IV SA/Wa 374/22
WyrokWSA w Warszawie2022-04-22
Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, nakazując uzupełnienie Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia w zakresie wariantowania inwestycji oraz oceny oddziaływania skumulowanego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo dostrzegło potrzebę wyjaśnienia kwestii skumulowanego oddziaływania planowanej inwestycji z innymi przedsięwzięciami w sąsiedztwie, co mogło stanowić podstawę do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. Jednakże, SKO niezasadnie nakazało uzupełnienie Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia w zakresie wariantowania inwestycji, gdyż przedstawienie wariantów jest prawem, a nie obowiązkiem inwestora. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję SKO w części dotyczącej obowiązku wariantowania, uznając, że SKO wydało decyzję kasatoryjną z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która uchyliła decyzję Burmistrza o odstąpieniu od wymogu przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej budowy hal produkcyjno-magazynowych. SKO uznało, że Burmistrz nieprawidłowo ocenił kwestię skumulowanego oddziaływania z innymi inwestycjami oraz niezasadnie odstąpił od wymogu przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. SKO przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia Burmistrzowi, nakazując uzupełnienie Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia (KIP) w zakresie wariantowania inwestycji i oceny oddziaływania skumulowanego. Skarżący zarzucili SKO naruszenie przepisów k.p.a. i błędną wykładnię przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w części dotyczącej nakazu uzupełnienia Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia w zakresie wariantowania inwestycji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania SKO, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2022 r. sprzeciwu A. G. i A. K. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2022 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz A. G. i A. K. solidarnie kwotę 614 (sześćset czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z dnia [...] stycznia 2022 r., nr [...] (dalej "(zaskarżoną) decyzją kasatoryjną" albo "decyzją odwoławczą") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej "SKO" albo "Organ"), po rozpatrzeniu odwołania A. Ł. od decyzji Burmistrza Miasta [...] (dalej "Burmistrza") nr [...] z dnia [...] września 2021 r., znak: [...], orzekającej o:
(I) odstąpieniu od wymogu przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn. "Budowa hal produkcyjno-magazynowych wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną i drogową";
(II) istnieniu konieczności określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków lub wymagań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r. poz. 247, dalej: "ustawa" lub "u.u.i.ś.") tj.:
1) ograniczyć do niezbędnego minimum powierzchnie terenów przeobrażonych na każdym etapie prac,
2) zaplecze budowy (park maszyn, miejsce składowania materiałów budowlanych) zlokalizować optymalnie na terenie przekształconym antropogenicznie, na podłożu uszczelnionym materiałami izolacyjnymi tj. zabezpieczonym przed niekontrolowanym wyciekiem smarów i substancji ropopochodnych
- na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło decyzję Burmistrza i przekazało temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.
II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez SKO zaskarżonej obecnie decyzji odwoławczej, przedstawia się następująco:
1. Wnioskiem z 9 marca 2021 r. A. G. i A.K. (dalej Skarżący", "Inwestorzy") zwrócili się do Burmistrza o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, polegającego na budowie hal produkcyjno - magazynowych wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną i drogową w [...], przy ul. [...] I, na działkach o nr ew. [...], [...] i [...].
2. Pismem z 14 maja 2021 r. organ I instancji wezwał Inwestorów do uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia, złożonej wraz z wnioskiem. Odpowiedzi wnioskodawcy udzieli w piśmie z 19 maja 2021 r.
3. Obwieszczeniem z 8 czerwca 2021 r. organ I instancji zawiadomił o prowadzonym postępowaniu oraz możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy.
4. Pismami z 15 czerwca 2021 r. organ I instancji wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], Polskiego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w [...] o zajęcie stanowiska co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przez inwestycję objętą wnioskiem. W dniu 9 lipca 2021 r. do akt sprawy wpłynęła Opinia Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w [...] z 7 lipca 2021 r., którą nie stwierdzono potrzeby oceny oddziaływania na środowisko przez inwestycję objętą wnioskiem. W dniu 26 lipca 2021 r. wpłynęła Opinia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z 23 lipca 2021 r., którą stwierdzono, iż nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz określono wymagania, które należy nałożyć na inwestora w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Obwieszczeniem z dnia 29 lipca 2021 r. organ I instancji zawiadomił o wystąpieniu o opinie organów uzgadniających.
5. Pismem z 26 sierpnia 2021 r. organ I instancji powiadomił o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy.
6. Decyzją Nr [...] z [...] września 2021 r., znak [...], Burmistrz Miasta [...]: (I.) Odstąpił od wymogu przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn. "Budowa hal produkcyjno-magazynowych wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną i drogową"; (II.) Istnieje konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków lub wymagań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c u.u.i.ś., tj.: 1) ograniczyć do niezbędnego minimum powierzchnie terenów przeobrażonych na każdym etapie prac, 2) zaplecze budowy (park maszyn, miejsce składowania materiałów budowlanych) zlokalizować optymalnie na terenie przekształconym antropogenicznie, na podłożu uszczelnionym materiałami izolacyjnymi tj. zabezpieczonym przed niekontrolowanym wyciekiem smarów i substancji ropopochodnych.
7. Odwołanie od ww. decyzji złożyła A. Ł.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: naruszenie art. 6, 7, 77, 80 i 107 § 3 ustawy kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 z późn. zm., dalej "k.p.a.") poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego, niedokonanie ustaleń niezbędnych do rozpoznania sprawy, w tym nierozważenie z urzędu wszelkich okoliczności sprawy. Organ l instancji winien dokonać wnikliwej analizy poszczególnych elementów przedsięwzięć istniejących i planowanych, w szczególności w zakresie hałasu, który jest bardzo uciążliwy dla okolicznych mieszkańców. Nadto należało dokonać analizy kumulacji oddziaływań fabryki [...]. [...], [...] przy ul. [...]I w [...] z planowanym przedsięwzięciem wnioskodawców. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji lakonicznie przepisał z karty informacyjnej przedsięwzięcia (KIP), że nie występują powiązania technologiczne planowanej inwestycji z innymi przedsięwzięciami zlokalizowanymi wdanym rejonie, poza korzystaniem ze wspólnych sieci. Stwierdzenie przez wnioskodawców, iż ich inwestycja jest planowana przez osoby fizyczne, a nie podmiot jakim jest [...], nie zwalnia ze zbadania skumulowanego oddziaływania z innymi przedsięwzięciami oddziałującymi na środowisko.
8. Pismem z 18 listopada 2021 r. Kolegium wystąpiło do Burmistrza Miasta [...] o uzupełnienie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy poprzez między innymi wskazanie innych przedsięwzięć, znajdujących się na terenie miasta [...], dla których wydano decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach. W dniu 25 listopada 2021 r. do akt sprawy wpłynęło pismo wnioskodawców, w treści którego ustosunkowali się do oddziaływania skumulowanego inwestycji. W dniu 17 grudnia 2021 r. do akt sprawy wpłynęło pismo Burmistrza Miasta [...] z uzupełniającym materiałem dowodowym.
III. Jak już wskazano, zaskarżoną obecnie decyzją kasatoryjną SKO uchyliło decyzję Burmistrza Miasta [...] z [...] września 2021 r. i przekazało temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu w/w rozstrzygnięcia kasatoryjnego wskazano w szczególności, co następuje:
1. Planowana inwestycja, objęta niniejszym postępowaniem, polega na budowie hal produkcyjno-magazynowych wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną i drogową w [...], przy ul. [...], na działkach o nr ew. [...], [...] i [...]. Działki, na których ma zostać zrealizowana ww. inwestycja, zlokalizowane są w terenie zagospodarowanym jako teren przemysłowo-usługowy, w bezpośrednim sąsiedztwie istniejącej zabudowy produkcyjnej, usługowej oraz magazynowej. Najbliższa zabudowa mieszkaniowa, w stosunku do terenu objętego inwestycją, znajduje się w odległości 150 m od granicy zakładu w kierunku północnym oraz południowo-zachodnim.
2. SKO podniosło, że według § 3 ust. 1 pkt 54 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839; zwane dalej rozporządzeniem), planowane przedsięwzięcie zaliczane jest do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż: a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy, b) 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a. (a nie jak błędnie w treści decyzji wskazał organ I instancji - § 3 ust. 1 pkt 81 rozporządzenia).
3. Wraz z wnioskiem inicjującym przedmiotowe postępowanie wnioskodawcy przedłożyli Kartę Informacyjną Przedsięwzięcia, sporządzoną 3 marca 2021 r. Kolegium zauważyło, iż informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 62a ustawy, a które winny być zawarte w karcie informacyjnej, muszą umożliwiać dokonanie oceny, co do prawidłowości rozstrzygnięcia w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Wobec tego decyzja, odstępująca od konieczności przeprowadzenia oceny, winna między innymi uwzględniać w szczególności powiązania z innymi przedsięwzięciami, w tym kumulowanie się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem (art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy). Przy czym już w tym miejscu należy kategorycznie podkreślić, iż tych przedsięwzięć nie można rozumieć tak, jak podnoszą wnioskodawcy oraz organ I instancji - jako wyłącznie przedsięwzięć, które są powiązane w sposób technologicznych z planowaną inwestycją. Tego rodzaju rozumienie cytowanych przepisów zupełnie wypaczałoby ich treść. Planowane przedsięwzięcie nie powstaje w próżni, w niektórych stanach faktycznych mamy do czynienia z sytuacjami, gdy wokół planowanej inwestycji zlokalizowane są inne instalacje generujące oddziaływania na środowisko w postaci emisji czy to hałasu (oddziaływanie na klimat akustyczny), czy to emisji różnorakich substancji do środowiska (oddziaływanie na powietrze). I to właśnie z tego rodzaju przedsięwzięciami należy dokonać oceny skumulowanego oddziaływania w zakresie szeroko rozumianego oddziaływania na środowisko. Gdyby bowiem przyjąć argumentację podnoszoną przez wnioskodawców za trafną, to w zakresie skumulowanego oddziaływania ocenie podlegałyby tylko przedsięwzięcia polegające na rozbudowie czy modernizacji już istniejącej instalacji. W sytuacjach zaś, gdy np. obok istniejącej instalacji oddziałującej na środowisko planowana byłaby kolejna tego typu inwestycja, która nie stanowiłaby jednocześnie rozbudowy już tej istniejącej, to organ administracji publicznej musiałby dokonać oceny oddziaływania tylko nowej inwestycji, bez uwzględnienia już istniejącej w sąsiedztwie. Istotą oceny skumulowanego oddziaływania jest natomiast konieczność wykazania, czy w sytuacji, gdy na danym terenie istnieją już przedsięwzięcia oddziałujące na środowisko, nowa inwestycja nie spowoduje - poprzez generowane emisje - przekroczenia w środowisku poziomów emisji, czy to na przykład hałasu, czy to określonych substancji. Dla tego rodzaju oceny należy zatem zbadać emisję już istniejącą w otoczeniu i w oparciu o stwierdzone poziomy przeanalizować emisję z planowanej instalacji. Zatem bez znaczenia dla rozpoznania sprawy pozostaje argumentacja wnioskodawców, iż planowane przez nich przedsięwzięcie nie jest częścią już funkcjonującego w bliski sąsiedztwie zakładu [...]. Tego rodzaju rozumowanie zaprezentował też autor KIP (str. 42 karty) zupełnie nietrafnie wskazując na brak powiązania technologicznego z innymi przedsięwzięciami.
4. Zdaniem SKO, Burmistrz nie dostrzegł w ogóle zagadnienia związanego ze skumulowanym oddziaływaniem. Kwestię tę co prawda poruszono daleko lakonicznie w pkt 11 Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia - str. 42 - jednak nie sposób uznać, aby zapisy tam zamieszczone pozwoliły ustalić ten jakże istotny aspekt możliwego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Zdaniem Kolegium, informacje zawarte w pkt 11 Karty wymagały przeprowadzenia przez organ I instancji dalszego postępowania wyjaśniającego, chociażby z racji posiadania w tym zakresie przez organ I instancji wiedzy z urzędu, wskazującej na funkcjonowanie w sąsiedztwie planowanej inwestycji innych przedsięwzięć, które oddziałują na środowisko, a dla których wydano decyzje określające środowiskowe uwarunkowania. W karcie wskazano bowiem, iż obiektami wprowadzającymi do środowiska emisje, mogącymi się kumulować z planowanym przedsięwzięciem, są między innymi sąsiednie zakłady meblarskie i inne obiekty produkcyjne i usługowe usytuowano zasadniczo od strony wschodniej i południowej zakładu. Autor karty wskazał dalej, iż żadne z istniejących przedsięwzięć nie jest technologicznie powiązane z planowanym zamierzeniem inwestycyjnym i nie dokonał nawet najmniejszej analizy w zakresie możliwego oddziaływania skumulowanego. Takie też stanowisko, w toku prowadzonego postępowania, prezentowali wnioskodawcy w treści pism z dnia 19 maja 2021 r., 3 listopada 2021 r., czy 23 listopada 2021 r., składanych do akt sprawy, akcentując odrębność procesów prowadzonych w zakładzie [...] i planowanej inwestycji. Oddziaływanie skumulowane należy rozpatrywać w kontekście możliwości kumulowania się emisji do środowiska powstałej w wyniku realizacji planowanego przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami, dla których wydano decyzje środowiskowe, a znajdują się w takiej odległości, która może wskazywać na możliwość wystąpienia kumulacji.
Burmistrz Miasta [...], w odpowiedzi na wezwanie Kolegium, przedłożył do akt sprawy decyzje środowiskowe wydane dla zakładu meblarskiego [...], zlokalizowanego w odległości ok. 40 metrów od planowanej inwestycji oraz decyzje środowiskowe dla zakładu produkcji gotowej karmy dla zwierząt wraz ze stacją paliw "[...]", zlokalizowanego ok. 150 metrów od planowanej inwestycji. Niewątpliwie te dwa zakłady są instalacjami generującymi emisję do środowiska, stąd też planowane przedsięwzięcie winno zostać ocenione w zakresie możliwego oddziaływania skumulowanego z oddziaływaniem ww. instalacji. Nadto z materiału dowodowego zgromadzonego aktach sprawy (patrz pismo wnioskodawców z dnia 19 maja 2021 r.) wynika, iż w niedalekim sąsiedztwie planowanej inwestycji znajduje się również między innymi fabryka mebli [...], skup złomu, zakład produkcji maszyn rolniczych [...] i w sytuacji, gdyby dla którejś z ww. inwestycji wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, to również inwestycja ta podlegałaby ocenie w zakresie oddziaływania skumulowanego (co organ I instancji obowiązany będzie wyjaśnić przy ponownym rozpoznawaniu sprawy).
Tego rodzaju wiedzę posiadał organ I instancji prowadzący przedmiotowe postępowanie administracyjne, a mimo wszystko zaakceptował stanowisko zaprezentowane przez wnioskodawców w toku prowadzonego postępowania, jak również w sposób bezkrytyczny przyjął treść karty informacyjnej przedsięwzięcia.
5. Z treści przedłożonej do akt sprawy KIP wynika, iż planowana inwestycja polega na wybudowaniu hali produkcyjno-magazynowej z częścią socjalną, dwóch hal produkcyjno- magazynowych, stacji trafo, murów oporowych, dróg, placów, miejsc postojowych. W halach na regałach i paletach magazynowane mają być produkty przemysłu meblarskiego w zestawach do samodzielnego montażu w pudłach kartonowych. W ramach działalności produkcyjnej przewiduje się operacje zestawiania kompletów wysyłkowych, przepakowywanie oraz etykietowanie. Ciepło do obiektu doprowadzane będzie z nagrzewnic i kotłowni gazowych zasilanych gazem ziemnym. Jak wynika to z karty (str. 11), towary dostarczane będą samochodami ciężarowymi i dostawczymi, rozładowywane z wykorzystaniem wózków widłowych elektrycznych. Dalej towary transportowane będą do miejsc magazynowania. Z miejsc magazynowania transportowane będą do ekspedycji, załadowywane na samochody ciężarowe i dostawcze i ekspediowane do klientów zewnętrznych. Z informacji przedstawionych w karcie wynika również, iż planowana inwestycja będzie źródłem emisji do środowiska między innymi takich substancji, jak dwutlenek azotu, tlenek węgla, dwutlenek siarki, pyły PM 2,5, PM 10, węglowodory alifatyczne. Emisja w powyższym zakresie będzie pochodziła zarówno ze spalania paliw grzewczych, jak i z transportu. Dodatkowo przedsięwzięcie będzie źródłem emisji hałasu do środowiska - z wentylatorów, hal produkcyjnych, poruszających się pojazdów. Do powyższych emisji będzie dochodziło zarówno w fazie budowy, eksploatacji przedsięwzięcia, jak i ewentualnej jego likwidacji.
W kontekście powyższych ustaleń, w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], nie sposób uznać, tak jak uczynił to Burmistrza Miasta [...], aby na obecnym etapie postępowania możliwym było stwierdzenie, iż w wyniku funkcjonowania planowanej inwestycji nie zostaną przekroczone wartości dopuszczalne dla emitowanych zanieczyszczeń, jak i hałasu. Samo założenie przez inwestora i organ o braku przekroczenia norm w zakresie oddziaływania na środowisko przez planowaną inwestycję nie wyklucza z góry ich przekroczenia po skumulowaniu oddziaływania z wymienionymi powyżej przedsięwzięciami, jak też z ewentualnymi innymi, istniejącymi w sąsiedztwie. Innymi słowy pomimo, że każda z inwestycji, badana osobno może nie wykazywać przekroczenia norm, to nie można automatycznie wykluczyć, że ich równoległe oddziaływanie, może do takiego przekroczenia norm doprowadzić. Nie było więc wystarczającym, aby w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia odnieść się wyłącznie do tego, czy na działce inwestycyjnej istnieją przedsięwzięcia, które powodowałyby skumulowane oddziaływanie i czy istnieje powiązanie technologiczne z innymi instalacjami. Niedostrzeżenie przez Burmistrza Miasta [...] wskazanej powyżej kwestii ewentualnej kumulacji oddziaływań, o której mowa w art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy świadczy o naruszeniu przez organ I instancji art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
6. Kolegium wskazało też, że co prawda żaden przepis prawa nie ustala, jaki powinien być stopień szczegółowości wskazanych wyżej informacji w karcie, jednak muszą one być na tyle szczegółowe, aby na ich podstawie organ prowadzący postępowanie był w stanie ocenić, czy konieczne jest sporządzenie raportu oddziaływania, czy też realizacja inwestycji może nastąpić bez sporządzenia raportu. Mając powyższe na uwadze, załączoną do przedmiotowego wniosku Kartę Informacyjną Przedsięwzięcia SKO uznało za dokument nader ogólny i zasadniczo niewiele mówiący o zamierzonej inwestycji nie tylko w zakresie oddziaływania skumulowanego, ale również między innymi w zakresie możliwego wariantowania inwestycji. Na str. 12 karty inwestor podał, iż poza proponowanym wariantem inwestorskim nie przewiduje innych wariantów przedsięwzięcia niż scharakteryzowany w KIP. Wnioskodawcy planują rozwiązania możliwie najkorzystniejsze dla tego rodzaju przedsięwzięcia. Generalnie analiza wariantów dotyczy zdecydowanie uciążliwszych dla środowiska obiektów, gdy mamy wiele równorzędnie dobrych rozwiązań i ze względu na ochronę środowiska można zdecydować o ostatecznym wyborze lub wykluczeniu wariantu. Wariant proponowany jest w pełni racjonalny z technicznego punktu widzenia.
Co prawda karta informacyjna nie musi spełniać tych samych warunków i wymagań, co raport o oddziaływaniu inwestycji na środowisko, jednakże również i ten aspekt nie może być pominięty przez autora karty, a następnie przez organy administracji publicznej, rozpoznające przedmiotową sprawę. W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że na podstawie lakonicznego opisu niemożliwe jest dokonanie oceny, czy zasadne jest realizowanie przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany przez inwestora - a w przedmiotowej sprawie dokonanie tego rodzaju oceny jest zupełnie niemożliwe z uwagi na brak jakiejkolwiek charakterystyki wariantu alternatywnego. Jest to o tyle istotne, że kwestia dotyczy oceny oddziaływania określonego przedsięwzięcia na środowisko, które stanowi dobro publiczne, zaś jego ochrona, zgodnie z art. 74 ust. 2 Konstytucji RP jest obowiązkiem władz publicznych. Dlatego też inwestor jest obowiązany przedłożyć takie dane i informacje, w których zostanie rzetelnie przedstawiona analiza ewentualnych wariantów przedsięwzięcia, a nie tylko wariantu, którym z przyczyn oczywistych inwestor jest zainteresowany. Warianty przedsięwzięcia powinny się różnić przede wszystkim pod względem sposobu, w jaki przedsięwzięcie w każdym z tych wariantów będzie oddziaływać na środowisko, ponieważ ich rolą jest wskazanie alternatywnych rozwiązań pozwalających to środowisko chronić w jak najpełniejszym wymiarze. Warianty przedsięwzięcia jednak nie mogą odbiegać od siebie w takim stopniu, który oznaczałby swoistą zmianę tożsamości tego przedsięwzięcia poprzez przekształcenie jego konstytutywnych, fundamentalnych parametrów i prowadziłby w rezultacie do zaproponowania do realizacji kilku różnych przedsięwzięć tego samego rodzaju. Powinny one poprzestać na korekcie parametrów dokonywanych w ramach jednego przedsięwzięcia (por.: wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2015 r., sygn. akt Il OSK 1605/13).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zauważa, iż warianty realizacji przedsięwzięcia stanowią jeden z najważniejszych środków oceny oddziaływania na środowisko. Dlatego też uznało, że w niniejszej sprawie inwestor jest obowiązany przedłożyć taką kartę informacyjną, w której zostanie rzetelnie przedstawiona analiza ewentualnych wariantów, o których mowa w art. 62a ust. 1 pkt 4 ustawy. W tym przypadku organ I instancji, ponownie rozpoznając sprawę, powinien wezwać wnioskodawcę do przedstawienia pełnej analizy wariantowej planowanego przedsięwzięcia. W opisach wariantów powinno znaleźć się jednoznaczne wskazanie sposobu funkcjonowania przedsięwzięcia, które musi znaleźć swoje odzwierciedlenie w parametrach technicznych opisujących przedsięwzięcie w jego całokształcie, a nie tylko wybranych arbitralnie przez inwestora częściach.
7. Mając na uwadze powyższe okoliczności Kolegium stwierdziło, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów art. 7, 77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 62a u.u.i.ś. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji będzie obowiązany do wezwania inwestora do szczegółowego uzupełnienia karty informacyjnej - w zakresie wariantowania planowanej inwestycji; w zakresie oddziaływania skumulowanego i dopiero po jej uzupełnieniu o wskazane elementy, organ pierwszej instancji winien ponownie zastosować procedurę opiniowania, o której mowa w art. 64 ustawy, bowiem nie można wykluczyć, iż w sytuacji posiadania przez organy opiniujące pełnej wiedzy w zakresie przedsięwzięć istniejących w sąsiedztwie oraz ich emisji, stanowiska tych organów co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko inwestycji objętej wnioskiem, byłyby odmienne.
IV. Pismem z dnia 21 lutego 2022 r. Skarżący wnieśli do tut. Sądu sprzeciw od decyzji kasatoryjnej SKO, w którym zarzucili organowi odwoławczemu:
- naruszenie art. 7, 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na wybiórczej, pozbawionej przymiotu wszechstronności analizie treści przedłożonej przez inwestora karty informacyjnej przedsięwzięcia, co skutkowało błędnym ustaleniem faktycznym, jakoby powyższa karta informacyjna nie zawierała informacji, o których mowa w art. 62a ust. 1 pkt 11) u.u.i.ś., a przez to nie pozwała na ocenę kryteriów, określonych w art. 63 ust. 1 pkt. 1 lit b) oraz w art. 63 ust. 1 pkt. 3 lit f) ww. ustawy, w tym przez organy opiniujące, o których mowa w art. 64 ust. 1 ww. ustawy;
- naruszenie art. 7, 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. polegające na wybiórczej, pozbawionej przymiotu wszechstronności analizie materiału dowodowego sprawy, co skutkowało błędnym ustaleniem faktycznym, że w sprawie nie zostały ocenione przez organy opiniujące, o których mowa w art. 64 ust. 1 u.u.i.ś., zagadnienia realizacji planowanego przedsięwzięcia z perspektywy kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1 pkt. 1 lit b) oraz w art. 63 ust. 1 pkt. 3 lit f) ww. ustawy;
- naruszenie art. 7, 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na wybiórczej, pozbawionej przymiotu wszechstronności analizie materiału dowodowego sprawy, co skutkowało zaniechaniem ustalenia faktu, że w sprawie skumulowane oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia z uwzględnieniem kryteriów, o których mowa w art. w art. 63 ust. 1 pkt. 1 lit b) oraz w art. 63 ust. 1 pkt. 3 lit f) u.u.i.ś. nie uzasadniania przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albowiem stwierdzone oddziaływania skumulowane zostaną zasadniczo ograniczone do obszaru przemysłowo-usługowo-magazynowego, a w obszarze najbliższej, pojedynczej zabudowy wrażliwej (mieszkaniowej) nie zostaną przekroczone norm ochrony środowiska, a zwłaszcza w zakresie skumulowanych poziomów hałasu, czy emisji do powietrza;
- błędną wykładnię art. 62a ust. 1 pkt 4) u.u.i.ś. przez przyjęcie, że w karcie informacyjnej przedsięwzięcia inwestor ma obowiązek przedstawienia kilku wariantów przedsięwzięcia, a brak ich przedstawienia stanowi o braku karty informacyjnej przedsięwzięcia, który winien być uzupełniony przez inwestora na wezwanie organu, gdy według prawidłowej wykładni ww. przepisu, w karcie informacyjnej przedsięwzięcia inwestor może przedstawić tylko jeden wariant planowanego przedsięwzięcia, nie ma obowiązku przedstawienia kilku wariantów, przedstawienie kilku wariantów przedsięwzięcia jest inwestora prawem, a w związku z tym brak przedstawienia w karcie informacyjnej przedsięwzięcia kilku jego wariantów nie stanowi o jej braku, który winien być uzupełniony przez inwestora na wezwanie organu;
- błędną wykładnię art. 62a u.u.i.ś. przez przyjęcie, że w karcie informacyjnej przedsięwzięcia inwestor ma obowiązek przedstawienia informacji na temat powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych, zrealizowanych lub planowanych, dla których wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem, gdy według prawidłowej wykładni ww. przepisu, inwestor w KIP przedstawia jedynie dane o przedsięwzięciach realizowanych i zrealizowanych, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem;
- niewłaściwe zastosowanie art. 62a ust. 1 pkt 4) oraz art. 62a ust. 1 pkt 11) u.u.i.ś., skutkujące nie odpowiadającą prawu konkluzją, że przedłożona przez inwestora karta informacyjna przedsięwzięcia zawiera braki w zakresie wskazania więcej niż jednego wariantu przedsięwzięcia oraz w zakresie informacji o powiązaniach przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami, o których mowa w art. 62a ust. 1 pkt. 11) ww. ustawy, gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że KIP takich braków nie zawiera;
- niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 62a ust. 1 pkt 4) u.u.i.ś. poprzez przyjęcie, że brak wskazania przez inwestora w karcie informacyjnej przedsięwzięcia kilku wariantów przedsięwzięcia, stanowi zakres sprawy, mający istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie w rozumieniu art. 138 § 2 k.p.a., a w związku z tym uzasadniający uchylenie decyzji organu I instancji na podstawie ww. przepisu i wezwanie inwestora na etapie ponownego rozpatrzenia sprawy do szczegółowego uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia w zakresie wariantowania planowanej inwestycji, gdy ww. brak nie istnieje, co w ramach subsumpcji nie pozwala na zastosowanie w sprawie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 62a ust. 1 pkt 4) ww. ustawy;
- niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 62a ust. 1 pkt 11) u.u.i.ś. poprzez przyjęcie, że brak wskazania przez inwestora w karcie informacyjnej przedsięwzięcia jego powiązania z innymi przedsięwzięciami, o których mowa w art. 62a ust. 1 pkt. 11 ww. ustawy, stanowi zakres sprawy mający istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie w rozumieniu art. 138 § 2 k.p.a., a w związku z tym uzasadniający uchylenie decyzji organu I instancji na podstawie ww. przepisu i wezwanie inwestora na etapie ponownego rozpatrzenia sprawy do szczegółowego uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia w zakresie skumulowanego oddziaływania, gdy z zebranego w sprawie materiału wynika, że ww. brak nie istnieje, co w ramach subsumpcji nie pozwala na zastosowanie w sprawie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 62a ust. 1 pkt 11) ww. ustawy;
- niewłaściwe zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś. poprzez przyjęcie, że naruszenie przepisów postępowania w zakresie uzasadnienia decyzji organu I instancji, co do kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1 pkt 1 lit b) oraz art. 63 ust. 1 pkt 3 lit f) ww. ustawy, gdy jednocześnie zebrany w sprawie materiał dowodowy, w tym opinie organów, o których mowa w art. 64 ust. 1 ww. ustawy, wskazują, że ww. kryteria zostały uwzględnione przy wydawaniu decyzji organu I instancji, obliguje do uchylenia ww. decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., gdy właściwie obliguje, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1) k.p.a. do orzeczenia o istocie sprawy.
Wobec powyższego Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie od organu na rzecz każdego z wnoszących sprzeciw, zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
V. W myśl art. 1 § 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U z 2019, poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 poz. 329 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.
Stosownie do art.64a p.p.s.a. od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od decyzji".
Do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art.64b § 1 p.p.s.a.).
Sąd rozpoznaje sprzeciw od decyzji na posiedzeniu niejawnym w terminie trzydziestu dni od dnia wpływu sprzeciwu od decyzji (art.64d § 1 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art.64d p.p.s.a.).
Sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 (art.151 a § 1 p.p.s.a.).
Wniesiony w sprawie sprzeciw należało uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja SKO, wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., została wydana z naruszeniem tego przepisu
VI. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji kasatoryjnej SKO prowadzi do następujących wniosków:
1. Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, uregulowanym w art.71 i nast. u.u.i.ś., było określenie w drodze decyzji administracyjnej środowiskowych uwarunkowań realizacji dla przedsięwzięcia, mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 54 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (zabudowa przemysłowa, w tym zabudowa systemami fotowoltaicznymi, lub magazynowa, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż: a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy, b) 1 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a.).
W następstwie rozpoznania odwołania jednej ze stron postępowania od decyzji Burmistrza, stwierdzającej na podstawie art.84 ust.1 – 3 u.u.i.ś. brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, SKO uznało, iż w sprawie zachodzą przesłanki do wydania decyzji kasatoryjnej, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., tj. decyzji uchylającej decyzję organu I instancji i przekazującej temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia w związku z koniecznością ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.
O ile należy się zgodzić z SKO, iż w postępowaniu przed Burmistrzem nie wyjaśniono w sposób wyczerpujący kwestii ewentualnego skumulowania oddziaływania planowanego przedsięwzięcia z oddziaływaniami innych, pobliskich inwestycji (uznać należy zatem, iż problem ten został prawidłowo dostrzeżony przez SKO i mógł on stanowić samodzielną przesłankę do wydania decyzji z art.138 § 2 k.p.a), niemniej niezasadnie SKO stwierdziło również konieczność przeprowadzenia przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w zakresie wariantowania planowanej inwestycji (łącznie z nałożeniem na Skarżących obowiązku stosowanego uzupełnienia KIP). W istotnej części doszło zatem do wadliwego uksztaltowania (niezasadnego rozszerzenia) przez SKO przedmiotu postępowania wyjaśniającego sprawy, które ma zostać ponownie przeprowadzone przez organ I instancji. Wadliwość tę należało wyeliminować w postępowaniu przed Sądem.
2. Stan prawny, regulujący przedmiot niniejszej sprawy, przedstawia się następująco:
2.1. W zakresie zasad stosowania art.138 § 2 k.p.a. oraz relacji pomiędzy art.138 § 2 i 136 k.p.a.
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy (art.138 § 2 k.p.a.).
"Przesłanki określone w art. 138 § 2 k.p.a. nie mogą być rozpatrywane samoistnie, lecz ich treść winna być interpretowana łącznie z przepisem art. 136 k.p.a., określającym granice postępowania wyjaśniającego przed organem odwoławczym, w których mieści się przeprowadzenie dowodu lub kilku dowodów. W sytuacji zatem, gdy przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania na podstawie art. 136 k.p.a. umożliwiłoby prawidłowe załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym, bądź też nie zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, podjęcie decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uznać należy za równoznaczne z naruszeniem tego przepisu" (wyrok NSA z 19.09.2017 r., I OSK 517/17, LEX nr 2424889).
"W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że organ odwoławczy, wydając decyzję na podstawie art. 138 § 2, powinien w jej uzasadnieniu nie tylko przekonująco uzasadnić istnienie przesłanek wymienionych w tym przepisie, lecz także wskazać, z jakich przyczyn nie zastosował przepisu art. 136 (np. wyrok NSA z 3.03.2017 r., II OSK 1657/15, LEX nr 2316818)."
Jak z kolei trafnie wskazano w wyroku NSA z dnia 23 lutego 2021 r., sygn. akt I OSK 194/21 "W sytuacji gdy organ odwoławczy ma możliwość skorzystania z art. 136 § 1 k.p.a., to braki dowodowe nie mogą stanowić podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Powyższa norma uprawnia bowiem organ odwoławczy do przeprowadzenia na żądanie strony lub z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenia przeprowadzenia tego postępowania organowi, który wydał decyzję.".
2.2. W zakresie kognicji sądu administracyjnego, rozpoznającego sprzeciw od decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.:
Jak podkreśla się w piśmiennictwie (por. Bogusław Dauter, Andrzej Kabat, Małgorzata Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II LEX/el. 2021 - komentarz, stan prawny: 1 sierpnia 2021 r.): "W praktyce jednak ustalenie, czy decyzja kasacyjna została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, wymagać będzie także dokonania oceny z uwzględnieniem treści przepisów prawa materialnego, których dotyczy decyzja. W takim jednak przypadku norma prawa materialnego będzie stanowić jedno z kryteriów oceny przesłanek postępowania (art. 138 § 2 k.p.a.), a nie przedmiot rozpoznania sądu administracyjnego. (...) (...) w wyroku z 13.02.2019 r., II OSK 132/19, ONSAiWSA 2020/2, poz. 19, NSA stwierdził, że w świetle art. 138 § 2 k.p.a. konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy mający wpływ na rozstrzygnięcie należy ocenić w kontekście przepisów prawa materialnego, mogących mieć zastosowanie w sprawie. Według wyroku, art. 64e p.p.s.a. należy rozumieć w ten sposób, że sąd administracyjny, rozpoznając sprzeciw od decyzji, ocenia jedynie istotne przesłanki do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., ale czyni to w świetle przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w danej sprawie.".
2.3. W odniesieniu do przedmiotu postępowania, czyli uregulowanej w art. 84 u.o.i.ś. kwestii konieczności (lub jej braku) przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia:
(i) Art. 84 ust.1 u.u.i.ś. wskazuje, że w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja ta wydawana jest po uzyskaniu opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 i 1a.;
(ii) Podstawą dla wydania postanowienia w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko jest karta informacyjna przedsięwzięcia. Zgodnie z art. 62a ust. 1 ustawy, KIP powinna zawierać podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, umożliwiające analizę kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1, lub określenie zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodnie z art. 69, w szczególności dane o: (...) ewentualnych wariantach przedsięwzięcia, przy czym w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej każdy z analizowanych wariantów drogi musi być dopuszczalny pod względem bezpieczeństwa ruchu drogowego (pkt 4), (...), przedsięwzięciach realizowanych i zrealizowanych, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem (pkt 11), (...) - z uwzględnieniem dostępnych wyników innych ocen wpływu na środowisko, przeprowadzonych na podstawie odrębnych przepisów;
3. Odniesienie ww. uwarunkowań prawnych do stanu faktycznego niniejszej sprawy prowadzi do następujących wniosków:
(i) Wydaną w niniejszej sprawie decyzją pierwszoinstacyjną Burmistrz odstąpił od wymogu przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. SKO uchyliło decyzję Burmistrza i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania sprawy celem przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego poprzez wezwanie inwestorów do szczegółowego uzupełnienia karty informacyjnej w zakresie wariantowania planowanej inwestycji. Nie można się zgodzić z takim założeniem organu odwoławczego. Z treści art. 62a ust. 1 pkt 4 ustawy wynika, że umieszczenie w karcie informacyjnej danych o ewentualnych wariantach przedsięwzięcia jest prawem, a nie obowiązkiem inwestora. Inwestor planujący przedsięwzięcie, może w karcie informacyjnej przewidzieć tyko jeden wariant jego realizacji. Ustawodawca pozostawił inwestorowi swobodę wyboru realizacji przedsięwzięcia w jednym lub ewentualnie kilku wariantach. O przedstawieniu w karcie informacyjnej danych na temat ewentualnych wariantów realizacji przedsięwzięcia decyduje zatem inwestor, a nie organ administracji oceniający treść karty informacyjnej przedsięwzięcia. Jeżeli inwestor przedstawi w karcie informacyjnej dane na temat jednego wariantu przedsięwzięcia, to nie może w dalszym etapie postępowania w sprawie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia wprowadzać innych wariantów, które nie zostały opisane w karcie informacyjnej przedsięwzięcia (por. wyrok NSA z 17 października 2017 r., sygn. akt II OSK 249/16).
Inwestor nie jest zatem zobligowany do przedstawienia w karcie informacyjnej wariantów przedsięwzięcia. Art. 62a ust. 1 pkt 4 u.o.i.ś. mówi jedynie o ewentualnych wariantach przedsięwzięcia i odmiennie w przypadku raportu oddziaływania na środowisko (art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy) nie nakłada na inwestora obowiązku opisania wariantów planowanego przedsięwzięcia (por. wyrok NSA z 29 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 130/18, wyrok NSA z 14 lipca 2020 r., sygn. akt II OSK 875/20). Zasadny jest więc zarzut sprzeciwu, dotyczący błędnej wykładni art. 62a ust. 1 pkt 4 u.u.i.ś. przez przyjęcie, że w karcie informacyjnej przedsięwzięcia inwestor ma obowiązek przedstawienia kilku wariantów przedsięwzięcia i SKO nie mogło w tym zakresie zastosować art. 138 § 2 k.p.a.
(ii) SKO uchyliło decyzję Burmistrza i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania sprawy celem przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego także poprzez wezwanie inwestorów do szczegółowego uzupełnienia karty informacyjnej w zakresie oddziaływania skumulowanego. W tej części decyzji należy przyznać rację organowi odwoławczemu.
Karta informacyjna przedsięwzięcia jest podstawowym dokumentem, w oparciu o który organ prowadzący postępowanie ocenia, czy dopuszczalne jest wydanie decyzji środowiskowej dla danego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Tym bardziej zatem skrupulatnej weryfikacji powinno podlegać spełnienie przez nią wszystkich wymogów wynikających z art. 62a ust. 1 u.i.o.ś. Szczególną uwagę, w kontekście niniejszej sprawy, należy zwrócić na obowiązek przedstawiania w tejże karcie informacji o przedsięwzięciach realizowanych i zrealizowanych, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem (art. 62a ust. 1 pkt 11 u.i.o.ś.). Trzeba też podkreślić, że KIP jest dokumentem prywatnym, a obowiązkiem organów orzekających jest jego ocena w zakresie przydatności dla wydania rozstrzygnięcia w sprawie.
W niniejszej sprawie Kolegium słusznie podniosło, że Burmistrz Miasta [...] nie dostrzegł w ogóle zagadnienia związanego ze skumulowanym oddziaływaniem. Zapisy KIP nie pozwalają ustalić możliwego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Organ I instancji powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające z zakresu oddziaływania skumulowanego przedmiotowego przedsięwzięcia. Burmistrz posiadał z urzędu wiedzę, że w sąsiedztwie planowanej inwestycji znajdują się inne przedsięwzięcia, które oddziałują na środowisko, a dla których wydano decyzje określające środowiskowe uwarunkowania. Z KIP wynika jedynie, że obiektami wprowadzającymi do środowiska emisje, mogącymi się kumulować z planowanym przedsięwzięciem, są m.in. sąsiednie zakłady meblarskie i inne obiekty produkcyjne i usługowe usytuowano zasadniczo od strony wschodniej i południowej zakładu. Autor karty wskazał też, iż żadne z istniejących przedsięwzięć nie jest technologicznie powiązane z planowanym zamierzeniem inwestycyjnym, lecz nie dokonał analizy w zakresie możliwego oddziaływania skumulowanego.
Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że w przypadku rozpatrywania oddziaływania skumulowanego nie chodzi tylko o instalacje zrealizowane na terenie objętym wnioskiem, który ma zostać zagospodarowany w ramach planowanej inwestycji, czy też o zakłady powiązane technologicznie z planowaną inwestycją. Znaczenia nie ma również fakt, iż nie stwierdzono naruszeń w zakresie emisji do środowiska ze stron zakładu [...], bowiem przy ocenie oddziaływania skumulowanego może dojść do tego rodzaju sytuacji, w której każdy z funkcjonujących obok siebie zakładów może nie przekraczać standardów ochrony środowiska, jednakże w przypadku zbadania łącznej emisji może dojść do sytuacji, w której zlokalizowanie na danym terenie nowego zakładu, generującego emisje do środowiska, może przekroczyć poziomy emisji określone przez ustawodawcę. Oddziaływanie skumulowane należy rozpatrywać w kontekście możliwości kumulowania się emisji do środowiska powstałej w wyniku realizacji planowanego przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami, dla których wydano decyzje środowiskowe, a znajdują się w takiej odległości, która może wskazywać na możliwość wystąpienia kumulacji.
Z akt sprawy wynika, że w sąsiedztwie planowanego przedsięwzięcia znajduje się zakład meblarski [...] i zakład produkcji gotowej karmy dla zwierząt wraz ze stacją paliw "[...]". Niewątpliwie te dwa zakłady są instalacjami generującymi emisję do środowiska, stąd też planowane przedsięwzięcie winno zostać ocenione w zakresie możliwego oddziaływania skumulowanego z oddziaływaniem ww. instalacji. W niedalekim sąsiedztwie planowanej inwestycji znajduje się również między innymi fabryka mebli [...], skup złomu, czy zakład produkcji maszyn rolniczych [...]. Mimo posiadania takiej wiedzy, organ I instancji nie przeprowadził postepowania wyjaśniającego w zakresie skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia i w sposób bezkrytyczny przyjął treść karty informacyjnej przedsięwzięcia, choć ta zawierała istotne braki w tym zakresie.
Z treści przedłożonej do akt sprawy KIP wynika, iż planowana inwestycja będzie źródłem emisji do środowiska między innymi takich substancji, jak dwutlenek azotu, tlenek węgla, dwutlenek siarki, pyły PM 2,5, PM 10, węglowodory alifatyczne. Emisja w powyższym zakresie będzie pochodziła zarówno ze spalania paliw grzewczych, jak i z transportu. Dodatkowo przedsięwzięcie będzie źródłem emisji hałasu do środowiska - z wentylatorów, hal produkcyjnych, poruszających się pojazdów. Do powyższych emisji będzie dochodziło zarówno w fazie budowy, eksploatacji przedsięwzięcia, jak i ewentualnej jego likwidacji.
Na podstawie powyższych informacji zawartych w KIP nie było możliwe stwierdzenie, iż w wyniku funkcjonowania planowanej inwestycji nie zostaną przekroczone wartości dopuszczalne dla emitowanych zanieczyszczeń, jak i hałasu. Słusznie Kolegium przyjęło, że brak przekroczenia norm w zakresie oddziaływania na środowisko przez planowaną inwestycję nie wyklucza z góry ich przekroczenia po skumulowaniu oddziaływania z wymienionymi powyżej przedsięwzięciami, jak też z ewentualnymi innymi, istniejącymi w sąsiedztwie. Innymi słowy pomimo, że każda z inwestycji, badana osobno może nie wykazywać przekroczenia norm, to nie można automatycznie wykluczyć, że ich równoległe oddziaływanie, może do takiego przekroczenia norm doprowadzić. Nie było więc wystarczającym, aby w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia odnieść się wyłącznie do tego, czy na działce inwestycyjnej istnieją przedsięwzięcia, które powodowałyby skumulowane oddziaływanie i czy istnieje powiązanie technologiczne z innymi instalacjami.
Niedostrzeżenie przez Burmistrza Miasta [...] wskazanej powyżej kwestii ewentualnej kumulacji oddziaływań świadczy o naruszeniu przez organ I instancji art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem Kolegium właściwie zastosowało art. 138 § 2 k.p.a. w zakresie dotyczącym oddziaływania skumulowanego i w tej części zarzuty sprzeciwu Sąd uznał za niezasadne.
4. W następstwie niniejszego wyroku, SKO ponownie rozpozna odwołanie od decyzji Burmistrza, uwzględniając oceny sformułowane powyżej. SKO wyda zatem ponownie decyzję, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., nie podtrzymując jednakże zalecenia, dotyczącego przeprowadzenia przez Burmistrza ponownego postępowania wyjaśniającego w przedmiocie wariantowości przedsięwzięcia.
Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151a § 1 p.p.s.a. Na zasadzie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. Sąd zasądził od organu na rzecz wnoszących sprzeciw solidarnie zwrot poniesionych kosztów postępowania w łącznej kwocie kwotę 614 (sześćset czternaście) złotych tytułem: 1) wpisu sądowego od sprzeciwu, 2) opłaty za czynności profesjonalnego pełnomocnika, 3) opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło