IV SA/Wa 672/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-11-16
Skład orzekający: Monika Stępkowska – Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy?Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała przesłanek do przyznania prawa pomocy, ponieważ nie uzupełniła wniosku pomimo wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów. Brak współpracy strony z sądem w zakresie wykazania jej sytuacji majątkowej i rodzinnej obciąża ją negatywnymi skutkami w postaci odmowy przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca K. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Wnioskodawczyni przedstawiła swoje dane dotyczące sytuacji majątkowej i rodzinnej, jednak sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dodatkowych dokumentów. Skarżąca nie uzupełniła wniosku w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. W. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postepowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
K. W. (skarżąca) w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu do skargi w wysokości 200 zł, zwróciła się do sądu z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części.
We wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca oświadczyła m. in., że jest matką samotnie wychowującą 2 dorastających synów (10 lat i 13 lat). Jest właścicielką domu o pow. 220 m2 (dom bez elewacji, darowizna od ojca, częściowo wykończony, częściowo w stanie surowym) oraz nieruchomości rolnej o pow. 18,33 ha i 12 ha lasu. Posiada maszyny rolnicze o łącznej wartości ok. 100 000 zł. Wymienia następujące dochody: ze sprzedaży mleka – 1500 zł, dopłaty obszarowe - 11000 zł rocznie, alimenty na synów po 400 zł, świadczenie 500 + na obydwu synów. Jako wydatki wskazała: energia elektryczna – 200 zł, woda – 50 zł, KRUS – 300 zł (kwartalnie), podatek rolny - 200 zł (kwartalnie), wyżywienie – 1000 zł, odzież – 600 zł, leki – 200 zł, telefon – 100 zł, środki czystości – 600 zł, pasze – 1000 zł, składki szkolne – 100 zł, obiady szkolne – 140 zł- paliwo - 2000 zł.
Zarządzeniem z dnia 11 lipca 2017 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie:
1) wyciągów z wszelkich posiadanych przez nią rachunków bankowych z okresu ostatnich sześciu miesięcy, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy (z wykazaniem zestawienia wszelkich operacji na rachunkach we wskazanym okresie oraz saldem rachunków);
2) kopii dokumentów wskazujących wysokość, ponoszonych w okresie ostatnich trzech miesięcy kalendarzowych, stałych miesięcznych opłat związanych z eksploatacją domu oraz kopii dokumentów wskazujących wysokość innych niezbędnych wydatków w gospodarstwie domowym, o których mowa w rubryce nr 11 formularza PPF;
3) kopii decyzji właściwego organu administracji o przyznaniu dopłaty bezpośredniej do gruntów rolnych lub jakiejkolwiek innej formy pomocy za rok 2016;
4) zaświadczenia z właściwego urzędu gminy o wielkości posiadanego gospodarstwa rolnego.
Wezwanie to skarżąca otrzymała w dniu 31 lipca 2017 r.
W dniu 7 sierpnia 2017 r. wniosła o przedłużenie terminu, ponieważ oczekuje na zaświadczenie z urzędu gminy oraz na rachunki.
Skarżąca dotychczas nie uzupełniła wniosku.
Rozpoznając wniosek sądowy zważono, co następuje:
Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) dalej "p.p.s.a",. następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania siebie i rodziny.
Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania żądanej pomocy. Użyte w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jej dochody i sytuacja życiowa nie pozwalają na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy, korzystając z uprawnień, zakreślonych przez art. 255 p.p.s.a., może - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości - wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie, dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Jednakże na tym możliwości referendarza sądowego w zakresie badania stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych strony się kończą i bez współpracy ze strony osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy, ustalenie czy rzeczywiście nie może ona ponieść kosztów związanych ze sprawą, nie jest możliwe. Zatem w zakresie ustalenia, czy w danej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia prawa pomocy osoba wnioskująca winna współpracować z sądem administracyjnym, jeżeli nie poprzez wskazanie wszelkich okoliczności istotnych dla oceny jej stanu majątkowego, to przynajmniej realizując wszelkie wezwania sądu o uzupełnienie brakujących danych i dokumentów. W wypadku braku pełnej współpracy wnioskodawcy, skutki niewykazania okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o prawie pomocy będą obciążać właśnie jego. Jak podkreśla się w orzecznictwie, strona powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd o zasadności przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co przez stronę zostanie wykazane (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 30 lipca 2009 roku, sygn. akt I FZ 171/09, Lex Omega nr 552205).
W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki uprawniające do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawczyni została wezwana do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dodatkowych dokumentów i zaświadczeń. Skarżąca dotychczas nie nadesłała żądanych dokumentów.
Jak podkreśla się w orzecznictwie, skoro strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej przez Sąd dokumentacji, do dostarczenia której została zobowiązana na podstawie art. 255 p.p.s.a., powinna liczyć się z tym, że Sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2012 roku, sygn. akt II FZ 170/12, Lex Omega nr 1137689). Niedopełnienie, nawet w części, obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 28 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 189/12, Lex Omega nr 1145153 oraz z dnia 16 marca 2012 roku, sygn. akt I OZ 156/12, Lex Omega nr 1136748).
W tym stanie rzeczy wobec nieuzupełnienia przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy, brak jest podstaw do jego uwzględnienia.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło