. w mocy.
II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez SKO zaskarżonego obecnie postanowienia z dnia [...] września 2016 r., przedstawia się w następujący sposób:
1. Podaniem z dnia 17 sierpnia 2016 r. skarżący zwrócił się do Wójta o wydanie uwierzytelnionych kopii "akt sprawy [...]. Dotyczy decyzji o warunkach zabudowy na rzecz Państwa B. i J. P. zam. [...]. Proszę o wszystkie dokumenty."
2. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r., wydanym na podstawie art.74 § 2 k.p.a., Wójt odmówił wydania skarżącemu żądanych uwierzytelnionych kopii akt sprawy, uznając że skarżący nie wykazał, iż posiada ważny interes, uzasadniający otrzymani przedmiotowych kopii.
3. Pismem z dnia 9 września 2016 r. skarżący wniósł do SKO zażalenie na postanowienie Wójta z dnia [...] sierpnia 2016 r.
III. Zaskarżonym obecnie postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. SKO rozpatrzyło zażalenie skarżącego na postanowienie Wójta z dnia [...] sierpnia 2016 r., utrzymując to postanowienie w mocy.
Uzasadniając własne rozstrzygnięcie, SKO wskazało w szczególności, co następuje:
1. Zasady udostępniania akt regulują przepisy art. 73 - 74 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016, 23; dalej Kpa). Zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a. w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. Stosownie do art. 73 § 1a k.p.a. czynności określone w § 1 dokonywane są w lokalu organu administracji w obecności pracownika tego organu. Strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony (§ 2). Stosownie natomiast do postanowień art. 74 § 2 Kpa odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek i odpisów, uwierzytelnienia takich odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
2. W wyroku z dnia 4 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2118/12, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, wskazał że w myśl utrwalonego w judykaturze i piśmiennictwie poglądu ważnym interesem strony, o którym mowa w art. 73 § 2 k.p.a., może być posiadanie uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów z akt administracyjnych tak dla potrzeb prowadzonego postępowania w sprawie, jak i w celu ich wykorzystania w innych postępowaniach prawnych (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 1998 r., I SA/Łd 770/96; wyrok NSA z dnia 2 września 2009 r., II GSK 19/09; Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, pod red. B. Adamiak i J. Borkowskiego, wyd. C.H. Beck, Warszawa 2000, s. 332).
Zwrot "ważny interes strony", o którym mowa w art. 73 § 2 Kpa, odnosi się do tych przypadków, gdy strona nie może sama zapoznać się z aktami sprawy i samodzielnie sporządzić z nich odpowiednich notatek lub kopii. W konsekwencji nie jest wystarczająca sama chęć posiadania uwierzytelnionych odpisów dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy czy też chęć ich weryfikacji z zebranymi przez siebie dowodami. Trzeba mieć na uwadze, że w wyniku wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy powstają nowe dowody, które mogą być wykorzystane poza postępowaniem macierzystym, co z kolei uzasadnia sprawowanie w tym przypadku kontroli przez organy administracji publicznej.
3. Z akt sprawy wynika, iż skarżący był stroną postępowania zakończonego decyzją Wójta z dnia [...] lipca 2015 r.
4. Po otrzymaniu wniosku o wydanie uwierzytelnionych kopii akt sprawy Wójt wezwał skarżącego do uzupełnienia pisma o wykazanie niezbędnego ważnego interesu. W odpowiedzi, udzielonej w piśmie z dnia 25 sierpnia 2016 r. skarżący oświadczył, że sąsiad otrzymał warunki zabudowy budynku gospodarczego i budowy zjazdu, ale nie jest określone położenie budynku. Sąsiad rozpoczął budowę trwałego ogrodzenia bez zachowania minimalnej odległości od drogi i granicy z jego działką bez jego zgody. Wskazał też, że nie wie kto odpowiada za prowadzenie tej sprawy, a dokumentacja jest nieczytelna.
5. Należy podzielić stanowisko Wójta co do niewykazania przez skarżącego wymaganego przepisem ważnego interesu, uzasadniającego pozytywne rozpatrzenie zgłoszonego żądania. Nie dowodzi istnienia takiego interesu wywodzenie, iż przy budowie ogrodzenia inwestor nie zachował odległości od drogi i granicy działki, podobnie jak i twierdzenie, że akta sprawy są nieczytelne. Stwierdzić natomiast należy, że skarżący ma nieskrępowaną możliwość samodzielnego zapoznania się z aktami sprawy. W toku postępowania o ustalenie warunków zabudowy skarżący został poinformowany w trybie uregulowanym w art.10 k.p.a. (stosowane zawiadomienie doręczono stronie w dniu 6 lipca 2015 r.) o prawie do zapoznania się z aktami sprawy. Tym samym skarżący miał sposobność sporządzenia we własnym zakresie odpisów, notatek lub kopii całości akt.
6. W świetle stwierdzonych powyżej okoliczności brak jest przesłanek do uwzględnienia wniosku skarżącego.
IV. Pismem z dnia 9 listopada 2016 r. skarżący wniósł do tut. Sądu skargę na postanowienie SKO z dnia [...] września 2016 r., zwracając uwagę na następujące okoliczności: (-) brak informacji o terminie rozpoznania sprawy przez SKO, (-) brak możliwości zapoznania się z aktami postępowania organu I instancji, przekazanymi SKO, (-) brak możliwości oceny wiarygodności w/w akt w odniesieniu do stanu faktycznego i prawnego.
V. W odpowiedzi na skargę, wniesionej pismem z dnia 8 grudnia 2016 r. SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
VI. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.
Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie do art.135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Stosownie do art.119 pkt 1 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest m.in. postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Stosownie do art.120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] nie narusza przepisów prawa w sposób upoważniający Sąd do jego wyeliminowania z obrotu prawnego.
Uwzględnienie przez wojewódzki sąd administracyjny skargi na orzeczenie organu administracji jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia w toku kontroli tego orzeczenia naruszeń prawa wymienionych w art.145 § 1 p.p.s.a.
W świetle przywołanego przepisu sąd administracyjny:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Naruszeń, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania w niniejszej sprawie środków o których mowa powyżej, Sąd nie stwierdził.
VII. Kontrola legalności zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...] z dnia [...] września 2016 r. prowadzi do następujących wniosków:
1. Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, prowadzonego na podstawie art.73 § 2 k.p.a., było rozstrzygnięcie czy spełniony został przewidziany w tym przepisie warunek (tj. posiadanie przez zainteresowaną stronę ważnego interesu), upoważniający organy do wydania skarżącemu uwierzytelnionych akt sprawy, wskazanych w jego podaniu z dnia 17 sierpnia 2016 r. Trafnie uznały organy obu instancji, że wniosek skarżącego należy rozpatrzeć odmownie, na podstawie art.74 § 2 k.p.a., albowiem niezbędnego interesu skarżący nie wykazał. Zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
2. Swój wniosek z dnia 17 sierpnia 2016 r. o wydanie kopii akt sprawy skarżący złożył w toku postępowania, wywołanego wnioskiem J. P. z dnia 2 maja 2016 r. o zmianę ostatecznej decyzji administracyjnej Wójta z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...], ustalającej na rzecz inwestora warunki zabudowy dla inwestycji budowlanej. Wniosek skarżącego z dnia 17 sierpnia 2016 r. należy zatem traktować jako wniosek o wydanie uwierzytelnionych kopii postępowania o zmianę decyzji z dnia [...] lipca 2015 r., obejmujący automatycznie (z racji oczywistego powiązania dwóch formalnie odrębnych postępowań, tj. postępowania zakończonego w/w decyzją Wójta oraz postępowania w przedmiocie zmiany tej decyzji) wydanie stosownych kopii akt postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Słusznie stwierdziły oba orzekające w sprawie organy, że skarżący posiadał i nadal posiada prawo do osobistego zapoznania się z aktami sprawy w siedzibie organu, na zasadach określonych w 73 § 1 k.p.a., co stanowi o poszanowaniu jego uprawnień jako strony w obu branych pod uwagę postępowaniach administracyjnych. Trafnie zatem organy stanęły na gruncie rygorystycznej wykładni pojęcia "ważny interes strony", użytego przez ustawodawcę w art.73 § 2 k.p.a., prawidłowo w konsekwencji uznając, iż interes taki w sprawie nie występuje.
3. Zarzuty skargi zdają się koncentrować nie wokół wykazania merytorycznej wadliwości orzeczeń odmawiających wydania żądanych kopii, a wokół ewentualnych, lakonicznie opisanych uchybień procedujących w tym zakresie organów. Okoliczności te nie stanowią jednakże o wadliwości kwestionowanych w skardze orzeczeń Wójta i SKO.
Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji a podstawie art.151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło