V SA/Wa 1127/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Asesor WSA Dorota Brzozowska po rozpoznaniu w dniu 2 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. L. F., M. Z. K. na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie wykreślenia przedsiębiorcy z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej postanawia: 1. odrzucić skargę wniesioną przez I. L. F.; 2. odrzucić skargę wniesioną przez M. Z. K. Pismem z 6 kwietnia 2022 r. [...] i [...] (dalej jako: "skarżący" lub "strona") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na opisaną w komparycji decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii (dalej jako "organ"). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na fakt, że strona – [...] przed wniesieniem skargi wniosła do organu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Stosownie do treści art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Środkiem zaskarżenia przysługującym od decyzji Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii (wydanej jako decyzja I instancji) jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jednakże przepis art. 52 § 3 p.p.s.a (w brzmieniu obowiązującym od 1 czerwca 2017 r.) pozwala na wniesienie na taką decyzję skargi do sądu administracyjnego z pominięciem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Stanowi bowiem, że "jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa". Nowelizując art. 52 § 3 p.p.s.a. ustawodawca wprowadził możliwość wyboru przez stronę sposobu zaskarżenia aktu wydanego w I instancji przez organ nie mający nad sobą organu wyższego stopnia. Można to więc zrobić albo poprzez złożenie do organu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy albo poprzez wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Treść tego przepisu nie pozostawia też wątpliwości, że chociaż do strony należy decyzja, jaką drogę zaskarżenia wybrać, to jednak skorzystanie z jednego trybu zaskarżenia danego aktu wyklucza możliwość skorzystania z drugiego trybu. Niedopuszczalna jest więc sytuacja, że to samo rozstrzygnięcie strona skarży zarówno w drodze postępowania przed organem administracji, jak i w drodze postępowania przed sądem administracyjnym. Strona musi bowiem dokonać wyboru między dwiema wykluczającymi się możliwościami. Dopiero akt administracyjny wydany po rozpatrzeniu złożonego przez stronę środka zaskarżenia, jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, otwiera stronie drogę do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z 30 stycznia 2018 r., II GSK 4285/17, dostępne na stronie: www.nsa.orzeczenia.gov.pl). W poprzedzającym wniesienie skargi postępowaniu administracyjnym skarżący po doręczeniu decyzji z [...] lipca 2021 r. złożył dnia 3 sierpnia 2021 r. ( data nadania) wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić, należy, że nie jest dopuszczalne wszczęcie i prowadzenie postępowania sądowoadministracyjnego mającego za przedmiot decyzję organu z [...] lipca 2021 r. Skoro skarżący skorzystał ze środka zaskarżenia, jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, to nie mógł następnie wnieść skargi do sądu administracyjnego na ten sam akt. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd odrzuci skargę jeżeli z przyczyn inne niż określone w pkt 1-5a jej wniesienie jest niedopuszczalne. Niedopuszczalność wniesienia skargi ma miejsce m.in. wówczas, gdy ustawodawca uczynił z niej jeden z wzajemnie wykluczających się środków zaskarżenia, a strona ze środka alternatywnego już skorzystała. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji w pkt 1 postanowienia. Ponadto stosownie do art. 50 § 1 p.p.s.a uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 50 § 2 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Pod pojęciem interesu prawnego, o którym mowa w art. 50 § 1 p.p.s.a., rozumie się istnienie związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a zaskarżonym aktem. Związek ten wynika w przeważającej większości z przepisów administracyjnego prawa materialnego, ale także procesowego lub ustrojowego, gdzie musi istnieć norma prawna przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do określonego podmiotu możliwość wydania określonego aktu lub podjęcia określonej czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a p.p.s.a. Ze skargą do sądu administracyjnego może wystąpić podmiot, który wykaże związek pomiędzy swoją sytuacją prawną i normą prawa materialnego, procesowego lub ustrojowego (por. T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis Warszawa 2009, s. 275, uzasadnienie uchwały NSA z dnia 11 kwietnia 2005 r., OPS 1/04, ONSAiWSA 2005 Nr 4, poz. 62). W konsekwencji, postępowanie sądowoadministracyjne może być prowadzone, jako postępowanie bezwzględnie oparte na zasadzie skargowości, tylko na podstawie skargi wniesionej przez legitymowany do tego podmiot. Istnienie legitymacji skargowej podlega badaniu przez sąd administracyjny. Podmioty mają legitymację do złożenia skargi w zakresie określonym przepisami prawa. Ustalenie zatem zakresu tej legitymacji musi nastąpić w postępowaniu wstępnym, natomiast brak legitymacji jest podstawą do odrzucenia skargi. Nie wykazanie owego związku skutkuje tym, iż podmiot wnoszący skargę nie jest legitymowany do jej wniesienia. Skarga taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z tym przepisem Sąd odrzuca skargę jeżeli jej wniesienie z innych przyczyn, tj. innych niż wskazane w art. 58 § 1 pkt 1 - 5a, jest niedopuszczalne. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że skarżący [...] nie posiada indywidualnego interesu prawnego, o którym mowa w art. 50 § 1 p.p.s.a., nie jest również podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi na podstawie szczególnego przepisu. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący [...] nie brał udziału w postępowaniu przed organem i nie doręczono mu decyzji z dnia [...] lipca 2021 r. Zaskarżona decyzja została doręczona: [...] i [...] . W związku z powyższym skarżący [...] nie mógł skutecznie złożyć skargi we własnym imieniu. Z uwagi więc na brak jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że interes prawny ww. skarżącego wynika z przepisów prawa materialnego, a ponadto żaden przepis ustawy szczególnej nie przyznaje skarżącemu uprawnienia do wniesienia skargi w niniejszej sprawie należało uznać, że skarżący ten nie zalicza się do żadnej kategorii podmiotów wymienionych w art. 50 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a., co uzasadniało odrzucenie skargi. W konsekwencji uznać należało, że skarżącemu [...] nie przysługuje legitymacja do złożenia skargi w niniejszej sprawie. Oczywisty brak po jego stronie interesu prawnego w przedmiotowym postępowaniu powodował natomiast niedopuszczalność jego skargi, skutkując jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 7 listopada 2014 r., sygn. akt I FNP/14; z dnia 13 czerwca 2007 r., sygn. akt II FSK 1337/06 oraz z dnia 2 października 2012 r., sygn. akt II OSK 2300/12 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W tych okolicznościach, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 związku z art. 50 § 1 p.p.s.a., odrzucił skargę jak w sentencji w pkt 2 postanowienia.