IV SA/Wa 392/10
WyrokWSA w Warszawie2010-10-12
Skład orzekający: Danuta Dopierała, Łukasz Krzycki, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która dopuszcza lokalizację obiektów handlowych w sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej i może skutkować przekroczeniem dopuszczalnych poziomów hałasu, narusza prawo i interes prawny właściciela nieruchomości sąsiedniej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, mimo potencjalnego wpływu na interes prawny skarżącego (właściciela nieruchomości sąsiedniej) poprzez zwiększenie uciążliwości hałasu i komunikacyjnych, nie narusza prawa. Sąd stwierdził, że rada gminy, realizując swoje władztwo planistyczne, działała w granicach prawa, uwzględniając interes publiczny i zasady racjonalnego planowania, a procedury planistyczne zostały zachowane.Stan faktyczny
Skarżący G. K. zaskarżył uchwałę Rady Miasta S. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących planowania przestrzennego oraz ochrony środowiska. Skarżący podniósł, że plan pomija rozwiązania komunikacyjne, nie przewiduje zabezpieczeń przed hałasem, a lokalizacja obiektu handlowego narusza interesy właścicieli sąsiednich nieruchomości. Organ argumentował, że skarżący nie wykazał legitymacji czynnej i naruszenia indywidualnego interesu prawnego, a uchwała została podjęta z zachowaniem procedury.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Dopierała, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędzia WSA Jakub Linkowski, Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2010 r. sprawy ze skargi G. K. na uchwałę Rady Miasta S. z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę
Przedmiotem zaskarżenia była uchwała Rady Miasta S. z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru zawartego pomiędzy ulicami [...], [...], [...] i [...] w S. (Dz.U. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]).
W skardze, wniesionej na zasadzie art. 101 ust. 1 i ust. 2a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), dalej zwanej "ustawą" G. K., zarzucił naruszenie art. 1 ust. 2, art. 6 ust. 2 pkt 2, art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), dalej jako "upzp" oraz art. 51 w związku z art. 46 i art. 47 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U., Nr 199, poz. 1227 ze zm.), dalej jako "ustawa o ocenach".
W uzasadnieniu skargi podniósł, że w zaskarżonej uchwale organ planistyczny wyznaczył obszar opracowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przez osie jezdni ulic: [...],[...],[...] i [...], całkowicie pomijając bardzo istotny aspekt rozwiązań komunikacyjnych, które są niezbędne przy wysokim i nasilonym ruchu samochodowym, który niewątpliwie wytworzy się w związku z powstaniem nowego dużego wielkopowierzchniowego obiektu handlowego, jakim jest planowana inwestycja. Na przedmiotowym obszarze nie przewidziano też żadnych dodatkowych zabezpieczeń, jakie są konieczne w miejscach o dużym zagrożeniu hałasem. Ponadto podzielono istniejące drogi na dwie części, jedną z nich (do osi jezdni) obejmując zaskarżonym planem, a drugą (po zewnętrznej stroni osi jezdni, od strony domów mieszkalnych usytuowanych bezpośrednio przy ulicach: [...],[...],[...] i [...]) pozostawiając poza regulacją planu. Skarżący stwierdził, iż drogi publiczne organ planistyczny winien planować i modernizować jako całość, zapewniając tym samym bezpieczeństwo ruchu drogowego i właściwą komunikację.
Odnosząc się do planowanego przeznaczenia terenu na rozbudowę uciążliwego dla otoczenia wielkopowierzchniowego obiektu handlowego Skarżący podniósł, że organ planistyczny powinien był wziąć pod uwagę interesy właścicieli położonych tam działek, a przede wszystkim właścicieli działek, którzy mieszkają w bezpośrednim sąsiedztwie. Problem równowagi pomiędzy tymi interesami powinien zostać przez Radę Miasta wnikliwie przeanalizowany, zgodnie z art. 1 ust. 2 upzp. W ocenie skarżącego, w przedmiotowej sprawie stanowisko zajęte przez Radę w uzasadnieniu uchwały nie wskazuje na przeprowadzenie takich rozważań.
W dalszej części uzasadnienia skargi podniesiono, że z analizy prognozy oddziaływania na środowisko do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie klimatu akustycznego wynika, iż jest on kształtowany przede wszystkim przez oddziaływanie ruchu samochodowego. Pomiary wykonane w odległości 15 m od jezdni wskazują, że przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku dla wszystkich funkcji chronionych w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r., Nr 25, poz. 150 tj. ze zm.), dalej jako "Poś", przy jednoczesnym usytuowaniu istniejących budynków mieszkalnych w bezpośrednim sąsiedztwie w odległości 5 m od granicy jezdni ulic [...] i [...], co oznacza, że poziom hałasu dla mieszkańców nieruchomości położonych przy ulicy [...]i [...] jest wielokrotnie przekroczony.
Skarżący wskazał, że w podsumowaniu prognozy oddziaływania na środowisko stwierdzono, iż "przewiduje się znaczące pogorszenie warunków akustycznych na terenach zabudowy mieszkaniowej bezpośrednio przylegających do tych ulic. Brak technicznych możliwości zabezpieczenia otoczenia ulic przed oddziaływaniem akustycznym. Ochrona otoczenia tych ulic w związku ze wzrostem ich znaczenia komunikacyjnego powinna być określona na etapie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach planowanego obiektu handlowego".
Przed wniesieniem skargi skarżący w dniu 21 grudnia 2010 r. wystąpił do Rady Miasta S. z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta S. wniosła o oddalenie skargi.
W ocenie organu Skarżący nie wykazał legitymacji do złożenia skargi, nie posiada bowiem jakiegokolwiek prawa o charakterze rzeczowym lub obligacyjnym do nieruchomości objętej planem. Nie wykazał w dacie wnoszenia skargi naruszenia indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia wynikającego z normy prawa materialnego kształtującego jego sytuację prawną.
Ponadto organ podniósł, iż podejmując zaskarżoną uchwałę, nie nadużył przysługującego mu władztwa planistycznego, uchwała została podjęta z zachowaniem wymaganej procedury planistycznej, określonej w art. 17 upzp.
Odnosząc się do zarzutu podniesionego w skardze, kwestionującego prawidłowość wyznaczania granic planu po osi jezdni oraz fakt objęcia zasięgiem terytorialnym planu jedynie części pasów ulic, organ stwierdził, iż ustalając granice opracowania planu wzięto pod uwagę sytuację faktyczną pasów drogowych ulic otaczających przedmiotowy kwartał oraz nieruchomości przylegające do tych ulic. Obszar ograniczony ulicami: [...],[...],[...] i [...] w strukturze funkcjonalno – przestrzennej miasta pełni wybitnie funkcję śródmiejskiej zabudowy usługowej. Pasy ulic wyznaczone do ich osi, wchodzące w granice opracowania są niezbędne dla uregulowania przyszłego sposobu zagospodarowania terenu objętego planem. Przedmiotowe drogi stanowią wybudowane i urządzone pasy drogowe o uregulowanym statusie własnościowym. Natomiast stan faktyczny nieruchomości otaczających kwartał terenu objęty przedmiotowym planem odzwierciedla sposób zagospodarowania i użytkowania nieruchomości nie uzasadniający poszerzenia pasów ulic w stronę tychże nieruchomości ze względu na istniejącą na nich zabudowę, tj. usytuowanie domów mieszkalnych i innych obiektów budowlanych. Podniesiono również, że wyodrębnienie granic planu w osiach ulic [...] i [...] zdeterminowały zasięgi terytorialne projektów planów miejscowych sporządzanych wg odrębnych procedur planistycznych prowadzonych na podstawie wcześniej podjętych uchwał Rady Miasta o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego w rejonie ulicy [...] oraz w rejonie ulicy [...] podjętych w dniu [...] czerwca 2007 r.
Za nieuzasadniony uznano zarzut skargi o naruszeniu zaskarżoną uchwałą art. 51 w związku z art. 46, art. 47 ustawy o ocenach. W ocenie organu, postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko skutków realizacji kwestionowanego planu zostało przeprowadzone prawidłowo, stosownie do ww. przepisów ustawy.
Organ uznał za nieuprawnione twierdzenie skarżącego wywiedzione z analizy dokumentu prognozy oddziaływania na środowisko, że poziom hałasu dla mieszkańców ulicy [...] i [...] jest wielokrotnie przekroczony. Wskazano, iż w prawdzie w treści prognozy oddziaływania na środowisko do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pomiędzy ulicami: [...],[...],[...] i [...] posłużono się wynikami monitoringu hałasu na terenie S., ale pomiary wykonane były przy ul. [...], natomiast teren objęty planem znajduje się w odległości 2 km od wskazanego punktu pomiarowego. Wskazano, iż ul. [...] stanowi wylotowa drogę krajową z miasta w kierunku W. Natomiast ul. [...] zaliczona do dróg powiatowych stanowi jej przedłużenie. Poziom hałasu na ulicach lokalnych: [...] i [...] – jak wynika z treści prognozy - "jest znacznie niższy niż na ul. [...] i ul. [...] ze względu na występowanie na tych ulicach prawie wyłącznie ruchu lokalnego".
Podkreślono również, że określenie w analizowanym planie miejscowym sposobu zmniejszenia wskaźników hałasu do wysokości przyjętych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120, poz. 826) nie należy do zakresu ustaleń planu miejscowego. Ustanowienie nakazu spełnienia określonych rozwiązań technicznych w treści uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wkraczałoby w zakres decyzji o pozwoleniu na budowę.
W piśmie procesowym z dnia 24 września 2010 r. skarżący G. K. ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę zakwestionował zawarte tam stwierdzenie, iż zaskarżona uchwała podjęta została z zachowaniem wymaganej procedury. Skarżący wskazał, iż o terminie składania wniosków do projektu planu miejscowego informowały obwieszczenia i ogłoszenia w prasie "E.". Jednak jest to tygodnik mało popularny, ma ok. 10 tys. nakładu i nie dociera do szerszego grona odbiorców. Zwyczajowo wszystkie informacje o przetargach zamieszcza się w "T.", który ma ponad dwa razy większy nakład i liczne grono odbiorców.
Ponadto wskazał, iż zaskarżona uchwała w obszarze zawartym pomiędzy ulicami [...],[...],[...] i [...] zakłada lokalizację tylko trzech nowych wjazdów, nie przewidując wjazdu od ulicy [...]. W związku z tym ulice lokalne: [...] i [...], staną się głównymi ulicami dojazdowymi do planowanych obiektów handlowych. Spowoduje to ogromne utrudnienia z wjazdem i wyjazdem ze swoich posesji mieszkańcom obu ulic.
Zdaniem skarżącego, powstanie kompleksu o pow. 38 tys. m 2 jest ogromnym obciążeniem komunikacyjnym dla całego miasta, w szczególności dla terenu przyległego, tymczasem miasto nie proponuje rozwiązań komunikacyjnych niezbędnych do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania centrum miasta.
Ponadto budowa przedmiotowego obiektu, w ocenie skarżącego, niewątpliwie spowoduje zwiększenie hałasu na terenach przyległych, tj. na ulicach: [...] i [...].
Na rozprawie skarżący podniósł, iż jego nieruchomość usytuowana jest przy ul. [...] naprzeciwko planowanego wjazdu na teren handlowy, co spowoduje znaczne utrudnienia komunikacyjne i brak możliwości swobodnego dojazdu do jego nieruchomości.
Pełnomocnik organu wnosząc o oddalenie skargi wskazał, iż skarżący nie przywołał normy prawa materialnego, która byłaby naruszona planem, z czego mógłby wywodzić swój interes prawny. Do akt sprawy złożył mapę obrazującą miejsce przeprowadzenia pomiarów na których ustalono, iż dochodzi do przekroczenia standardów jakości środowiska. Wskazał, iż obszar planu w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania gminy oznaczony jest symbolem OOH1 oraz jako teren koncentracji usług. Dobór odpowiednich środków ochronnych powinien nastąpić na etapie inwestycyjnym. W postanowieniach planu przewidziano poszerzenie ulicy [...] o ok. 3 m, a ulicy [...] o ok. 12 m, ponieważ ta ostatni ma odgrywać podstawowa rolę komunikacji terenu handlowego. Wykluczono powstanie jednego dużego obiektu handlowego (supermarketu) poprzez postanowienia § 13 pkt 3d planu, możliwe będzie powstanie jedynie galerii handlowej. Poszerzenie ul. [...] w stronę objętą planem nie było możliwe z uwagi na istnienie dwóch obiektów przy granicy tej ulicy. Linia zabudowy została maksymalnie odsunięta od ulicy o ok. 5 m od linii rozgraniczającej (z pozostawieniem istniejących obiektów).
Skarżący G. K. stwierdził, iż rozwiązania komunikacyjne są wadliwe, ponieważ ruch z poszerzonej ulicy [...] i [...] trafi w ulicę [...], która jest ulicą jednojezdniową.
Z powyższym nie zgodził się pełnomocnik organu oświadczając, iż ul. [...] ma do 3 pasów na różnych odcinkach. Przedmiotem ustaleń planu nie jest kwestia rozwiązań ruchu lecz szerokość jezdni. Wyjaśnił, iż nie planuje się poszerzenia ul. [...] do czterech pasów, konkretne koncepcje zostaną przyjęte gdy będzie wiadomo, jaki teren zostanie zagospodarowany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd orzekając w niniejszej sprawie uznał w pierwszym rzędzie, iż skarżący – właściciel działki ew. przyległej do ul. [...] (nr [...] i [...]) - może skutecznie wnieść skargę w myśl art. 101 ust. 1 ustawy. Sąd miał przy tym na względzie, iż kwestie związane z zagospodarowaniem terenów sąsiednich (kwartału objętego postanowieniami planu) mogą oddziaływać na zakres korzystania przez skarżącego z prawa własności jego nieruchomości. Ustalenia planu polegające na przeznaczeniu terenów na dwie funkcje tj. terenów obiektów handlowych o powierzchni sprzedaży ponad 2000 m. (symbol UC) i terenów usług administracji i innych (symbol UA/U – położone w części kwartału objętego planem nie przyległej do nieruchomości skarżącego), co wiąże się zaplanowaną rozbudową układu komunikacyjnego w tym rozbudową ul. [...], może skutkować zwiększeniem uciążliwości na tereny sąsiednie, co będzie się wiązać z zakresem korzystania z przyległych nieruchomości (art. 6 upzp). Wskazaną konstatację potwierdzają sporządzone dokumentacje. W prognozie oddziaływania na środowisko stwierdza się m.in. "w bezpośrednim otoczeniu ul. [...] i [...] mogą zostać przekroczone poziomy hałasu dopuszczalne dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej" (str. 16, 2 sekwencja) i "jest wysoce prawdopodobne, że będzie konieczne utworzenie wzdłuż wymienionych ulic [[...] i [...]] obszaru ograniczonego użytkowania, skutkujące m.in. koniecznością wypłat odszkodowań lub wykupem nieruchomości przez zarządzającego drogą" (str. 18 in fine). Podkreślenia wymaga przy tym, iż jak wskazuje prognoza, przewidywane uciążliwości będą wynikać ze wzmożenia ruchu samochodowego m.in. na ul. [...]. W takiej sytuacji uchwała narusza interes prawny skarżącego (w zakresie dotychczasowej możliwości korzystania z nieruchomości z dopuszczeniem mniejszych potencjalnie uciążliwości), a więc jest on uprawniony do wniesienia skargę. W tym zakresie Sąd nie podziela poglądów prezentowanych przez Radę Miasta, iż uchwała nie narusza interesu prawnego skarżącego, jako właściciela nieruchomości nieobjętej granicami planu.
Skuteczność jednak skargi uzależniona jest od tego, czy naruszenie interesu prawnego skarżącego nastąpiło w granicach prawa.
Sąd oddalił skargę, gdyż brak jest przesłanek do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały.
Nie zasadne są zarzuty sprowadzające się do kwestii naruszenia zakresu tzw. władztwa planistycznego w kwestii wadliwej lokalizacji terenów przeznaczonych pod usługi handlowe oraz wyznaczenia granic opracowania planistycznego (wzdłuż osi ulic).
Ustalanie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu, stosownie do art. 3 ust. 1 upzp, należy do zadań własnych gminy. Powołane uprawnienie planistyczne stanowi podstawę prawną do naruszania interesu prawnego podmiotów praw przysługujących do nieruchomości objętych planem miejscowym, jako instrumentem kształtowania sposobu gospodarowania przestrzenią. Uprawnienie to może być realizowane jedynie w interesie publicznym z uwzględnieniem zasad określonych w art. 1 ust. 2 upzp.
W rozpoznawanej sprawie zakwestionowano dopuszczenie lokalizacji obiektów handlowych i usługowych w bezpośrednim sąsiedztwie mało intensywnej zabudowy mieszkaniowej. Jednocześnie przepisy szczególne nie określają normatywnych wymagań dotyczących ewentualnego sąsiedztwa tego rodzaju terenów, w tym w szczególności zakazów. Lokalizacji należy więc dokonywać z zachowaniem zasad ogólnych wynikających z ww. art. 1 ust. 2 upzp, w tym obowiązku uwzględniania wymagań ładu przestrzennego, urbanistyki architektury oraz walorów ekonomicznych przestrzeni i prawa własności (pkt 1, 6 i 7). Trzeba jednocześnie mieć na względzie, iż lokalizacja w sąsiedztwie terenów wymagających ochrony przed uciążliwościami (np. tereny zabudowy mieszkaniowej) terenów o funkcjach mogących generować pewne uciążliwości jest w szeregu przypadkach zasadne, z punktu widzenia interesu społeczności lokalnej, jaką jest gmina reprezentowana przez jej Radę. W wielu przypadkach interes większości mieszkańców przemawia za zlokalizowaniem np. obiektów służących handlowi i usługom w bliskości miejsc zamieszania. Równocześnie zgodne z zasadami prawidłowego planowania, w tym racjonalnego gospodarowania przestrzenią, jest sukcesywne przekształcanie centralnych części miast (w planie określanej mianem śródmiejskiej) poprzez intensyfikację ich zabudowy w tym dopuszczanie realizacji zabudowy związanej z działalnością handlową i usługową w większych rozmiarach, mogącą siłą rzeczy generować większe uciążliwości niż dotychczasowe wykorzystanie gruntów czy terenów przyległych np. pod rozproszoną zabudową mieszkaniową. W rozpoznawanej sprawie, czego w skardze nie zakwestionowano, przekształcenie obszaru objętego planem i przypisanie mu funkcji handlowo-usługowej pozostaje w zgodności z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania miasta S. (patrz uchwała nr [...]) Rady miasta S. z dnia [...] listopada 2005 r.), które stanowi dokument koncepcyjny, wskazujący na kierunki przekształcenia przestrzeni w kontekście całego obszaru gminy. Intensyfikacja wykorzystania terenu w śródmiejskiej części miasta nie narusza zasad racjonalnego planowania. Z uwagi na zastany charakter zagospodarowania terenu (np. mało intensywna zabudowa mieszkaniowa) nie zawsze jest możliwe odseparowanie obiektów powodujących uciążliwości (tu ciąg komunikacyjny) od terenów zabudowy mieszkaniowej strefami niwelującymi uciążliwość (np. pasy zieleni urządzenia ochronne jak ekrany itp.). Brak takich możliwości odnotowują autorzy prognozy oddziaływania na środowisko, zwracając uwagę na znaczenie odpowiedniego zorganizowania w przyszłości zasad ruchu, co nie jest przesądzane na etapie sporządzania planu (str. 18). Trzeba mieć na względzie, iż tym interesy poszczególnych podmiotów społeczności lokalnej mogą być sprzeczne (potrzeba intensyfikacji wykorzystania terenu w centrum miasta, z drugiej zaś postulat ochrony przed uciążliwościami dla nieruchomości mniemających charakteru wielkomiejskiego bezpośrednio sąsiednich).
Z uwagi na wynikający z powyższych uwarunkowań szeroki zakres uznaniowości rady gminy, odnośnie możliwości i zakresu ingerencji w chronione prawem uprawnienia podmiotów, których dotyczą bezpośrednio ustalenia planu zagospodarowania przestrzennego, prawodawca poddał szczególnym reżimom prawnym procedurę, w ramach, której konsultuje się propozycje rozwiązań planistycznych, a następnie rada gminy może postanowić o nie nieuwzględnieniu części uwag. Procedura ta obejmuje obowiązek wyłożenia planu, organizacji dyskusji oraz wyznaczenia terminu składania uwag, rozpatrzenia nieuwzględnionych uwag na sesji oraz uzasadnienia nie uwzględnienia uwagi na piśmie w załączniku do uchwały (art. 17 pkt 10, 11, 14, art. 18 i art. 20 ust. 1 upzp).
W tym świetle, w przypadkach wspomnianego szerokiego zakresu uznaniowości w procesie planistycznym (gdy określone rozwiązania nie wynikają z regulacji szczególnych), może być skutecznie podnoszony zarzut nie odniesienia się do konkretnych uwag, co do meritum w załączniku do uchwały o przyjęciu planu (w myśl art. 20 ust. 1 zd. 2 in fine), gdyż wskazuje to, iż nie zostały one stosownie wnikliwie rozważone.
Przyjęte bowiem rozwiązania, jako ingerujące w prawnie chronione prawo podmiotowe powinny być uzasadnione względami racjonalnymi, odwoływać się do konkretnych faktów i okoliczności uwzględnianych przez radę gminę, jako przesłanka nieuwzględnienia uwagi (patrz tak samo odnośnie odrzucenia zarzutu wyrok NSA sygn. akt IV SA 1638/98 opubl. Lex nr 48261, wyrok NSA sygn. akt II OSK 145/09 opubl. w publicznie dostępnej elektronicznej bazie orzeczeń NSA). Inne rozumienie analizowanych regulacji oznaczałoby faktyczne ograniczenie zakresu nadzoru nad legalnością działania organów władzy publicznej, w zakresie, w jakim ingerują one w prawem chronione prawa podmiotowe.
Wobec faktu, iż konkretne rozwiązania planistyczne jedynie w marginalnym stopniu mogą wynikać ze szczególnych rozwiązań normatywnych (patrz np. zakres ograniczeń na chronionych obszarach przyrodniczych, szczególne zakazy zabudowy obszarów zagrożonych powodzią, międzywali itp.), legalność uchwały dotyczącej planu w zakresie materialnoprawnym może być badana wyłącznie w kontekście stosownie szczegółowego i wnikliwego rozpatrzenia uwag, w ramach których określony podmiot sprzeciwia się ingerencji w jego prawa, natomiast organ uchwałodawczy przesądza, czy w interesie publicznym ingerencję tę uznać za uzasadnioną.
Powyższa konstatacja prowadzi do wniosku, iż nie rozpatrzenie prawidłowo wniesionej uwagi w procedurze planistycznej, gdy orzeczenie oparte jest na zasadzie tzw. "władztwa planistycznego", zawsze stanowiłoby o naruszeniu władztwa planistycznego. Jednak tego rygorystycznego wymagania, mającego oparcie w procedurze upzp, nie można interpretować rozszerzająco.
W rozpoznawanej sprawie jest natomiast bezsporne, iż stosowne uwagi, w rozumieniu upzp, zostały wniesione, a Rada Gminy ustosunkowała się do nich, co potwierdza załącznik do uchwały w przedmiocie planu zawierający wykaz nieuwzględnionych uwag (patrz poz. 1 w tabeli). Stosowna dokumentacja potwierdza, iż argumentacja części mieszkańców Miasta sprzeciwiających się intensyfikacji terenów objętych planem była rozważana, lecz Rada większością głosów zdecydowała o przyjęciu kwestionowanych obecnie rozwiązań planistycznych. Bez znaczenia jest podnoszona na rozprawie kwestia, iż przyjęte przez Radę rozstrzygnięcie budziło duże kontrowersji i zapadło nieznaczną większością głosów. Reguły demokracji wymagają bowiem przypisania stosownych skutków rozstrzygnięciom zapadłym z poszanowaniem przewidywanej procedury.
Nie można uznać, iż kwestia skonfrontowania interesów poszczególnych grup społeczności lokalnej nie była rozważana przez radnych, czy domniemywać, jakoby analiza ta była pobieżna. W świetle dostępnej dokumentacji planistycznej nie można też uznać, iż rozstrzygnięcie planistyczne, którym dopuszczono powstanie przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu nie było świadome. Konkluzje takie bowiem wynikały wprost z prognozy oddziaływania na środowisko, a kwestia ta była podnoszona przez wnoszących uwagi. Jednocześnie, co istotne, tego rodzaju rozstrzygnięcie nie wykracza poza granice prawa. Wprawdzie, w myśl obowiązujących przepisów, ochrona przed hałasem polega generalnie na utrzymywaniu hałasu poniżej dopuszczalnych norm lub jego zmniejszaniu, gdy poziomy dopuszczalne są przekroczone – art. 112 Poś. Jednocześnie jednak w polskim systemie prawnym prawodawca dopuszcza de facto sytuacje, gdy poziomy hałasu są przekroczone wskazując, iż może być to następstwem jedynie enumeratywnie wyliczonych źródeł oddziaływań, do których zaliczono trasy komunikacyjne, przy zachowaniu pewnych warunków (art. 135 ust. 1 Poś). Wprowadzenie szczególnej instytucji prawnej (obszarów ograniczonego użytkowania) tworzonych na etapie realizacji enumeratywnie określonych rodzajów przedsięwzięć (lub w następstwie funkcjonowania istniejących) musi skutkować uznaniem, iż prawodawca dopuszcza generalnie - także na etapie tworzenia planu - przyjmowanie rozwiązań skutkujących realizacją przedsięwzięć, dla których może istnieć konieczność utworzenia obszarów (wszak wstępne analizy mają charter wyłącznie hipotetyczny). Warunkiem jest wystąpienie przesłanek, o których mowa w art. 135 ust. 1 Poś, to znaczy brak rozwiązań technicznych, technologicznych i organizacyjnych gwarantujących dotrzymanie wymaganych standardów.
W rozpoznawanej sprawie, jak wynika z prognozy oddziaływania na środowisko, z uwagi na brak terenów dla realizacji stosownych urządzeń ochronnych (zabudowa zbliżona do drogi) brak jest środków zapewniających nie występowanie przekroczeń (choć zdaniem autorów prognozy jest możliwe ograniczenie oddziaływania poprzez odpowiednią organizację ruchu), przy założonym celu umożliwienia wykorzystania określonego kwartału Miasta zgodnie z zasadami racjonalnego planowania.
Wobec powyższych okoliczności, nie sposób uwzględnić zarzutu naruszenia władztwa planistycznego poprzez zlokalizowanie terenów o różnych funkcjach w sąsiedztwie. Tego rodzaju rozwiązanie nie jest bowiem zabronione, a brak przesłanek dla uznania, iż kwestie zasadności jego przyjęcia nie zostały dostatecznie wnikliwie rozważone.
Nie zrozumiałe są na tym tle zarzuty dotyczące naruszenia przepisów w zakresie sporządzania ocen oddziaływania na środowisko. W rozpoznawanej sprawie nie jest kwestionowane, iż stosowna strategiczna ocena została przeprowadzona, a na jej wyniki i sformułowane konkluzje (w tym w prognozie oddziaływania na środowisko) powołuje, jako wiarygodne sam skarżący.
Nie stanowi naruszenia zakresu "władztwa planistycznego", przyjecie zasady sporządzania planów dla poszczególnych kwartałów miasta poprzez ich wydzielanie wzdłuż osi jezdni granicznych. Ograniczenia w tym zakresie nie wynikają ani z samej upzp, która dopuszcza tworzenie planów dla poszczególnych fragmentów gminy (określone ograniczenia dotyczą wyłącznie gruntów rolnych – art. 14 ust. 3), ani z przepisów szczególnych. Wobec szczególnych zasad realizacji dróg – patrz ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 193, poz. 1194 ze zm.) – ujęcie w planie wyłącznie części, drogi nie stanowi przeszkody dla jej realizacji w całości z uwzględnieniem jej parametrów, co do części ujętej w planie. Wymagania wynikające z planu nie są wiążące (art. 11i ust. 2 wskazanej ustawy), jednak względy racjonalnego gospodarowania przestrzenią przemawiają za uwzględnianiem kwestii rozwiązań w zakresie komunikacji na obszarze objętym planem. Przyjęte przez Radę Miasta zasady wyznaczania granic planów nie naruszają więc reguł racjonalnego planowania.
Bez znaczenia jest podniesiona w skardze oraz skomentowana w odpowiedzi na skargę kwestia znaczenia aktualnych pomiarów poziomów hałasu i miejsca lokalizacji ich wykonania (wskazywana przez organ znaczna odległości od ul. [...] oraz innych charakter ulicy). Możliwość wystąpienia przekroczeń dopuszczalnego poziomu hałasu w przyszłości wynika bowiem bezpośrednio z prognozy, której ustalenia nie były kwestionowane przez skarżącego.
Również zarzut podawania widomości w prasie lokalnej o małym nakładzie nie może być uwzględniony, skoro upzp nie precyzje szczególnych wymagań w tym zakresie.
W końcu nie mogły być uwzględnione w kontekście oceny legalności uchwały zarzuty dotyczące przyjęcia wadliwych rozwiązań komunikacyjnych (nie wyprowadzenie wyjazdów na ul. [...], lecz na ulice boczne, możliwość tworzenia korków na skrzyżowaniach itp.). Same twierdzenia Strony skarżącej w konfrontacji z dokumentacją sporządzoną przez osoby mające stosowne uprawnienia urbanistyczne i wobec szczegółowych wyjaśnień pełnomocnika Rady Miasta, nie mogą być wystarczające do skutecznego podważenia zasadności tych rozwiązań.
Sąd nie dopatrzył się z także z urzędu naruszeń w procedowaniu Rady Gminy nad przyjęciem zaskarżonej uchwały, które mogłyby stanowić o jej wadliwości w zakresie wskazanym w art. 28 ust. 1 upzp.
Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło