V SA/Wa 177/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-10-17

Skład orzekający: Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kurator ustanowiony dla osoby prawnej na podstawie art. 42 Kodeksu cywilnego jest uprawniony do reprezentowania tej osoby prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Kurator ustanowiony na podstawie art. 42 Kodeksu cywilnego nie jest uprawniony do reprezentowania osoby prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ponieważ jego kompetencje ograniczają się do niezwłocznego doprowadzenia do powołania organów osoby prawnej lub do jej likwidacji. Brak organów uniemożliwia osobie prawnej korzystanie z posiadanej zdolności procesowej, co skutkuje niedopuszczalnością skargi.
Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie dotyczącą wymierzenia kary pieniężnej. Skargę wniósł kurator spółki, ustanowiony na podstawie art. 42 Kodeksu cywilnego z uwagi na brak organów spółki. Sąd stwierdził, że spółka nie posiada organów, a kurator nie jest uprawniony do reprezentowania jej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: przewodniczący – sędzia WSA Michał Sowiński po rozpoznaniu w dniu 17 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry i umorzenie postępowania w pozostałym zakresie postanawia: odrzucić skargę. Z.B. – działając jako kurator A. Sp. z o.o. wniósł skargę na opisaną w komparycji decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy postanowienia Sądu Rejonowego dla (...) – (...) Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, z dnia [...] lutego 2013 r., sygn. akt [...] zakres uprawnień kuratora określony został zgodnie z art. 42 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2018 r., poz. 1025 ze zm.) – dalej kc. Następnie, postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r., sygn. akt [...], Sąd na wniosek złożony przez kuratora rozwiązał spółkę z uwagi na to, że nie doszło do powołania jej organów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Z treści art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) wynika, że do skutecznego przeprowadzenia postępowania sądowoadministracyjnego z udziałem osoby prawnej konieczne jest, aby przy każdej czynności procesowej posiadała ona zdolność procesową. Działanie osoby prawnej przez jej organy w postępowaniu sądowym nie jest związane ze zdolnością sądową tej osoby, ale z jej zdolnością procesową w tym sensie, że brak takiego organu uniemożliwia osobie prawnej korzystanie z posiadanej zdolności procesowej. Braki w zakresie zdolności procesowej Sąd musi uwzględnić z urzędu na każdym etapie postępowania i określić ich skutek. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy A. Sp. z o.o. nie ma organów. Kurator Spółki, który wniósł skargę powołał się na ww. postanowienie Sądu z dnia [...] lutego 2013 r. Jak wynika z treści postanowienia podstawą materialnoprawną jego wydania był art. 42 kc Zgodnie z jego treścią, jeżeli osoba prawna nie może prowadzić swoich spraw z braku powołanych do tego organów, sąd ustanawia dla niej kuratora. W myśl § 2 art. 42 kc kurator powinien postarać się niezwłocznie o powołanie organów osoby prawnej, a w razie potrzeby o jej likwidację. Czynności kuratora, o których mowa w art. 42 kc, są ściśle określone, wyznaczając tym samym zakres jego dopuszczalnego działania. Poza tym zakresem, kurator nie może prowadzić spraw osoby prawnej. Dokonywanie przez kuratora czynności z zakresu reprezentacji nie może być rozpatrywane w dłuższej perspektywie czasowej (tj. wykraczającej poza okres niezbędny do doprowadzenia do powołania organów albo likwidacji osoby prawnej), przede wszystkim z uwagi na wyłączenie możliwości prowadzenia przez niego spraw osoby prawnej. Kurator ustanowiony na mocy art. 42 kc nie jest uprawniony do bieżącego prowadzenia spraw spółki, a tym samym stałego (czasowego) zastąpienia ustawowych bądź statutowych organów osoby prawnej, a jedynie do niezwłocznego doprowadzenia bądź to do likwidacji osoby prawnej, bądź też do umożliwienia jej, poprzez powołanie właściwych organów, podjęcia samodzielnego, prawidłowego działania, w tym zarządzania i reprezentacji. Kurator ustanowiony w trybie art. 42 kc nie może reprezentować organów spółki w postępowaniach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, czyli w sprawach niezwiązanych ani z powołaniem organów spółki, ani jej likwidacją (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 29 maja 2009 r. sygn. akt I SA/Gl 350/09; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 9 stycznia 2008 r., sygn. akt I SA/Wr 1198/07; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 31 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/Gd 290/06; wyrok NSA z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 59/07; wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 2104/12; wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 2354/14). Reasumując przyjąć należy, że kurator powołany na mocy art. 42 kc nie jest upoważniony do reprezentacji Spółki przed sądem administracyjnym. W ocenie Sądu z przyczyn wyżej wskazanych skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. W tej sytuacji mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 w zw. z art. 58 § 3 ustawy P.p.s.a. postanowiono orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło