IV SAB/Wa 8/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.) Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska Sędzia WSA Anita Wielopolska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 września 2016 r. sprawy ze skargi J. M. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju w przedmiocie rozpatrzenia odwołania 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do rozpatrzenia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość; 2. stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 3. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz skarżącego J. M. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z 9 sierpnia 2014 r. (data wpływu do organu) J. M. i 4 inne osoby, co do których ostatecznie skarga została odrzucona, wniósł skargę na przewlekłość postępowania administracyjnego prowadzonego przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju jako organu II instancji w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2014 r. nr [...] o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość. Wniósł o stwierdzenie, że Minister Infrastruktury i Rozwoju dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w tej sprawie i zobowiązanie Ministra Infrastruktury i Rozwoju do wydania decyzji. Wcześniej, pismem z dnia 7 czerwca 2014 r. (doręczone 11 czerwca 2014 r.) skarżący wezwał Ministra do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że decyzją z [...] sierpnia 2014 r. znak [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju uchylił decyzję organu I instancji. Co do nierozpoznania odwołania w terminie organ wskazał, że obowiązuje go kolejność rozpoznawania spraw, obowiązek prawidłowego ustalenia stanu faktycznego a niniejsza sprawa należała do spraw skomplikowanych. Poza tym decyzja merytoryczna została wydana niezwłocznie po otrzymaniu przez organ wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle obowiązujących przepisów prawa, sąd w zakresie swojej właściwości orzeka między innymi w sprawach skarg na podejmowane przez organy inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a., oceniając postępowanie organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Sąd orzeka również w zakresie skarg na bezczynność i przewlekłość organów administracji w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy (art. 3 § 2 pkt 8). Właściwość sądu w tym ostatnim przypadku dotyczy zatem niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych lub opieszałego ich prowadzenia. Przedmiotem sprawy jest przewlekłość postępowania Ministra Infrastruktury i Rozwoju w związku z koniecznością rozpoznania odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2014 r. nr [...] o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość. Zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 kpa). Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z przewlekłością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął niezbędnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (wyrok NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016). Dla stwierdzenia stanu przewlekłości organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy przewlekłość ta została spowodowana zawinionym lub też niezawinionym brakiem czynności organu w jego podjęciu. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie Minister Infrastruktury i Rozwoju nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów k.p.a., co stanowi o wypełnieniu przesłanki przewlekłości postępowania. Analiza dokumentów znajdujących się aktach administracyjnych sprawy, przekazanych do Sądu wskazuje, iż od momentu przekazania Ministrowi Infrastruktury i Rozwoju akt sprawy z odwołaniem, co miało miejsce 31 marca 2014 r (data wpływu akt do organu), organ nie podjął czynności w sprawie mimo wezwania skarżącego do usunięcia naruszenia prawa pismem z 6 czerwca 2014 r. Decyzja merytoryczna została wydana [...] sierpnia 2014 roku, po wniesieniu skargi, co miało miejsce 13 sierpnia 2014 r. Organ nie informował też skarżącego, wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi wynikającemu z art. 36 § 1 K.p.a., o przyczynach niezałatwienia sprawy. Charakter sprawy nie jest skomplikowany, a analiza przesłanych akt sprawy nie wskazuje aby w czasie od daty wpływu odwołania do daty wydania decyzji organ podejmował nowe czynności w sprawie. Oceniał jedynie dowody zebrane przez organ I instancji. Wskazać należy, że przepis art. 149 p.p.s.a. zawiera normę wedle której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie ale i na rozstrzygnięciu czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy nastąpiły z rażącym naruszeniem prawa czy też nie. Analiza § 2 art. 149 k.p.a. i użytego tam wyrazu "jednocześnie" w zw. z art. 4171 § 3 kodeksu cywilnego wskazuje, że uwzględnienie skargi może polegać na stwierdzeniu że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa lub nie mimo, że istnieją podstawy do umorzenia postępowania z uwagi na wydanie aktu jeszcze przed wydaniem przez Sąd wyroku (por. postanowienie NSA z 26 lipca 2012 r, sygn. akt. II OSK 1360/12 w CBONSA, postanowienie NSA z 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 2626/12, Lex nr. 1247155). Sąd uznał, że w sprawie nie zaistniała przewlekłość o rażącym charakterze. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania (vide: wyrok WSA w Poznaniu z 18 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SAB/Po 60/10, wyrok WSA w Gdańsku z 11 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SAB/Gd 30/11 - dostępne w CBOSA). Jak natomiast wynika z akt administracyjnych sprawy, od dnia wpłynięcia odwołania do daty wydania decyzji upłynęło 5 miesięcy, co na tle innych rozpoznawanych przez sąd spraw nie jest terminem wyjątkowo długim. Wobec wydania decyzji merytorycznej, sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do jej wydania, uznając ten wniosek za bezprzedmiotowy na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. W pozostałej części Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 zd. 2 p.p.s.a. i orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 210 § 2 p.p.s.a.