IV SAB/Wa 335/16
WyrokWSA w Warszawie2017-03-06
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Kaja Angerman, Piotr Korzeniowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w przewlekłości w prowadzeniu postępowania odwoławczego, jeśli postępowanie to zostało zawieszone z mocy prawa, a przyczyny zawieszenia nie ustały?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie pozostaje w przewlekłości w prowadzeniu postępowania odwoławczego, jeśli postępowanie to zostało prawomocnie zawieszone, a przyczyny zawieszenia nie ustały. Okres zawieszenia postępowania nie wlicza się do terminów załatwienia sprawy, a postanowienie o zawieszeniu eliminuje możliwość powstania bezczynności lub przewlekłości związanej z upływem terminu załatwienia sprawy.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie rozpatrzenia odwołania od decyzji z 1998 r. ustalającej odszkodowanie za szkody powstałe wskutek prac związanych z budową gazociągu. Skarżący wskazał, że odwołanie pozostaje nierozpoznane od ponad 17 lat. Organ administracji wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając, że postępowanie odwoławcze zostało zawieszone postanowieniem z 1999 r. i do chwili obecnej nie zostało podjęte, ponieważ nie ustały przesłanki zawieszenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.) Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman sędzia WSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 marca 2017 r. sprawy ze skargi R. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpatrzenia odwołania w sprawie ustalenia odszkodowania oddala skargę.
W dniu 8 sierpnia 2016r. Pan R. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa, postępowania w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1998r. w sprawie ustalenia odszkodowania za szkody powstałe wskutek prac związanych z zagrożeniem przeprowadzenia gazociągu tranzytowego na nieruchomościach oznaczonych jako działki [...] i [...] położone w [...] gmina [...] oraz na działce nr [...] położonej w [...] gmina [...].
Skarżący wskazał, że odwołanie pozostaje nierozpoznane od ponad 17 lat , a organ nie odpowiedział na wezwanie skarżącego z dnia 27 czerwca 2016r.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o jej oddalenie.
Organ wyjaśnił, że w sprawie Wojewoda [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1994 r., znak: [...], ustalił lokalizację inwestycji polegającej na budowie gazociągu tranzytowego przez terytorium Rzeczpospolitej Polskiej na terenie województwa [...] przez terytorium Gmin: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...].
Kierownik Urzędu Rejonowego w [...] decyzją z dnia [...] września 1995 r., znak: [...], zezwolił [...] S.A. w [...] na założenie i przeprowadzenie przewodów służących do przesyłania gazu, urządzeń technicznych łączności i sygnalizacji na nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i nr [...], położonej w obrębie [...], gmina [...] i nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w obrębie [...], gmina [...], stanowiących własność Pana R. W. oraz nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w obrębie [...], gmina [...] i nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w obrębie [...], gmina [...], stanowiących własność Pana J. W.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 1995 roku, znak: [...], utrzymał w mocy ww. decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] września 1995 r. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 23 maja 1996 r. sygn. akt SA-P-3200/96 oddalił skargi Pana R. W. i Pana J. W. na ww. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r.
Pismem z dnia 18 listopada 1997 r. Pan R. W. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 1994 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji polegającej na budowie gazociągu tranzytowego.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] listopada 1998 r., znak: [...], utrzymaną następnie w mocy decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] kwietnia 1999 r., znak: [...] stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1994 r. w części dotyczącej działek nr [...] i [...] położonych w [...] gm. [...] oraz działki nr [...] położonej w [...] gm. [...].
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 września 2001 r. sygn. akt IV SA 781/99 uchylił ww. decyzje Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 1998 r. i z dnia [...] kwietnia 1999 r.
W tym czasie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 1998 r., znak: [...], ustalił odszkodowanie na rzecz Pana R. W. za szkody wyrządzone na nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i nr [...], położonej w obrębie [...], gmina [...] oraz nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w obrębie [...], gmina [...].
Pismem z dnia 7 września 1998 r. Pan R. W. złożył odwołanie od ww. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r.
Pismem z dnia 20 stycznia 1999 r. Pan R. W. wniósł do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r. i poprzedzającej ją decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 1995 r. o zezwoleniu [...] S.A. w [...] na założenie i przeprowadzenie przewodów służących do przesyłania gazu.
Po przeanalizowaniu wniosku z dnia 20 stycznia 1999 r., Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast zakwalifikował powyższe podanie Pana R. W. jako wniosek o wznowienie postępowania, który winien rozpatrzyć Wojewoda [...], ponieważ z treści tego pisma jednoznacznie wynikało, że jest to wniosek o wznowienie postępowania w trybie art. 145 § l pkt 8 Kpa, wobec czego pismem z dnia [...] marca 1999 r., znak: [...] przekazano Wojewodzie [...] ww. pismo Pana R. W. z dnia 20 stycznia 1999 r.
