V SA/Wa 1659/18
WyrokWSA w Warszawie2018-11-06
Skład orzekający: Sędzia WSA Izabella Janson
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., czy też powinien był umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe z uwagi na przekroczenie ustawowych terminów do wydania decyzji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Uchybienia organu pierwszej instancji, w tym kierowanie korespondencji do podmiotów niebędących stronami postępowania oraz niepełne zebranie materiału dowodowego, miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Ponadto, opóźnienie w wydaniu decyzji wynikało z winy strony skarżącej, która nie uzupełniła wniosku zgodnie z wezwaniami organu, co uniemożliwiło merytoryczne rozpatrzenie sprawy w ustawowym terminie. W związku z tym, umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego nie było uzasadnione.Stan faktyczny
Spółka P.G. K. sp. z o.o. złożyła wniosek o zatwierdzenie taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków. Organ pierwszej instancji wezwał spółkę do uzupełnienia wniosku, a po otrzymaniu części odpowiedzi, wydał decyzję odmawiającą zatwierdzenia taryfy i nakazującą jej poprawienie. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując na naruszenia przepisów postępowania i istotne braki we wniosku. Spółka wniosła sprzeciw, zarzucając organom przekroczenie terminów do wydania decyzji i wnosząc o umorzenie postępowania. Sąd administracyjny oddalił sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Oddalono sprzeciw.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Izabella Janson po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu P.G. K. sp. z o.o. z siedzibą w K. P. na rozstrzygnięcie Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] sierpnia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia postanawia: oddalić sprzeciw.
Przedmiotem skargi wniesionej przez P. G. K. sp. z o.o. z siedzibą w K. P. (dalej: "skarżący", "PGK", "strona", "spółka") jest decyzja Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: "Prezes", "organ II instancji") z dnia [...] 2018 r. (znak: [...]) uchylająca w całości decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S. (dalej: "Dyrektor", "organ I instancji") z dnia [...] 2018 r. (znak: [...]) i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym
i prawnym:
W dniu [...] 2018 r. (data stempla pocztowego) PGK wniósł do Dyrektora wniosek o zatwierdzenie taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie gmin K. P. i Dz. na okres 3 lat.
Do przedmiotowego pisma dołączone zostały następujące dokumenty:
- uzasadnienie;
- sprawozdania finansowe za ostatnie 3 lata obrotowe;
- wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych;
- informacja o ilości i cenie zakupionej wody i ścieków odprowadzanych do urządzeń niebędących w posiadaniu Spółki;
- porównanie cen i stawek opłat taryfy obowiązującej w dniu złożenia wniosku
z cenami i stawkami opłat nowej taryfy dotyczącej zaopatrzenia w wodę (Tabela A);
- porównanie cen i stawek opłat taryfy obowiązującej w dniu złożenia wniosku
z cenami i stawkami opłat nowej taryfy dotyczącej odprowadzania ścieków (Tabela B);
- ustalenie poziomu niezbędnych przychodów przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego (Tabela C);
- alokacja niezbędnych przychodów przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego według taryfowych grup odbiorców usług w okresie obowiązywania nowych taryf (Tabele D);
- współczynniki alokacji w okresie obowiązywania nowych taryf (Tabele E);
- kalkulacja cen i stawek opłat za zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków metodą alokacji prostej (Tabele F);
- zestawienie przychodów przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego według taryfowych grup odbiorców usług, z uwzględnieniem wielkości zużycia wody oraz cen i stawek opłat za zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków w okresie obowiązywania nowych taryf (Tabele G);
- skutki finansowe zmiany cen i stawek opłat za zaopatrzenie w wodę
i odprowadzanie ścieków (Tabele H);
- analizy ekonomiczne związane z korzystaniem z wód (Tabela I).
Pismem z dnia [...] 2018 r. (znak: [...]) organ regulacyjny zawiadomił PGK o wszczęciu postępowania administracyjnego.
Po dokonaniu oceny ww. wniosku organ I instancji pismem z dnia [...] 2018 r. wezwał skarżącego do jego uzupełnienia w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania poprzez przedłożenie następujących informacji i dokumentów:
a) załącznika nr 1 do wniosku, tj. taryfy opłat,
b) potwierdzenia za zgodność z oryginałem przedkładanych kopii dokumentów, podpisanych czytelnie lub parafą i pieczątką imienną,
c) wykazu wraz z kopiami aktualnych pozwoleń wodnoprawnych, na podstawie których prowadzona jest działalność związana ze zbiorowym zaopatrzeniem w wodę
i zbiorowym odprowadzaniem ścieków,
d) planu sieci wodociągowo-kanalizacyjnej,
e) przedłożenia w wersji elektronicznej i papierowej projektu taryfy, który powinien zawierać ceny i stawki opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę oraz warunki ich stosowania,
f) w zakresie przedłożonych tabel A i B - wyjaśnienie czy dotychczasowe stawki zostały określone na podstawie taryfy obowiązującej w dniu 12 grudnia 2017 r. poprzez złożenie oświadczenia w tym zakresie,
g) w celu zweryfikowania kosztów pod względem celowości ich ponoszenia w celu zapewnienia ochrony interesów odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen wyjaśnienia:
- czy przy ustalaniu nowej taryfy kwota kosztów została pomniejszona o niepodzielony zysk z lat ubiegłych, ewentualnie jeżeli nie została pomniejszona wyjaśnienie czy niepodzielony zysk z lat ubiegłych z usług świadczonych z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków został przeznaczony na inwestycje związane ze zbiorowym zaopatrzeniem w wodę lub zbiorowym odprowadzaniem ścieków w kolejnych latach na pokrycie spłaty rat kapitałowych ponad wartość amortyzacji lub umorzenia, która została przyjęta do wyliczenia niezbędnych przychodów oraz koszty nabycia własnych akcji lub udziałów w celu umorzenia lub koszty spłaty kredytów i pożyczek zaciągniętych w celu sfinansowania takiego umorzenia,
- sposobu ustalenia kosztów wynagrodzeń poprzez złożenie oświadczenia czy jest to iloczyn sumy kosztów wynagrodzeń oraz świadczeń na rzecz pracowników
i średniorocznego wskaźnika przyrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, ustalonego przez strony uprawnione do zawarcia zakładowego układu zbiorowego pracy, a w przypadku braku zawarcia takiego układu czy zostały ustalone na podstawie średniorocznego wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ustalonego
w ustawie budżetowej lub Wieloletnim Planie Finansowym Państwa,
- czy koszty wynikające z inwestycji modernizacyjno-rozwojowych, ochrony środowiska i korzystania z usług wonnych, ustalone zostały na podstawie wynikających z umowy kredytowej lub pożyczkowej w latach obowiązywania taryfy na podstawie odsetek od kredytów i pożyczek, kosztów finansowych ich obsługi zgodnie z wielkościami wynikającymi z zawartych umów,
- złożenie oświadczenia w sprawie sposobu rozliczania amortyzacja (liniowa, nieliniowa).
W odpowiedzi na powyższe pismem z dnia [...] 2018 r. (data pisma) PGK przedstawiło następujące dokumenty:
- potwierdzone za zgodność z oryginałem podpisane kopie sprawozdań finansowych,
- potwierdzone za zgodność z oryginałem kopie uchwał o podziale zysku netto
w poprzednich latach obrotowych,
- wykaz wraz z kopiami aktualnych pozwoleń wodnoprawnych, na podstawie których prowadzona jest działalność związana ze zbiorowym zaopatrzeniem wodę i zbiorowym odprowadzaniem ścieków,
- wieloletni plan rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych.
Odnośnie wezwania do przedstawienia taryfy strona wskazała, ze dane, które powinna zawierać taryfa są we wniosku, w szczególności w tabeli A.
W dniu [...] 2018 r. (data pisma) organ regulacyjny ponownie wezwał skarżącego do przedłożenia, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, informacji i dokumentów, tj.:
- załącznika nr 1 do wniosku - Projektu taryfy, wskazując, że przedłożona przez spółkę na wezwanie organu tabela A nie spełnia wymogów rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 27 lutego 2018 r.
w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (Dz.U.2018, poz. 472, dalej: Rozporządzenie),
- wyjaśnienia różnic między tabelą C a tabelą D, których wartości co do zasady powinny być równe,
- wyjaśnienia faktu, iż w tabeli C nie wskazano marży zysku, natomiast w tabeli D marża zysku jest ujęta,
- wyjaśnienie faktu, iż zgodnie z oświadczeniem zawartym we wniosku
w ostatnich 3 latach nie dokonano zakupu wody, a także nie odprowadzano ścieków do obcych sieci w kontekście ujęcia w tabeli C kosztu zakupionej wody na 3 lata planowanego okresu,
- wyjaśnienia z czego wynikają ujęte w tabelach C i D koszty odsetek kredytowych oraz rat kapitałowych przewyższających koszty amortyzacji,
- kompletnego wypełnienia tabeli C - wiersz 9 dla zaopatrzenia w wodę oraz odprowadzania ścieków.
W odpowiedzi z dnia [...] 2018 r. (data wpływu do organu) PGK poinformowała, że w załączonych tabelach oraz w uzasadnieniu do wniosku taryfowego, wskazane zostały wszystkie informacje wynikające m.in. z § 4 Rozporządzenia. Jednocześnie strona przedłożyła załącznik nr 1A, załącznik nr 1B oraz poprawioną tabelę C.
Pismem z dnia [...] 2018 r. (znak: [...]) organ regulacyjny zawiadomił strony postępowania, że zebrane zostały wszystkie materiały niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy oraz o możliwości końcowego zapoznania się z aktami i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie 3 dni od dnia otrzymania zawiadomienia. Organ I instancji poinformował również o okolicznościach mających wpływ na rozpatrzenie wniosku, wskazując na nieuzupełnienie wniosku zgodnie z wezwaniami z dnia [...] 2018 r. i [...] 2018 r.
W dniu [...]2018 r. skarżący przesłał odpowiedź na wyżej opisane zawiadomienie (data doręczenia do organu regulacyjnego: [...] 2018 r.), w której stwierdziła, że zarzuty organu regulacyjnego sformułowane w zawiadomieniu nie znajdują podstaw w zebranym materiale dowodowym, zaś w niektórych przypadkach zawierają stwierdzenia nieprawdziwe. Spółka wskazała, że udzieliła wszystkich żądanych przez organ informacji oraz przedstawiła stosowne dokumenty. Nadto przedstawiła dodatkowe wyjaśnienia dotyczące stawek amortyzacyjnych, jak również podniosła, iż - w jej opinii - organ I instancji wydał decyzję po upływie ustawowego terminu do jej wydania.
Decyzją z dnia [...] 2018 r. organ I instancji odmówił zatwierdzenia taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków dla PGK oraz nałożył na stronę obowiązek poprawienia w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji, wniosku o zatwierdzenie taryfy poprzez przedstawienie:
1. projektu taryfy, przygotowanego zgodnie z ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu
w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków i rozporządzeniem taryfowym,
2. uzasadnienia wniosku o zatwierdzenie taryfy przez wskazanie zmian warunków ekonomicznych w czasie obowiązywania taryfy warunkujących wzrosty cen
i stawek opłat poprzez:
- przestawienie spójnych, udokumentowanych analiz techniczno – ekonomicznych uzasadniających planowane wzrosty cen w poszczególnych latach za dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków,
- zweryfikowanie planowanych kosztów działalności w zakresie zaopatrzenia w wodę
i odprowadzania ścieków,
- prawidłowe wypełnienie tabel będących elementem uzasadnienia do wniosku, określających warunki ekonomiczne prowadzonej działalności i planowanych cen
i stawek opłat.
W dniu [...] 2018 r. skarżący złożył od ww. decyzji odwołanie wnosząc
o jej uchylenie i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, z uwagi na przekroczenie terminu do wydania przez organ decyzji.
Decyzją z dnia [...] 2018 r. (znak: [...]), na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie uchylił w całości decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ II instancji powołując się na uregulowania ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę
i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2017, poz. 328, dalej: "u.z.z.w.z.o.ś." wskazał, że uzasadnienie organu I instancji powinno zawierać szczegółowy opis przyjętych założeń i wyczerpujące wyjaśnienie projektowanych zmian taryfy. Podał,
że tabele stanowią jedynie załącznik do uzasadnienia, a więc powinny być wyłącznie poparciem dla informacji i objaśnień z uzasadnienia i stanowić ich konsekwencję
w postaci wykazania prawidłowości kalkulacji cen i stawek w projekcie taryfy. Prezes dostrzegł istotne uchybienia organu popełnione na etapie analizy wniosku taryfowego, a także dokumentów i wyjaśnień przesyłanych kolejnymi pismami przez skarżącego.
W ocenie organu odwoławczego zobowiązania wskazane w sentencji decyzji powinny dawać możliwość zastosowania ich wprost i nie budzić wątpliwości strony. Ponadto organ odwoławczy zauważył, iż korespondencja w niniejszej sprawie (w tym zawiadomienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wody Polskie z dnia [...] 2018 r. oraz decyzja z dnia [...] 2018 r. była kierowana do Gminy K. P. oraz Gminy Dz., jako podmiotów niebędących stronami w sprawie, zamiast do Burmistrza Gminy K. P. oraz Burmistrza Gminy Dz., co spowodowało rażące naruszenie dyspozycji wyrażonej w art. 24c ust. 6 u.z.z.w.z.o.ś.
Nie zgadzając się z powyższym PGK wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw, wnosząc o uchylenie decyzji organu I i II instancji oraz o umorzenie postępowania.
Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
1) art. 24c ust. 1 i 3 u.z.z.w.z.o.ś, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi
I instancji zamiast umorzenia postępowania;
2) art. 24f ust. 2 u.z.z.w.z.o.ś poprzez jego niezastosowanie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji zamiast umorzenia postepowania w sytuacji, gdy po upływie ustawowych terminów do wydania decyzji, taryfa powinna wejść w życie po upływie 120 dni od dnia doręczenia jej projektu organowi regulacyjnemu wraz z wnioskiem o zatwierdzenie;
3) art. 24b ust. 4 u.z.z.w.z.o.ś poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że strona nie załączyła do wniosku o zatwierdzenie taryfy wszystkich niezbędnych dokumentów, w sytuacji, gdy takie dokumenty zostały załączone.
W uzasadnieniu strona skarżąca wskazując na daty dokonywanych poszczególnych czynności zarówno przez organy jak i PGK oraz powołując się na treść art. 24 f, art. 24c u.z.z.w.z.o.ś. stwierdziła, iż termin do oceny projektu taryfy upłynął w dniu [...] 2018 r. Zdaniem strony taryfa weszła w życie po upływie 120 dni od doręczenia jej projektu organowi regulacyjnemu wraz z wnioskiem o zatwierdzenie, a decyzja wydana w dniu [...] 2018 r,. powinna zostać uchylona. PGK nie zgodziło się
z twierdzeniem organu odwoławczego, że projekt taryfy wpłynął do organu I instancji dopiero [...] 2018 r., a zatem że organ regulacyjny dotrzymał 45 dniowego terminu do wydania decyzji. W ocenie skarżącego w niniejszej sprawie miało miejsce opóźnienie w wydaniu decyzji z winy organu. Ponadto strona skarżąca, w ślad za organem II instancji podniosła, iż na etapie analizy wniosku taryfowego, a także dokumentów i wyjaśnień doszło do istotnych uchybień.
W odpowiedzi na skargę Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie.
Rozważania należy jednak poprzedzić uwagami odnośnie specyfiki postępowania wywołanego wniesieniem sprzeciwu od decyzji. W dniu 1 czerwca 2017 r. weszła
w życie ustawa z 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935) - zwana dalej "ustawą nowelizującą". Wprowadziła ona zmiany między innymi do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 9 pkt 7 ustawy nowelizującej w dziale III ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi po rozdziale 3 dodano rozdział 3a o tytule "Sprzeciw od decyzji".
W myśl art. 64a od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Postępowanie
w przedmiocie sprzeciwu zostało znacznie uproszczone: organ administracji nie musi udzielać odpowiedzi na skargę (art. 64c § 4), w postępowaniu przed sądem nie biorą udziału uczestnicy, a jedynie strona skarżąca i organ, który wydał zaskarżoną decyzję (art. 64b § 3), sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 64d § 1). Skróceniu uległy też terminy procesowe: sprzeciw wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skarżącemu decyzji (art. 64c § 1), organ, który wydał zaskarżoną decyzję, przekazuje sprzeciw od decyzji sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy w terminie czternastu dni od dnia jego otrzymania (art. 64c § 4), a Sąd rozpoznaje sprzeciw od decyzji w terminie trzydziestu dni od dnia wpływu sprzeciwu
od decyzji (art. 64d § 1). Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie
art. 138 § 2 k.p.a. w dniu 27 października 2017 r. - a więc już po wejściu w życie opisanej wyżej nowelizacji ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 64e p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Przyczyną wprowadzenia przyspieszonego trybu rozpoznawania sprzeciwów od decyzji kasatoryjnych był istniejący po stronie ustawodawcy zamiar zmniejszenia liczby decyzji kasatoryjnych wydawanych przez organ odwoławczy zbyt pochopnie, mimo obiektywnej możliwości załatwienia sprawy merytorycznie i wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 1 pkt 1 lub 2 k.p.a. W uzasadnieniu projektu ustawy silnie zaakcentowano potrzebę rozpoznawania przez organ odwoławczy sprawy merytorycznie, wskazując, że "wydanie decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., powinno bowiem stanowić absolutny wyjątek - następować jedynie w sytuacji,
gdy wydanie decyzji in meriti godziłoby w zasadę dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.)."- por. druk sejmowy VIII kadencji nr 1183, cz. XI). Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną, gdy organ pierwszej instancji przy rozpatrywaniu sprawy nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego lub naruszył przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym uznanie sprawy za niewyjaśnioną i przez to niekwalifikującą się do merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ drugiej instancji (zob. wyrok NSA z 14 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1427/16). Kasatoryjne rozstrzygnięcie może zapaść wyłącznie w sytuacji, gdy wątpliwości organu drugiej instancji co do stanu faktycznego nie da się wyeliminować w trybie art. 136 k.p.a. Kontrola zgodności z prawem decyzji objętej sprzeciwem oznacza zatem konieczność dokonania przez sąd oceny, czy w realiach konkretnej sprawy organ drugiej instancji
w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. Podstawowym obowiązkiem sądu administracyjnego rozpoznającego sprzeciw od decyzji kasacyjnej będzie przede wszystkim ustalenie, czy zachodziły przesłanki do zastosowania
art. 138 § 2 k.p.a., a więc odstąpienie od zasady ogólnej ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy albo zakończenia jej w inny sposób. Dokonując kontroli rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. sąd nie jest natomiast władny odnosić się do meritum sprawy w kierunku jej przesądzenia, skoro na skutek uchylenia decyzji organu pierwszej instancji sprawa wraca do merytorycznego rozpatrzenia przed tym organem (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego
z 9 maja 2017 r., sygn. II OSK 2219/15, baza orzeczeń nsa.gov.pl). Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy należy uznać, że wymieniony wyżej przepis został prawidłowo zastosowany przez Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie.
Przenosząc dotychczasowe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy
i oceniając decyzję organu odwoławczego, należy powtórzyć, iż sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie.
Organ II instancji słusznie zauważył, iż cała korespondencja była kierowana do Gminy K. P. oraz Gminy Dz., jako podmiotów niebędących stronami w sprawie, zamiast do Burmistrza Gminy K. P. oraz Burmistrza Gminy Dz., co rażąco narusza dyspozycję wyrażoną w art. 24c ust. 6 u.z.z.w.z.o.ś.
Już samo to uchybienie przemawia za koniecznością uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej jako mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, w myśl art. 138 § 2 zd. 1 k.p.a.
Z uzasadniania zaskarżonej decyzji wynika również, że powodem uchylenia decyzji organu I instancji jest naruszenie przepisów dotyczących zbierania materiału dowodowego, w konsekwencji czego organ regulacyjny nie mógł dokonać pełnej
i rzetelnej oceny złożonego projektu taryfy oraz jego uzasadnienia, jak też stwierdzić, czy taryfa powinna podlegać zatwierdzeniu.
Prawidłowo w zaskarżonej decyzji wskazano też, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy (§ 2 zd. 2). W tym kontekście wydanie decyzji kasatoryjnej było uzasadnione i nie uchybia art. 138 § 2 k.p.a. Z uwagi na zakres rozpoznania niniejszej sprawy toczącej się przed sądem administracyjnym, zainicjowanej sprzeciwem wniesionym w trybie art. 64a p.p.s.a., Sąd w dalszej części uzasadnienia nie odniesie się do zarzutów sprzeciwu w takim zakresie, w jakim odnoszą się one do merytorycznego rozstrzygnięcia.
Strona skarżąca w sprzeciwie od decyzji Prezesa wnosiła o jej uchylenie
i umorzenie postępowania. O ile z koniecznością uchylenia decyzji PGK zgadzało się,
o tyle z przekazaniem do ponownego rozpoznania już nie. Zdaniem skarżącej, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a zwłaszcza termin, w którym zostanie ponowna decyzja, postępowanie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. PGK przede wszystkim wskazuje, że wniosek o zatwierdzenie taryfy wpłynął do organu w dniu
[...] 2018 r., zatem termin 45 dniowy do oceny projektu taryfy wraz
z uzasadnieniem pod względem zgodności z przepisami ustawy jak i wydania decyzji
w tym zakresie upłynął w dniu [...] 2018 r. Zdaniem skarżącej fakt wzywania PGK do uzupełnienia braków formalnych nie ma wpływu na bieg terminu do wydania decyzji, gdyż opóźnienie w wydaniu decyzji nie zostało spowodowane z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.
Odnosząc się do powyższego, Sąd wskazuje, że terminy załatwienia spraw przez organy administracji w postępowaniu administracyjnym został uregulowany w art. 35 k.p.a. Z kolei art. 27 c ust. 1 u.z.z.w.z.o.ś wprost wskazuje, że do postępowania przed organem regulacyjnym mają zastosowanie przepisy k.p.a. W związku z tym, art. 24c ust. 1 stanowi lex specjalis w stosunku do przepisów art. 35 § 4 i § 5, zgodnie z którymi: "przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 i 3a" (§ 4), przy czym "do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa do dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu" (§ 5).
Biorąc pod uwagę okoliczności niniejszej sprawy w odniesieniu do
ww. przepisów, Sąd stwierdza, iż umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego nie jest zasadne.
Strona stanęła na stanowisku, że nie ponosi winy w opóźnieniu wydania decyzji, ponieważ odpowiadając na pisma organu I instancji uzupełniła wymagane braki formalne wniosku, zaś część żądań organu nie była konieczna do wydania zaskarżonej decyzji.
Sąd z powyższą argumentacją nie zgadza się.
Przede wszystkim podkreślić należy, że termin 45 dniowy do wydania decyzji rozpoczyna swój bieg dopiero od dnia złożenia uzupełnionego wniosku. Nadto fakt naruszeń przepisów postępowania przez organ I instancji - skutkujących uchyleniem decyzji - nie należy utożsamiać z brakiem winy strony skarżącej. Pomimo wzywania PGK do uzupełnienia braków formalnych wniosku, strona nie uczyniła w pełni zadość tym wezwaniom, a wniosek nadal był dotknięty brakami.
Zwrócić należy uwagę, iż do wniosku z dnia [...] 2018 r. nie został dołączony projekt taryfy, który stanowi podstawowy dokument podlegający ocenie organu regulacyjnego (art. 24 c ust. 1 u.z.z.w.z.o.ś), który to projekt wpłynął do organu (na skutek wezwania z dnia 4 kwietnia 2018 r.) w dniu [...] 2018 r. W tej sytuacji organ przed tą datą nie mógł wydać decyzji. Zatem dopiero od [...] 2018 r. rozpoczął swój bieg termin 45 - dniowy do wydania decyzji, a więc decyzja z dnia
[...] 2018 r. została wydana z zachowaniem terminu.
Ponadto pomimo przedkładanych w organie kolejnych pism wyjaśniających (stanowiących odpowiedzi na wezwania organu) nie spełniały wymogów, jakie przewiduje dla taryfy Rozporządzenie. Przede wszystkim strona nie przekazała informacji na temat warunków rozliczeń z uwzględnieniem wyposażenia nieruchomości w przyrządy pomiarowe oraz warunków stosowania cen i stawek opłat, w tym zakresu świadczonych usług dla poszczególnych taryfowych grup odbiorców usług oraz standardów jakościowych obsługi odbiorców usług.
Nadto, organ I instancji dopiero na etapie wydawania decyzji stwierdził braki
w zakresie informacji o zmianach warunków ekonomicznych w czasie obowiązywania nowej taryfy, jak też w odniesieniu do informacji o wysokości cen i stawek opłat uwzględniających podatek VAT.
Powyższe okoliczności jednoznacznie wskazują, że opóźnienie w wydaniu decyzji nastąpiło z winy strony, jak też z przyczyn niezależnych od organu. W tej sytuacji, decyzja organu dotknięta wadami podlegała uchyleniu i przekazaniu do ponownego rozpatrzenia. W niniejszej sprawie nie wystąpiła okoliczność, która obligowałaby do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.
Mając na uwadze powołane wyżej okoliczności Sąd uznał, że w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki do wydania przez organ odwoławczy decyzji
w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. W związku z tym, na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a.
w zw. z art. 64d § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło