V SA/Wa 4626/15
WyrokWSA w Warszawie2016-12-15
Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Mirosława Pindelska, Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawcy, który zatrudnił pracownika niepełnosprawnego przed 1 stycznia 2009 r., ale nie korzystał wówczas z dofinansowania do jego wynagrodzenia, przysługuje prawo do takiego dofinansowania na podstawie przepisów obowiązujących po tej dacie, jeśli zatrudnienie nastąpiło w wyniku zawarcia nowej umowy o pracę po wygaśnięciu poprzedniej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pracodawcy przysługuje prawo do dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, nawet jeśli nie korzystał z niego przed 1 stycznia 2009 r., pod warunkiem, że zatrudnienie nastąpiło w wyniku zawarcia nowej umowy o pracę po wygaśnięciu poprzedniej umowy z upływem czasu, na jaki została zawarta. Taka interpretacja wynika z przepisów unijnych i krajowych, które dopuszczają dofinansowanie w przypadku 'nowego zatrudnienia' w miejsce zwolnionego etatu, nawet jeśli pracownik niepełnosprawny był już wcześniej zatrudniony przez tego pracodawcę.Stan faktyczny
Skarżący, wspólnicy spółki cywilnej, domagali się wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za styczeń i luty 2013 r. Organy administracji odmówiły wypłaty, uznając, że pracodawca nie wykazał warunku zatrudnienia pracownika z zachowaniem efektu zachęty, zgodnie z przepisami obowiązującymi po 1 stycznia 2009 r. Pracownik niepełnosprawny był zatrudniony od 2008 r., ale pracodawca nie korzystał z dofinansowania przed 2009 r. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów dotyczących pomocy publicznej i ustawy o rehabilitacji.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant st. specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi M. W. i J. W. - wspólników s.c. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej (obecnie: Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej) z dnia ... września 2015 r. nr .... w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych uchyla zaskarżoną decyzję
Przedmiotem skargi złożonej przez J. W. i M. W. – wspólników P. (zwanych dalej skarżącymi, spółką, lub stroną) jest decyzją Ministra Pracy i Polityki Społecznej (obecnie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, zwanego dalej ministrem lub organem II instancji, organem odwoławczym) z dnia [...] września 2015r., nr.[...], utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych ( zwanego organem I instancji) z dnia [...] lutego 2014 r., nr. [...] odmawiającą stronie wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiące styczeń oraz luty 2013 r.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.
Skarżący zwrócili się do organu I instancji z wnioskami Wn-D o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych wraz z załącznikami INF-D-P za miesiąc styczeń 2013 r. w dniu [...] lutego 2013 r., a za miesiąc luty 2013 r. w dniu [...] marca 2013 r. Wnioski zostały złożone w ustawowym terminie zakreślonym przepisem § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz.U. z 2009 r. Nr 8, poz. 43 ze zm., dalej rozporządzenie wykonawcze), obowiązującego w okresie którego dotyczą wnioski. Na podstawie przesłanych wniosków organ I instancji ustalił, że dotyczą one dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego zatrudnionego przez spółkę w dniu [...] stycznia 2008r. Nadto z dołączonego oświadczenia strony wynikało, że dotychczas strona nie otrzymywała żadnej pomocy publicznej związanej z zatrudnionym pracownikiem. Zatem nie był to nowy pracownik zatrudniony w 2009r., a wcześniej pracodawca nie otrzymywał pomoc publicznej związanej z jego zatrudnieniem. Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zatrudniony pracownik otrzymał w maju 2003 r.
Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. organ I instancji odmówił stronie wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiące styczeń oraz luty 2013 r., uzasadniając to tym, że strona nie wykazała warunku zatrudnienia pracownika z zachowaniem efektu zachęty, zgodnie z art. 26 b ust. 4-5 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych ( Dz. U. z 2011r.nr. 127, poz. 721 j.t. ze zm., dalej ustawa o rehabilitacji).
