IV SAB/Wa 170/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik po rozpoznaniu w dniu 24 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. P. na bezczynność Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie stwierdzenia nieważności powołań na stanowiska sędziowskie kandydatów rekomendowanych przez Krajową Radę Sądownictwa postanawia: odrzucić skargę. W piśmie z dnia 13 czerwca 2013 r. R. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie stwierdzenia nieważności powołań na stanowiska sędziowskie kandydatów rekomendowanych przez Krajową Radę Sądownictwa w okresie od dnia 6 grudnia 2007 r. do dnia 27 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić, gdyż nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, w pierwszej kolejności bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), zgodnie z którym sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne, ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. Zakres skargi na bezczynność wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1 – 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem skarga na bezczynność może dotyczyć sprawy, w której organ administracji publicznej zobligowany jest wydać decyzję administracyjną, postanowienie w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Zatem zaskarżenie bezczynności jest dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego. Bezczynność ma miejsce wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności. Spełnienie tych przesłanek czyni skargę zasadną, gdy w dniu wniesienia skargi, jak i w dniu orzekania organ w dalszym ciągu pozostaje w bezczynności. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest przede wszystkim wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony. W niniejszej sprawie zaskarżona bezczynność nie mieści się w kompetencjach sądu administracyjnego, a zatem nie może być przedmiotem kontroli tegoż sądu, gdyż kwestionowana bezczynność nie mieści się w kategorii aktów i czynności z zakresu administracji publicznej wskazanych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a powołanej ustawy, których zaniechanie podlega skardze na bezczynność organu (por. odpowiednio postanowienie i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2010 r., IV SA/Wa 2119/09, LEX nr 794960 oraz z dnia 12 kwietnia 2007 r., VII SAB/Wa 71/06, LEX nr 334271). Z tego powodu powyższa skarga nie przysługuje także na bezczynność organu, bowiem zakres skargi na bezczynność wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 8 powyższej ustawy, w świetle których zaskarżenie bezczynności jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1101/08, LEX nr 552736). W przedmiotowej skardze skarżący domaga się od Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej stwierdzenia nieważności powołań na stanowiska sędziowskie kandydatów rekomendowanych przez Krajową Radę Sądownictwa w okresie od dnia 6 grudnia 2007 r. do dnia 27 marca 2012 r., która to czynność nie mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Obowiązujący stan prawny nie upoważnia do zakwalifikowania przedmiotowej skargi do spraw, o których mowa w art. 3 § 2 powołanej ustawy. Z treści tego przepisu wynika bowiem, że czynności w nim wymienione muszą mieć charakter publicznoprawny. Treść powołanego przepisu wskazuje, że czynność musi dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Konieczne jest więc odniesienie takiego aktu i czynności do przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który określa uprawnienia lub obowiązki. Oznacza to, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 września 2004 r., sygn. akt OSK 247/04, LEX nr 125767). Wyjaśnić również należy, że Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej nie należy do administracji publicznej. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej jest najwyższym przedstawicielem Rzeczypospolitej Polskiej i gwarantem ciągłości władzy państwowej (art. 126 ust. 1 Konstytucji). Prezydent Rzeczypospolitej czuwa nad przestrzeganiem Konstytucji, stoi na straży suwerenności i bezpieczeństwa państwa oraz nienaruszalności i niepodzielności jego terytorium (art. 126 ust. 1 Konstytucji). Przepisy te oraz pozostałe przepisy rozdziału V Konstytucji, sytuują Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej poza strukturą administracji publicznej, przesądzając, że jest on głową państwa nie włączoną w nurt bieżącej aktywności o charakterze administracyjnym. Właściwość przypisana sądom administracyjnym jest określona precyzyjnie i obejmuje w zakresie określonym w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrolę działalności administracji publicznej, a nie kontrolę działalności wszystkich organów władzy publicznej (art. 184 Konstytucji na tle art. 7 Konstytucji). Prezydent RP, jako głowa Państwa Polskiego, symbolizuje majestat Państwa, jego suwerenność, w pełni uznaniową władzę w danym zakresie. Zatem żądanie skarżącego wykracza poza sferę działalności administracyjnej i nie jest wykonywaniem administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto działania Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, podejmowane w ramach konstytucyjnej prerogatywy, nie stanowią dosłownie stosowania prawa ani spełniania funkcji administracyjnej. Nie mogą być one tym samym zaskarżone do sądu administracyjnego i nie są zaskarżalne w administracyjnym toku instancji. Przyjmując takie stanowisko, nie jest właściwe nazywanie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej organem administracji publicznej (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 11 marca 2008 r., sygn. akt II SAB/Wa 21/08, LEX nr 1058454). W tym stanie rzeczy niniejsza sprawa nie mieści się we wskazanym powyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego, a zatem skarga jako niepodlegająca jurysdykcji sądowoadministracyjnej, nie może być przedmiotem oceny przez sąd administracyjny. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.