V SA/Wa 175/20
WyrokWSA w Warszawie2020-02-20
Skład orzekający: Andrzej Kania, Mirosława Pindelska, Jadwiga Smołucha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Bank Gospodarstwa Krajowego prawidłowo odstąpił od zawarcia umowy o dofinansowanie projektu z uwagi na niespełnienie przez wnioskodawcę kryteriów statusu mikro-, małego lub średniego przedsiębiorcy (MŚP) w rozumieniu rozporządzenia nr 651/2014, uwzględniając powiązania z innymi podmiotami?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Bank Gospodarstwa Krajowego prawidłowo odstąpił od zawarcia umowy o dofinansowanie, ponieważ wnioskodawca nie spełniał kryteriów statusu MŚP. Sąd podzielił stanowisko organu, że definicja MŚP powinna być interpretowana funkcjonalnie, a nie tylko literalnie, co pozwoliło na uwzględnienie powiązań wnioskodawcy z innymi podmiotami (T. i N.) jako przedsiębiorstwami powiązanymi lub partnerskimi. Powiązania te, w ocenie sądu, świadczyły o tym, że potencjał wnioskodawcy przewyższał potencjał uprawniony do wsparcia dla MŚP.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK). Po otrzymaniu promesy technologicznej i wezwaniach do uzupełnienia dokumentów, BGK odstąpił od zawarcia umowy o dofinansowanie, uznając, że spółka nie spełnia kryteriów MŚP z uwagi na powiązania z innymi podmiotami (T., T., N.). Spółka wniosła protest, który nie został uwzględniony, a następnie skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących definicji MŚP i błędne ustalenie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha, Protokolant - sekr. sądowy Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2020 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. na informację Banku Gospodarstwa Krajowego z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie odstąpienia od zawarcia umowy o dofinansowanie realizacji projektu oddala skargę.
Przedmiotem skargi S. w G. (dalej jako: "skarżąca", "strona", "wnioskodawca" lub "spółka") jest informacja Banku Gospodarstwa Krajowego (dalej jako: "BGK", lub "organ"), z [...] grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia protestu od informacji o odstąpieniu od zawarcia umowy o dofinansowanie projektu.
Zaskarżona informacja została wydana w następującym stanie faktycznym.
W dniu 10 kwietnia 2019 r. skarżąca złożyła w BGK wniosek o dofinansowanie projektu pt. ,,[...]’’ pod numerem [...].
Pismem z [...] lipca 2019 r. organ zawiadomił wnioskodawcę, że w związku z pozytywną oceną merytoryczną wniosku o dofinansowanie została podjęta decyzja o przyznaniu promesy technologicznej. Jednocześnie strona, w terminie 37 dni od daty otrzymania promesy została zobowiązana do złożenia szeregu dokumentów niezbędnych do podpisania umowy o dofinansowanie, w tym m.in. dokumentów potwierdzających status mikro-, małego lub średniego przedsiębiorstwa (MŚP). Łącznie wystosowano do skarżącej 4 wezwania w tym przedmiocie.
Po analizie dokumentów i wyjaśnieniach przedstawionych przez spółkę pismem z [...] listopada 2019 r. nr [...] organ zawiadomił wnioskodawcę, że odstępuje od zawarcia umowy o dofinansowanie.
W zawiadomieniu poinformowano spółkę, że weryfikacja przedłożonych dokumentów wykazała istnienie prawnych przeszkód dla zawarcia umowy o dofinansowanie projektu, a sam projekt nie spełnia kryteriów, na podstawie których został wybrany do dofinansowania, co zgodnie z §12 ust. 12 pkt 3-4 Regulaminu Konkursu uniemożliwia zawarcie umowy o dofinansowanie projektu. Na podstawie § 12 ust. 1 Regulaminu Konkursu IOK (Instytucja Organizująca Konkurs - BGK) może wezwać Wnioskodawcę do dostarczenia dokumentów potwierdzających status MŚP. Takie wezwania zostały wysłane do wnioskodawcy w dniach: [...].08.2019 r., [...].09.2019 r., [...].10.2019 r. oraz [...].10.2019 r. (wezwania wysłane drogą elektroniczną).
W trakcie weryfikacji dokumentów niezbędnych do podpisania umowy o dofinansowanie ustalono, że:
• wniosek o dofinansowane został złożony w dniu 10.04.2019 r.
• Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 10.05.2019 r. wydał wyrok oddalający skargę kasacyjną S. w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu, (dot. wniosku o dofinansowanie nr [...]). Wyrok został wydany po dniu złożenia wniosku o dofinansowanie nr [...].
• Nieruchomość będąca zabezpieczeniem kredytu technologicznego nr [...] z dnia [...].07.2019, na której będzie realizowany projekt, została nabyta przez S. już po otrzymaniu promesy premii technologicznej (zgodnie z Aktem notarialnym z dnia [...].07.2019, numer księgi wieczystej: [...]), Akt notarialny został podpisany w tym samym dniu co umowa kredytu.
W ramach wezwania nr 1 do uzupełnienia dokumentów niezbędnych do podpisania umowy o dofinansowanie z dnia [...].08.2019, wnioskodawca został wezwany do wykazania (zgodnie z ustalonym przez IP stanem faktycznym na dzień sporządzenia wezwania) w oświadczeniu o spełnieniu kryteriów MŚP następujących podmiotów:
1. T.- jako podmiot powiązany poprzez:
• członek rodziny prezesa zarządu S. (Pana R. M.), Pan J. M. pełni funkcję prezesa w spółce T.,
• T. posiada 2% udziałów w S..,
• S. oraz T. należą do Grupy [...],
• Działalność na tym samym rynku –PKD 72.19.Z,
• Działalność na rynku pokrewnym - PKD 26.
2. T. - jako podmiot powiązany poprzez:
• T. posiada 100% udziałów w T.
• członek rodziny prezesa zarządu S. (Pana R. M.) Pan J. M. pełni funkcję prezesa zarządu w T..
3. N.- jako podmiot partnerski:
• T. posiada 24% (w wezwaniu błędnie wskazano 26%) udziałów w N..,
• członek rodziny prezesa zarządu S. (Pana R. M.), Pani M. M. posiada 16% udziałów w N.
• Działalność na rynku pokrewnym - PKD 71.20.
Po wezwaniu nr 1 do uzupełnienia dokumentów niezbędnych do podpisania umowy o dofinansowanie z dnia [...].08.2019, dokonano następujących zmian:
• T. w dniu [...].08.2019 sprzedał 2 udziały S. Panu R. M. (w sumie T. sprzedał 24 udziały) - Pan R. M. posiada aktualnie 100% udziałów S.,
• T. (podmiot powiązany z T.) – T. w dniu [...].08.2019 sprzedał 76 udziałów Pani M. B. oraz Pan J. M. (ojciec Pana R. M.) w dniu [...].07.2019 zrezygnował z członkostwa w Zarządzie,
• N. (podmiot partnerski z S.) Pani M. M.w dniu [...].08.2019 sprzedała 16 udziałów Panu B.D.
W ramach wezwania nr 2 do uzupełnienia dokumentów niezbędnych do podpisania umowy o dofinansowanie z dnia [...].09.2019, wnioskodawca został wezwany do wykazania w oświadczeniu o spełnieniu kryteriów MŚP następującego podmiotu:
1. T.
• członek rodziny prezesa zarządu S. (Pana R. M.), Pan J. M. pełni funkcję prezesa w spółce T.,
• S.oraz T. należą do Grupy [...],
• Działalność na tym samym rynku –PKD 72.19.Z,
• Działalność na rynku pokrewnym - PKD 26.
Po wezwaniu nr 2 do uzupełnienia dokumentów niezbędnych do podpisania umowy o dofinansowanie z dnia [...].09.2019, dokonano następującej zmiany:
• Uchwałą spółki nr [...] z dnia [...].09.2019 pozostawiono kod [...] - tym samym usunięto kod [...]
BGK w trakcie weryfikacji statusu MŚP i kompletowania dokumentacji do podpisania umowy o dofinansowanie stwierdził, iż wnioskodawca dokonał zmian właścicielskich i przedmiotu działalności wnioskodawcy po dacie złożenia wniosku o dofinansowanie do BGK. Przebieg czynności dokonywanych przez S. i podmioty powiązane wskazuje na celowe działania jedynie na potrzeby zawarcia umowy o dofinansowanie. Zmiany dokonywane były po złożeniu wniosku o dofinansowanie (10.04.2019 r.), wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10.05.2019 r. (sygn. akt IGSK 427/19) w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie projektu oraz po otrzymaniu promesy premii technologicznej z dnia [...].07.2019 r.
BGK wskazał, że wnioskodawca składając wniosek o dofinansowanie musi wskazać status przedsiębiorstwa, który jest obligatoryjnym kryterium oceny projektu. W związku z tym wnioskodawca musi posiadać status MŚP w momencie składania wniosku o dofinansowanie (tak np. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku w wyroku w sprawie sygn.akt I GSK 3288/18). W ocenie IP na moment złożenia wniosku o dofinansowanie (10.04.2019) podmiot określił swój status nieprawidłowo i nie uwzględniając w statusie MŚP wyżej wymienionych podmiotów. Ponadto przebieg czynności wnioskodawcy dokonywanych po otrzymaniu promesy premii technologicznej wskazuje na to, że działania wnioskodawcy były dokonywane w celu dostosowania statusu MŚP podmiotu, niezbędnego do zwarcia umowy. W efekcie powyższego, zgodnie § 12 ust. 10, 11 i 12 Regulaminu Konkursu IOK odstępuje od zawarcia z wnioskodawcą umowy o dofinansowanie.
Strona wniosła sprzeciw od ww. pisma BGK, lecz nie został on uwzględniony, o czym organ poinformował skarżącą pismem z [...] grudnia 2019 r. nr [...].
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia BGK podał, że zgodnie z § 4 ust 3 Regulaminu konkursu oraz art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o niektórych formach wspierania działalności innowacyjnej (Dz. U. z 2018 r. poz. 141, z poźn. zm.; dalej: ,,ustawa o wspieraniu’’) o wsparcie mogą ubiegać się wyłącznie podmioty spełniające kryteria mikro-, małego lub średniego przedsiębiorcy, określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia 651/2014 z 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art, 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187/1 z 26 czerwca 2014, ze zm., dalej: "rozporządzenie nr 651/2014").
Organ przypomniał fakt, iż S. w ramach naboru nr 3 złożył wniosek o dofinansowanie (projekt [...]) i otrzymał promesę premii technologicznej. Podczas weryfikacji statusu MŚP, Bank Gospodarstwa Krajowego odstąpił od podpisania umowy o dofinansowanie z uwagi na fakt istnienia powiązań m. in. z T. Rozpatrzenie protestu zostało przez S. zaskarżone. Sprawa została skierowana do sądu administracyjnego, zakończyła się oddaleniem skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Jednym z głównych powodów odstąpienia było poręczenie weksla wnioskodawcy przez T. Instytucja Pośrednicząca zauważyła, iż sam fakt poręczenia nie stanowi zwyczajowej sytuacji w przypadku spółek niepowiązanych. Można uznać, iż wspólne działania obu firm miało na celu przyznanie kredytu spółce S.
BGK wskazał, że ponownie złożony wniosek o dofinansowanie (projekt [...]), w naborze nr 5, został pozytywnie oceniony i otrzymał promesę premii technologicznej. Podczas weryfikacji statusu MŚP i kompletowania dokumentacji do podpisania umowy o dofinansowanie BGK stwierdził, iż zaszły zmiany właścicielskie oraz w przedmiocie działania spółki S. Ramy czasowe dokonanych przez S. zmian wskazują na celowe działanie spółki tak, by formalnie wpisać sią w reguły dotyczące określania statusu MŚP. W wyniku sprzedaży przez T. 2 udziałów S. R. M., osoba ta posiada aktualnie 100% udziałów S. Dodatkowo zauważył, że informacje o współpracy S. z T. zostały usunięte ze stron internetowych (w odniesieniu do weryfikacji dokumentów w naborze nr 3), a także część kodów PKD zbieżnych/ pokrewnych została wykreślona z KRS (w stosunku do kodów wymienianych w wezwaniach i odstąpieniu od umowy w ramach naboru nr 3).
Zdaniem organu wykazane relacje osobowo-rodzinne, działania podjęte przez wnioskodawcę w okresie przed złożeniem wniosku o dofinansowanie jak i na etapie weryfikacji dokumentów przed podpisaniem umowy w powiązaniu ze zbliżonym obszarem prowadzonej działalności prowadzą do wniosku, że spółkę S. oraz spółkę T. należy traktować łączenie jako grupę przedsiębiorstw. Analiza relacji rodzinnych w osobach R. M. (Prezes S. - syn) i J. M. (Prezes T. - ojciec) budzi wątpliwości Instytucji Pośredniczącej co do całkowitego braku możliwości wywierania wpływu na działalność obydwu spółek. W odwołaniu wnioskodawca przytacza argumenty świadczące, iż wymienione osoby w sposób samodzielny nie mogą wywierać dominującego wpływu na działalność innych spółek. Natomiast należy zauważyć, że brak stosownych zapisów w umowach i statucie odnoszących się do możliwości kontroli nie oznacza, iż ze względu na bliskie relacje rodzinne taki wpływ nie może występować. Organ zaznaczył także, że nieruchomość, która stanowi zabezpieczenie kredytu technologicznego nr [...] z dnia [...].07.2019, i na której będzie realizowany projekt, została nabyta przez S. od T. już po otrzymaniu promesy (Akt notarialny z dnia [...].07.2019), co potwierdza fakt bliskiej współpracy pomiędzy wskazanymi spółkami.
W odniesieniu do T. T. w dniu [...].08.2019 sprzedał 76 udziałów M. B., zaś J. M. (ojciec R. M.) w dniu [...].07.2019 zrezygnował z członkostwa w Zarządzie. Aktualnie T. posiada 24% udziałów.
Powiązania wnioskodawcy ze spółką N. (podmiot partnerski z S. występują poprzez powiązanie kapitałowe ze spółką T., która posiada 24% udziałów oraz więzy osobowo-kapitałowe (członek rodziny prezesa zarządu S. M. M. posiada 16% udziałów).
Ponadto w przypadku wnioskodawcy może zachodzić sytuacja, o której mowa w Wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 27 lutego 2014 r. w sprawie C-110/13, gdzie Trybunał orzekł, że cyt: "Artykuł 3 ust 3 akapit czwarty załącznika do zalecenia Komisji 2003/361/WE z dnia 6 maja 2003 r. dotyczącego definicji przedsiębiorstw mikro, małych i średnich należy interpretować w ten sposób, że przedsiębiorstwo można uważać za "powiązane" w rozumieniu tego artykułu, jeżeli z analizy nawiązanych między nimi stosunków prawnych i gospodarczych wynika, iż za pośrednictwem jednej osoby fizycznej lub grupy osób fizycznych działających łącznie stanowią one jeden podmiot gospodarczy, nawet jeśli formalnie nie pozostają w jednej z relacji, o których mowa w art. 3 ust 3 akapit pierwszy tego załącznika. Za działające łącznie w rozumieniu art 3 ust 3 akapit czwarty tego załącznika uważa się osoby fizyczne, które porozumiewają się w celu wywierania wpływu na decyzje handlowe danych przedsiębiorstw, co wyklucza, aby te przedsiębiorstwa mogły być uważane za niezależne gospodarczo od siebie. Realizacja tego warunku zależy od okoliczności sprawy i nie musi być koniecznie podporządkowana istnieniu więzów umownych między tymi osobami ani stwierdzeniu ich zamiaru obejścia definicji przedsiębiorstw mikro, małych lub średnich w rozumieniu powyższego zalecenia."
Organ powołał się również na stanowisko Komisji Europejskiej wyrażone w piśmie nr ARES (2012) 234554 z dnia 29 lutego 2012 r. zgodnie z którym określając czy dany podmiot posiada status MŚP, należy brać pod uwagę również to, czy doświadcza on trudności właściwych dla tego typu przedsiębiorstw, tj. dostęp do technologii, know-how, źródeł finansowania (pożyczki, gwarancje), kadry pracowniczej, kanałów dystrybucji itp. Zdaniem Instytucji Pośredniczącej, powyższa argumentacja świadczy, iż wnioskodawca mógłby czerpać dodatkowe korzyści z uwagi na powiązania z T., co stawiałoby go w uprzywilejowanej sytuacji względem innych MŚP. Podmiot, który osobno spełnia formalne przesłanki uznania go za MŚP, jeżeli działa w ramach grupy przedsiębiorstw, zasadniczo ma zapewnione warunki działalności podobnej jak w przypadku dużych przedsiębiorstw. Przynależność do grupy oceniana jest z funkcjonalnego i gospodarczego punktu widzenia oraz analizowana pod kątem faktycznego potencjału wnioskodawcy. Przedstawione wyżej okoliczności w ocenie Instytucji Pośredniczącej wskazują, że potencjał spółki dzięki powiązaniom z innymi podmiotami przewyższa potencjał przedsiębiorstwa uprawnionego do pomocy.
Ponadto zdaniem BGK przepisy dotyczące powiązań należy interpretować przy zastosowaniu wykładni funkcjonalnej, a nie wyłącznie literalnej, a definicja MŚP nie powinna być stosowana w sposób mechaniczny i formalistyczny.
Reasumując organ stwierdził, że przeprowadzona weryfikacja dokumentów niezbędnych do zawarcia umowy o dofinansowanie – w tym przypadku dokumentów potwierdzających status MŚP – wykazała prawne przeszkody dla zawarcia umowy. Wnioskodawca nie spełnił kryterium ,,Wnioskodawca nie podlega wykluczeniu z możliwości ubiegania się o dofinansowanie, a projekt jest właściwie przygotowany do realizacji’’ zgodnie z dokumentem pn. Kryteria oceny projektów, stanowiącym załącznik nr 1 do Regulaminu konkursu.
Wnioskodawca zaskarżył rozstrzygnięcie BGK z [...] grudnia 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając:
1. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 56 w zw. z art. 37 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1431; dalej: ,,ustawa wdrożeniowa’’) w zakresie oceny wniosku i jego ponownej weryfikacji w wyniku rozpoznania protestu poprzez arbitralne, niezgodne z zebranym materiałem dowodowym, a także sprzeczne z zasadami logiki i wiedzą powszechną ustalenie, że S. jest podmiotem powiązanym i/lub partnerskim z:
1. T.
2. N.,
3. T.,
a przez to nie spełnia przesłanki do uznania S. za przedsiębiorstwo należące do kategorii Małych Średnich Przedsiębiorstw ("MŚP") w rozumieniu tego rozporządzenia, w związku z art. 3 ustęp 1-4 Załącznika nr 1 do rozporządzenia nr 651/2014;
2. wadliwą wykładnię i zastosowanie art. 3 ustęp 1-4 Załącznika nr 1 do rozporządzenia nr 651/2014 prowadzącą do ustalenia, że S. jest podmiotem powiązanym z:
4. T.
5. T.
oraz partnerskim z:
6. N.,
a przez to nie spełnia przesłanki do uznania S.. za MŚP;
3. nieprawidłową wykładnię i zastosowanie art. 3 ustęp 1-4 Załącznika do rozporządzenia, w zakresie definicji "przedsiębiorstwa partnerskiego" poprzez pominięcie obowiązku wykazania:
a. działania Skarżącego oraz N. na dwóch różnych szczeblach dystrybucji,
b. posiadania przez N. minimum 25% udziałów w spółce Skarżącego, samodzielnie lub wraz z co najmniej jednym przedsiębiorstwem powiązanym, (bądź odwrotnie),
c. i oparcia się jedynie na stwierdzeniu, iż partnerstwo między N. a wnioskodawcą istnieje z uwagi na powiązanie skarżącego z T.;
4. nieprawidłowe zastosowanie i wykładnię art. 3 ustęp 1-4 Załącznika do rozporządzenia, w szczególności z pominięciem wiedzy powszechnej znanej, w zakresie pojęcia "prowadzenia działalności na rynkach właściwych i pokrewnych" przez przedsiębiorstwa powiązane, poprzez uznanie, iż jest ono "definiowane kodami PKD", w sytuacji, w której wykazanie "powiązania" poprzez współpracujące ze sobą osoby, wymaga ustalenia, iż przedsiębiorstwa faktycznie prowadzą działalność na tym samym rynku właściwym lub rynkach pokrewnych, oraz art. 17 ust. 1 Ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym poprzez odmowę uznania, iż wzruszalne domniemanie faktyczne zgodności wpisu danych ujawnionych w KRS, odnoszących się do przedmiotu działalności gospodarczej wnioskodawcy, określonej przy pomocy kodów klasyfikacji PKD, może zostać i zostało obalone przez Skarżącego wskutek przedstawienia przezeń szeregu dowodów na działanie na rynkach rozłącznych, które to BGK całkowicie pominął;
5. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 56 w zw. z art. 37 ustawy wdrożeniowej, poprzez pominięcie szeregu zgromadzonych w sprawie, przedstawionych przez wnioskodawcę dowodów i wyjaśnień, wskutek arbitralnego i opartego wyłącznie na subiektywnym przekonaniu, przyjęcia, że złożone przez wnioskodawcę opinie i stanowiska "są mało wiarygodne" i jako takie nie mogą stanowić postawy ustalenia stanu faktycznego, w sytuacji, gdy stanowiska te odzwierciedlają w sposób rzetelny i prawidłowy stan faktyczny, a ich odrzucenie wynika jedynie z faktu, iż nie potwierdzają z góry przyjętych przez BGK, przeciwnych tez;
6. błędne ustalenie stanu faktycznego, z naruszeniem zasad logiki, sprzecznie z materiałem dowodowym zebranym w sprawie, arbitralne i sprzecznie z wiedzą powszechnie znaną, prowadzące do niezgodnego ze stanem faktycznym:
• nie mającego oparcia w stanie faktycznym i bezzasadnego uznania, iż uzgodniona pomiędzy skarżącym, a T. warunki poręczenia wskazują na powiązanie tych spółek i nie stanowią "zwyczajowej sytuacji w przypadku spółek niepowiązanych";
• nie mającego oparcia w stanie faktycznym i bezzasadnego uznania, iż zaoferowane przez T. poręczenie weksla in blanco, zabezpieczające spłatę zobowiązań względem Banku PEKAO S.A. z tytułu udzielonego poręczenia kredytu, w zakresie innym niż objęty nieniniejszym postępowaniem, nie stanowi typowej sytuacji w przypadku przedsiębiorstw niepowiązanych, w sytuacji, gdy wniosek taki jest sprzeczny z zasadami doświadczenia życiowego i warunkami obowiązującymi na rynku finansowym;
• nie mającego oparcia w stanie faktycznym uznania, że S. jest podmiotem powiązanym z:
T.,
T.., oraz partnerskim z:
N..,
• nie mającego oparcia w stanie faktycznym uznania, że wnioskodawca z w/w podmiotami prowadzi działalność zbliżoną, na rynkach właściwych i pokrewnych oraz na różnych szczeblach dystrybucji;
• nie mającego oparcia w stanie faktycznym uznania, że S. wraz z T. tworzą jeden organizm gospodarczy;
7. naruszenie art. 3 ustęp 1-4 Załącznika do rozporządzenia, poprzez jego wadliwą wykładnię i zastosowanie w zakresie definicji "przedsiębiorstwa powiązanego", poprzez pominięcie obowiązku wykazania istnienia jednego z czterech stypizowanych "związków" wymienionych w tym przepisie i tym samym oparcia rozstrzygnięcia na pozaprawnych przesłankach, w postaci wadliwego zastosowania tez z wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 27 lutego 2014 roku w sprawie C-110/13 - przez bezrefleksyjne zastosowanie ich do niniejszego stanu faktycznego;
8. naruszenia zasady ogólnej sformułowanej w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w ten sposób, że instytucja przeprowadzająca wybór projektów do dofinansowania nie dokonała oceny wniosku skarżącego w sposób przejrzysty i rzetelny oraz zgodny z ustalonym stanem faktycznym, bez wyciągania wniosków opartych na domniemaniach;
9. art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 3 ustęp 1-4 Załącznika do rozporządzenia, do którego odwołują się wytyczne w zakresie trybów wyboru projektów na lata 2014-2020 wydane przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju poprzez niezastosowanie art. 3 ustęp 1-4 Załącznika do rozporządzenia w sprawie oraz uznanie, że skarżący nie spełniał kryteriów do dofinansowania.
Skarżąca wniosła o uznanie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz o przekazanie niniejszej sprawy do ponownego rozpatrzenia przez BGK.
Ponadto wniosła o przeprowadzenie dowodu z dokumentów:
1. porozumienia w zakresie kupna - sprzedaży nieruchomości przy ul. [...] w [...] zawartego w dniu [...]grudnia 2018 r.;
2. wyciągu z operatu szacunkowego nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r.;
3. pisma spółki S. w G. z dnia [...] kwietnia 2019 r. w sprawie sprzedaży nieruchomości położonej przy ul. [...] w G.;
4. pisma T. z dnia [...] maja 2019 r. do spółki S. w sprawie sprzedaży nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...];
5. wydruku strony internetowych spółek Skarżącej i rzekomo z nią powiązanych i/lub partnerskich,
6. opinii Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji, [...] z dnia [...].10.2017 roku,
na okoliczność ustalenia przedmiotu działalności prowadzonej przez te spółki, rynku, na jakich działają i bazy klientów, tj. na określenie rynku właściwego w rozumieniu art. 3 ust. 3 Załącznika do rozporządzenia, braku faktycznych powiązań pomiędzy spółkami, faktu nabycia nieruchomości na zasadach rynkowych i wyniku decyzji podjętej przed uzyskaniem promesy technologicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 61 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: "p.p.s.a").
Sąd zaznacza, że uznaje stan faktyczny ustalony przez organ za prawidłowy i uczynił go przedmiotem własnych ustaleń.
W myśl art. 61 ust. 8 w zw. z art. 52 ust. 2 ustawy wdrożeniowej sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, skoro w przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1. Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Podobnie odniósł się do procedury odwoławczej w art. 67. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a.
Z utrwalonego orzecznictwa sądowo-administracyjnego jednoznacznie wynika, że prawo jako wzorzec kontroli sądowej, wedle którego badana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy prawa wspólnotowego i ustawy, ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego. Dla oceny tej nie jest też obojętna udostępniona potencjalnym beneficjentom dokumentacja konkursowa, obejmująca w szczególności wzory wniosków, instrukcje wypełniania poszczególnych dokumentów itp.
Kontrolując w takim zakresie legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia wydanego przez BGK, jak również legalność jego działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w informacji z [...] grudnia 2019 r., stwierdzić wypada, iż odpowiadają one prawu.
Ocena sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania organu z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności z:
- rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE. L 347/320, dalej: "rozporządzenie nr 1303/2013"),
- rozporządzeniem nr 651/2014,
- ustawą o wspieraniu,
- ustawą wdrożeniową,
- ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 1876 ze zm.) w zakresie wskazanym art.13 ustawy o wspieraniu,
a także z postanowieniami systemu realizacji programu operacyjnego, w tym:
- Wytycznymi Ministra Infrastruktury i Rozwoju w zakresie trybu wyboru projektów na lata 2014 – 2020 (wydanymi na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy wdrożeniowej),
- Regulaminem konkursu w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020, Oś priorytetowa III Wsparcie innowacji w przedsiębiorstwach, Działanie 3.2 Wsparcie wdrożeń wyników prac B+R, Poddziałanie 3.2.2.: Kredyt na innowacje technologiczne,
- umową powierzenia realizacji Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, na lata 2014-2020, dla Poddziałania 3.2.2.: Kredyt na innowacje technologiczne, zawartą w dniu 30 maja 2016 r., pomiędzy Ministrem Rozwoju i Bankiem Gospodarstwa Krajowego.
Przy czym wskazać należy, że dokumenty określające warunki i procedury obowiązujące w programach operacyjnych są wydawane na podstawie upoważnienia ustawowego, tj. art. 6, art.7, 10, art. 41 ustawy wdrożeniowej.
W przedmiotowej sprawie skarżąca złożyła wniosek o dofinansowanie projektu zatytułowanego ,, [...]’’. Był to wniosek o przyznanie premii technologicznej w rozumieniu ustawy o wspieraniu. Według zaś jej art. 5 ust. 3 był to wniosek o dofinansowanie projektu według ustawy wdrożeniowej.
Zgodnie z umową zawartą 30 maja 2016 r. pomiędzy Ministrem Rozwoju i BGK, wymieniony Bank jest Instytucją Pośredniczącą, posiadającą określone uprawnienia związane z naborem i oceną projektów, w tym dotyczących wymienionego w sprawie konkursu.
W sprawie nie ulega też wątpliwości, że zgodnie z ustawą o wspieraniu kredyt technologiczny i premia technologiczna udzielane są zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 651/2014, a umowa ma charakter umowy o dofinansowanie projektu wg. ustawy wdrożeniowej. Wynika to wprost z treści art. 3 ust. 2 i art. 8 ust.3 ustawy o wspieraniu.
Zgodnie zaś z treścią art. 3 ust.1 i ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o wspieraniu kredyt technologiczny oraz premia technologiczna udzielane są mikroprzedsiębiorcy, małemu lub średniemu przedsiębiorcy w rozumieniu Załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014.
Zgodnie z art. 1 ww. Załącznika (Przedsiębiorstwo) "za przedsiębiorstwo uważa się podmiot prowadzący działalność gospodarczą bez względu na jego formę prawną. Zalicza się tu w szczególności osoby prowadzące działalność na własny rachunek oraz firmy rodzinne zajmujące się rzemiosłem lub inną działalnością, a także spółki lub stowarzyszenia prowadzące regularną działalność gospodarczą". Artykuł 2 (Pułapy zatrudnienia oraz pułapy finansowe określające kategorię przedsiębiorstwa) stanowi natomiast, że: "Do kategorii mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw ("MŚP") należą przedsiębiorstwa, które zatrudniają mniej niż 250 pracowników i których roczny obrót nie przekracza 50 milionów EUR, lub roczna suma bilansowa nie przekracza 43 milionów EUR (ust. 1). W kategorii MŚP małe przedsiębiorstwo definiuje się jako przedsiębiorstwo, które zatrudnia mniej niż 50 pracowników i którego roczny obrót lub roczna suma bilansowa nie przekracza 10 milionów EUR (ust. 2). W kategorii MŚP mikroprzedsiębiorstwo definiuje się jako przedsiębiorstwo, które zatrudnia mniej niż 10 pracowników i którego roczny obrót lub roczna suma bilansowa nie przekracza 2 milionów EUR (ust.3).
Najistotniejszym, z punktu widzenia niniejszej sprawy, jest art. 3 Załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014 opatrzony tytułem "Rodzaje przedsiębiorstw brane pod uwagę przy obliczaniu liczby personelu i kwot finansowych".
Zgodnie z ust. 1 ww. przepisu "Przedsiębiorstwo samodzielne" oznacza każde przedsiębiorstwo, które nie jest zakwalifikowane jako przedsiębiorstwo partnerskie w rozumieniu ust. 2, ani jako przedsiębiorstwo powiązane w rozumieniu ust. 3.
Ust. 2 stanowi, że:
"Przedsiębiorstwa partnerskie" oznaczają wszystkie przedsiębiorstwa, które nie zostały zakwalifikowane jako przedsiębiorstwa powiązane w rozumieniu ust. 3 i między którymi istnieją następujące związki: przedsiębiorstwo (przedsiębiorstwo wyższego szczebla) posiada, samodzielnie lub wspólnie z co najmniej jednym przedsiębiorstwem powiązanym w rozumieniu ust. 3, co najmniej 25 % kapitału innego przedsiębiorstwa (przedsiębiorstwa niższego szczebla) lub praw głosu w takim przedsiębiorstwie.
Przedsiębiorstwo można jednak zakwalifikować jako samodzielne i w związku z tym niemające żadnych przedsiębiorstw partnerskich, nawet jeśli niżej wymienieni inwestorzy osiągnęli lub przekroczyli pułap 25 %, pod warunkiem że nie są oni powiązani w rozumieniu ust. 3, indywidualnie ani wspólnie, z danym przedsiębiorstwem:
a) publiczne korporacje inwestycyjne, spółki venture capital, osoby fizyczne lub grupy osób fizycznych prowadzące regularną działalność inwestycyjną w oparciu o venture capital, które inwestują w firmy nienotowane na giełdzie (tzw. anioły biznesu), pod warunkiem że całkowita kwota inwestycji tych aniołów biznesu w jedno przedsiębiorstwo wynosi mniej niż 1 250 000 EUR;
b) uczelnie wyższe lub ośrodki badawcze nienastawione na zysk;
c) inwestorzy instytucjonalni, w tym fundusze rozwoju regionalnego;
d) niezależne władze lokalne z rocznym budżetem poniżej 10 milionów EUR oraz liczbą mieszkańców poniżej 5 000.
W ust. 3 art. 3 Załącznika I, składającym się z pięciu akapitów, wskazano natomiast, że:
"Przedsiębiorstwa powiązane" oznaczają przedsiębiorstwa, które pozostają w jednym z poniższych związków:
a) przedsiębiorstwo ma większość praw głosu w innym przedsiębiorstwie w roli udziałowca/akcjonariusza lub członka;
b) przedsiębiorstwo ma prawo wyznaczyć lub odwołać większość członków organu administracyjnego, zarządzającego lub nadzorczego innego przedsiębiorstwa;
c) przedsiębiorstwo ma prawo wywierać dominujący wpływ na inne przedsiębiorstwo na podstawie umowy zawartej z tym przedsiębiorstwem lub postanowień w jego statucie lub umowie spółki;
d) przedsiębiorstwo będące udziałowcem/akcjonariuszem lub członkiem innego przedsiębiorstwa kontroluje samodzielnie, na mocy umowy z innymi udziałowcami/akcjonariuszami lub członkami tego przedsiębiorstwa, większość praw głosu udziałowców/akcjonariuszy lub członków w tym przedsiębiorstwie (akapit 1).
Zakłada się, że wpływ dominujący nie istnieje, jeżeli inwestorzy wymienieni w ust. 2 akapit drugi nie angażują się bezpośrednio lub pośrednio w zarządzanie danym przedsiębiorstwem, bez uszczerbku dla ich praw jako udziałowców/ akcjonariuszy (akapit 2).
Przedsiębiorstwa, które pozostają w jednym ze związków opisanych w akapicie pierwszym za pośrednictwem co najmniej jednego przedsiębiorstwa, lub jednego z inwestorów, o których mowa w ust. 2, również uznaje się za powiązane (akapit 3).
Przedsiębiorstwa pozostające w jednym z takich związków za pośrednictwem osoby fizycznej lub grupy osób fizycznych działających wspólnie również uznaje się za przedsiębiorstwa powiązane, jeżeli prowadzą one swoją działalność lub część działalności na tym samym rynku właściwym lub rynkach pokrewnych (akapit 4).
Za "rynek pokrewny" uważa się rynek dla danego produktu lub usługi znajdujący się bezpośrednio na wyższym lub niższym szczeblu rynku w stosunku do rynku właściwego (akapit 5).
Ponadto, zgodnie z dalszą treścią art. 3: Poza przypadkami określonymi w ust. 2 akapit drugi przedsiębiorstwa nie można uznać za małe lub średnie przedsiębiorstwo, jeżeli 25 % lub więcej kapitału lub praw głosu kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie, co najmniej jeden organ publiczny (ust. 4). Przedsiębiorstwa mogą złożyć oświadczenie o swoim statusie prawnym przedsiębiorstwa samodzielnego, przedsiębiorstwa partnerskiego lub przedsiębiorstwa powiązanego, załączając dane dotyczące pułapów określonych w art. 2. Oświadczenie można złożyć nawet wtedy, gdy kapitał jest rozdrobniony w stopniu uniemożliwiającym określenie właściciela, w którym to przypadku przedsiębiorstwo w dobrej wierze oświadcza, że w sposób prawnie uzasadniony może przyjąć, iż 25 % lub więcej jego kapitału nie jest w posiadaniu innego przedsiębiorstwa ani we wspólnym posiadaniu większej liczby powiązanych przedsiębiorstw. Oświadczenia takie nie wykluczają kontroli i postępowań wyjaśniających przewidzianych w przepisach krajowych lub unijnych (ust. 5).
Sporna pomiędzy skarżącą a BGK jest kwestia prawidłowej wykładni oraz zastosowania cytowanego wyżej art. 3 ust. 3 załącznika I rozporządzenia nr 651/2014 (w szczególności jego akapitu 4), czego konsekwencją było stwierdzenie przez organ, że skarżąca nie spełnia kryteriów uznania ją za MŚP i odstąpienie od zawarcia umowy o dofinansowanie z wnioskodawcą.
Zdaniem organu, wyrażonym w zaskarżonej w niniejszej sprawie informacji z [...] grudnia 2019 r. o nieuwzględnieniu protestu, definicja MŚP nie powinna być stosowana w sposób mechaniczny i formalistyczny. Podkreślił on, że zagrożenie wynikające ze stosowania wyłącznie wykładni literalnej może doprowadzić do przyznania przywilejów zagwarantowanych dla MŚP przedsiębiorstwom, które co prawda, stosując w ich przypadku wyłącznie wykładnię literalną, spełniają formalne przesłanki uznania za małe lub średnie przedsiębiorstwo, ale w związku z faktycznym działaniem, ich potencjał przerasta potencjał normalnych MŚP. Poza aspektami formalnymi zawartymi w art. 3 ust. 3 Załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014, organ wziął zatem pod uwagę również okoliczności szczegółowo przedstawione w kolejnych wezwaniach wysłanych do wnioskodawcy.
W treści skargi strona wskazała natomiast, że interpretując pojęcia "przedsiębiorstw powiązanych" oraz "przedsiębiorstw partnerskich" BGK nie stosuje prawidłowych (potwierdzonych orzeczeniami Sądów i TSUE) reguł wykładni tych definicji, przedkładając nad wykładnię gramatyczną, wykładnię celowościową w ramach, której pozostawia sobie pełną dowolność/swobodę oceny i tworzy nie mające oparcia w ustalonym stanie faktycznym domniemania.
W ocenie Sądu rację w tym zakresie należało przyznać organowi.
Wyjaśnić w tym miejscu należy, że definicja MŚP zawarta w Załączniku I do rozporządzenia nr 651/2014 jest tożsama z definicją używaną w poprzednio obowiązującym rozporządzeniu Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającym niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych – Dz. U. UE. L. nr. 214 str. 3). Tożsama definicja MŚP znajduje się również w art. 3 załącznika do zaleceń Komisji 2003/361/WE z dnia 6 maja 2003 r. dotyczących definicji przedsiębiorstw mikro, małych i średnich (Dz. U. UE. L 124 str. 36, dalej jako "załącznik do Zaleceń 2003/361/WE"). Na wskazane zalecenia powołuje się również motyw 30 preambuły rozporządzenia nr 651/2014.
Z literalnej wykładni cytowanego wyżej akapitu 1 i 4 art. 3 ust. 3 Załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014 wynika, że przepisy te co do zasady dotyczą wyłącznie wypadku, w którym przedsiębiorstwa pozostają w jednej z relacji wymienionych w art. 3 ust. 3 akapit 1 lit. a)-d) tego załącznika. Tym samym, aby przedsiębiorstwo uznać za "powiązane" należałoby wykazać istnieje któregoś ze związków wskazanych w lit. a)-d) akapitu 1 ust. 3 art. 3 ww. załącznika.
W niniejszej sprawie organ nie dowiódł istnienia żadnego z wymienionych w cytowanym wyżej przepisie związków [lit. a)-d)], jednakże mimo to, opierając się na funkcjonalnej wykładni ww. przepisu, uznał, że w sprawie wystąpiły pomiędzy skarżącą, a wymienionymi w zaskarżonej informacji spółkami, tego rodzaju powiązania, które świadczą o tym, iż potencjał wnioskodawcy przerasta potencjał MŚP. W ocenie Sądu powyższe stanowisko BGK uznać należało za zasadne.
W niniejszej sprawie istniały uzasadnione powody odejścia od literalnej wykładni art. 3 ust. 3 akapit 4 załącznika I rozporządzenia nr 651/2014 i posłużenia się jego wykładnią funkcjonalną. Zauważyć bowiem należy, że pomoc udzielana przedsiębiorcom zgodnie z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o wpieraniu, która to ustawa w zakresie definicji MŚP odsyła wprost do Załącznika I rozporządzenia nr 651/2014 winna być udzielana jedynie podmiotom, które faktycznie tego wsparcia potrzebują. Jak słusznie zauważył TSUE korzyści przyznane MŚP najczęściej stanowią bowiem wyjątki od ogólnych zasad, jak na przykład w dziedzinie pomocy państwa, zatem definicję MŚP należy interpretować ściśle (wyrok C-110/13).
O słuszności zastosowania w niniejszej sprawie wykładni funkcjonalnej świadczy m.in. konieczność zachowania zasady równości wyrażonej zarówno w prawie Unii Europejskiej (art. 8 i 10 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej - Dz. Urz. UE C 326, s. 47 i nast., dalej jako: "TfUE", art. 9 Traktatu o Unii Europejskiej – Dz. Urz. UE C 326 s. 13 i nast., dalej jako: "TUE") jak i Konstytucji RP (art. 32 ust. 1 i 2). Załącznik I do rozporządzenia nr 651/2014 zawiera katalog sytuacji, których zaistnienie świadczy o niespełnieniu się przesłanki uznania danego podmiotu za MŚP. Jednakże zauważyć należy, że wymienionych tam typowych sytuacji nie sposób uznać za jedyne, które mogłyby świadczyć o uprzywilejowaniu danego podmiotu wobec innych przedsiębiorstw działających na rynku. Niewątpliwie bowiem istnieją również inne przypadki, związane chociażby ze stosunkami rodzinnymi, majątkowymi czy też strukturalnymi w przedsiębiorstwach, które mimo, iż nie zostały wprost wskazane w art. 3 ust. 3 załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014, w konkretnej sprawie świadczyć mogą o zachwianiu zasady równości podmiotów wobec prawa. W sytuacji, gdy treść przepisu prawnego, mającego zastosowanie w danej sprawie, budzi wątpliwość w zakresie zachowania fundamentalnych dla porządku prawnego wartości, niewątpliwie sąd obowiązany jest sięgnąć również do wykładni funkcjonalnej, aby nie doszło do sytuacji, w której mechaniczne oparcie się wyłącznie na wykładni literalnej przepisu doprowadzi do naruszenia wartości nadrzędnych, np. zasady równości podmiotów wobec powszechnie obowiązującego prawa.
Warto w tym miejscu również odwołać się do wyrażonego w orzecznictwie TSUE jak i TK zakazu powoływania się przez stronę na wprost wynikające z uregulowań krajowych i unijnych, czy też wyinterpretowanie z nich uprawnień, w sytuacji gdy, polegać miałoby to wyłącznie na tworzeniu stanów faktycznych (stanów rzeczy) pozornie tylko odpowiadających tym uprawnieniom w celu skorzystania z nich i powoływania się na nie, przy jednoczesnym braku istnienia ku temu usprawiedliwionych oczekiwań i podstaw. To jest takich, które znajdowałyby uzasadnienie w prawnie chronionych wartościach. Do stanowiska tego, podzielając je w pełni, przychylił się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 344/15. NSA odwołał się w tym zakresie do wyroku z dnia 18 grudnia 2014 r., w połączonych sprawach C-131/13, C-163/13 i C-164/13, gdzie TSUE przytoczył wcześniej już prezentowane przez siebie stanowisko, z którego wynika, że nikt nie może powoływać się na normy prawa unijnego w celach nieuczciwych lub stanowiących nadużycie (por. również wyroki C-32/03, C-18/13). W ocenie Sądu również i powyższa uwaga TSUE powinna mieć znaczenie przy interpretacji mającego zastosowanie w niniejszej sprawie art. 3 ust. 3 akapit 4 załącznika I do rozporządzenia 651/2014, bowiem możliwość uzyskania pomocy kierowanej do ściśle określonej grupy przedsiębiorstw (MŚP), wobec literalnej treści akapitu 1 i 4 art. 3 ust. 3 może prowadzić do tworzenia sytuacji faktycznych teoretycznie odpowiadających treści normy prawnej, jednakże skutkujących nadużyciem prawa wbrew prawnie chronionym wartościom.
Za odejściem od wykładni literalnej ww. przepisu przemawia również jeszcze inny argument. Początek akapitu 4 art. 3 ust. 3 Załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014 w wersji polskiej brzmi następująco: "Przedsiębiorstwa pozostające w jednym z takich związków (...)". W wersji angielskiej odpowiada mu następująca treść: “Enterprises which have one or other of such relationships (...)".
Zgodnie z motywem 30 preambuły do rozporządzenia nr 651/2014 definicja MŚP stosowana na potrzeby tego rozporządzenia powinna opierać się na definicji zawartej w zaleceniu Komisji 2003/361/WE. Treść art. 3 ust. 3 akapit 4 Załącznika I rozporządzenia nr 651/2014 jak i wspominanego wyżej załącznika do Zaleceń Komisji 2003/361/WE w wersji językowej angielskiej posiada jednakową ww. treść.
Zgodnie natomiast z polską wersją art. 3 ust. 3 załącznika do Zaleceń Komisji 2003/361/WE początek akapitu 4 brzmi następująco: "Przedsiębiorstwa, które pozostają w takiej czy innej z tych relacji (...)".
Widać zatem wyraźnie, że pomimo jednakowej treści ww. przepisu zarówno w rozporządzeniu nr 651/2014 jak i Zaleceniach Komisji 2003/361/WE w wersji angielskiej, w wersji polskiej występuje istotna różnica w tłumaczeniu, która może budzić wątpliwość właśnie w zakresie stwierdzenia, czy do wykazania istnienia przedsiębiorstw powiązanych niezbędne jest wskazanie jednej z czterech relacji (związków) wymienionych w art. 3 ust. 3 akapit 1, czy też może to też być relacja "inna". W niniejszej sprawie wiążąca dla Sądu jest polska wersja przedmiotowego rozporządzenia i Zaleceń Komisji, która bez wątpienia jest wersją autentyczną, tak jak i inne wersje językowe i wywołuje takie same skutki prawne. Jednakże fakt, że treść art. 3 ust. 3 akapit 4 w wersji polskiej jest różna w ww. aktach prawnych, zaś różnica taka nie występuje w wersji angielskiej, zdaniem Sądu, stanowi kolejny powód uzasadniający konieczność odejścia od wykładni literalnej rozporządzenia na rzecz wykładni funkcjonalnej, którą zastosował również organ w swym rozstrzygnięciu.
Należy również podnieść, iż rozstrzygnięcie aktu jest nierozerwalnie związane z jego uzasadnieniem w ten sposób, że w razie potrzeby jego wykładnia powinna być dokonywana z uwzględnieniem podstaw jego wydania (por. np. wyrok Trybunału z dnia 15 maja 1997 r., C-355/95). Istotnym w procesie wykładni danego aktu jest zatem również cel, który przyświecał ustawodawcy (unijnemu, czy też krajowemu) w tworzeniu danego rozwiązania prawnego. Zgodnie ze wspomnianym już wyżej motywem 30 preambuły rozporządzenia nr 651/2014: Aby wyeliminować różnice, które mogłyby spowodować zakłócenie konkurencji, oraz aby ułatwić koordynację różnych krajowych i unijnych inicjatyw dotyczących MŚP, a także ze względu na przejrzystość administracyjną i pewność prawa, definicja MŚP stosowana na potrzeby niniejszego rozporządzenia powinna opierać się na definicji zawartej w zaleceniu Komisji 2003/361/WE.
TSUE w wyroku z dnia 27 lutego 2014 r., C-110/13, dotyczącym art. 3 ust. 3 załącznika do zalecenia 2003/361/WE (o analogicznej treści do art. 3 ust. 3 Załącznika I rozporządzenia nr 651/2014) zauważył zaś, że z motywów 9 i 12 tego zalecenia wynika, że definicja przedsiębiorstw powiązanych ma na celu lepsze zrozumienie rzeczywistej pozycji ekonomicznej MŚP oraz wyeliminowanie z tej kategorii grup przedsiębiorstw, których siła ekonomiczna może przekraczać siłę prawdziwych MŚP, w celu zapewnienia, że tylko przedsiębiorstwa, które naprawdę potrzebują przywilejów wynikających dla MŚP z różnych przepisów lub środków zastosowanych dla ich korzyści faktycznie z nich skorzystają. Motywy te stanowią również, że w celu ograniczenia rozpatrywania relacji istniejących między przedsiębiorstwami za pośrednictwem osób fizycznych do niezbędnego minimum, uwzględnienie takich relacji zostało ograniczone do wypadków, w których owe przedsiębiorstwa prowadzą działalność na tym samym rynku właściwym lub na rynkach sąsiednich. Podkreślił następnie, że w celu uwzględnienia jedynie przedsiębiorstw stanowiących w rzeczywistości samodzielne MŚP należy zbadać strukturę MŚP tworzących grupę gospodarczą, której potencjał przewyższa rzeczywisty potencjał takiego przedsiębiorstwa, oraz należy zapewnić, by definicja MŚP nie była obchodzona z powodów czysto formalnych (por. również wyrok TS z 29 kwietnia 20014 r., C-91/01).
TSUE uznał w konsekwencji, że art. 3 ust. 3 akapit 4 załącznika do zalecenia w sprawie MŚP należy więc interpretować w świetle tego celu w ten sposób, że przedsiębiorstwa, które formalnie nie pozostają w jednej z relacji przywołanych w pkt 28 niniejszego wyroku (wymienionych wprost w art. 3 ust. 3 akapit 1 lit. a-d), lecz które ze względu na rolę osoby fizycznej lub grupy osób fizycznych działających wspólnie stanowią jeden podmiot gospodarczy, także powinny być uznane za przedsiębiorstwa powiązane w rozumieniu tego przepisu, jeżeli prowadzą swoją działalność lub część swojej działalności na tym samym rynku właściwym lub na rynkach sąsiednich. Dodał, że warunek, zgodnie z którym osoby fizyczne działają łącznie jest spełniony również wtedy, gdy osoby te porozumiewają się w celu wywierania wpływu na decyzje handlowe danych przedsiębiorstw, co wyklucza, aby te przedsiębiorstwa mogły być uważane za niezależne gospodarczo od siebie. Podkreślił, że realizacja tego warunku zależy od okoliczności sprawy i nie musi być koniecznie podporządkowana istnieniu więzów umownych między tymi osobami ani stwierdzeniu ich zamiaru obejścia definicji MŚP.
W ocenie Sądu powyższa interpretacja art. 3 ust. 3 akapit 4 dokonana przez TSUE powinna mieć również zastosowanie w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 267 TfUE TSUE jest właściwy do orzekania w trybie prejudycjalnym m.in. o ważności i wykładni aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii (lit. b). Co prawda orzeczenie to wiążące jest w konkretnej sprawie, w której zwrócono się z pytaniem prejudycjalnym, jednakże nie sposób przyjąć, że wnioski płynące z wykładni ww. przepisu, dokonanej przez TSUE nie mają znaczenia w niniejszej sprawie. Podkreślić bowiem trzeba, że w związku z wyrażoną w art. 267 TfUE kompetencją TSUE do dokonywania wykładni przepisów unijnych, jego orzeczenia w przedmiocie pytań prejudycjalnych sądów krajowych mają również znaczenie dla innych spraw, z uwagi na konieczność jednolitego rozumienia danych instytucji prawnych w całej Unii Europejskiej. Tym samym sądy krajowe opierając swoje orzeczenia na podstawie prawnej obejmującej przepisy prawa Unii Europejskiej powinny również mieć na uwadze orzecznictwo TSUE, które niejednokrotnie wskazuje na potrzebę odejścia od literalnej wykładni konkretnego przepisu. Należy w tym miejscu przykładowo wskazać, że wykładnia funkcjonalna art. 3 ust. 3 akapit 4 dokonana przez TSUE w cytowanym wyroku C-110/13 została uznana za właściwą przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok z dnia 22 maja 2015 r., sygn. akt II GSK 846/14).
W niniejszej sprawie, z przyczyn wskazanych powyżej, Sąd podziela w całości wyrażony w cytowanym wyroku TSUE kierunek wykładni art. 3 ust. 3 akapit 4 załącznika do Zaleceń Komisji 2003/361/WE uznając, iż jest on również aktualny co do treści mającego zastosowanie w niniejszej sprawie art. 3 ust. 3 akapit 4 Załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014.
Sąd podziela argumentację organu zawartą w zawiadomieniu z [...] listopada 2019 r. o odstąpieniu od zawarcia umowy o dofinansowanie oraz w zaskarżonym piśmie z [...] grudnia 2019 r., gdzie organ szczegółowo przedstawił związki pomiędzy stroną a innymi podmiotami świadczące o uznaniu skarżącej i tych podmiotów za przedsiębiorstwa powiązane.
Należy zatem jedynie przypomnieć, że w wyniku weryfikacji dokumentacji otrzymanej od strony, w odpowiedzi na kierowane do niej na podstawie § 12 ust. 1 regulaminu konkursu wezwania, BGK wykazał istnienie szeregu przeszkód dla zawarcia umowy o dofinansowanie projektu i uznał, że sam projekt nie spełnia kryteriów, na podstawie których został wybrany do dofinansowania, co zgodnie z § 12 ust. 10 i ust. 11 pkt 2 regulaminu uniemożliwia zawarcie umowy o dofinansowanie projektu.
Sąd potwierdza przy tym stanowisko organu, że wnioskodawca ubiegający się o dofinansowanie powinien posiadać status MŚP już w momencie składania wniosku o dofinansowanie. Pogląd taki wyrażony został w wyroku NSA z 11 grudnia 2018 r. sygn. akt I GSK 3288/18, który to pogląd Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. Oznacza to, że spełnienie warunku MŚP przez skarżącą, w realiach rozpatrywanej sprawy, powinno być i zostało tak ocenione na dzień 10 kwietnia 2019 r., tj. na datę złożenia wniosku o dofinansowanie.
W odniesieniu do T. ustalono, że:
- T. posiada 2% udziałów w spółce wnioskodawcy,
- członek rodziny prezesa spółki wnioskodawcy – R. M.– J. M. pełni funkcję prezesa w spółce T.,
- T. prowadzi działalność na rynku pokrewnym do rynku działalności spółki wnioskodawcy (zgodne PKD 26), a także działalność na tym samym rynku (zgodne PKD 72.19.Z).
W odniesieniu do T. ustalono powiązania ze skarżącą, poprzez:
- T., która posiada 100% udziałów w T.
- członek rodziny prezesa spółki wnioskodawcy – R. M.– J. M. pełni funkcję prezesa zarządu w spółce T. Podkreślono przy tym, że powiązanie pomiędzy wnioskodawcą i T. występuje za pośrednictwem T., która jest 100% udziałowcem T.
W konsekwencji organ uznał, że skarżąca wraz z ww. podmiotami wypełnia definicję przedsiębiorstw powiązanych, o której mowa w art. 3 ust. 3 akapit 4 załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014.
W ocenie Sądu kwestie posiadanych udziałów jak również składu osobowego zarządu w skarżącej spółce oraz spółkach "T. oraz T. wskazują na istnienie pomiędzy tymi podmiotami relacji świadczących o ich wzajemnym powiązaniu. Niewątpliwie sam fakt, iż pewne osoby pojawiają się w zarządach konkretnych spółek, czy też jedne spółki posiadają znaczące udziały w innych spółkach, samo w sobie takiej relacji nie dowodzi. Należy mieć bowiem na uwadze z jednej strony zasadę swobody umów, a z drugiej prawo spółek do swobodnego (w granicach przewidzianych prawem) kształtowania udziałów, składu osobowego organów, czy też podziału zysku. Niemniej jednak powoływane powyżej związki nie stanowią jedynej podstawy przyjęcia takiego stanowiska.
Warto w tym miejscu zauważyć, że organowi jak również Sądowi znane jest z urzędu stanowisko zaprezentowane w prawomocnym wyroku WSA w Warszawie z 28 sierpnia 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 1817/18, potwierdzające m. in. istnienie powiązań pomiędzy skarżącą a T. zgodnie z art. 3 ust. 3 akapit 4 Załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014, oparte na analizie relacji zachodzących pomiędzy powyższymi podmiotami. We wskazanym wyroku Sąd uznał za sytuację nietypową dla podmiotów sobie obcych fakt, że skarżąca jest spółką powstałą na bazie spółki, której jedynym udziałowcem była spółka T. a jej poprzednim prezesem J. M. Natomiast argumenty, że spółka ta została następnie pod zmienioną nazwą dokapitalizowana przez jej obecnego prezesa R. M., jedynie potwierdza fakt bliskich relacji gospodarczych pomiędzy tymi osobami oraz spółkami. Równie istotnym z punktu widzenia oceny powiązań pomiędzy tymi podmiotami, zdaniem Sądu, był również fakt udzielenia przez T. poręczenia skarżącej kredytów zaciągniętych w związku z realizacją projektu. W ocenie Sądu rodzaj zastosowanego zabezpieczenia (weksel in blanco) oraz koszt jego uzyskania (0,5% aktualnej kwoty poręczenia) budzi uzasadnione wątpliwości co do pozycji i samodzielności podmiotu ubiegającego się o dofinansowanie. Sąd zwrócił przy tym uwagę na to, że wymogi banku obejmowały również obowiązek przedstawienia przez skarżącą pełnomocnictwa do dysponowania przez nią rachunkami należącymi do T. Pomimo doniosłości takiej formy zabezpieczenia ww. spółka zgodziła się udzielić stosownego poręczenia. W ocenie Sądu powyższe niewątpliwie świadczy o istnieniu ścisłych więzi nie tylko osobowych ale i gospodarczych pomiędzy przedsiębiorstwami. Trudno bowiem wyobrazić sobie sytuację, w której całkowicie obca wobec skarżącej spółka godzi się nie tylko na zabezpieczenie poręczenia w formie weksla in blanco, ale i na udzielenie obcemu podmiotowi gospodarczemu pełnomocnictwa do dysponowania swoimi rachunkami bankowymi. Poza tym warunki określone z T. w umowie o udzielenie poręczenia są znacznie korzystniejsze dla strony niż wstępna propozycja banku, ponieważ stawka 0,5 % odnosiłaby się do wciąż malejącej kwoty bazowej (kwoty pozostałego do spłaty kredytu), a zatem wysokość wynagrodzenia płaconego z tytułu poręczenia przez cały okres spłaty byłaby coraz mniejsza. W ocenie Sądu, pomijając aspekt warunków poręczenia (przyjętych stawek), nie da się ukryć, że w interesie T. - jako mniejszościowego udziałowcy wnioskodawcy - było przyznanie kredytu skarżącej spółce.
W wyroku WSA w Warszawie z 28 sierpnia 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 1817/18 przesądzono również, że związki skarżącej z T. - poprzez T., która posiada 100% udziałów w T. oraz członka rodziny prezesa spółki wnioskodawcy, tj. J. M., który pełni funkcję prezesa zarządu w spółce T. (a więc analogiczne jak ustalone przez organ w rozpatrywanej sprawie na dzień złożenia przez skarżącą wniosku o dofinansowanie) – świadczą o powiązaniu tych przedsiębiorstw zgodnie z art. 3 ust. 3 akapit 4 załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014.
Podzielając poglądy zaprezentowane w powyższym wyroku WSA w Warszawie, jak również biorąc pod uwagę wszystkie ustalone okoliczności sprawy łącznie, Sąd stanął na stanowisku, że prawidłowe jest stwierdzenie organu o uznaniu skarżącej, T. oraz T. za przedsiębiorstwa powiązane zgodnie z art. 3 ust. 3 akapit 4 załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014.
W odniesieniu do N. w toku postępowania przed BGK ustalono, że podmiot powinien być uznany za partnerski (art. 3 ust. 2 Załącznika nr I do rozporządzenia nr 651/2014) gdyż:
- T. posiada 24% udziałów w spółce N.,
- M. M., członek rodziny prezesa spółki wnioskodawcy R. M. posiada 16% udziałów, co łącznie daje udział w wysokości 40%.
- spółka działa ponadto na tym samym rynku pokrewnym, co spółka wnioskodawcy (zgodne PKD: 71.2).
Skarżąca wskazała w treści skargi, że wraz z N. nie znajdują się na różnych szczeblach dystrybucji jakichkolwiek dóbr, kwestionując poczynione przez organ ustalenia w oparciu o kody PKD. Dodała, że N. nie posiada udziałów w skarżącej, a zatem doszukiwanie się związków poprzez spółkę T. również uznaje za chybione.
Zdaniem Sądu ustalenia poczynione przez organ w zakresie uznania skarżącej i N. za przedsiębiorstwa partnerskie również były zasadne. Należy w tym miejscu przypomnieć, że w toku postępowania BGK nie stosuje co do zasady przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, o czym wprost stanowi art. 50 i 67 ustawy wdrożeniowej. Tym samym organ ustalając stan faktyczny sprawy opiera się na dokumentach przedstawionych mu przez wnioskodawcę. Z uwagi na powyższe, w ocenie Sądu, dokonana przez organ ocena ogółu okoliczności o charakterze rodzinnym, kapitałowym i strukturalnym, w tym również faktu powiązania skarżącej ze spółkami o których mowa była wyżej, dawała podstawy do uznania S. i N.. za przedsiębiorstwa partnerskie. Z uwagi zaś na wskazany wyżej sposób prowadzenia postępowania dowodowego, oparcie się przez BGK na informacjach wynikających z kodów PKD, w zakresie ustalenia wypełnienia przesłanki uznania ww. spółek za przedsiębiorstwa powiązane Sąd również uznał za prawidłowe. Nadmienić należy również, że w sprawie prawidłowości ustaleń BGK co do relacji zachodzących pomiędzy skarżącą a H. wypowiedział się WSA w Warszawie, w powoływanym już powyżej prawomocnym wyroku z 28 sierpnia 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 1817/18, potwierdzając, że skarżąca i N. są przedsiębiorstwami partnerskimi zgodnie z art. 3 ust. 2 Załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela to stanowisko, które oparte zostało na podobnych, jak w rozpatrywanej sprawie, ustaleniach faktycznych poczynionych przez BGK.
W ocenie Sądu niezasadnie strona kwestionuje fakt działania wraz z T. na rynku właściwym lub rynkach pokrewnych. Strona wskazała, że bezsprzecznie w KRS obu spółek widniały pokrywające się kody PKD, co jest wynikiem ostrożnościowej praktyki z przeszłości, kiedy to w umowach ,,na wszelki wypadek’’ powszechnie podawało się szeroki zakres kodów PKD jako potencjalnych obszarów aktywności. Strona podniosła, że zakwestionowała zgodność wpisów ze stanem rzeczywistym i przedstawiła szereg dowodów na poparcie swych twierdzeń, obalając tym samym ww. domniemanie. Uznała, że stwarzało to konieczność zbadania faktycznego wykonywania działalności na określonych rynkach, czego BGK całkowicie zaniechał.
Wyjaśnić zatem należy, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2018 r., poz. 986 ze zm.) domniemywa się, że dane wpisane do Rejestru są prawdziwe. Jednocześnie ust. 2 tegoż artykułu wskazuje, że jeżeli dane wpisano do Rejestru niezgodnie ze zgłoszeniem podmiotu lub bez tego zgłoszenia, podmiot ten nie może zasłaniać się wobec osoby trzeciej działającej w dobrej wierze zarzutem, że dane te nie są prawdziwe, jeżeli zaniedbał wystąpić niezwłocznie z wnioskiem o sprostowanie, uzupełnienie lub wykreślenie wpisu. Z powyższego nie wynika zatem, wbrew ocenie strony, możliwość powoływania się przez nią na nieprawdziwość danych zawartych w KRS, które wpisane były tam zgodnie z jej wnioskiem.
Należy następnie podkreślić, że pokrywające się kody PKD oraz zbliżona działalność stanowią istotną przesłankę do stwierdzenia, że spółki działają na rynkach pokrewnych. Kody PKD w swoim założeniu mają odzwierciedlać zakres działalności przedsiębiorcy. Można zatem przyjąć, że wskazane kody PKD zostały wpisane do KRS mając na uwadze potencjalny zakres działalności firmy, gdyż jest on zbliżony do przeważającej działalności przedsiębiorstwa.
Podsumowując stwierdzić należy, że organ prawidłowo przyjął, że oświadczenie MŚP nie zostało przez stronę wypełnione zgodnie ze stanem faktycznym, co skutkowało odmową podpisania umowy o dofinansowanie.
W ocenie Sądu, BGK w sposób wyczerpujący uzasadnił wystąpienie przesłanek świadczących o tym, że wnioskodawca mógłby czerpać dodatkowe korzyści z uwagi na wymienione powiązania (w szczególności z "T.), co stawiałoby go w uprzywilejowanej sytuacji względem innych MŚP.
W realiach rozpoznawanej sprawy, za potwierdzeniem prawidłowości uznania przez organ, zaistnienia wskazanych w zaskarżonym piśmie okoliczności świadczących o powiązaniach i partnerstwie pomiędzy skarżącą a pozostałymi opisanymi przedsiębiorstwami przemawia dodatkowo motyw 40 preambuły rozporządzenia nr 651/2014, który stanowi, że: (...) MŚP mają często trudności z uzyskaniem kapitału lub pożyczek z uwagi na niechęć niektórych rynków finansowych do podejmowania ryzyka oraz ograniczone zabezpieczenia, jakie MŚP mogą zaoferować. Ograniczone zasoby mogą im również ograniczyć dostęp do informacji dotyczącej w szczególności nowych technologii i potencjalnych rynków. Aby ułatwić rozwój działalności gospodarczej MŚP, niektóre kategorie pomocy, w przypadkach gdy są przyznawane na rzecz takich przedsiębiorstw, powinny zatem podlegać wyłączeniu na mocy niniejszego rozporządzenia. Kategorie te powinny obejmować w szczególności pomoc inwestycyjną dla MŚP oraz udział MŚP w targach.
Wskazać również należy za Trybunałem Sprawiedliwości (wyrok z dnia 29 kwietnia 2004 r., C091/01), że celem kryterium niezależności jest zagwarantowanie, aby środki przeznaczone dla małych i średnich przedsiębiorstw rzeczywiście przynosiły korzyść przedsiębiorstwom, dla których rozmiar stanowi utrudnienie, a nie przedsiębiorstwom należącym do dużej grupy, które mają dostęp do środków finansowych i wsparcia, jakimi nie dysponują konkurenci podobnej wielkości. (...) w celu zapewnienia pomocy wyłącznie rzeczywiście niezależnym MŚP, powinna istnieć możliwość wyeliminowania rozwiązań prawnych, w których MŚP tworzą grupy gospodarcze o znacznie większym potencjale niż MŚP. Należy również zapewnić, aby definicja MŚP nie była obchodzona z przyczyn formalnych.
Należy zatem wskazać, że podmiot, który osobno spełnia formalne przesłanki uznania go za MŚP, jeżeli działa w ramach grupy przedsiębiorstw, zasadniczo ma zapewnione warunki działalności podobne jak w przypadku dużych przedsiębiorstw. Przynależność do grupy oceniana jest z funkcjonalnego i gospodarczego punktu widzenia oraz analizowana pod kątem faktycznego potencjału wnioskodawcy. Tym samym wskazane przez BGK okoliczności wskazują, że potencjał skarżącej spółki dzięki powiązaniom z innymi podmiotami przewyższa potencjał przedsiębiorstwa uprawnionego do pomocy.
Przedstawiając dotychczasowe rozważania Sąd za niezasadne uznał zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 56 w związku z art. 37 ustawy wdrożeniowej, które regulują zasady weryfikacji oceny projektu, na etapie wniesionego protestu, a także zasady wyboru projektów do dofinansowania. Niezasadne są również zarzuty skargi polegające na nieprawidłowym zastosowaniu w sprawie art. 3 ust. 1-4 Załącznika I do rozporządzenia nr 561/2014, który reguluje kwestie kwalifikowania przedsiębiorstw jako samodzielne, partnerskie czy powiązane. Jak zostało już wskazane powyżej, w realiach faktycznych i prawnych rozpatrywanej sprawy, organ miał podstawy do odstąpienia od stosowania wykładni literalnej przepisów Załącznika I do rozporządzenia nr 561/2014 i oparcia się w tym zakresie na dopuszczalnej wykładni funkcjonalnej. Bezzasadny jest również zarzut oparty na twierdzeniu, że organ błędnie ustalił stan faktyczny sprawy oraz nie ocenił projektu w sposób przejrzysty i rzetelny, ponieważ ustalenia organu znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, zaś jego odmienna - od oczekiwanej przez skarżącą - ocena prawna nie mogła w rozpoznawanej sprawie doprowadzić do uwzględnienia skargi. BGK wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nie naruszył Wytycznych Ministra Infrastruktury i Rozwoju w zakresie trybu wyboru projektów na lata 2014 – 2020 (wydanych na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy wdrożeniowej).
Oceny Sądu w analizowanym zakresie nie zmieniają powołane przez skarżącą dokumenty, objęte wnioskiem o przeprowadzenie dowodów, na okoliczność określenia rynku właściwego w rozumieniu art. 3 ust. 3 Załącznika I do rozporządzenia nr 651/2014, braku faktycznych powiązań pomiędzy spółkami, a także faktu nabycia przez skarżącą nieruchomości na zasadach rynkowych w wyniku decyzji podjętej przed uzyskaniem promesy technologicznej. Zdaniem Sądu dopuszczone dowody nie podważają w żaden sposób istotnych i prawidłowych ustaleń faktycznych, poczynionych na dzień złożenia przez skarżącą wniosku o dofinansowanie, powołanych szczegółowo powyżej w niniejszym uzasadnieniu wyroku, które determinowały organ do zastosowania w sprawie wykładni funkcjonalnej, potwierdzającej powiązania/partnerstwo przedsiębiorstw, przyjętej przez organ.
Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przez organ przepisów prawa, które skutkować mogłoby uwzględnieniem przedmiotowej skargi.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznając, że organ na podstawie art. 3 ust. 1 i ust. 2 ustawy o wspieraniu w zw. z § 4 ust. 3 Regulaminu konkursu prawidłowo odstąpił od zawarcia umowy, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło