V SA/Wa 2504/15
WyrokWSA w Warszawie2015-12-10
Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Irena Jakubiec- Kudiura, Dariusz Zalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawca, który złożył wniosek o miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych po terminie określonym w przepisach, traci prawo do tego dofinansowania, mimo że spełnia pozostałe warunki ustawowe?Ratio decidendi
Złożenie wniosku o miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych po terminie określonym w przepisach, bez wniosku o przywrócenie terminu i jego uwzględnienia, skutkuje bezskutecznością tej czynności procesowej. Brak terminowego złożenia wniosku uniemożliwia przyznanie dofinansowania, nawet jeśli pracodawca spełnia pozostałe warunki ustawowe.Stan faktyczny
Spółka złożyła wnioski o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okres od września do grudnia 2012 r. po terminie określonym w przepisach. Organy administracji odmówiły wypłaty dofinansowania, uznając, że uchybienie terminu powoduje utratę prawa. Spółka argumentowała, że przepisy nie przewidują sankcji za złożenie wniosku po terminie i że prawo do dofinansowania przysługuje jej z mocy ustawy. Decyzje organów zostały utrzymane w mocy przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej, a następnie zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Irena Jakubiec- Kudiura, Sędzia WSA - Dariusz Zalewski (spr.), Protokolant - referent Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi O.K.P Sp. z o.o. w W. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych oddala skargę.
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Spółka "O." Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (nazywana dalej: "skarżącą", "Spółką") w dniu 6 grudnia 2012 r. złożyła wniosek Wn-D o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiące od września 2012 r. do listopada 2012 r. oraz w dniu 21 lutego 2013 r. złożyła taki wniosek obejmujący grudzień 2012 roku.
2. W pismach z dnia [...] lutego 2013 r. i [...] marca 2013 r. Spółka wyjaśniła, że ze względu na fakt, że wynagrodzenie pracowników za dany okres rozliczeniowy wypłacane jest dnia 10 następnego miesiąca, wynagrodzenie za wrzesień, październik, listopad i grudzień 2012 r. wypłacano odpowiednio w październiku, listopadzie, grudniu 2012 r. i styczniu 2013 r., a składki ZUS opłacono kolejno w listopadzie, w grudniu 2012 r. oraz w styczniu i lutym 2013 r.
Skarżąca zauważyła, że z przepisów nie wynika jednoznacznie, który okres winien być uważany za okres sprawozdawczy, w przypadku gdy zgodnie z przepisami obowiązującymi w zakładzie pracy, wynagrodzenie nie jest wypłacane bezpośrednio w miesiącu przepracowanym. W związku z tym strona uznała, że termin na złożenie wniosku o wypłatę dofinansowania liczy się po pełnym opłaceniu kosztów wynagrodzeń pracowników. Spółka stwierdziła również, że z żadnego przepisu prawa nie wynika uprawnienie organów PFRON do odmowy wypłaty dofinansowania w przypadku złożenia wniosku w terminie innym niż określony w § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 241 ze zm.).
Spółka podniosła także, że prowadzone postępowanie było sprzeczne z przepisami, ponieważ organ powinien poinformować pracodawcę w terminie 14 dni od daty otrzymania wniosku o stwierdzonych nieprawidłowościach dotyczących wniosku i wezwać do ich usunięcia.
3. W odpowiedzi na pismo Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] lipca 2013 r., skarżąca w piśmie z dnia [...] lipca 2013 r. przedstawiła potwierdzenia wypłaty wynagrodzenia pracownikom zgłoszonym we wnioskach Wn-D za okres od września 2012 r. do grudnia 2012 r., listy płac, deklaracje ZUS DRA, raporty RCA, przelewy składek ZUS oraz przelewy do US.
4. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak:[...], na podstawie art. 104 K.p.a. w związku z art. 45 ust. 3a oraz art. 26c ust. 3a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 ze zm., nazywanej dalej: "ustawą o rehabilitacji") i § 5 ust. 1 rozporządzenia w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, odmówił wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za wrzesień, październik, listopad i grudzień 2012 r.
W uzasadnieniu decyzji Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (nazywany dalej: "Prezesem Zarządu PFRON") stwierdził, że przedstawione w pismach z dnia [...] lutego 2013 r. oraz [...] marca 2013 r. wyjaśnienia nie stanowią przesłanki uzasadniającej brak winy skarżącej w dochowaniu terminu na złożenie dokumentu, albowiem ustawodawca, wskazując termin do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczy m.in. wniosek o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, zakreślił termin ostateczny umożliwiający złożenie dokumentów.
W ocenie organu, brak wiedzy dotyczącej terminowego składania wniosków wynikający z nieznajomości powszechnie obowiązującego prawa nie stanowi okoliczności uzasadniającej brak winy.
Strona powinna samodzielnie śledzić zmiany prawa, ze szczególnym uwzględnieniem regulacji mających wpływ na jej działalność, natomiast beneficjent chcący skorzystać z dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych zobowiązany jest do zapoznania się z przepisami regulującymi tę dziedzinę oraz stosować się do nich.
Zgodnie z art. 26c ustawy o rehabilitacji, warunkiem otrzymania dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych jest złożenie miesięcznej informacji o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniu niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych oraz wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania za miesiąc w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu którego dotyczy.
Z art. 26c ust. 1 ustawy o rehabilitacji wynika, że pracodawca, o którym mowa w art. 26a, składa do Funduszu wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania za dany miesiąc oraz miesięczne informacje o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych, z uwzględnieniem pracowników, u których stwierdzono chorobę psychiczną, upośledzenie umysłowe lub epilepsję oraz pracowników niewidomych. Minister Pracy i Polityki Społecznej określił w drodze rozporządzenia szczegółowe warunki udzielania oraz tryb przekazywania miesięcznego dofinansowania, terminy składania, wzory informacji i wniosku, o których mowa powyżej, oraz wykaz dokumentów załączanych do wniosku.
Prezes Zarządu PFRON podniósł, że przepisy § 5 ust. 1 rozporządzenia w sprawie dofinansowania jednoznacznie określają termin przesłania wniosku, wskazując ostateczny termin złożenia wniosku "do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczy". Kodek pracy w art. 85 § 2 zobowiązuje pracodawcę do wypłaty wynagrodzenia raz w miesiącu z dołu, niezwłocznie po ustaleniu jego pełnej wysokości, nie później jednak niż w ciągu pierwszych 10 dni następnego miesiąca kalendarzowego. Termin do 10-ego następnego miesiąca czy też ostatni dzień miesiąca określa się w regulaminie wynagradzania. Wypłacane pracownikowi wynagrodzenie, niezależnie od dnia jego wypłaty, ściśle powiązane jest z miesiącem, w którym pracownik nabył do niego prawo tzn. w którym zostało "wypracowane". Zatem niezależnie czy wynagrodzenie wypłacane jest w miesiącu, którego dotyczy czy też do 10 - go dnia miesiąca po miesiącu, którego dotyczy, termin złożenia wniosku Wn-D w obydwu przypadkach jest taki sam, tj. do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego wniosek dotyczy.
Tym samym w sytuacji, gdy pracodawca nie złoży stosownej informacji i wniosku, nie dojdzie do realizacji uprawnień przewidzianych z mocy art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji.
5. Pismem z dnia [...] maja 2014 r. Spółka wniosła odwołanie od decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] kwietnia 2014 r., której zarzuciła:
1) naruszenie art.26 a w związku z art.26b i w związku z art.26c ust. 1 ustawy o rehabilitacji oraz w związku z § 5 ust.1 rozporządzenia w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych poprzez przyjęcie, że warunkiem powstania prawa do miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych jest złożenie wniosku o dofinansowanie w terminie zakreślonym przez ww. rozporządzenie, zaś uchybienie temu terminowi powoduje wygaśnięcie prawa do dofinansowania podczas, gdy z przepisów wynika , iż prawo do dofinansowania przysługuje każdemu pracodawcy spełniającemu warunki z art. 26a i art.26 b ustawy o rehabilitacji,
2) pozbawienie prawa do wypłaty dofinansowania, mimo braku podstawy prawnej do wydania takiej decyzji, zważywszy, że art.26c ust.1 ustawy o rehabilitacji oraz § 5 ust.1 rozporządzenia wykonawczego, które określają tryb ubiegania się o dofinansowanie, w żadnym miejscu nie przewidują wygaśnięcia prawa do dofinansowania i nie uprawniają organu do odmowy wypłaty dofinansowania w razie uchybienia terminowi ustalonemu do złożenia wniosku o dofinansowanie.
Zdaniem skarżącej, z żadnego przepisu prawa nie wynika uprawnienie organów PFRON do odmowy wypłaty dofinansowania w przypadku złożenia wniosku w terminie innym (późniejszym) niż wynikający z § 5 ust.1 rozporządzenia w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych.
Prawo do dofinansowania i kwota dofinansowania wynikają z art. 26a i 26b ustawy o rehabilitacji. Pracodawca spełniający wymogi określone w powyższych przepisach ma prawo ubiegać się o dofinansowanie.
Art. 26c ustawy (powoływany przez organ PFRON, jako podstawa wydania decyzji) ustala jedynie tryb w jakim pracodawca może wystąpić o wypłatę należnego mu dofinansowania, przy czym przepis ustawowy określa jedynie ogólnie ramy tego trybu, odsyłając po unormowania szczegółowe do przepisów wykonawczych, tj. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych.
Przepisy rozporządzenia wskazują m.in. termin złożenia wniosku o dofinansowanie. Jest to 20 dzień miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczy wniosek. Jednak, ani przepisy ustawy, ani przepisy rozporządzenia nie przewidują żadnych sankcji za uchybienie zakreślonemu terminowi. Brak uregulowania w tym zakresie nie może być przez organ uzupełniany samodzielnie poprzez dokonanie wykładni rozszerzającej treść przepisu o bezskuteczności wniosków złożonych po zakreślonym w rozporządzeniu 20 dni następnego miesiąca.
Złożenie wniosku po ustalonym w rozporządzeniu terminie skutkuje przedłużeniem procedury uzyskania dofinansowania, lecz nie jest podstawą do odmowy wypłaty.
6. Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. znak:[...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 K.p.a. w zw. z art. 66 i art. 26a ust. 9 ustawy o rehabilitacji po rozpatrzeniu odwołania skarżącej z dnia [...]maja 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] kwietnia 2014 r.
Podstawę faktyczną odmowy wypłaty dofinansowania stanowił fakt niezłożenia w terminie, tj. do 20 dnia każdego miesiąca, następującego po miesiącu którego wniosek dotyczy, wniosków o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych osób niepełnosprawnych za wrzesień, październik, listopad i grudzień 2012 r.
Minister Pracy i Polityki Społecznej po przeanalizowaniu zarzutów odwołania oraz zebranego materiału dowodowego nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżąca złożyła wnioski o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych (Wn-D) za wrzesień, październik, listopad 2012 r. w dniu 21 grudnia 2012 r. a za grudzień 2012 r. w dniu 6 lutego 2013 r.
Miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych przysługuje pracodawcy po spełnieniu warunków określonych w art. 26a-26c ustawy o rehabilitacji.
Zgodnie z art. 26c ust. 6 ustawy o rehabilitacji, Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia szczegółowe warunki udzielania oraz tryb przekazywania miesięcznego dofinansowania, terminy składania, wzory informacji i wniosku, o których mowa w ust. 1, oraz wykaz dokumentów załączanych do wniosku. Wykonaniem tej delegacji było - w okresie którego dotyczy postanowienie - rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. z 2009 r., Nr 8, poz. 43 ze zm.).
W myśl § 5 ust. 1 tego rozporządzenia termin do złożenia wniosków o wypłatę dofinansowania upływał 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dofinansowanie dotyczy. Zatem warunkiem koniecznym do uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych jest terminowe składanie odpowiednich dokumentów do Funduszu. W związku z wyjątkowym uprawnieniem w postaci możliwości uzyskania dofinansowania jakie może otrzymać pracodawca, winien on dołożyć szczególnej staranności w spełnieniu warunków, z którymi łączy się wypłata dofinansowania.
Minister zauważył, że zgodnie z § 5 ust. 4 rozporządzenia z dnia 9 stycznia 2009 r. w zw. z art. 58 K.p.a. termin do złożenia wniosku przywraca się na prośbę pracodawcy, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, składając stosowny wniosek z zachowaniem terminu do jego wniesienia oraz dopełniając wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony termin.
Jeżeli pracodawca nie złoży w terminie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wypłatę dofinansowania, traci prawo do ubiegania się o wypłatę dofinansowania. Z tego powodu Minister za chybiony uznał argument skarżącej, że złożenie wniosków Wn-D po terminie nie wywołuje skutku w postaci utraty prawa do dofinansowania. Tym samym w sytuacji, gdy pracodawca nie złoży stosownej informacji i wniosku, nie dojdzie do realizacji uprawnień przewidzianych z mocy art. 26a ust. 1 cytowanej ustawy. W związku z tym nawet w sytuacji, gdy pracodawca, o którym mowa w art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji, spełnia warunki określone w tym przepisie, czyli zatrudnia osoby niepełnosprawne, które nie osiągnęły wieku emerytalnego i zostały ujęte w ewidencji prowadzonej przez Fundusz, o której mowa w art. 26b ust. 1 ustawy, ale nie złoży w prawem przewidzianym terminie (art. 26c ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji) stosownej informacji, nie będzie mógł zrealizować uprawnień wynikających z ustawy.
Zatem złożenie wniosków o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych po obowiązującym terminie uniemożliwia organowi przyznającemu tę pomoc wypłatę środków.
W związku z powyższym za bezzasadny Minister uznał podniesiony w odwołaniu zarzut naruszenia art. 26a w związku z art. 26b i w zw. z art. 26c ust. 1 ustawy o rehabilitacji oraz w związku z § 5 ust. 1 rozporządzenia w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych.
Również za bezzasadny Minister uznał zarzut pozbawienia prawa do wypłaty dofinansowania, gdyż czynność procesowa podjęta w postępowaniu administracyjnym przez zainteresowanego po upływie terminu o charakterze procesowym jest bezskuteczna.
7. W skardze z dnia [...] maja 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2015 r. skarżąca wniosła o jej uchylenie wraz z decyzją ją poprzedzającą jako naruszających prawo.
Skarga została oparta na zarzutach przytoczonych w odwołaniu od decyzji z dnia [...] kwietnia 2014 r. z uwagi na to, że zachowały one swoją aktualność w świetle treści uzasadnienia decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej.
Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła:
1) naruszenie art. 26a w zw. z art. 26b w zw. z art. art. 26c ust. 1 ustawy o rehabilitacji oraz w zw. z § 5 ust. 1 rozporządzenia w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych poprzez przyjęcie, że warunkiem powstania prawa do miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych jest złożenie wniosku o dofinansowanie w terminie zakreślonym przez ww. rozporządzenie, zaś uchybienie temu terminowi powoduje wygaśnięcie prawa do dofinansowania podczas, gdy z przepisów wynika , że prawo do dofinansowania przysługuje każdemu pracodawcy spełniającemu warunki z art. 26a i art. 26b ustawy o rehabilitacji;
2) pozbawienie prawa do wypłaty dofinansowania, mimo braku podstawy prawnej do wydania takiej decyzji, w szczególności w cytowanym w decyzji art. 26c ust. 1 ustawy o rehabilitacji oraz § 5 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego, które określają tryb ubiegania się o dofinansowanie, lecz w żadnym miejscu nie przewidują wygaśnięcia prawa do dofinansowania i nie uprawniają organu do odmowy wypłaty dofinansowania w razie uchybienia terminowi ustalonemu do złożenia wniosku o dofinansowanie.
Skarżąca podtrzymała argumentację przedstawioną w uzasadnieniu odwołania od decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] kwietnia 2014 r., dodając jedynie, że wprowadzenie odmiennej wykładni przepisów przez organy (od wykładni dokonanej przez skarżącą) jest nadinterpretacją prawa. Delegacja ustawowa upoważniała ministra jedynie do określenia w rozporządzeniu technicznych ram procedury składania wniosków o dofinansowanie. Delegacja nie upoważniała natomiast ministra do wprowadzania jakichkolwiek dodatkowych warunków uzależniających wypłatę dofinansowania, w tym także ostatecznych terminów.
8. W odpowiedzi na skargę Minister Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).
2. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
3. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że jej zarzuty nie są zasadne.
4. Rozpoznając istotę sporu w tej sprawie, a więc odmowę wypłaty dofinansowania z powodu nie złożenia przez skarżącą, w terminie, tj. do 20 dnia każdego miesiąca, następującego po miesiącu którego wniosek dotyczy, wniosków o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych osób niepełnosprawnych za wrzesień, październik, listopad i grudzień 2012 r., należy przypomnieć treść przepisów prawnych będących podstawą zaskarżonej decyzji.
W myśl art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji, w zakresie istotnym dla rozważanego problemu, pracodawcy przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego. Zgodnie natomiast z art. 26c ust. 1 tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie składania wniosków o dofinansowanie, pracodawca składa Funduszowi miesięczne informacje o wynagrodzeniach, zatrudnieniu i stopniach niepełnosprawności pracowników niepełnosprawnych, z uwzględnieniem pracowników, u których stwierdzono chorobę psychiczną, upośledzenie umysłowe lub epilepsję, oraz pracowników niewidomych, oraz wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania za dany miesiąc.
Termin składania informacji oraz wniosku, jak i wzory tych dokumentów zostały określone w przepisach rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, wydanych na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 26c ust. 6 ustawy o rehabilitacji. Stosownie do § 5 ust. 1 tego rozporządzenia pracodawca składa wniosek i informacje w terminie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczą.
Złożenie kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania obliguje Fundusz, mocą art. 26c ust. 3 ustawy o rehabilitacji, do przekazania w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku na rachunek bankowy pracodawcy kwoty dofinansowania miesięcznego ustalonej na podstawie art. 26a i 26b oraz poinformowania pracodawcy o sposobie jej ustalenia, w przypadku gdy kwota ta różni się od kwoty wskazanej we wniosku. Uchybienie terminowi przekazania kwoty dofinansowania skutkuje naliczeniem odsetek w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowej (art. 26c ust. 3a ww. ustawy).
5. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że pracodawca złożył wnioski o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych (Wn-D) za wrzesień, październik, listopad 2012 r. w dniu 21 grudnia 2012 r. a za grudzień 2012 r. w dniu 6 lutego 2013 r.
Zgodnie przytaczanym już ww. § 5 ust. 1 tego rozporządzenia termin do złożenia wniosków o wypłatę dofinansowania upływał 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dofinansowanie dotyczy. Zatem warunkiem koniecznym do uzyskania dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych jest terminowe składanie odpowiednich dokumentów do Funduszu. W związku z wyjątkowym uprawnieniem w postaci możliwości uzyskania dofinansowania jakie może otrzymać pracodawca, winien on dołożyć szczególnej staranności w spełnieniu warunków, z którymi łączy się wypłata dofinansowania.
Zgodnie z § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r., obowiązującym w dacie składania wniosków przez skarżącą, termin do złożenia wniosku przywraca się na prośbę pracodawcy, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.
Uzupełnieniem tego przepisu jest art. 58 K.p.a., zgodnie z którym uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swej winy, 2) wniesienie przez zainteresowanego wniosku (prośby) o przywrócenie terminu, 3) dochowanie terminu (nieprzywracalnego) do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracalny termin. Wszystkie przesłanki muszą zgodnie z ustawą zostać spełnione jednocześnie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 stycznia 2010 r. sygn. akt V SA/Wa 1439/09).
6. Wobec powyższego, w ocenie Sądu, organ zasadnie uznał, że skoro przywrócenie terminu do złożenia złożonego po terminie wniosku o wypłatę dofinansowania nie nastąpiło, gdyż nie złożono stosownego wniosku, to skarżąca nie mogła ubiegać się o wypłatę dofinansowania.
Powyższe potwierdza orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie z dnia 5 grudnia 2007 r., sygn. akt: V SA/Wa 2211/07, w którym WSA wskazał, iż "Tym samym w sytuacji, gdy pracodawca nie złoży stosownej informacji i wniosku, nie dojdzie do realizacji uprawnień przewidzianych z mocy art. 26a ust. 1 cytowanej ustawy. W związku z tym nawet w sytuacji, gdy pracodawca, o którym mowa w art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji spełnia warunki określone w tym przepisie, czyli zatrudnia osoby niepełnosprawne, które nie osiągnęły wieku emerytalnego i zostały ujęte w ewidencji prowadzonej przez Fundusz, o której mowa w art. 26b ust. 1 ustawy, ale nie złoży w prawem przewidzianym terminie (art. 26c ust. 1 pkt 1 ustawy o rehabilitacji) stosownej informacji, nie będzie mógł zrealizować uprawnień wynikających z ustawy".
Powyższe stanowisko można uznać za utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych i przytoczony powyżej pogląd sądów administracyjnych w pełni podziela WSA w Warszawie w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, a akceptacja tych poglądów oznacza równocześnie, że skarga i zarzuty w niej sformułowane nie zasługują na uwzględnienie. Oznacza to bowiem, że złożenie wniosków o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych po obowiązującym terminie, uniemożliwia organowi przyznającemu tę pomoc wypłatę środków.
W związku z powyższym, w ocenie Sądu, bezzasadny jest zarzut skargi w zakresie naruszenia art. 26a w związku z art. 26 b i w zw. z art. 26 c ust. 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych oraz w związku z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy I Polityki Społecznej w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych.
Za bezzasadny należy uznać również zarzut pozbawienia prawa do wypłaty dofinansowania. Jak wynika z art. 26c ust. 3 ustawy o rehabilitacji, pracodawca nabywa prawo do dofinansowania do wynagrodzeń dla osób niepełnosprawnych z dniem złożenia kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku o dofinansowanie. Dodatkowo ust. 9 ww. przepisu wskazuje, że Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki udzielania pomocy, o której mowa w ust. 1-8 oraz w art. 26d, a także tryb i sposób postępowania w sprawach udzielania tej pomocy, w tym wzór wniosku i elementy umowy, dokumentację niezbędną do zwrotu kosztów oraz sposób i terminy rozpatrywania wniosków, mając na względzie zapewnienie prawidłowego i sprawnego udzielania pomocy oraz dokonywania zwrotu kosztów, w tym uzyskiwania informacji niezbędnych do udzielenia tej pomocy i dokonania zwrotu kosztów.
Termin składania informacji oraz wniosku, jak i wzory tych dokumentów zostały określone w przepisach rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, wydanych na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 26c ust. 6 ustawy o rehabilitacji, która obowiązywała w terminie składania wniosków za miesiące wrzesień – grudzień 2012.
Stosownie do § 5 ust. 1 tego rozporządzenia pracodawca składa wniosek i informacje w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczą. W ocenie Sądu, z wykładni systemowej ww. przepisów wynika wprost, że nie spełnienie warunku złożenia wniosku w terminie, jest brakiem formalnym, który powoduje brak przesłanki koniecznej dokonania zwrotu, tj. z art. 26c ust. 3 ustawy o rehabilitacji, kiedy to pracodawca nabywa prawo do dofinansowania do wynagrodzeń dla osób niepełnosprawnych z dniem złożenia kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku o dofinansowanie. Nie złożenie wniosku w terminie powoduje, że nie spełniona jest podstawowa przesłanka zwrotu kompletności i prawidłowości wniosku.
Dodatkowo wskazać należy, że czynność dokonana po terminie jest nieważna i nie wywołuje skutków prawnych (zob. wyrok NSA z 19 grudnia 2012 r., II OSK 1572/11). Przywrócenie terminu ma celu wyeliminowanie ujemnych skutków procesowych w postaci bezskuteczności czynności dokonanych po terminie. Skoro w tej sprawie termin nie został przywrócony, to czynność złożenia wniosku po terminie nie została konwalidowana i jest bezskuteczna, a decyzja odmawiająca przyznania dofinansowania i utrzymująca ją w mocy decyzja organu II instancji były zasadne.
10. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło