IV SA/Wa 816/09

WyrokWSA w Warszawie2010-01-18

Skład orzekający: Danuta Dopierała, Łukasz Krzycki, Otylia Wierzbicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, dokonując zmiany w ewidencji gruntów i budynków polegającej na wykreśleniu osoby władającej, może oprzeć się na wyroku sądu powszechnego nakazującym eksmisję, jeśli wyrok ten dotyczy działki o innym numerze ewidencyjnym niż ta, która ma być przedmiotem zmiany w ewidencji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, dokonując zmiany w ewidencji gruntów i budynków na podstawie wyroku eksmisyjnego, musi ustalić związek między działką, której dotyczy wyrok, a działką, która ma być przedmiotem zmiany w ewidencji. Jeśli wyrok eksmisyjny dotyczy działki o innym numerze ewidencyjnym, organ musi wyjaśnić, jak te działki mają się do siebie, zwłaszcza w kontekście podziałów nieruchomości i zmian numeracji. Niewykonanie tych ustaleń, wbrew wytycznym sądu zawartym w poprzednim orzeczeniu, stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK) odmawiającą wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Zmiana polegała na wykreśleniu J. L. jako władającego działką ewidencyjną. Wcześniejsze postępowania sądowe wykazały, że wyrok eksmisyjny może być podstawą takiej zmiany, jednak organ odwoławczy uznał, że wyrok eksmisyjny dotyczył innej działki niż ta, która miała być przedmiotem zmiany w ewidencji. Skarżący podniósł, że działka, której dotyczył wyrok eksmisyjny, została wydzielona z działki, która obecnie ma inny numer, i że podział ten nastąpił z naruszeniem prawa. Sąd administracyjny uznał, że organ nie wykonał wytycznych z poprzedniego wyroku sądu, nie wyjaśniając związku między działkami.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Dopierała, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędzia NSA Otylia Wierzbicka, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr 30 w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22 % podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2007 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2114/06) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2006 r", która uchylono decyzje Wójta Gminy R. z dnia [...] marca 2000 r. i odmówiono dokonania zmiany w ewidencji gruntów, wnioskowanej przez p. W. S., polegającej na wykreśleniu p. J. L., jako władającego działką ewidencyjną nr ew. [...] w miejscowości R. gm. R. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał: wyrok sądu powszechnego w przedmiocie eksmisji, co do zasady może być dokumentem stanowiącym podstawę dla dokonania zmiany w kwestii władania gruntem, w myśl przepisów dotyczących ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej na podstawie ustawy z dnia 17 maja 1989 r, - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), rolą organu administracji jest w niniejszej sprawie wyjaśnienie, czy wyrok w sprawie eksmisji z działki nr ew. [...] może stanowić podstawę dla dokonania zmian w ewidencji dla działki nr ew. [...] - przy czym szczególne znaczenie ma ustalenie, jak mają się względem siebie działki o poszczególnych numerach. Wskazany wyrok Sądu I, instancji stał się prawomocny, wobec oddalenia skargi kasacyjnej wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lipca 2008 r. (sygn. akt I OSK 1095/07). Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...], na zasadzie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., ponownie uchylił decyzję organu I. instancji orzekając o odmowie dokonania wpisu, polegającego na wykreśleniu osoby władającej działką nr ew. [...]). Uzasadniając orzeczenie przywołano uprzednie rozstrzygnięcia, jakie zapadły w niniejszej sprawie w postępowaniach sądowoadministracyjnych (wyroki sygn. akt II SA 2001/00, 6 II SA 2246/02, IV SA/Wa 2114/06), odnotowując wytyczne dla załatwienia niniejszej sprawy zawarte w wyroku o sygn. akt IV SA/Wa 2114/06. Jednocześnie wskazano, iż wyrok o eksmisji, z dnia [...] maja 1999 sygn. akt [...], dotyczył działki nr [...] przy ul. [...] (nakazano p. J. L. opuszczenie nieruchomości pod tym adresem). Według zapisów w operacie ewidencyjnym p. J. L. był wpisany jako władający działką nr [...] przy ul. [...]. Wyrok o eksmisję nieodnoszący się do działki przy [...] nie mógł być podstawą wykreślenia władającego działką [...]. W skardze p. W. S. podniósł, iż w jego ocenie nadal istnieje działka ew. [...] a więc wyrok eksmisyjny mógł być podstawą dokonania wpisu (wykreślenia władającego). Zaznaczył, iż powierzchnia istniejących w ewidencji dziatek nr ew. [...] (przy ul. [...]) oraz nr ew. [...] (przy ul. [...]) odpowiada powierzchni dawnej działki [...], Wydzielenie działki nr ew. [...] z działki [...] odbyło się z naruszeniem prawa ("było machlojką"), W odpowiedzi na skargę WINGiK wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Pismem (k. 71) Strona skarżąca wniosła o dołączenie do akt niniejszej sprawy akt sądowych, dotyczących toczącej się przed sądem powszechnym sprawy w przedmiocie zapłaty za nieruchomość (sygn. akt [...]). Na rozprawie, Pełnomocnik skarżącego podniósł, iż nie wykonano wytycznych sądu zawartych w wyroku o sygn. akt IV SA/Wa 2114/06, nie wyjaśniając, jaki jest związek pomiędzy działkami nr ew. [...] a [...]. Wniósł o zasądzenie zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Uczestnik postępowania J. L. wniósł o oddalenie skargi. Sąd postanowił nie uwzględnić wniosku o załączenie do akt sprawy sądowoadministracyjnej akt postępowania przed sądem powszechnym (sygn. akt [...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, w zakresie obowiązku właściwego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy przed wydaniem orzeczenia mając na uwadze ocenę prawną oraz wytyczne, co do dalszego postępowania zawarte w wyroku o sygn. akt IV SA 2114/06, w myśl art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W orzeczeniu o sygn. akt IV SA/Wa 2114/06 wyrażono pogląd, iż wyrok eksmisyjny może być podstawą wykreślenia władającego gruntem. Niniejsza ocena prawna wiąże organ administracji jak i Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Wobec faktu, iż wyrok eksmisyjny w sprawie sygn. akt [...] dotyczył działki o innym numerze (nr ew. [...]) niż działka, gdzie ujawniona jest jako władająca osoba, co do której orzeczono eksmisję (nr ew. [...]), rolą organu administracji było ustalenie, jak mają się wobec siebie działki o wskazanych numerach (dokonanie stosownej synchronizacji), co ma istotne znaczenie z punktu widzenia możliwości uwzględniania wyroku eksmisyjnego poprzez dokonanie stosownej zmiany w ewidencji. Należy wskazać, iż niniejszej sprawie wnioskodawca dokonania wpisu (polegającego na wykreśleniu) podnosi, iż wyrok eksmisyjny dotyczy w istocie działki nr ew. [...], która została wydzielona z działki nr ew. [...]. W sprawie ma więc istotne znaczenie, czy tak było w istocie oraz, czy podział (związany z nadaniem nowej numeracji) nastąpił po dniu wydania orzeczenia w przedmiocie eksmisji, O ile w dniu orzekania przez sąd powszechny działka nr ew. [...] nie istniała już w ewidencji, orzeczenie jako dotyczące nieruchomości nieistniejącej nie mogło spowodować odnośnych skutków prawnych. Dane w ewidencji gruntów i budynków (obecnie określanej katastrem nieruchomości) stanowią podstawę do oznaczania nieruchomości w księdze wieczystej, w myśl art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U z 2001 r., Nr 124 poz. 1361 ze zm.). Informacje w tym zakresie powinny być utrzymywane w aktualności, co wynika z art. 26 ust. 1 i art. 27 wskazanej ustawy. Organ administracji, prowadzący ewidencję gruntów i budynków, nie jest właściwy, poprzez dokonywanie własnych ustaleń, do prostowania ewentualnych błędów w orzeczeniach sądów powszechnych, które to winny zapadać z uwzględnieniem aktualnych danych zawartych w księgach wieczystych. Wyeliminowanie ewentualnych błędów może nastąpić wyłącznie w trybie stosownej procedury określonej przepisami K.p.c. i w jej granicach. O ile natomiast, na dzień orzekania w przedmiocie eksmisji działka nr ew. [...] była ujawniona w ewidencji, lecz na skutek późniejszych zmian w tym rejestrze, nieruchomość o tym numerze została z niej wykreślona, a w jej miejsce wprowadzono działki ewidencyjne o innych numerach, rolą organu administracji jest dokonanie ustalenia czy w istocie, jak podnosi Skarżący, orzeczenie, w którym wskazano działkę ewidencyjną nr [...] kreuje stan prawny, gdy chodzi o obecną działkę nr [...]. Dokonanie określonych zmian w ewidencji gruntów, co do numeracji działek nie może prowadzić, bowiem do zniweczenia skutków prawnych prawomocnego orzeczenia. Z faktu zobowiązania w orzeczeniu o sygn. akt IV SA 2114/06 organu administracji do dokonania określonych ustaleń faktycznych wynika jednoznacznie, iż Sąd, ówcześnie orzekając w sprawie, nie wyłączył możliwości dokonania wpisu dotyczącego działki o określonym numerze ewidencyjnym na podstawie orzeczenia dotyczącego działki o innym numerze, pomimo iż, jak podnosi organ odwoławczy, ewidencja gruntów ma charakter techniczno - deklaratoryjny i rejestruje wyłącznie stany prawne ustalone w innych trybie przez inne organy orzekające, na co wskazuje, art. 2 pkt 8 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Nie rozważenie wskazanych okoliczności przez organ odwoławczy, (co musiałoby znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji), wbrew ocenie prawnej i wytycznym, co do dalszego postępowania zawartym w wyroku o sygn. akt IV SA 2114/06 stanowi o naruszeniu przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy (w tym art. 7, 77 § 1, art. 107 §3 K.p.a. oraz art. 153 ustawy - Prawo 0 postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd nie uwzględnił wniosku o dopuszczenie dowodu z akt sprawy o sygn. akt [...]. Przeprowadzenie dowodu z dokumentów stanowi wyjątek od reguły orzekania przez sądy administracyjne na podstawie akt sprawy (art. 106 §3 1 art. 133 § 1 zd. 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W przedmiotowej sprawie, dopuszczenie dowodu uzupełniającego nie byłoby zasadne, bowiem właściwy w sprawie organ administracji nie dokonał wcześniej szeregu istotnych w sprawie ustaleń we własnym zakresie. Stąd nie zachodzi potrzeba ewentualnej ich weryfikacji poprzez rozpatrzenie dodatkowego dowodu. Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lite ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Orzeczenie w pkt. 2 sentencji wyroku oparto na przepisie art. 250 wskazanej ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz § 2 ust, 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze, zm.). Rozpatrując ponownie sprawę WINGiK uwzględni ocenę prawną i wskazania, co do dalszego postępowania zawarte w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło