V SA/Wa 3077/16

PostanowienieWSA w Warszawie2018-09-12

Skład orzekający: Sędzia WSA Arkadiusz Tomczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka, która wykazała stratę w prowadzonej działalności gospodarczej, ale jednocześnie posiada znaczne przychody, majątek trwały i środki na rachunku bankowym, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy, uznając, że spółka nie wykazała braku dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania. Pomimo wykazanej straty, spółka posiadała znaczne przychody, majątek trwały oraz środki na rachunku bankowym, co świadczy o jej zdolności do ponoszenia kosztów sądowych. Koszty postępowania sądowego korzystają z pierwszeństwa przed zobowiązaniami cywilnoprawnymi.
Stan faktyczny
Spółka W. sp. z o.o. wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jej skargę na decyzję Prezesa ARiMR. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją finansową i stratami. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, co spółka zaskarżyła sprzeciwem. Sąd rozpoznał sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 lipca 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 3077/16 o odmowie przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Arkadiusz Tomczak po rozpoznaniu w dniu 12 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu W. sp. z o.o. z siedzibą w W. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 lipca 2018 r. o sygn. akt V SA/Wa 3077/16 o odmowie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. w sprawie ze skargi W. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia ... września 2016 r. nr . .. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych postanawia: utrzymać w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 lipca 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 3077/16. Wyrokiem z dnia 17 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżącej W. sp. z o.o. siedzibą w W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... września 2016 r. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, natomiast po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 5 952 zł wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżąca podała, że utrzymująca się istotna strata powoduje, że spółka nie posiada księgowo i faktycznie wolnych środków pieniężnych, natomiast majątek trwały ze względu na przepisy szczególne nie może być spieniężony. Wartość środków trwałych skarżącej wg. bilansu na dzień 30 listopada 2016 r. skarżąca określiła na kwotę ... zł, zaś stratę na kwotę (-) ... zł. Do wniosku skarżąca załączyła bilans sporządzony na dzień 30 listopada 2016 r., porównawczy rachunek zysków i strat (uproszczony). Wykonując wezwanie dotyczące przedstawienia dodatkowych dokumentów źródłowych skarżąca nadesłała m. in. wyciągi z rachunku bankowego, CIT-8 za 2017 r., wynik bilansowy i podatkowy za okres od stycznia do marca 2018 r., sprawozdanie finansowe za 2016 r. Postanowieniem z 26 lipca 2018 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił skarżącej spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Sprzeciw w imieniu spółki wniósł jej pełnomocnik. We wniesionym sprzeciwie podniesiono, iż wartość środków trwałych skarżącej wg. bilansu na dzień 31 grudnia 2017 r. wyniosła ... zł, zaś strata (-) ... zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 259 § 1 p.p.s.a., od postanowień dotyczących prawa pomocy przysługuje środek zaskarżenia w postaci sprzeciwu. Rozpoznając taki sprzeciw sąd wydaje postanowienie, w którym kwestionowane orzeczenie zmienia albo utrzymuje w mocy, o czym orzeka na posiedzeniu niejawnym – art. 260 § 1 oraz § 3 p.p.s.a. Ustanawiając przesłankę udzielenia takiego wsparcia ustawodawca wskazał w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., że jest nią brak dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, zaznaczając jednocześnie, że wykazanie powyższego spoczywa na wnioskodawcy. Ponadto, przedmiotowe dofinansowanie Strony ze środków publicznych możliwe jest tylko w rzeczywiście wyjątkowych przypadkach, bowiem nawet spełnienie wskazanej w powołanym przepisie przesłanki nie obliguje do uwzględnienia żądania. Powyższe koreluje z zasadą wyrażoną w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony postępowania sądowego zobowiązane są do ponoszenia jego kosztów, a odstępstwo od powyższego przewidują przepisy szczególne, tj. te odnoszące się do instytucji prawa pomocy. W ocenie Sądu, w świetle przedstawionych przez stronę (zarówno we wniosku, jak i nadesłanych dokumentach) okoliczności należy podzielić stanowisko starszego referendarza sądowego, że skarżąca spółka nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Zauważyć należy, że na obecnym etapie postępowania wpis od skargi kasacyjnej wynosi 5952 zł (zarządzenie k. 152 akt). Skarżąca zaś wnosząc o zwolnienie od kosztów w zakresie ww. wpisu podała, że ze względu na utrzymującą się istotną stratę spółka nie posiada księgowo i faktycznie wolnych środków pieniężnych. Jak zauważył referendarz z przedstawionego wyciągu z rachunku bankowego za okres do 1 lutego 2018 r. do 30 kwietnia 2018 r. wynika, iż (...). Powyższe ustalenia pozwala na stwierdzenie, że skarżąca spółka funkcjonuje w obrocie gospodarczym, prowadzi działalność uzyskując przychody, wobec niej nie zostało wszczęte postępowanie upadłościowe bądź likwidacyjne, dodatkowo zgodnie z informacją zawartą we wprowadzeniu do sprawozdania finansowego nie istnieją także okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuowania działalności. Odnosząc się zaś do wykazanej przez skarżącą strat w wysokości ... zł (za 2016 r.) jak i ... zł (za 2017 r.) zauważenia wymaga, że w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd zgodnie, z którym fakt odnotowania straty nie przesądza jeszcze o utracie przez podmiot płynności finansowej. Strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem, a to skutkuje brakiem dochodu do opodatkowania i nie stanowi sytuacji tożsamej z brakiem środków finansowych (postanowienie NSA z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt II GZ 172/14). Dlatego też wykazywana przez skarżącą strata przy wysokich przychodach może być spowodowana wydatkami inwestycyjnymi nakierowanymi na rozwój spółki czy też działaniami zmierzającymi do optymalizacji podatkowej – dążenia do zmniejszania obciążeń podatkowych. Ponadto zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych koszty postępowania sądowoadministracyjnego korzystają z pierwszeństwa przed zobowiązaniami cywilnoprawnymi (postanowienie WSA w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2018 r. sygn. akt III SA/Wa 1934/16, postanowienie NSA z dnia 15 czerwca 2012 r. sygn. akt I FZ 189/12). Wobec powyższego konieczność spłat na rzecz wierzycieli nie uzasadnia przyznania skarżącej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z przedstawionego wyciągu z rachunku bankowego wynika, że w ciągu jednego dnia tzn. 5 kwietnia 2018 r. skarżąca była w stanie wygospodarować środki w kwocie ... zł w celu rozliczenia faktur z wierzycielami. Dodatkowo wskazać należy, że wartość środków trwałych skarżącej na dzień 31 grudnia 2017 r. wynosiła ... zł, w tym wartość urządzeń i maszyn ... zł, natomiast środków transportu ... zł. Zestawienie powyższych kwot dotyczących wysokości osiągniętego przychodu, wartości środków trwałych, wielkości środków zgromadzonych na rachunku bankowym, w tym operacji zarówno obciążeniowych jak i uznaniowych dotyczących znacznych sum pieniężnych, nie daje podstaw do uznania, że zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. W ocenie Sądu, skarżąca spółka nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, a wręcz przeciwnie wykazała, że jest w stanie ponieść pełne koszty postępowania dlatego też wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługiwał na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 260 § 1 i § 3 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło