IV SAB/Wa 82/20

|POSTANOWIENIE | , Dnia 25 marca 2020 roku, , , Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym:, Przewodniczący, Sędzia WSA Joanna Borkowska, , , po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2020 roku, na posiedzeniu niejawnym, w sprawie ze skarg E. A. i S. A., na bezczynność Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w [...], w przedmiocie wydania wizy krajowej, postanawia:, , odrzucić skargi;, zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie solidarnie na rzecz skarżących E. A. i S. A. kwotę 300 zł, (słownie: trzysta złotych) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi., , , , , , E. A. działająca w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik skarżącego S. A. wniosła skargę na bezczynność Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w A. w przedmiocie odmowy wydania wizy krajowej dla S. A. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia [...] maja 2019 r., sygn. akt IV SAB/Wa 48/19, odrzucił skargę E. A. na bezczynność Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w A. w przedmiocie wydania wizy krajowej. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarga E. A. podlega odrzuceniu wobec braku interesu prawnego skarżącej. Skargę kasacyjną na powyższe postanowienie wniosła E. A. Naczelny Sąd Administracji postanowieniem z dnia 18 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 3609/19, uchyli zaskarżone postanowienie podnosząc, że Sąd pierwszej instancji nie odniósł się do kwestii dopuszczalności skargi na bezczynność konsula w przedmiocie odmowy wydania wizy krajowej. Podkreślono, że badanie legitymacji procesowej do wniesienia skargi może mieć miejsce tylko wówczas, gdy sprawa należy do właściwości sądu administracyjnego. Ocena kognicji sądów administracyjnych w konkretnej sprawie ma pierwszeństwo i kluczowe znaczenie. Rozstrzygnięcie w postępowaniu kasacyjnym po raz pierwszy i w sposób ostateczny kwestii dopuszczalności drogi sądowej prowadziłoby do pozbawienia strony jednej instancji sądowej, co byłoby z kolei nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą dwuinstancyjności postępowania sądowego wynikającą z art. 176 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić, gdyż sprawa nie podlega kognicji sądów administracyjnych. W rozpoznawanej sprawie, że przedmiotem wniesionej skargi do sądu administracyjnego jest bezczynność Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w A. w przedmiocie wydania wizy krajowej. Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z art. 5 pkt 4 p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym w dniu rozpoznawania wniosku o wydanie wizy krajowej, sądy administracyjne nie były właściwe w sprawach wiz wydawanych przez konsulów, z wyjątkiem wiz wydanych cudzoziemcowi będącemu członkiem rodziny obywatela państwa członkowskiego Unii Europejskiej, państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej, w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin (Dz. U. z 2017 r. poz. 900). Kwestia dopuszczalności drogi sądowej w przypadku skarg na decyzje konsula w sprawie wiz Schengen była przedmiotem rozważań Naczelnego Sąd Administracyjny, który w sprawie II OSK 1346/16 zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (UE) z pytaniem prejudycjalnym: "Czy art. 32 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 810/2009 z dnia 13 lipca 2009 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Wizowy (kodeks wizowy) (Dz. Urz. z 2009 r. Nr L 243, str.1-58), z uwagi na motyw 29 preambuły do kodeksu wizowego i art. 47 akapit pierwszy Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (Dz. Urz. z 2012 r. Nr C 326, str. 391-407), należy rozumieć w ten sposób, że nakłada na państwo członkowskie obowiązek zagwarantowania środka zaskarżenia (odwołania) do sądu?". Trybunał Sprawiedliwości UE udzielając odpowiedzi na powyższe pytanie wyrokiem z dnia 13 grudnia 2017r. w sprawie C-403/16 Soufiane El Hassani orzekł, że art. 32 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 810/2009 z dnia 13 lipca 2009 r. ustanawiającego Wspólnotowy kodeks wizowy, zmienionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 610/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r., w świetle art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej należy interpretować w ten sposób, że nakłada on na państwa członkowskie obowiązek ustanowienia procedury odwoławczej od decyzji o odmowie wydania wizy, której szczegółowe zasady należą do porządku prawnego każdego państwa członkowskiego, przy poszanowaniu zasad równoważności i skuteczności. Procedura ta musi gwarantować na pewnym etapie postępowania środek odwoławczy do sądu. Zauważyć należy, że w dniu 4 marca 2019 r. weszła w życie nowelizacja art. 5 pkt 4 p.p.s.a. Ustawodawca rozszerzył zakres kognicji sądów administracyjnych również na sprawy dotyczące wiz Schengen, o których mowa w art. 2 pkt 2-5 kodeksu wizowego. Z uzasadnienia do projektu ustawy nowelizującej ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że nowelizacja miała "na celu dostosowanie polskiego porządku prawnego do zaleceń Komisji Europejskiej przedstawionych polskiemu Rządowi w ramach procedury naruszeniowej, o której mowa w art. 258 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r. poz. 864, z późn. zm.), zwanego dalej "TFUE", oraz do orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-403/16 Soufiane El Hassani". Z analizy art. 5 pkt 4 lit a i b p.p.s.a w brzmieniu obecnie obowiązującym wynika, że nadal do właściwości sądów administracyjnych nie należą sprawy dotyczące odmowy wydania wiz krajowych (zob. postanowienia NSA z dnia 25 lipca 2019 r., sygn. akt II OSK 1480/19, z dnia 25 lipca 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 1519/19). Z uwagi na powyższe bezczynność konsula w przedmiocie wydania wizy krajowej, zgodnie z obowiązującymi przepisami krajowymi, nie może być przedmiotem kontroli sądowej. Stosownie zaś do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia .