V SA/Wa 1604/11

WyrokWSA w Warszawie2011-11-16

Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Krystyna Madalińska – Urbaniak, Beata Blankiewicz - Wóltańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wydatki poniesione na zakup samochodów osobowych, które nie są specjalistycznie dostosowane do potrzeb osób niepełnosprawnych, mogą być finansowane ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (ZFRON) i kwalifikować się jako pomoc de minimis?
Ratio decidendi
Zakup samochodów osobowych, które nie są specjalistycznie dostosowane do potrzeb osób niepełnosprawnych i mogą być używane także przez osoby pełnosprawne, nie stanowi wydatku kwalifikującego się do finansowania ze środków ZFRON w ramach indywidualnych programów rehabilitacji. Środki ZFRON są przeznaczone na cele określone w ustawie i rozporządzeniach, a wydatki muszą mieć bezpośredni związek ze zmniejszeniem ograniczeń zawodowych osób niepełnosprawnych. Refundacja wydatków poniesionych z innych środków niż ZFRON jest niedopuszczalna. Sąd podzielił ocenę organów, że zakup samochodów był inwestycją pracodawcy, a nie wydatkiem rehabilitacyjnym.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis na zakup trzech samochodów osobowych oraz opłacenie kart pojazdów, które miały służyć pracownikom niepełnosprawnym. Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że wydatki nie zostały poniesione zgodnie z przepisami dotyczącymi ZFRON, gdyż refundowano je ze środków funduszu po wcześniejszym pokryciu z rachunku obrotowego spółki. Spółka podniosła, że zakup samochodów był konieczny dla umożliwienia pracy osobom niepełnosprawnym i nie stanowił jedynie poprawy komfortu pracy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz - Wóltańska, Protokolant specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2011 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis oddala skargę Po rozpatrzeniu zażalenia [...] Sp. z o.o. z dnia 8 lutego 2011 r., na postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] stycznia 2011 r. znak: [...]. Minister Pracy i Polityki Społecznej postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu własnego postanowienia organ II instancji podniósł m.in. że przedmiotem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji był wniosek [...] Spółka z o.o. z dnia 24 sierpnia 2010 r. o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis na zakup, trzech samochodów osobowych oraz opłacenie kart pojazdów. W ocenie Funduszu powyższe zakupy nie stanowiły wydatków poniesionych zgodnie z rozporządzeniem w sprawie zakładowego funduszu osób niepełnosprawnych. W związku z powyższym PFRON odmówił wydania zaświadczenia o pomocy de minimis. Natomiast według Spółki w dniu dokonywania wydatków przepisy nie przewidywały refundacji wydatków poniesionych przez pracodawcę z rachunku obrotowego ale też tego nie zabraniały. Poza tym dokonane zakupy były dla zatrudnionych pracowników niepełnosprawnych jedyną możliwością dalszego świadczenia pracy a nie jedynie poprawą komfortu pracy. Organ odwoławczy przypomniał, że zaświadczenie potwierdzające charakter de minimis pomocy uzyskanej prze pracodawcę może być wystawione wyłącznie, gdy poniesie on wydatki zgodnie z art. 33 ust 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 ze zm.), oraz z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 31 grudnia 1998 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych i rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Z przedstawionych dokumentów wynika jednak, że nie wszystkie wydatki, które miały być poniesione w ramach indywidualnego programu rehabilitacji zostały poniesione ze środków zgromadzonych na rachunku bankowym zfron. W ocenie organu odwoławczego rekompensowanie ze środków zfron wydatków sfinansowanych wcześniej z innego konta pracodawcy jest niezgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Organ odwoławczy uznał, iż pracodawca chcąc pokryć wydatki ze środków zfron powinien uczynić to bezpośrednio, dokonując przelewu z konta zfron na rachunek kontrahenta lub pobierając z tego konta gotówkę rozliczyć bezpośrednio z kontrahentem. W przedmiotowej sprawie pracodawca dokonał przelewu środków pieniężnych związanych z zakupem samochodów w łącznej kwocie 20 134.37 zł z rachunku obrotowego spółki na rachunek kontrahenta, a następnie w dniu 28 stycznia 2008 r. zrefundował 8 053,74 zł , czyli 40 % tej kwoty, ze środków zfron. Podkreślono, że przepis art. 33 ust 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych określa cele, na które mogą być przeznaczane środki zfron. Szczegółowy katalog dopuszczalnych wydatków ze środków zfron został określony w § 2 ust 1 rozporządzenia w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Nie jest więc niedopuszczalne przeznaczenie środków zfron na inne cele niż dokonanie wydatków określonych w tym katalogu. Wskazano również, że z katalog wydatków zfron, poza tym że nie wymienia jako wydatku – przelewu środków z konta zfron na konto obrotowe, dotyczy finansowania wydatków, a nie ich " refundacji". Środki zfron są środkami "znaczonymi", których pracodawca jest dysponentem zgodnie z art. 33 ust 9 ustawy o rehabilitacji (...). Ich status nie jest tożsamy z środkami własnymi pracodawcy. Zdaniem organu refundacja polegałaby na "przekwalifikowaniu" środków zfron na środki własne. Taka operacja nie jest przewidziana w katalogu sposobów wydatkowania tych środków, a więc skutkuje powstaniem obowiązku zwrotu. Organ przypomniał, że podstawą zakwalifikowania pomocy jako pomocy de minimis jest źródło sfinansowania wydatku, a nie tylko cel, na jaki zostały wydatkowane środki. Środki z konta obrotowego pracodawcy są jego własnymi środkami, natomiast zgromadzone na rachunku zfron są środkami publicznymi. Art. 33 ust 4 ustawy o rehabilitacji (...) stanowi bowiem jednoznacznie, że środki zakładowego funduszu rehabilitacji przeznaczane są na finansowanie rehabilitacji zawodowej, społecznej i leczniczej oraz ubezpieczenie osób niepełnosprawnych, zgodnie z regulaminem wykorzystania tych środków. Przepis ten nie przewiduje zatem przekazania środków zfron na pomnażanie środków własnych pracodawcy. Ponadto niezależnie od przywołanych przez stronę wyroków, które zapadły w sprawie refundacji środków zfron Minister Pracy i Polityki Społecznej podtrzymał stanowisko dotychczas zajmowane w sprawie. Bowiem orzeczenia sądowe obowiązują w indywidualnych sprawach i kierowane są do konkretnie oznaczonych podmiotów, a orzecznictwo sądowe nie tworzy powszechnie obowiązujących norm postępowania. W ocenie organu II instancji nie ulega wątpliwości, iż w stanie prawnym mającym zastosowanie w niniejszej sprawie nie istniała regulacja zakazująca wprost pokrywania z zfron wydatków uprzednio poczynionych na wskazany w przepisach cel z bieżącego rachunku bankowego, jednak wynikała ona z rodzaju wydatków, na jakie środki funduszu mogły (i powinny) być przeznaczone. Np. w wyroku WSA z dnia 8 lutego 2010 r. sygn. akt V SA/Wa 1719/09, Sąd przychylił się do stanowiska, iż pracodawca chcąc pokryć wydatek (dokonany w 2008 r.) ze środków zfron powinien uczynić to bezpośrednio, dokonując przelewu z konta zfron na rachunek kontrahenta lub pobierając z tego konta gotówkę rozliczeń bezpośrednio z kontrahentem. Poza tym organ odwoławczy kwestionuje zasadność poniesionego wydatku. Wydatek na sfinansowanie zakupu samochodów i związanych z tym kart pojazdów został zrealizowany w ramach indywidualnych programów rehabilitacji opracowanych dla niepełnosprawnych pracowników Spółki zatrudnionych na stanowisku – pracownik ochrony (umiarkowany stopień niepełnosprawności), kierownik działu ochrony i kontroli (umiarkowany stopień niepełnosprawności), dyrektor do spraw ochrony (lekki stopień niepełnosprawności). Z ipr opracowanych dla nich wynika, że bezpośredni związek pomiędzy niepełnosprawnością a zakupem polega na umożliwieniu osobie niepełnosprawnej wykonywanie czynności zawodowych bez konieczności korzystania z komunikacji publicznej z ograniczeniem stania i chodzenia (droga do przystanku), co stanowi barierę zawodową osoby niepełnosprawnej ze względu na posiadanie schorzenia i przeciwwskazania zdrowotne - znaczne ograniczenia funkcji chodzenia ze względu na niepełnosprawność. Z przedstawionych dokumentów nie wynika, jednakże aby samochody były w sposób specjalistyczny dostosowane do potrzeb pracowników wynikających z ich niepełnosprawności. Usprawnienia i ułatwienia wykonywania pracy czy też zwiększenia jej wydajności nie można bowiem utożsamiać ze zmniejszeniem lub wyeliminowaniem ograniczeń zawodowych wynikających z niepełnosprawności pracownika. Podkreślono, że pracodawca zgodnie z art. 94 pkt 2 Kodeks pracy jest obowiązany, w szczególności organizować pracę w sposób zapewniający pełne wykorzystanie czasu pracy, jak również osiąganie przez pracowników, przy wykorzystaniu ich uzdolnień i kwalifikacji, wysokiej wydajności i należytej jakości pracy. Z powyższego wynika obowiązek zapewnienia pracownikom sprawnego sprzętu, który przyczyni się do realizacji powołanych w powyższym przepisie celów. W konsekwencji dokonane zakupy należy uznać za inwestycje pracodawcy, nie uwzględniające celu na jaki powinny zostać przeznaczone środki zgromadzone na realizację indywidualnych programów rehabilitacji pracowników niepełnosprawnych zatrudnionych w Spółce. Zatem niedopuszczalna jest dokonana przez stronę nadinterpretacja celu zdefiniowanego w przepisach i finansowania zakupu samochodów służących do ułatwienia wykonywania pracy w firmie pod pretekstem wydatków ponoszonych na ipr. (sfinansowaniu ze środków zfron może podlegać np. koszt oprzyrządowania dostosowującego samochód do potrzeb osoby niepełnosprawnej). Zgodnie z ipr praca pracowników niepełnosprawnych związana jest z ochroną, wymaga ciągłego przemieszczenia się pomiędzy obiektami. Ze swoich obowiązków pracownicy wywiązywali się korzystając z komunikacji publicznej i niewątpliwie zastąpienie jej samochodami osobowymi poprawia warunki wykonywania pracy niezależnie od tego czy pracę wykonuje pracownik w pełni sprawny czy też niepełnosprawny. Tym samym pracodawca wywiązuje się z obowiązku zorganizowania pracy w sposób zapewniający pełne wykorzystanie czasu pracy zwłaszcza, że jak wynika z ipr szybka i sprawna komunikacja w sytuacjach zagrożenia ma istotne znaczenie w wykonywanej przez pracowników niepełnosprawnych pracy. Dodatkowo w jednym z ipr wyrażono troskę o to by pracownik niepełnosprawny nie był narażony na korzystanie z komunikacji publicznej pomijając fakt, iż ten sam pracownik ma w zakresie obowiązków odpieranie ataków na chroniony obiekt. Nie bez znaczenia jest również fakt, że z przesłanych kopii ipr-ów wynika, iż pracownicy nimi objęci, nie zmieniali stanowiska pracy od dnia zatrudnienia, nie zachodzi zatem przesłanka dostosowania stanowiska pracy w związku z ograniczeniami w wykonywaniu pracy na dotychczasowym stanowisku wynikającymi z niepełnosprawności pracowników. Ponadto dwóch pracowników miało orzeczoną niepełnosprawność przed podjęciem zatrudnienia w Spółce i nie wynika by stan ich zdrowia uległ pogorszeniu (brak zmiany orzeczenia) w stopniu powodującym konieczność zmiany lub nowego dostosowania stanowiska pracy. W odniesieniu do jednej osoby orzeczenie (o lekkim stopniu niepełnosprawności) wydano na okres 2 lat po podjęciu pracy w Spółce, jednakże pracodawcza podjął decyzje o opracowaniu ipr – dla tego pracownika po upływie pół roku od daty wydania orzeczenia. Podkreślono również fakt, iż pracodawca z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis na wydatki poniesione w dniu 4 grudnia 2007 r. wystąpił dopiero w dniu 24 sierpnia 2010 r. Nie stanowi to wprawdzie naruszenia przepisów dotyczących ubiegania się o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis, może jednak przemawiać za tym, iż były to wydatki inwestycyjne pracodawcy nie mające związku z eliminowaniem lub zmniejszeniem ograniczeń zawodowych pracowników niepełnosprawnych. Postanowienie organu II instancji zaskarżyła w całości [...] Sp. z o.o. w [...] wnosząc o jego uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: 1) Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 33 ust 3 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych z dnia 27 sierpnia 1997 r. (w brzmieniu z 2007 i 2008 r.) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 grudnia 1998 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (w brzmieniu do 22 lipca 2009 r.) poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia, że wydatki ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych nie mogą być dokonywane w ten sposób, że wydatki finansowane są ze środków zakładu pracy chronionej a następnie "refundowane" (zwracane) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. 2) Naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest § 2 ust 12 a § 4a rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 31 grudnia 1998 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych oraz § 2 ust 1 pkt 12 oraz § 6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do uznania, iż w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do sfinansowania kosztów poniesionych w celu realizacji programu opracowanego przez komisję rehabilitacyjną, a dokładnie zakupu samochodu dla pracownika ochrony nie będzie prowadzić do zmniejszenia ograniczeń zawodowych osoby niepełnosprawnej oraz uznania, że z oceny dokonanej przez komisję rehabilitacyjną nie wynika zmniejszenie ograniczeń zawodowych osoby niepełnosprawnej. 3) Naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest § 4 a rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 31 grudnia 1998 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych oraz § 6 w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że ocena zasadności wydatku dokonanego w celu realizacji programu ustalonego przez komisję rehabilitacyjną i w konsekwencji ocena czy zastosowana metoda, na którą poniesiony został ten wydatek, zmniejsza ograniczenia zawodowe osoby niepełnosprawnej, należy do kompetencji organu administracji a nie komisji rehabilitacyjnej. 4) Naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 33 ust 4 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych z dnia 27 sierpnia 1997 r. w zw. z art. 7 i 8 ust 1 i 2 pkt 4) oraz przepisów Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 31 grudnia 1998 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych i § 6 w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych poprzez błędną ich wykładnię, prowadzącą do stwierdzenia, że środki zfron przeznaczone na finansowanie indywidualnych programów rehabilitacji nie mogą być wykorzystane na wyposażenie stanowisk pracy dla osób niepełnosprawnych gdyż wyposażenie stanowisk pracy jest obowiązkiem pracodawcy. W uzasadnianiu skargi podkreślono m.in., że wydatki skarżącej zostały sfinansowane w 2007 i 2008 r. a zatem pod rządami rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 31 grudnia 1998 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 1999 Nr 3, poz. 22, z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, które nie zawierały obowiązującego od dnia 22 lipca 2009 r. § 9 ust 2a o treści: "Nie uznaje się za dokonanie wydatku ze środków funduszu rehabilitacji wydatku, który został sfinansowany ze środków innych niż zgromadzone na rachunku, o którym mowa w art. 33 ust 3 pkt 2 ustawy o rehabilitacji, a następnie zrefundowany ze środków tego funduszu". W związku z powyższym w orzecznictwie sadów administracyjnych utrwalił się jednolity pogląd, że w/w "... przepisy nie są źródłem normy nakazującej dokonywanie zapłaty za nabyte towary i usługi wyłącznie za pośrednictwem rachunku bankowego ZFRON, lecz stanowią tylko o obowiązku nałożonym na pracodawcę przekazywania określonych środków pieniężnych na wyodrębniony rachunek bankowy. Tak więc czasowe pokrycie wydatku z własnego rachunku bieżącego a następnie jego uzupełnienie z rachunku ZFRON, nie może skutkować odmową uznania pomocy jako pomocy de minimis. Odmienne założenie skutkowałoby nieproporcjonalnością zastosowanego środka prawnego do wagi czynności pracodawcy-dysponenta funduszu. Zdaniem skarżącej z przedstawionych programów rehabilitacji wynika wprost związek pomiędzy zmniejszeniem ograniczeń zawodowych z zakupem samochodów i tak: Pracownik C., jest osobą niepełnosprawną, której przyczyną niepełnosprawności są zaawansowane zmiany kręgosłupa z zespołem bólowym powodującym zaburzenia funkcji chodzenia; stan po zmiażdżeniu trzonów kręgów L1, L2. Jego ograniczeniem wynikającym z niepełnosprawności jest zakaz pracy ciężkiej fizycznie, wymagającej pełnej sprawności narządu ruchu, wymagającej ciągłego chodzenia i stania. Bezpośredni związek pomiędzy niepełnosprawnością – a zakupem samochodu polega na umożliwieniu osobie niepełnosprawnej wykonywania czynności zawodowych bez konieczności korzystania z komunikacji publicznej z ograniczeniem stania i chodzenia. Pracownik K. jest osobą niepełnosprawna, której przyczyną niepełnosprawności są zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa z zespołem bólowym powodującym zaburzenia chodzenia, przewlekła niewydolność krążenia ograniczająca tolerancję wysiłku i upośledzająca chodzenie. Jego ograniczeniem wynikającym z niepełnosprawności jest zakaz pracy ciężkiej fizycznie, wymagającej pełnej sprawności narządu ruchu, wymagającej ciągłego chodzenia i stania. Bezpośredni związek pomiędzy niepełnosprawnością – a zakupem samochodu polega na umożliwieniu osobie niepełnosprawnej wykonywania czynności zawodowych bez konieczności korzystania z komunikacji publicznej, z ograniczeniem stania i chodzenia. Pracownik S. jest osobą niepełnosprawną której przyczyną niepełnosprawności jest choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa z przewlekłym zespołem bólowym i parastezjami kończyn dolnych powodującymi zaburzenia funkcji chodzenia, nadciśnienie tętnicze w trakcie leczenia, choroba wrzodowa. Jego ograniczeniem wynikającym z niepełnosprawności jest zakaz pracy ciężkiej fizycznie, wymagającej pełnej sprawności narządu ruchu, wymagającej ciągłego chodzenia i stania. Bezpośredni związek pomiędzy niepełnosprawnością – a zakupem samochodu polega na umożliwieniu osobie niepełnosprawnej wykonywania czynności zawodowych bez konieczności korzystania z komunikacji publicznej, ograniczeniem stania i chodzenia. Skarżący podkreślił, że wszyscy w/w ze względu na posiadane schorzenia mają trudności w poruszaniu się. Do ich obowiązków należy przemieszczanie się pomiędzy ochranianymi obiektami, co wykonują przy pomocy komunikacji publicznej. Jednak ze względu na pogarszający się z wiekiem i naturalnym przebiegiem choroby stan zdrowia staje się to niemożliwe ze względu na posiadane schorzenia. Zakup samochodów jest dla nich jedyną możliwością dalszego świadczenia pracy ze względu na niepełnosprawność a nie jedynie poprawą komfortu pracy. Zdaniem skarżącego jeżeli z dokonanej diagnozy sytuacji zawodowej przez komisję rehabilitacyjną wynika, że proponowane działanie zmniejsza ograniczenia zawodowe, tj. wpływa na realną możliwość świadczenia bądź utrzymania pracy przez osobę niepełnosprawną, pracodawca może sfinansować wydatki wskazane przez komisję rehabilitacyjną. Zatem ocena zmniejszenia ograniczeń zawodowych w uproszczeniu polega na ocenie stanu zdrowia osoby niepełnosprawnej, wskazaniu przeciwwskazań do zatrudnienia i określenia na tej podstawie działań, które mają osobie niepełnosprawnej umożliwić dalsze funkcjonowanie zawodowe. Organ administracyjny nie dysponuje wiedzą medyczną ani wiedzą z zakresu dworactwa zawodowego zatem odmawiając wydania zaświadczenia i nie posiadając, fachowej wiedzy ani kompetencji nie potrafi znaleźć związku pomiędzy stanem zdrowia osoby niepełnosprawnej a działaniem w kierunku zmniejszenia ograniczeń zawodowych. Podsumując podkreślono, że ubiegający się o zaświadczenie o pomocy de minimis pracodawca zgodnie z przepisami jest zobowiązany przedstawić: - wniosek o wydanie zaświadczenia, - oświadczenie o wielkości pomocy de minimis otrzymanej w okresie obejmującym bieżący rok kalendarzowy oraz dwa poprzedzającego lata kalendarzowe, - informacje o każdej pomocy innej niż de minimis, jaką otrzymał w odniesieniu do tych samych kosztów kwalifikujących się oraz na dany projekt inwestycyjny, z którym związana jest pomoc de minimis, - oświadczenie, że nie jest przedsiębiorcą znajdującym się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielenia pomocy publicznej, - wypełniony załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przestawionych przez podmiot ubiegający się o pomoc de minimis, Przedstawione powyżej dane a nie zmniejszenie ograniczeń zawodowych osoby niepełnosprawnej są więc przedmiotem oceny organu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Sąd zważył co następuje: Problematyka dotycząca pomocy de minimis o jaką chodzi w niniejszej sprawie regulowana jest przepisami ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniami osób niepełnosprawnymi (Dz. U. Nr 214/2010 poz. 1407 – tekst jedn.). Jej art. 33 ust 1 i 4 stanowi, że prowadzący zakład pracy chronionej tworzy zakładowy fundusz rehabilitacji osób niepełnosprawnych zwany funduszem rehabilitacji którego środki przeznaczone są na finansowanie rehabilitacji zawodowej, społecznej i leczniczej w tym na indywidualne programy rehabilitacji osób niepełnosprawnych opracowywane przez powołane przez pracodawców komisje rehabilitacyjne oraz ubezpieczenie osób niepełnosprawnych zgodnie z zakładowym regulaminem wykorzystania tych środków. Na podstawie art. 33 ust 11 w/w ustawy wydane zostało przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej rozporządzenie (z dnia 19 grudnia 2007 r.) w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 245/2007 poz. 1810 ze zm.). Przewiduje ono, że środki funduszu rehabilitacji przeznacza się m.in. na wydatki na indywidualne programy rehabilitacji mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych w ramach których finansowane są koszty: a) dworactwa zawodowego w zakresie możliwości szkolenia, przekwalifikowania i dokształcania, b) specjalistycznych badań lekarskich oraz psychologicznych dla celów dworactwa zawodowego, c) szkolenia, przekwalifikowania oraz dokształcania w celu nabycia lub podnoszenia kwalifikacji zawodowych, d) wynagrodzenia: - pracownika sprawującego opiekę nad uczestnikami programu rehabilitacji, -członków komisji rehabilitacyjnej w części nieobjętej finansowaniem ze środków funduszu rehabilitacji na podstawie innych przepisów rozporządzenia lub środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniami osób niepełnosprawnych, e) dostosowania miejsca pracy i stanowiska pracy dla potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności, f) inne ponoszone w ramach programów rehabilitacji, Przechodząc na grunt sprawy niniejszej przypomnieć należy, że z przedłożonych przez stronę skarżącą programów rehabilitacji pracowników wynika, że zatrudnieni byli oni na stanowiskach: - pracownika ochrony (umiarkowany stopień niepełnosprawności), - kierownika działu ochrony i kontroli (umiarkowany stopień niepełnosprawności), - dyrektora do spraw ochrony (lekki stopień niepełnosprawności), Natomiast bezpośredni związek pomiędzy ich niepełnosprawnością a zakupem dla nich samochodów osobowych polegał – zdaniem skarżącej na umożliwieniu im wykonywania czynności zawodowych bez konieczności korzystania z komunikacji publicznej zapewniającej dojazd do pracy. W ocenie sądu zakup tychże samochodów nie wiązał się z dostosowaniem dotychczasowych miejsc pracy zajmowanych przez w/w pracowników do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia ich niepełnosprawności lecz z inwestycją w postaci zakupu nowych środków trwałych (samochodów). Co istotne mogły z nich korzystać zarówno osoby pełnosprawne jak i niepełnosprawne. Samochody które zakupiono nie były bowiem w żaden sposób przystosowane do korzystania przez osoby niepełnosprawne. Były one pojazdami typowymi wytwarzanymi przez producenta na potrzeby konsumenta który mógł dokonać ich zakupu w ogólnie dostępnych placówkach należących do sieci dealerów określonej marki względnie na rynku wtórnym. Zupełnie inaczej sytuacja wyglądałaby wtedy gdyby samochody były wymagane do wykonywania przez w/w osoby czynności pracowniczych związanych z dotychczas zajmowanymi stanowiskami, ale wyłącznie wówczas gdyby jednocześnie istniała konieczność przystosowania tych samochodów dla ich potrzeb (dla potrzeb osób niepełnosprawnych). Wtedy niewątpliwie zaistniałaby sytuacja o której mowa w § 2 ust 1 pkt 12 lit. e) w/w rozporządzenia. Powyższe oznacza, że zakup samochodów był jedynie pretekstem do dokonywania inwestycji która pozostawała bez związku z dostosowaniem miejsc pracy i stanowisk pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności osób wskazanych przez pracodawcę. W świetle przedstawionych rozważań kwestionowane rozstrzygnięcie uznać należy za prawidłowe. Istota przedmiotowej sprawy z punktu widzenia słuszności podjętych postanowień omówiona została powyżej. Oznacza to, iż nie ma potrzeby odnoszenia się do wszystkich zarzutów sformułowanych w skardze które z racji ich treści nie podważają trafności zaskarżonego postanowienia i pozostają bez wpływu na jego ocenę. Odnosi się to m.in. do uzasadnionego zarzutu skargi, iż organ błędnie uznał jakoby rekompensowanie ze środków zfron wydatków sfinansowanych wcześniej z innego konta pracodawcy było niezgodne z przepisami prawa. Decydujące znaczenie – co podkreślono wcześniej miała bowiem ocena zasadności poniesionego wydatku dokonana przez organy którą sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę aprobuje. Podstawą wyroku jest art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło