V SA/Wa 2437/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Piszczek po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia z dnia 3 listopada 2011r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 października 2011r. oraz wniosku z dnia 3 listopada 2011r. o zmianę wydanego w sprawie postanowienia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi R.D. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2010r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty należności z tytułu nałożenia grzywny w drodze mandatu karnego kredytowanego postanawia 1. odrzucić zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 października 2011r. 2. odmówić zmiany postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia z dnia 25 listopada 2011 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowienie stało się prawomocne. Rozpoznając kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, kierując się wytycznymi Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazanymi w orzeczeniu z dnia 26 maja 2011 r. (Sygn. akt II GZ 254/11) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 12 października 2011 r. ponownie odmówił przyznania prawa pomocy, uznając iż skarżący pomimo kolejnych wezwań nie uzasadnił swojego wniosku w sposób należyty. W dniu 3 listopada 2011r. skarżący, za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zwrócił się o uchylenie postanowienia z 12 października 2011r. oraz o przyznanie prawa pomocy w całości. W treści złożonego pisma wnioskodawca powołał się na swoją szczególnie trudną sytuację materialną i zdrowotną. Podkreślił, iż pozostaje pod stałą opieką lekarską i rehabilitacyjną jako osoba poszkodowana w wypadku. Do pisma załączył karty informacyjne dotyczące jego zdrowia, które składane już były przy uprzednich wnioskach o przyznanie prawa pomocy. Dołączono również do wniosku pisma dotyczące zawiadomienia o wszczęciu postępowania sądowego w związku z nieuregulowanym zadłużeniem w banku oraz kilka wezwań komornika sądowego do zapłaty zaległych należności. Sąd potraktował pismo jako zażalenie na ww. postanowienie oraz kolejny wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W zakresie pkt 1) niniejszego rozstrzygnięcia wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.) wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalne, jak również zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W niniejszej sprawie odpis postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 października 2011r. został doręczony skarżącemu - za pośrednictwem dorosłego domownika co zgodnie z art. 72 p.p.s.a. jest prawnie skuteczne - w dniu 25 października 2011r. Skarżący zwrócił się o uchylenie zaskarżonego postanowienia składając stosowne pismo osobiście w siedzibie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 28 października 2011r. Skarżący wielokrotnie informowany był w przedmiotowej sprawie, iż sprawa toczy się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie i do tego Sądu kierować należy wszelkie pisma procesowe. Skarżący złożył zatem swoje zażalenie na postanowienia z dnia 12 października 2011 r. do Sądu niewłaściwego. Zażalenie skarżącego złożone do Sądu niewłaściwego przekazane zostało przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na adres tut. Sądu dopiero w dniu 3 listopada 2011r. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem uznać, zatem należało za datę złożenia przedmiotowego zażalenia datę 3 listopada 2011 r. jako dzień prawidłowego nadania biegu zażaleniu. Zważywszy, iż zaskarżone postanowienie doręczone zostało skutecznie w dniu 25 października 2011 r. nastąpiło zatem uchybienie obowiązującego terminu, który bezskutecznie upłynął z dniem 2 listopada 2011 r. Co ważne podkreślenia dla zachowania terminu do wniesienia zażalenia, istotne jest z punktu widzenia skarżącego wniesienie tego zażalenia do właściwego sądu. Przepis art. 177 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. jednoznacznie wskazuje, że zażalenie wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone postanowienie. W sytuacji złożenia przez skarżącego pisma do niewłaściwego sądu, co miało miejsce w niniejszej sprawie, datą wniesienia pisma nie będzie data nadania go przez stronę, ale data przesłania pisma do sądu właściwego. Zażalenia z dnia 3 listopada 2011r., wniesione zatem zostało z uchybieniem terminu wskazanego art. 194 § 2 powołanej ustawy. Odnosząc się natomiast do pkt 2 sentencji postanowienia dotyczącego kolejnego wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w całości, Sąd uznał, że należy go traktować jako wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Do takich postanowień niewątpliwie należy postanowienie w zakresie prawa pomocy. Strona skarżąca może domagać się – co do zasady – ponownie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, po oddaleniu złożonego poprzednio wniosku, jeżeli powoła się na okoliczności zasadniczo zmienione lub inne niż te, którymi uzasadniała poprzedni wniosek. Niemniej nie każde nowe okoliczności, ani inne okoliczności uzasadniają odmienną ocenę sytuacji materialnobytowej strony w stosunku do poprzednio dokonanej i procesowo w toku instancji zweryfikowanej. Przepis art. 165 p.p.s.a. może być zastosowany tylko w przypadku istotnej zmiany okoliczności faktycznych dotyczących skarżącego (por. tez postanowienie NSA z 11 maja 2005 r., sygn. akt I OZ 416/05). O takiej zmianie nie mogą świadczyć dołączone do pisma szpitalne karty informacyjne, które były już badane w sprawie, czy też zawiadomienia o wszczęciu postępowania sądowego, egzekucyjnego oraz wezwania skarżącego do stawienia się w kancelarii komornika. Uprzednia odmowa prawa pomocy związana była z przyjęciem, że skarżący uchyla się od wykazania dokumentami swoich faktycznych dochodów i dokładnego wyjaśnienia swojej rzeczywistej sytuacji materialno-bytowej. W ocenie Sądu taki stan trwa nadal. Reasumując w sprawie nie wystąpiły przesłanki o jakich mowa w art. 165 p.p.s.a. w związku z art. 245 § 1 i § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., gdyż skarżący nie wykazał, że w obecnej sytuacji materialnej nie może ponieść niezbędnych kosztów potrzebnych do prowadzenia niniejszej sprawy. Z uwagi na fakt, że skarżący nie wskazał żadnych nowych okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie art. 165 p.p.s.a., brak jest podstaw do zmiany postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy w przedmiotowej sprawie.