Rozpoznając odwołanie strony minister utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy wskazując, że podziela ustalenia faktyczne w sprawie co do faktu zatrudnienia przez stronę pracownika niepełnosprawnego przed 1 stycznia 2009r., tj. w dniu [...] stycznia 2008r. oraz co do faktu, iż pracodawca nie pobierał wcześniej pomocy publicznej związanej z tym zatrudnieniem. Dalej organ odwoławczy wskazał, że organy administracji w przedmiotowej sprawie są zobowiązane do stosowania stanu prawnego obowiązującego w dacie złożenia przez stronę wniosków o wypłatę dofinansowania. Wyjaśnił, iż ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji stanowi, iż: pracodawcy przysługuje prawo do dofinansowania i jest ono realizowane na podstawie złożonego do 20-go dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczy, a prawo to realizowane jest poprzez wypłatę (przelanie na rachunek bankowy) określonej kwoty. Pomoc, o która ubiega się strona i o której jest mowa w art. 26a ustawy o rehabilitacji jest ściśle związana z zatrudnieniem pracownika w określonym miesiącu.
Dalej wskazał, że zgodnie z art. 48a ust. 2 ustawy o rehabilitacji (...) środki Funduszu, przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a, art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu, obowiązującego w okresie którego dotyczą wnioski, rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólnego rozporządzenia w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. Urz. WE L 214 z 09.08.2008, str. 3 ze zm., dalej rozporządzenie nr. 800/2008). Natomiast zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych w przypadku pracodawców wykonujących działalność gospodarczą dofinansowanie stanowi pomoc publiczną udzielaną zgodnie z rozdziałem I, art. 41 i rozdziałem III rozporządzenia nr 800/2008 w zakresie dotyczącym pomocy w formie subsydiów płacowych na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych.
Podniósł, że zgodnie z motywem 36 rozporządzenia nr 800/2008 za datę przyznania pomocy należy uznać dzień, w którym beneficjent nabył prawo do przyjęcia pomocy zgodnie z przyjętym krajowym systemem prawnym. Uznał, że prawo do pomocy w postaci dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych jest nabywane z dniem złożenia kompletnego wniosku o jego wypłatę.
Wskazał, że w przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie mają przepisy przejściowe, w szczególności art. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (wprowadzającej przepisy art. 26b ust. 4, 5 i 6 ustawy o rehabilitacji), zgodnie z którym jedynie wobec pracodawców korzystających z refundacji składek na ubezpieczenia społeczne lub miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych na podstawie art. 25a, 26a i 26b ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2008 r., mogą nadal korzystać z miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń tych pracowników na zasadach określonych w ustawie, o której mowa w art. 1, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r., z wyłączeniem art. 26b ust. 4 i 5. Zauważył, że ww. art. 2 ustawy zmieniającej jest przepisem szczególnym w stosunku do przepisu art. 6 tejże ustawy. Tym samym (a contrario w stosunku do brzmienia ww. przepisu przejściowego), jeżeli pracodawca do 31 grudnia 2008 r. nie korzystał z pomocy na tego pracownika (zatrudnionego w dniu [...] stycznia 2008 r.), to nie może korzystać z miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń tego pracownika na zasadach określonych w ustawie w brzmieniu od dnia 1 stycznia 2009 r. Chodzi tu bowiem o kontynuację wsparcia udzielonego przed zmianą przepisów dotyczących dofinansowań do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, która w tej sprawie nie występuje.
Podkreślił, że strona nie korzystała przed 1 stycznia 2009 r. z dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego. Wnioski o wypłatę dofinasowania złożyła w lutym i marcu 2013r., a więc pod rządami przepisów przewidujących po stronie organów administracji m.in. obowiązek ustalenia czy wystąpił tzw. efekt zachęty, czy strona na dzień złożenia wniosku wypłatę dofinansowania znajdowała się w dobrej sytuacji ekonomicznej w rozumieniu przepisów Unii Europejskiej (art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji) oraz czy spełniła przesłanki z art. 26a ust. 1a1 ustawy o rehabilitacji. Organ zacytował motywy 28 i 30 preambuły rozporządzania nr 800/2008: "28. Aby mieć pewność, że pomoc jest niezbędna i zachęca do rozwoju dalszej działalności lub projektów, niniejsze rozporządzenie nie powinno mieć zastosowania do pomocy dla działalności, którą beneficjent mógłby prowadzić w istniejących warunkach rynkowych." "30. W przypadku pomocy dla pracowników (...) niepełnosprawnych należy uznać efekt zachęty za obecny poprzez fakt, że środek danej pomocy prowadzi do zwiększenia netto liczby pracowników (...) niepełnosprawnych zatrudnionych przez dane przedsiębiorstwo, bądź też pociąga za sobą dodatkowe wydatki związane z koniecznością nabywania urządzeń lub sprzętu przeznaczonego dla niepełnosprawnych pracowników. W przypadku, gdy beneficjent pomocy w formie subsydiów płacowych na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych skorzystał z pomocy na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych - spełniającej warunki rozporządzenia (WE) nr 2204/2002 lub indywidualnie zatwierdzonej przez Komisję - przyjmuje się, że warunek wzrostu netto w liczbie pracowników niepełnosprawnych, który został spełniony dla istniejących uprzednio środków pomocy, nadal jest spełniany do celów niniejszego rozporządzenia.". Wskazał, że zgodne z motywem 30 preambuły jest zdefiniowanie efektu zachęty w odniesieniu do pomocy w formie subsydiów płacowych na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych zawarte w art. 8 ust. 5 akapit 2 rozporządzenia nr 800/2008 - "W odniesieniu do pomocy w formie subsydiów płacowych na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych zgodnie z art. 40 i 41, warunki określone w ust. 2 i 3 niniejszego artykułu uznaje się za spełnione, jeżeli pomoc prowadzi do zwiększenia liczby netto zatrudnionych (...) pracowników niepełnosprawnych.".
Stosując powyższe przepisy rozporządzenia nr 800/2008, wskazał, iż celem prawodawcy wspólnotowego było przyznanie pomocy na rekrutację nowych pracowników niepełnosprawnych, na aktywizację osób niepełnosprawnych dotychczas biernych zawodowo i zachowanie ciągłości pomocy uprzednio przyznanej na zatrudnienie pracownika, czego w przedmiotowej sprawie zabrakło.
W skardze z dnia 29 października 2015r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wnieśli o uchylenie decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz decyzji ją poprzedzającej zarzucając jej naruszenie prawa materialnego:
1) tj. ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zmianie ustawy o rehabilitacji ( Dz. U. nr.237, poz.1652) poprzez zastosowanie jej przepisów w sytuacji gdy ustawa ta wygasła z dniem 31.12.2009 r. na podstawie art. 5 tej ustawy i w dacie składania wniosku przez skarżących, jak i w dacie rozstrzygania wniosku i odwołania nie obowiązywała;
2) art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji poprzez jego niezastosowanie mimo spełnienia przez wnioskodawców przyznania dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego.
W odpowiedzi na skargę minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując ustalenia faktyczne i prawne zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych powodów niż zostały w niej podniesione.
Przede wszystkim sąd wskazuje, że podziela ustalenia organu w zakresie dotyczącym stosowania w przedmiotowej sprawie przepisów prawa materialnego obowiązujących na datę złożenia wniosku o wypłatę przedmiotowego dofinansowania. Wynika to z faktu, że organ ocenia zasadność przyznania pomocy na podstawie danych wynikających z wniosku oraz informacji do niego załączonych, a więc według danych (w tym danych o sytuacji ekonomicznej) z dnia złożenia wniosku. Skoro pomoc publiczna w formie dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych wiąże się z zatrudnieniem pracownika w określonym miesiącu, to prawo do tej pomocy jest nabywane z ostatnim dniem okresu sprawozdawczego, a pomoc jest udzielana, jeżeli od tej daty jest możliwe ustalenie, czy zostały spełnione warunki do wystąpienia o wypłatę pomocy. Powyższe stanowisko jest podzielane przez aktualne orzecznictwo. Słusznie organ przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2013r. , sygn. akt II GSK 765/12 wskazujący na taką wykładnię daty obowiązujących przepisów. Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 lutego 2015r., sygn. akt II GSK 464/14, czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 16 czerwca 2016r., sygn. akt V SA/Wa 3594/15.
Tym samym przy stosowaniu przepisów prawa materialnego organ musiał uwzględniać zmianę ustawy o rehabilitacji przyjętą ustawą nowelizującą z dnia 5 grudnia 2008r. (Dz. U. nr.237 poz.1652), w tym przepisy przejściowe w zawarte w tej noweli i jej art. 2.
Zmiana ustawy o rehabilitacji, zgodnie z powyższą nowelą ( art. 10), została wprowadzona w życie z dniem 1 stycznia 2009r. Z tą datą art. 26b ust. 4, 5 i 6 ustawy o rehabilitacji uzyskał brzmienie:
4. Jeżeli zatrudnienie nowych pracowników niepełnosprawnych w danym miesiącu, u pracodawcy wykonującego działalność gospodarczą, nie powoduje u tego pracodawcy wzrostu netto zatrudnienia ogółem i wzrostu netto zatrudnienia pracowników niepełnosprawnych miesięczne dofinansowanie na nowo zatrudnionego pracownika niepełnosprawnego nie przysługuje, jeżeli jego zatrudnienie nastąpiło w wyniku rozwiązania umowy o pracę z innym pracownikiem, chyba że umowa o pracę uległa rozwiązaniu:
1) z przyczyn określonych w art. 52 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy;
2) za wypowiedzeniem złożonym przez pracownika;
3) na mocy porozumienia stron;
4) wskutek przejścia pracownika na rentę z tytułu niezdolności do pracy;
5) z upływem czasu, na który została zawarta;
6) z dniem ukończenia pracy, dla której wykonania była zawarta.
5. Jeżeli nie są spełnione warunki, o których mowa w ust. 4, miesięczne dofinansowanie na nowo zatrudnionego pracownika niepełnosprawnego przysługuje w przypadku gdy jego miejsce pracy powstało w wyniku:
1) wygaśnięcia umowy o pracę;
2) zmniejszenia wymiaru czasu pracy pracownika - na jego wniosek.
6. Wzrost netto zatrudnienia ogółem oraz wzrost netto zatrudnienia pracowników niepełnosprawnych ustala się w stosunku do odpowiednio przeciętnego zatrudnienia ogółem i przeciętnego zatrudnienia osób niepełnosprawnych w okresie poprzedzających 12 miesięcy.
Omawiana nowela ustawy o rehabilitacji zawierała również przepis przejściowy w art. 2 odnoszącym się do istnienia dalszej podstawy prawnej do dalszej wypłaty na rzecz pracodawców miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, jeżeli pracodawcy korzystali z takiego dofinansowania na podstawie przepisów art. 26a i 26b ustawy o rehabilitacji w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2008r. Wyłączono obecnie stosowanie do nich przepisu art. 26 b ust. 4 i ust.5.
Wprowadzenie z dniem 1 stycznia 2009r. zmian w ustawie o rehabilitacji oznacza, że wnioski złożone po tej dacie podlegają ocenie wg. brzmienia przepisów nadanych tą nowelą. Wbrew twierdzeniom skarżących nowela nie była zmianą czasową na rok 2009. Wynika to wprost z jej treści, że jest to stała zmiana przepisów ustawy o rehabilitacji.
Przy stosowaniu przepisu art. 26b ust. 4 i ust.5 ustawy o rehabilitacji oraz przy jego wykładni należy mieć na uwadze treść przepisów unijnych zezwalających na udzielanie tego rodzaju pomocy publicznej przepisami krajowymi. Wykładnia przepisów krajowych powinna być zgodna z wykładnią przepisów unijnych. Należy też pamiętać, że w przypadku rozbieżności przepisów pierwszeństwo w stosowaniu mają przepisy unijne.
W przedmiotowej sprawie przepisy unijne zawarte były w obowiązującym w roku 2013., tj. w dacie kiedy składane były wnioski skarżącej spółki, rozporządzeniu Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającym niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólnym rozporządzeniu w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. Urz. WE L 214 z 09.08.2008, str. 3 ze zm., dalej rozporządzenie nr. 800/2008). Wymienione rozporządzenie w art. 41 stanowiło o pomocy w formie subsydiów płacowych na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych. Jego treść brzmiała:
"1. Pomoc na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych w formie subsydiów płacowych jest zgodna ze wspólnym rynkiem w rozumieniu art. 87 ust. 3 Traktatu i wyłączona z wymogu zgłoszenia, o którym mowa w art. 88 ust. 3 Traktatu, o ile spełnione są warunki, o których mowa w ust. 2-5 niniejszego artykułu.
2. Intensywność pomocy nie przekracza 75 % kosztów kwalifikowalnych.
3. Kosztami kwalifikowalnymi są koszty płacy za cały okres zatrudniania pracownika niepełnosprawnego.
4. W przypadku, gdy zatrudnianie takich pracowników nie powoduje wzrostu netto liczby pracowników w danym przedsiębiorstwie w porównaniu ze średnią za poprzednie 12 miesięcy, powodem zwolnienia zapełnionego w ten sposób etatu lub etatów ma być dobrowolne rozwiązanie stosunku pracy, niepełnosprawność, przejście na emeryturę z powodu osiągnięcia wieku emerytalnego, dobrowolne zmniejszenie wymiaru czasu pracy lub zgodne z prawem zwolnienie za naruszenie obowiązków pracowniczych, a nie redukcja etatu.
5. Z wyjątkiem przypadku zgodnego z prawem zwolnienia za naruszenie obowiązków pracowniczych, pracownik jest uprawniony do nieprzerwanego zatrudnienia przez minimalny okres zatrudnienia zgodny z przepisami krajowymi lub porozumieniami zbiorowymi regulującymi zawieranie umów o pracę.
Jeżeli okres ten jest krótszy niż 12 miesięcy, wówczas pomoc jest proporcjonalnie zmniejszona."
Wykładnia powyższego przepisu, a także przepisów krajowych, powinna uwzględniać treści motywów zawartych w preambule rozporządzenia nr. 800/2008, w tym wskazanych przez organ pod nr. 28 i 30.
Zgodnie z treścią motywu 28 :" Aby mieć pewność, że pomoc jest niezbędna i zachęca do rozwoju dalszej działalności lub projektów, niniejsze rozporządzenie nie powinno mieć zastosowania do pomocy dla działalności, którą beneficjent mógłby prowadzić w istniejących warunkach rynkowych. W przypadku jakiejkolwiek pomocy objętej niniejszym rozporządzeniem i przyznanej MŚP należy przyjąć, że efekt zachęty występuje, jeżeli przed rozpoczęciem jakichkolwiek działań dotyczących realizacji projektu lub działań objętych pomocą małe lub średnie przedsiębiorstwo złożyło wniosek do państwa członkowskiego. W przypadku pomocy w formie kapitału podwyższonego ryzyka na rzecz MŚP warunki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu, szczególnie w odniesieniu do wysokości rat inwestycyjnych na przedsiębiorstwo, stopnia zaangażowania inwestorów prywatnych oraz rozmiaru przedsiębiorstwa i etapu działalności objętego finansowaniem, gwarantują efekt zachęty tego środka pomocy."
Zgodnie natomiast z treścią motywu 30: "W przypadku pomocy dla pracowników znajdujących się w szczególnie niekorzystnej sytuacji lub niepełnosprawnych należy uznać efekt zachęty za obecny poprzez fakt, że środek danej pomocy prowadzi do zwiększenia netto liczby pracowników znajdujących się w szczególnie niekorzystnej sytuacji lub niepełnosprawnych zatrudnionych przez dane przedsiębiorstwo, bądź też pociąga za sobą dodatkowe wydatki związane z koniecznością nabywania urządzeń lub sprzętu przeznaczonego dla niepełnosprawnych pracowników. W przypadku, gdy beneficjent pomocy w formie subsydiów płacowych na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych skorzystał z pomocy na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych - spełniającej warunki rozporządzenia (WE) nr 2204/2002 lub indywidualnie zatwierdzonej przez Komisję - przyjmuje się, że warunek wzrostu netto w liczbie pracowników niepełnosprawnych, który został spełniony dla istniejących uprzednio środków pomocy, nadal jest spełniany do celów niniejszego rozporządzenia."
Z treści wymienionych przepisów unijnych wynika, że wypłata dofinansowania przysługuje w przypadku kontynuacji pomocy przyznawanej w okresie wcześniejszym oraz w przypadku zwiększenia zatrudnienia osób niepełnosprawnych, w tym ostatnim przypadku z pewnymi zastrzeżeniami. Zastrzeżenia zawarte w art. 41 ust.4 dotyczą sytuacji, w której wypłata dofinansowania jest możliwa mimo, że pracodawca wcześniej nie korzystał z takiej pomocy oraz u pracodawcy nie doszło do wzrostu zatrudnienia osób niepełnosprawnych, gdyż nowe zatrudnienie nastąpiło w miejsce zwolnionego etatu poprzez dobrowolne rozwiązanie stosunku pracy, niepełnosprawność, przejście na emeryturę z powodu osiągnięcia wieku emerytalnego, dobrowolne zmniejszenie wymiaru czasu pracy lub zgodne z prawem zwolnienie za naruszenie obowiązków pracowniczych. Mowa jest tu o nowym zatrudnieniu w miejsce dobrowolnie zwolnionego miejsca zatrudnienia lub w przypadku powstania wolnego etatu na skutek rozwiązania stosunku pracy z winy pracownika. Nie ma natomiast mowy o nowym pracowniku w rozumieniu innej osoby niż dotychczas zatrudniona. Wyraźnie stanowi się o nowym zatrudnieniu, czyli o nowej umowie o pracę w miejsce etatu zwolnionego w warunkach ww. wskazanych. Jest to ważna okoliczność dla rozważań w przedmiotowej sprawie.
Dalej wskazać należy, że w myśl krajowego przepisu art. 26b ust.4 ustawy o rehabilitacji przewidziana jest podobna sytuacja, gdzie wypłata dofinansowania jest możliwa mimo, że pracodawca wcześniej nie korzystał z takiej pomocy oraz u pracodawcy nie doszło do wzrostu zatrudnienia osób niepełnosprawnych, gdyż zatrudnienie nowego pracownika niepełnosprawnego w danym miesiącu nastąpiło w miejsce rozwiązanej umowy o pracę na skutek m.in. upływu czasu, na który była zawarta (art. 26b ust..4 pkt.5).
Zważywszy, że rozwiązanie umowy na skutek upływu czasu , na który została zawarta ma ten sam skutek prawny co dobrowolne rozwiązanie stosunku pracy, o którym mowa w przepisie art. 41 rozporządzenia nr. 800/2008, należy uznać, że obie regulacje prawne dotyczą tych samych zdarzeń. Zatem użyte w przepisie krajowym określenie " zatrudnienie nowego pracownika niepełnosprawnego" powinno być wykładane w zgodzie z wykładnią unijną odnoszącą się do " nowego zatrudnienia" i oznaczać, iż dotyczy ono "zatrudnienia nowego pracownika" w rozumieniu zawarcia nowej, odrębnej umowy o pracę w miejsce umowy rozwiązanej przez jej wygaśnięcie z upływem czasu, na który została zawarta, bez względu na to kto jest tym zatrudnianym podmiotem niepełnosprawnym. To znaczy nie można wykluczyć w takiej sytuacji zatrudnienia osoby niepełnosprawnej, która już wcześniej była pracownikiem tego pracodawcy.
Taka wykładnia przepisów powinna mieć, zdaniem sądu, zastosowanie w przedmiotowej sprawie, co uszło uwadze organów.
Przedstawiona wykładnia wynika z faktu, iż kontrolując zaskarżoną decyzję i analizując zgromadzony przez organy administracyjne materiał dowodowy w sprawie, sąd uznał, iż przy orzekaniu organów doszło do pominięcia dowodów mogących istotnie wpływać na wynik sprawy.
Akta administracyjne zawierają na kartach 5-7 trzy umowy o pracę zawarte przez skarżącą z pracownikiem niepełnosprawnym, w odniesieniu do którego spółka wystąpiła z przedmiotowymi wnioskami o wypłatę dofinansowania. Są to dwie umowy o prace zawarte na czas określony i jedna umowa zawarta na czas nieokreślony. Pierwsza umowa została zawarta przez skarżącą z J.N. w dniu [...] stycznia 2008r. na czas określony do dnia [...] marca 2008r. Druga umowa o pracę została zawarta przez wymienione strony w dniu [...] marca 2011r. na czas od [...] kwietnia 2008r do [...] grudnia 2008r. Wskazana umowa poza możliwością jej wcześniejszego rozwiązania za dwutygodniowym okresem wypowiedzenia nie przewidywała innych dodatkowych warunków, w tym możliwości jej przedłużenia. Nie zawierała zobowiązania pracodawcy do dalszego, po wymienionym okresie, zatrudniania tegoż pracownika. Trzecia umowa o pracę zawarta na czas nieokreślony poczynając od [...] stycznia 2009r. ma w nagłówku datę jej sporządzenia [...] grudnia 2008r. ale przy podpisie pracownika – J. N. widnieje data jego złożenia [...] stycznia 2009r. Zważywszy, że umowy o prace mają charakter dwustronny, to złożenie drugiego, późniejszego oświadczenie o jej zawarciu jest datą rzeczywistą zawarcia umowy. Tym samym wymieniona umowa została zawarta w dniu [...] stycznia 2009r. Była umową odrębną, samodzielną i świadczyła o nowym zatrudnieniu pracownika w miejsce zwolnionego etatu na skutek rozwiązania uprzedniego zatrudnienia z upływem czasu, na jaki je zawarto.
W świetle przedstawionej wyżej wykładni prawa ma to zasadnicze znaczenia w sprawie. Oba organy orzekające w sprawie pominęły milczeniem te fakty wskazując i ustalając jedynie, że skarżąca zatrudniła niepełnosprawnego pracownika wcześniej ([...] stycznia 2008r.) i nie pobierając dofinansowania z tytułu tegoż zatrudnienia w okresie przed 1 stycznia 2009r. nie ma uprawnień do ubiegania się o dofinansowanie na podstawie przedmiotowych wniosków z 2013r.
Mając powyższe na uwadze sąd uznał, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania z art. 7, art. 77 § 1 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016r., poz.23 j.t. ze zm.), w sposób mogący istotnie wpłynąć na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni powyższe wskazania sądu. W tym uwzględni przedstawioną wykładnię przepisów prawa materialnego.
Z tych względów sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2016r., poz. 718 j.t. ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło