IV SA/Wa 697/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran Sędziowie: Sędzia SO del. Aleksandra Westra (spr.) Sędzia WSA Tomasz Wykowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 maja 2018 r. sprawy ze skargi Z. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku w sprawie aktualizacji wpisu w ewidencji gruntów i budynków 1) stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego Z. O. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z [...] dnia 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu zażalenia Z. O. na postanowienie Starosty [...[ z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...] zwracające skarżącemu wniosek z dnia 12 października 2017 r. w sprawie aktualizacji wpisu w ewidencji gruntów i budynków dotyczącego nieruchomości położonej w [...] obr. [...] przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...], ze względu na właściwość w sprawie sądu powszechnego, utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. W dniu 27 października 2017 r. wpłynął do Starosty [...] wniosek M. D., Z. O., A. L., A. L., B. C., A. L., A. O., J. D., L. D. o dokonanie aktualizacji wpisu w ewidencji gruntów i budynków poprzez usunięcie błędnego wpisu dotyczącego nieruchomości położonej w [...] obr. [...] przy ul. [...]. Wnioskodawcy wskazali, że zamiast błędnego wpisu tj. samoistni posiadacze: M. O. – 1/3, A. i H. mał. L. – 1/3, Z. i B. małż. O. – 1/3 w stosunku do działki oznaczonej numerem [...] o pow. 0,1250 ha, w ewidencji gruntów i budynków winno być wpisane: działka [...] o pow. 0,0831 współwłaściciele: M. D. -1/2 oraz Z. O. – ½ oraz działka nr [...] o pow. 0,0419 ha, współwłaściciele: B. C. – ½ oraz A. L. – ½. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 r. Nr [...] Starosta [...] zwrócił skarżącemu wniosek z dnia 12 października 2017 r. na podstawie art. 66 § 3 kpa, uznając, że właściwym w sprawie rozstrzygania kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu jest sąd powszechny. Na skutek rozpoznania zażalenia wniesionego przez Z. O. SKO wydało powołane na wstępie zaskarżone postanowienie. Kolegium uznało, że rozstrzygnięcie wydane przez organ I instancji jest prawidłowe. Wskazano, że poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić, ani udowadniać swych praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością. Powołano, że wobec powyższego właściwym w sprawie jest sąd powszechny i prawidłowo zastosowano art. 66 § 3 kpa. Z. O. zaskarżył powyższe postanowienie skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie w całości, zarzucając nierozpoznanie przedmiotu i istoty sprawy oraz naruszenie art. 7, 9 kpa, art. 24 ust. 2b pkt. 2 w zw. z art. 24 ust. 2a pkt. 1 d i ust. 2c ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Skarżący wniósł o uchylenie skarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1 P.p.s.a. uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest nadto związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uznał, że stan niniejszej sprawy jest dostatecznie wyjaśniony i jednoznaczny, nie stwierdził potrzeby skierowania jej do rozpoznania na rozprawie i na postawie art. 119 pkt. 3 i 120 P.p.s.a., sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, w składzie 3 sędziów. Skład orzekający w niniejszej sprawie, dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia - w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy - doszedł do przekonania, że zaskarżone rozstrzygniecie zostało wydane z naruszeniem prawa - art. 156 § 1 pkt. 1 i 2 kpa uzasadniającym stwierdzenie nieważności. Mianowicie zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem przepisów o właściwości. Zgodnie bowiem z art. 7b ust. 2 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. 2017.2101.tj) w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego wojewódzki inspektor nadzoru geodezyjnego i kartograficznego jest organem pierwszej instancji w sprawach określonych w ustawie i wyższego stopnia w stosunku do organów administracji geodezyjnej. Takim właśnie organem jest starosta, którego zadania zostały wyszczególnione w art. 7d ustawy, i który dokonuje czynności z zakresu aktualizacji ewidencji zgodnie z art. 24 ustawy. Tak więc odwołanie od postanowienia wydanego przez Starostę z dnia [...].11.2017 r. winno być rozpoznane przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego jako organu wyższego stopnia w stosunku do Starosty rozstrzygającego sprawę zainicjowaną wnioskiem o aktualizację ewidencji gruntów i budynków, a nie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Ponadto, z informacji nadesłanych do Sądu wynika, że strona postępowania – A. L. zmarł w dniu 22.12.2017 r. – a więc po dacie wydania postanowienia przez organ I instancji (akt zgonu k.27 akt sądowych). Organ odwoławczy wydając w dniu [...] 2018 r. zaskarżone postanowienie i kierując je do osoby zmarłej, dopuścił się rażącego naruszenia prawa określonego w art. 156 § 1 pkt. 2 kpa. Skierowanie decyzji w stosunku do osoby zmarłej musi być zawsze kwalifikowane jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa - por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z: 27 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 151/09, z 22 stycznia 2014 r., sygn. akt. I OSK 708/12, z 1 grudnia 2015 r., sygn. akt. I OSK 626/14 (dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ma przy tym znaczenia, czy prowadząc postępowanie organ wiedział, że osoba ta nie żyje, czy też takiej wiedzy nie posiadał. Powinien bowiem w sposób prawidłowy, na każdym etapie postępowania, ustalić krąg podmiotów mających interes prawny w uczestniczeniu w postępowaniu. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wobec konieczności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji dotkniętej wadą nieważności, orzekł jak w sentencji. Wniesione odwołanie winno zatem zostać przekazane do właściwego organu, który jest zobowiązany do ustalenia następców prawnych zmarłej strony, zapewnienia im udziału w postępowaniu odwoławczym oraz skieruje do nich wydane rozstrzygnięcie w sprawie. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się wpis w wysokości 100 zł.