Następnie Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast postanowieniem z dnia [...] marca 1999 r., znak: [...] zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie rozpatrzenia odwołania Pana R. W. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r., znak: [...] dotyczącej przyznania odszkodowania do czasu rozstrzygnięcia przez Wojewodę [...] w postępowaniu wznowieniowym sprawy dotyczącej zezwolenia na przeprowadzenie przewodów służących do przesyłania gazu przez przedmiotowe nieruchomości, zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 1999 r., znak: [...] zawiesił postępowanie z wniosku Pana R. W. z dnia 20 stycznia 1999 r. z uwagi na toczące się przed Prezesem Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1994 r. o ustaleniu lokalizacji gazociągu.
W dniu 9 sierpnia 2004 r. do Ministra Infrastruktury wpłynął wniosek Pana R. W. o podjęcie, zawieszonego postanowieniem Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 1999 r., znak: [...], postępowania w sprawie rozpatrzenia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r. ustalającej odszkodowanie.
Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] grudnia 2004 r., znak: [...] odmówił podjęcia postępowania odwoławczego zawieszonego z urzędu postanowieniem Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa Rozwoju Miast z dnia [...] marca 1999 r., a następnie postanowieniem z dnia [...] marca 2005 r., znak [...] utrzymał w mocy swoje postanowienia z dnia [...] grudnia 2004 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 874/05 uchylił postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] marca 2006 r., znak: [...] oraz poprzedzające je postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] grudnia 2004 r., znak: [...], w uzasadnieniu wskazując na brak dokumentów w aktach sprawy, które to braki uniemożliwiły Sądowi ustosunkowanie się do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Po skompletowaniu akt i rozpatrzeniu sprawy Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r., znak: [...] odmówił podjęcia postępowania odwoławczego od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r., znak: [...], ustalającej odszkodowanie za szkody wyrządzone na nieruchomości położonej w [...], gm. [...], oznaczonej jako działki nr [...] i nr [...], oraz odszkodowanie za utratę wartości nieruchomości położonej w [...], gm. [...], oznaczonej jako działka nr [...], stanowiących własność Pana R. W. - z urzędu zawieszonego postanowieniem Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 1999 r., znak: [...], które zostało utrzymane w mocy postanowieniem z dnia [...] września 2010 r., znak: [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 2264/10 oddalił skargę Pana R. W. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2010 r., znak: [...].
Pismem z dnia 21 lutego 2014 r. Pan R. W. wezwał Ministra Infrastruktury i Rozwoju do rozpatrzenia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r., znak: [...].
Pismem z dnia 14 kwietnia 2014 r. Pan R. W. wniósł skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie rozpatrzenia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r., znak: [...].
Prawomocnym wyrokiem z dnia 4 września 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 207/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę Pana R. W. na przewlekłość Ministra Infrastruktury i Rozwoju w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998r.
Następnie pismem z dnia 23 maja 2016 r. Pan R. W. ponownie wystąpił ze skargą na przewlekłość Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r.
Powyższa skarga wraz z aktami sprawy została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przy piśmie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] czerwca 2016 r.
W dniu 8 sierpnia 2016 r. Pan R. W. wniósł kolejną obecną skargę na przewlekłość Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 .
Odpowiadając na zarzuty skargi Minister Infrastruktury i Budownictwa wskazał, że nie pozostaje w przewlekłości. Postępowanie odwoławcze w powyższej sprawie zostało zawieszone ostatecznym postanowieniem organu odwoławczego i do chwili obecnej nie zostało podjęte, bowiem nie ustąpiły przesłanki zawieszenia postępowania (pismo Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarżący przewlekłości postępowania upatruje w tym, że od ponad 17 (obecnie już 18) lat nie rozpoznano jego odwołania od decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1998r. w sprawie ustalenia odszkodowania za szkody powstałe wskutek prac związanych z zagrożeniem przeprowadzenia gazociągu tranzytowego na nieruchomościach oznaczonych jako działki [...] i [...] położone w [...] gmina [...] oraz na działce nr [...] położonej w [...] gmina [...].
Bez wątpienia sprawa trwa bardzo długo, jednak okoliczność ta nie świadczy o przewlekłym prowadzeniu tego postępowania przez Ministra. Analiza akt sprawy wskazuje, że na tak długi okres rozpoznawania odwołania wpływają okoliczności niezależne od Ministra.
Z akt sprawy wynika, że Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast postanowieniem z dnia [...] marca 1999 r., znak: [...] zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie rozpatrzenia odwołania Pana R. W. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1998 r., znak: [...] dotyczącej przyznania odszkodowania do czasu rozstrzygnięcia przez Wojewodę [...] w postępowaniu wznowieniowym sprawy dotyczącej zezwolenia na przeprowadzenie przewodów służących do przesyłania gazu przez przedmiotowe nieruchomości, zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1995 r.
Z kolei Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 1999 r., znak: [...] zawiesił postępowanie z wniosku Pana R. W. z dnia 20 stycznia 1999 r. o wznowienie postępowania z uwagi na toczące się przed Prezesem Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1994 r. o ustaleniu lokalizacji gazociągu.
Jak wynika zaś z pisma [...] Urzędu Wojewódzkiego z dnia 29 sierpnia 2016r., postępowanie wznowieniowe dotyczące zezwolenia na przeprowadzenie gazociągu na nieruchomości skarżącego, jest nadal zawieszone z uwagi na niezakończenie postępowania nieważnościowego.
Zgodnie zaś z treścią art. 103 k.p.a. zawieszenie postępowania administracyjnego wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie. Dotyczy to zatem także terminów załatwienia sprawy (art. 35-36 k.p.a.). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że niezależnie od czasu trwania zwłoki w załatwieniu sprawy, podjęcie rozstrzygnięcia o zawieszeniu postępowania w sprawie oznacza, że bezczynność organu ustaje. Okres zawieszenia postępowania nie jest stanem bezczynności. Postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego eliminuje możność powstania bezczynności lub przewlekłości związanej z upływem terminu załatwienia sprawy dając jednocześnie stronie możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego tego postanowienia. Nie jest natomiast możliwe wniesienie skargi na bezczynność lub przewlekłość dopóki we właściwym trybie nie zostanie wzruszone postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego. (por. wyrok NSA z dnia 29 listopada 2007 r. sygn. akt II OSK 1380/07).
Mając na uwadze, że okresów zawieszenia postępowania nie wlicza się do terminów załatwienia sprawy, oraz że rozpoznając skargę na bezczynność Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w dacie orzekania, stwierdzić należy, że wniesiona skarga jest bezzasadna i brak jest podstaw do jej uwzględnienia.
Podkreślenia również wymaga, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 maja 1999 r. sygn. akt I SAB 33/99 odpowiedział na pytanie czy zasadnie Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast zawiesił postępowanie odwoławcze uruchomione przez skarżącego uznając, iż rozstrzygnięcie w sprawie legalności decyzji zezwalających na przeprowadzenie gazociągu jest zagadnieniem wstępnym. Wówczas NSA stwierdził, że "Analiza przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741) prowadzi do wniosku, że istniały podstawy do zawieszenia postępowania odwoławczego, gdyż rozstrzygnięcie w tej sprawie zależy od rozstrzygnięcia w przedmiocie prawidłowości decyzji zezwalających na przeprowadzenie rurociągu. Art. 124 ust. 1 ustawy z 1997 r. o gospodarce nieruchomościami uprawnia wojewodę do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie instalacji w nim wymienionych. Zgodnie zaś z ust. 4 tego artykułu na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, a jeżeli jest to niemożliwe lub powoduje nadmierne trudności lub koszty, jednostka ta jest obowiązana do wypłaty odszkodowania. Odszkodowanie to jest zatem pochodną zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie urządzeń i bez tego zezwolenia nie byłoby prawa do odszkodowania. Ocena zatem zgodności z prawem tej decyzji rzutować będzie na prawo do odszkodowania, a wobec tego jest zagadnieniem wstępnym". Ponadto skarżący 9 sierpnia 2004 r. złożył wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania odwoławczego w sprawie przysługującego mu odszkodowania. Skarga na odmowę podjęcia zawieszonego postępowania przez Ministra Infrastruktury została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 2264/10, ponieważ nie ustała przyczyna z powodu której zawieszono postępowanie odwoławcze.
W tej sytuacji wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 153 oraz 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Nadto prawomocne orzeczenie sądu wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Z przepisów tych wynika, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, tylekroć będzie on związany oceną prawną wyrażoną we wcześniejszym prawomocnym orzeczeniu.
Oznacza to, że zainicjowane przez skarżącego postępowanie wznowieniowe w sprawie dotyczące oceny prawidłowości wydania decyzji zezwalającej na przeprowadzenie przewodów służących do przesyłania gazu przez przedmiotowe nieruchomości, stanowiące zagadnienie wstępne dla postępowania o odszkodowanie za zajęcie przedmiotowych nieruchomości, jest nadal zawieszone. Nie ustała zatem przyczyna zawieszenia, brak było więc podstaw prawnych do podjęcia zawieszonego postępowania odwoławczego.
Podkreślić w tym miejscu należy, że Sąd badał, czy powyższy stan nie uległ zmianie, po wyroku tutejszego Sądu z dnia 4 września 2014r., sygn. akt I SAB/Wa 207/14, oddalającego już raz skargę Pana R. W. na przewlekłość Ministra Infrastruktury i Rozwoju w niniejszej sprawie, który to wyrok wiąże Sąd.
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 oraz art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło