V SA/Wa 2809/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi C. R. Sp. z o.o. w R. na informację Banku Gospodarstwa Krajowego z dnia (...) września 2016 r. nr (...) w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu: 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Bankowi Gospodarstwa Krajowego; 2. zasądza od Banku Gospodarstwa Krajowego na rzecz C. R. Sp. z o.o. w R. kwotę 680 zł (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi wniesionej przez C. Sp. z o.o. z siedzibą w R. jest rozstrzygniecie zawarte w piśmie Banku Gospodarstwa Krajowego z dnia ... września 2016r. znak sprawy ... w przedmiocie oddalenia protestu z dnia 4 sierpnia 2016r. złożonego na negatywny wynik oceny merytorycznej wniosku ... pn ,,...,,. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. C. Sp.z o.o. (dalej: Skarżąca, Strona) złożyła w dniu 15.01. 2016r. wniosek o dofinansowanie realizacji projektu .... W ramach Poddziałania 3..2.2 Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Kredyt na innowacje technologiczne. W projekcie chodziło o to, że stosowany dotychczasowo w praktyce proces ... polegający na modyfikacji kąpieli cynkowej niklem jest bardzo kosztowny i powoduje liczne utrudnienia związane z powstawaniem żużli w objętości stopionego cynku. Powoduje to ograniczenie a nawet zaniechanie jego stosowania w praktyce. Natomiast umożliwienie cynkowania stali krzemowych poprzez tanią modyfikację kąpieli ... jest procesem niepowodującym uciążliwych skutków ubocznych. Strona stwierdziła, że opracowany proces cynkowania stali krzemowych jest przełomowy dla procesu cynkowania zanurzeniowego. Pismem z dnia ... lipca 2016r. Bank Gospodarstwa Krajowego (dalej: BGK, Organ) zawiadomił, że na podstawie wyników oceny wniosku o dofinansowanie dla inwestycji technologicznej finansowanej kredytem technologicznym, podjęta została decyzja o odmowie przyznania promesy premii technologicznej. Po dokonaniu oceny formalnej i merytorycznej wniosku o dofinansowanie projekt spełnił kryteria wyboru projektów, jednak uzyskana liczba punktów nie pozwala na dofinasowanie projektu zgodnie z § 11 ust. 2 Regulaminu konkursu. Suma uzyskanych punktów wyniosła 12. Wskazano w tabeli oceny cząstkowe jakie projekt uzyskał w poszczególnych kryteriach oceny merytorycznej. W uzasadnieniu oceny napisano, że w załączeniu BGK przesyła wyniki oceny merytorycznej wniosku, dokonanej przez panel ekspertów zewnętrznych, w formie kopii trzech kart oceny merytorycznej, z punktacją i uzasadnieniem trzech ekspertów zewnętrznych (§ 10 Regulaminu Konkursu). Strona złożyła w dniu 4 sierpnia 2016r. Protest od rozstrzygnięcia. W wyniku tego, BGK w dniu ... września 2016r. wydał rozstrzygniecie o nieuwzględnieniu protestu dotyczącego oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie. W uzasadnieniu wskazano, że w wyniku oceny zakwestionowanych kryteriów, dokonanej przez niezależnego eksperta powołanego przez IP, projekt uzyskał następującą liczbę punktów w zakresie następujących kryteriów: Innowacyjność technologii planowanej do wdrożenia w ramach projektu 2 Nowość i potencjał rynkowy końcowego rezultatu projektu (towaru, procesu, usługi) 4 Po ocenie protestu suma uzyskanych punktów dla projektu wyniosła 12. Na powyższe rozstrzygnięcie Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zrzucając: 1. naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 217) dalej: ustawa wdrożeniowa oraz art. 125 ust. 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013r. (Dz.U. UE.L.2013.347.320) poprzez brak rzetelnej i obiektywnej oceny wniosku i błędne przyjęcie, że nie spełniono kryterium – Kryterium 3: Nowość i potencjał rynkowy końcowego rezultatu projektu (towaru, procesu, usługi): podkryteria 3.1.B, 3.1.C (b i c) oraz poprzez dokonanie błędnej oceny wniosku w kryterium 2 Innowacyjność technologii planowanej do wdrożenia w ramach projektu 2. naruszenie art. 55 ustawy wdrożeniowej poprzez brak rozpoznania protestu przez BGK; 3. naruszenie art. 58 ust. 1 pkt 2 ustawy wdrożeniowej poprzez nieuwzględnienie protestu – w sytuacji gdy dokonano wadliwej oceny projektu; 4. naruszenie art. 57 ustawy wdrożeniowej poprzez brak rzetelności, przejrzystości i prawidłowości rozpoznania protestu poprzez rozpoznającego protest, polegającą na powieleniu argumentów ekspertów zawartych w kartach oceny merytorycznej projektu i nie dostrzeżeniu ewidentnych uchybień formalnych i merytorycznych poczynionych w ranach oceny wniosku. W uzasadnieniu powyższych zarzutów Spółka wskazała, że uzasadnienie rozstrzygnięcia powinno być rzetelne, co związane jest z ustanowieniem jasnych reguł i kryteriów wyboru projektów , zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Lakoniczność wypowiedzi oceniającej, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, czy też ocena pozbawiona uzasadnienia naruszają zasadę przejrzystości i czynią skuteczne korzystanie ze środków odwoławczych w praktyce niemożliwym. Podkreśliła, że w rozpoznaniu protestu BGK nie odniósł się do argumentacji Strony zawartej w środku odwoławczym. Ponadto Skarżąca podniosła, że ekspert rozpoznający protest nie wypowiedział się co do przedłożonego przez Spółkę sprawozdania o stanie techniki i okoliczności, że zgłoszenie patentowe uzyskało pozytywne sprawozdanie o stanie techniki oraz do złożonej opinii o innowacyjności autorstwa prof. Dr hab. Inż. P. L. pracownika Politechniki Śląskiej, będącego niekwestionowanym autorytetem z następujących branży: powłoki ochronne, cynkowanie zanurzeniowe/ogniowe, termodyfuzja. W swojej opinii stwierdził on, m. innymi, że rozwiązania technologiczne proponowane przez Spółkę są innowacyjne w skali światowej. Skarżąca wskazała także na sprzeczności w ocenach ekspertów oceniających projekt w Kryterium 3, co do czego nie odniósł się ekspert rozpoznający protest. Podniosła również, iż faktyczna weryfikacja prawidłowości projektu nie została dokonana przez BGK, a jedynie przez działającego na jego zlecenie eksperta – co wynika z przesłanego uzasadnienia wyniku oceny merytorycznej wniosku. To wskazuje, iż to nie BGK dokonał faktycznego rozpoznania protestu. Strona podtrzymała zarzuty wyartykułowane w proteście twierdząc, że projekt został zbyt nisko oceniony w ramach Kryterium 2 – Innowacyjność technologii planowanej do wdrożenia w ramach projektu i Kryterium 3 – Nowość i potencjał rynkowy końcowego rezultatu projektu (towaru, procesu, usługi) podkryteria 3.1.B, 3.1.C (b i c). Poza szczegółową polemiką z uzasadnieniem stanowisk ekspertów oceniających projekt Spółka podniosła także – korzystając z kart ocen ekspertów, których kserokopie otrzymała jako załącznik do uzasadnienia rozstrzygnięcia – Skarżąca podniosła, że każdy z dwóch uczestniczących w panelu ekspertów z wyjaśnień i informacji udzielonych przez nią wyciągnął inne wnioski. Ekspert 1, nie przyznając punktów za pkt c. – Czy potencjalny obszar oddziaływania rezultatu ma zasięg międzynarodowy - stwierdził, że Wnioskodawca zadeklarował, że sprzedaż krajowa pokrywa z nadmiarem zapotrzebowanie zakładu, wobec tego nie planuje na razie sprzedaży za granicę Ekspert 2 stwierdził natomiast, że zaproponowany rezultat projektu w intuicyjnym odczuciu może mieć realne szanse zaistnienia na rynku międzynarodowym i Wnioskodawca przedstawił w tym zakresie szczegółowe informacje na spotkaniu z ekspertami. W związku z zarzutami, Skarżąca wnosiła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez BGK. W lakonicznej odpowiedzi na skargę BGK wniósł o jej oddalenie, wskazując uzyskane przez przedmiotowy oceny cząstkowe, które umieścił w tym piśmie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga została wniesiona zgodnie z przepisem art. 61 ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U.2014r. poz.1146 z póżn. zm.). Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem jego zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 3 p.p.s.a., w związku z art. 64 ustawy należy wskazać, że w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy p.p.s.a. określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy. Wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że poza wskazanymi wyłączeniami pozostałe przepisy postępowania przed sądami administracyjnymi będą miały odpowiednie zastosowanie. Nadto należy pamiętać ,że zgodnie z art. 67 ustawy, do procedury odwoławczej nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Kontrolując zaskarżone rozstrzygnięcie, Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna, jednakże uwzględnił ją z innych przyczyn, aniżeli wyartykułowane w jej motywach. WSA nie odnosi się do zarzutów merytorycznych skargi wskazując, iż zarówno rozstrzygniecie z dnia ... września 2016r (rozpoznanie protestu) jak i pierwsze rozstrzygnięcie zawarte w piśmie z dnia ... września 2016r. zostało podpisane przez tę sama osobę, to jest Zastępcę Dyrektora Departamentu Programów Europejskich T. B. W istocie rozpoznał on w imieniu Instytucji Pośredniczącej - BGK środek odwoławczy od wcześniej wydanego przez siebie rozstrzygnięcia. Oceny tej nie zmienia to, że pod oceną projektu z ... lipca 2016 r. podpisała się także Dyrektor Departamentu Programów Europejskich A. G. Opisane wadliwe działanie jest po pierwsze sprzeczne z wynikającym z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej wymogiem przeprowadzenia konkursu w sposób rzetelny i bezstronny. Wskazane uchybienie nie może więc nie mieć wpływu na wynik oceny wniosku o dofinansowanie. Po wtóre w postępowaniu administracyjnym stanowi podstawę wznowienia postępowania wskazaną w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. Ustawa wdrożeniowa nie odsyła wprawdzie do tego ostatniego przepisu wprost, ale nie sposób przyjąć by zignorowanie normy art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. nie wiązało się z koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego aktu obarczonego taką wadą. Art. 67 ustawy wdrożeniowej odsyła przecież do przepisów dotyczących wyłączenia pracownika, a więc i do następstw będących konsekwencją ich zignorowania, zarówno do normy sankcjonowanej, jak i normy sankcjonującej. Pogląd przeciwny sprowadzałby odesłanie zawarte w ustawie wdrożeniowej do normy o charakterze lex imperfecta, co byłoby sprzeczne z domniemaniem racjonalnego działania ustawodawcy. 0 Na marginesie Sąd zauważa, nieprawidłowa jest praktyka, w której zamiast uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia, BGK dołącza wynik oceny merytorycznej wniosku dokonany przez eksperta w formie kopii karty oceny merytorycznej i uzasadnieniami eksperta. Zgodnie z przepisem art. 57 ustawy wdrożeniowej, protest rozpatruje właściwa instytucja, która w uzasadnionych przypadkach może skorzystać z pomocy ekspertów. Nie jest jednak tak, że ocena ekspertów zastępuje rozstrzygnięcie, które powinno zawierać wszechstronne uzasadnienie wyboru i nie może być lakoniczne. Rozpoznając środek odwoławczy, Organ powinien nie tylko wskazać, iż uznał że dane kryterium nie zostało spełnione, ale również w ramach tego uzasadnienia powinien odnieść się do argumentacji strony zawartej w środku odwoławczym. Zatem na etapie ponownego badania sprawy (po wniesionym proteście), beneficjent powinien uzyskać precyzyjne wskazanie co do wyników tego etapu, winien uzyskać ocenę ze szczegółową, jasną, rzetelną i przejrzystą analizą ocen ekspertów uwzględniającą zarzuty oraz uwagi zarówno ekspertów jak i wnioskodawcy. Informacja podlegająca ocenie sądu administracyjnego (w tym wypadku pismo BGK) musi zawierać powody, które zdecydowały o nieuwzględnieniu protestu wraz z ich uzasadnieniem. Tylko wówczas sąd administracyjny może odnosić się do zarzutów skargi, poznać stanowisko instytucji ponownie oceniającej projekt i ocenić czy tak przeprowadzona ocena jest zgodna z prawem. Oznacza to, że instytucja rozpatrująca protest powinna przeprowadzić szczegółową analizę środka procesowego z uwzględnieniem zarzutów podniesionych zarówno przez ekspertów w kartach ocen merytorycznych jak i skarżącą w treści złożonego protestu. Podkreślić należy, że nie jest dopuszczalne "mechaniczne" odwoływanie się do ocen recenzentów, czy wcześniej do ocen ekspertów. Z treści użytego w art. 58 ust. 1 ustawy wdrożeniowej sformułowania "...informuje wnioskodawcę na piśmie o wyniku rozpatrzenia jego protestu. Informacja ta zawiera w szczególności treść rozstrzygnięcia polegającego na uwzględnieniu albo nieuwzględnieniu protestu wraz z uzasadnieniem" nie można wyprowadzać wniosku, że w informacji zawierającej ocenę o wynikach rozpatrzenia protestu, nie ma obowiązku wskazywania powodów, które zadecydowały o jego nieuwzględnieniu. Taka interpretacja art. art. 58 ust. 1 ustawy wdrożeniowej byłaby sprzeczna z art. 2 Konstytucji zważywszy to, że w ustawie wdrożeniowej przewidziano specyficzny i zmodyfikowany sposób procedowania oraz to, że informacja o ocenie jest przedmiotem kontroli sądowo administracyjnej (por. wydane na podstawie analogicznych uregulowań ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wyroki NSA: z dnia 11 lipca 2013 r. o sygn. akt II GSK 1113/13, z dnia 16 marca 2016 r. o sygn. akt. II GSK 603/16, z dnia 4 lipca 2013 r. o sygn. akt II GSK 1051/13). Nieprzekonujące są też diametralnie różne oceny ekspertów uczestniczących w tym samym panelu, co do pkt. 3.1.C dot. zaistnienia rezultatu projektu na rynku międzynarodowym. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisu art. 66 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 67 ustawy wdrożeniowej orzekł jak w sentencji wyroku.