IV SAB/Wa 303/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Alina Balicka (spr.) Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj sędzia WSA Grzegorz Rząsa po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. M. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie wniosku oddala skargę Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia [...] listopada 2015r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Komisji Odwoławczej do Spraw Wywłaszczenia przy Ministrze Spraw Wewnętrznych z dnia [...] października 1966 r. nr [...] oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. [...] z dnia [...] maja 1965 r. nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości położonej w [...], przy ul. [...] (parcela nr [...]) stanowiącej własność B. C. Skargę na bezczynność Ministra w powyższym zakresie wniosła K. M., reprezentowana przez radcę prawnego P. P. (dalej jako "skarżąca"), podnosząc, że Minister, nie rozpoznał i nie rozstrzygnął sprawy w terminie do 30 kwietnia 2017r. Skarżąca zarzuciła Ministrowi naruszenie art. 35 § 1-3 w zw. z art. 36 § 1 K.p.a. oraz wniosła o zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie niezwłocznie, nie później niż w terminie 7 dni oraz stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu skargi wskazano, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożony został w 2014r. i pomimo, iż w sprawie trzykrotnie przekładano termin załatwienia sprawy (na 30 listopada 2015r., na 31 maja 2016r. i na 30 kwietnia 2017r.) Minister nie wydał rozstrzygnięcia. Skarżąca, zgodnie z art. 37 § 1 K.p.a. pismami z 21 grudnia 2016r. i 11 lipca 2017r. wezwała Ministra do usunięcia naruszenia prawa w postaci braku rozpoznania sprawy i wydania rozstrzygnięcia, które pozostały bez odzewu. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o jej oddalenie wskazując, że zarzuty skargi są bezzasadne i organ nie pozostaje w bezczynności. Postanowieniami z dnia [...] września 2017r. nr [...] Minister stwierdził niedopuszczalność wniosku I. B. (dalej jako II wnioskodawca) o ponowne rozpatrzenie sprawy, a także zawiesił postępowanie zainicjowane na wniosek K. M.. Organ uznał, że koniecznym jest rozstrzygnięcia przez Sąd zagadnienia wstępnego z uwagi na to, że dla lokalu nr [...] położonego w [...] przy ul. [...] nr [...] prowadzone są dwie odrębne księgi wieczyste, w których ujawnione są dwa rozbieżne stany prawne. Ponadto, odnosząc się do zarzutów skargi Minister stwierdził, że brak załatwienia sprawy w terminie przewidzianym w K.p.a. spowodowany był trudną sytuacją kadrową w Wydziale ds. Rewindykacji Mienia, gdzie na 4 pracowników przypada w sumie ok. 500 spraw rewindykacyjnych. Organ podkreślił, że sprawy są rozstrzygane wg kolejności wpływu, stosownie do ogólnych zasad wyrażonych w art. 6-8 K.p.a. Rozpatrując zatem konkretną, indywidualną sprawę nie można stawiać stron jednego postępowania w uprzywilejowanej pozycji względem stron pozostałych postępowań. Zdaniem organu ograniczone zasoby kadrowe nie pozwalają na inny sposób rozpoznawania spraw jak wg kolejności wpływu, który jest w tym przypadku jedynym sprawiedliwym systemem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 z późń. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) zwanej dalej "P.p.s.a.")] sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania m.in. w przypadku określonym w art. 3 § 1 pkt 2 P.p.s.a. (wydanie decyzji). Sprawa, której przedmiotem jest skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania może być rozpoznana w trybie uproszczonym (art. 119 pkt 4 P.p.s.a.). Należy wyjaśnić, że bezczynność organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. ma miejsce wówczas, gdy organ w ustawowym terminie nie podjął żadnych czynności w sprawie lub postępowanie takie wprawdzie prowadził, ale nie zakończył go – mimo istnienia ustawowego obowiązku – wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął też stosownej czynności. Nadto skarga na bezczynność dopuszczalna jest niezależnie od powodów, dla których dany akt lub czynność nie zostały podjęte, w szczególności bez względu na to, czy przyczyna tej opieszałości jest zawiniona, czy też nie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że skarga została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia, o których mowa w art. 37 § 1 K.p.a. w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017r. [(art. 16 i 17 pkt 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2017, 935)], bowiem przed wniesieniem skargi na bezczynność, skarżąca złożyła dwa wezwania, tj. w dniu 21 grudnia 2016r. i w dniu 11 lipca 2017r. do usunięcia naruszenia prawa. Przepisy natomiast nie zakreślają minimalnego bądź maksymalnego okresu pomiędzy wykorzystaniem środków wskazanych w art. 37 § 1 K.p.a. w związku z art. 52 P.p.s.a., a wniesieniem skargi. Po analizie wszystkich okoliczności sprawy Sąd doszedł do przekonania, że Minister Infrastruktury i Budownictwa w przedmiotowej sprawie nie pozostaje w bezczynności. Jak wynika z materiału dokumentacyjnego zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy, Minister Infrastruktury i Budownictwa po otrzymaniu w dniu 21 stycznia 2016r. wniosku K. M. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji w dniu [...] grudnia 2015r. podjął czynności w celu załatwienia sprawy. W toku prowadzonego postępowania pojawiły się rozbieżności co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego co w ocenie organu wymagało wyjaśnienia. W związku z tym, postanowieniem z dnia [...] września 2017r. Minister zawiesił z urzędu postępowanie o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sąd w składzie orzekającym stoi na stanowisku, że wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania przerywa bezczynność organu administracji, co wynika z art. 35 § 5 K.p.a., wedle którego do terminów załatwienia spraw w postępowaniu administracyjnym nie wlicza się między innymi okresów zawieszenia postępowania. Przepis ten wyłącza więc okresy zawieszenia postępowania z terminów przewidzianych w art. 35 K.p.a. Strona, która uważa, że zawieszenie postępowania narusza jej prawa, może wnieść od postanowienia zawieszającego postępowanie zażalenie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 101 § 3 i art. 101 § 3 w zw. z art. 127 § 3 w zw. z art. 144 K.p.a.). Rozstrzygnięcie wydane w wyniku rozpatrzenia środka zaskarżenia podlega zaś kontroli sądu administracyjnego. W razie upływu terminu do wniesienia zażalenia lub wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona także posiada środki służące ochronie jej praw. Może bowiem żądać podjęcia zwieszonego postępowania, a następnie weryfikacji rozstrzygnięcia podjętego po rozpatrzeniu tego żądania w administracyjnym toku instancji i kontroli przez sąd administracyjny. Zawieszenie postępowania administracyjnego nie jest więc stanem bezczynności. Opisane wyżej środki ochrony prawnej powodują, że istnieje realna możliwość usunięcia stanu niezgodnego z prawem, jakim jest ewentualna przewlekłość postępowania administracyjnego. Zatem co do zasady, zawieszenie postępowania administracyjnego powoduje, że sąd nie może uwzględnić skargi na bezczynność i zobowiązać organu do wydania żądanego przez skarżącą rozstrzygnięcia. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 czerwca 2007r., sygn. akt VI SA/Wa 763/07, LEX nr 352239). Ponadto, Sąd nie podziela poglądu opowiadającego się za dopuszczeniem uznania za przedmiot oceny w postępowaniu w sprawie bezczynności, merytorycznego badania zasadności wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania, w związku z czym Sąd nie czynił przedmiotem oceny, w kontekście pozostawania organu w bezczynności, postanowienia organu o zawieszeniu postępowania. Skoro bowiem postanowienie tego rodzaju może być, w stosownym trybie, przedmiotem zaskarżenia to kontrola jego legalności wykracza poza granice niniejszej sprawy, w rozumieniu art. 135 P.p.s.a. Taką ocenę prawną sformułował także Naczelny Sad Administracyjny w uzasadnieniu wyroku o sygn. akt I OSK 609/14 - zakreślając ramy postępowania dla Sądu niższej instancji, w kontekście potrzeby uwzględnienia pozostawania bądź nie w obrocie postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania. Wskazać również należy na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 20 kwietnia 1999 r., sygn. akt IV SAB 199/98, LEX nr 48746, zgodnie z którym, Sąd rozpatrując skargę na bezczynność organu nie jest uprawniony do przeprowadzania kontroli zasadności zawieszenia postępowania. W uzasadnieniu tego wyroku NSA wyjaśnił, że postanowienie o zawieszeniu podlega osobnemu zaskarżeniu, w związku z tym badanie kwestii zasadności zawieszenia postępowania w sprawie skargi na bezczynność nie jest celowe, gdyż wykracza poza przedmiot postępowania sądowego w sprawie bezczynności. Należy zatem podkreślić, iż w przypadku skargi na bezczynność Sąd nie był władny dokonać oceny prawidłowości zawieszenia postępowania administracyjnego. Bezczynność organu w rozpoznaniu sprawy jak i zawieszenie postępowania administracyjnego są bowiem odrębnymi i wzajemnymi wykluczającymi się instytucjami prawa procesowego. Powyższe powoduje brak podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o zobowiązanie organu do wydania rozstrzygnięcia w określonym terminie. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 P.p.s.a orzeczono jak sentencji.