V SA/Wa 967/16

WyrokWSA w Warszawie2017-05-16

Skład orzekający: Michał Sowiński, Beata Blankiewicz-Wóltańska, Izabella Janson

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny ma obowiązek umorzyć postępowanie egzekucyjne, jeśli zobowiązany twierdzi, że obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a wierzyciel zaprzecza i nie przedstawiono jednoznacznych dowodów na wykonanie obowiązku?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności tytułu wykonawczego, a jedynie jego dopuszczalność. Wierzyciel jest dysponentem postępowania i ponosi odpowiedzialność za monitorowanie należności. Jeśli zobowiązany nie przedstawił jednoznacznych dowodów na wykonanie obowiązku przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a wierzyciel potwierdza wymagalność zobowiązania, organ egzekucyjny nie ma podstaw do umorzenia postępowania na podstawie art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a.
Stan faktyczny
Skarżący E. K. wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego, twierdząc, że obowiązek został wykonany przed jego wszczęciem, ponieważ Prezydent Miasta S. ściągnął środki z jego konta bankowego w latach 2011-2013. Organy egzekucyjne odmówiły umorzenia, wskazując, że wierzyciel potwierdził wymagalność zobowiązania, a skarżący nie przedstawił dowodów na wykonanie obowiązku. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym niezastosowanie art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że przedstawione dowody wpłat nie dotyczyły należności objętych postępowaniem egzekucyjnym.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Izabella Janson, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 maja 2017 r. sprawy ze skargi [...] [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Postanowieniem z [...] lutego 2016 r. o nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...] po rozpoznaniu sprawy na skutek zażalenia wniesionego przez E. K. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zawiadomieniem z [...] listopada 2013 r. nr [...] Prezydent Miasta S. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w Banku [...] S.A. Zawiadomienie wraz z odpisem tytułów wykonawczych doręczono zobowiązanemu w trybie zastępczym na podstawie art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98. poz. 1071, z późn. zm.); dalej: "k.p.a." w dniu 18.12.2013r. Zawiadomieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego W. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku Millennium S.A. Zawiadomienie doręczono zobowiązanemu w dniu [...] czerwca 2015 r. Pismem z [...] czerwca 2015 r. zobowiązany wniósł skargę na czynności egzekucyjne dokonane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W., polegające na zajęciu zawiadomieniem z dnia [...].06.2015r. nr [...] wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku Millennium S.A. Dyrektor Izby Skarbowej w [...] postanowieniem z [...] lipca 2015 r. nr [...] oddalił skargę. Następnie pismem z [...] sierpnia 2015 r. skarżący wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego, wskazując na zaistnienie przesłanek określonych w art. 59 § 1 pkt 1,4 i 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r. poz. 1619, z późn. zm.); dalej: "u.p.e.a.". W uzasadnieniu wniosku skarżący twierdził, że o tytułach wykonawczych dowiedział się dopiero z zawiadomienia Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].06.2015r. nr [...] o dokonaniu zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S.A. doręczonego w dniu [...].06.2015r. Strona informowała, że nigdy nie otrzymała żadnego zawiadomienia, wezwania do zapłaty ani żadnego innego pisma informującego o prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym przez Prezydenta Miasta S. Środki z rachunku bankowego zostały ściągnięte przez Prezydenta Miasta S. w 2011r., 2012r. i 2013r. Zobowiązany twierdził, że nigdy nie był informowany o zajęciu środków na rachunku bankowym. O sprawie dowiedział się widząc znikające środki z konta i uzyskując wyjaśnienie z banku w tym zakresie. Skarżący wskazywał ponadto, że w latach 2010-2013 przebywał za granicą, a jego samochód był użyczony innej osobie, na co posiada umowę użyczenia i wszelkie roszczenia mandatowe powinny być kierowane do osoby, która pojazd użytkowała. Umowę tą zobowiązany przedstawił w Urzędzie Miasta S. i dostał zapewnienie, że środki zostaną zwrócone, a wierzytelności zostaną skierowane do osoby faktycznie użytkującej pojazd w tym czasie. Postanowieniem z [...] listopada 2015 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego W. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec E. K. na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Prezydenta Miasta S. nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ egzekucyjny wskazał, że Prezydent Miasta S. pismem z [...] października 2015 r. nr [...] poinformował, iż obowiązek nie został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego i nie wygasł. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wskazał także, że zobowiązany nie przedstawił dokumentów potwierdzających, że w dniach objętych postępowaniem egzekucyjnym nie był użytkownikiem pojazdu o nr rej [...]. Natomiast zgodnie z danymi z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców - był właścicielem ww. pojazdu w dniach objętych niniejszym postępowaniem. Organ egzekucyjny wskazał ponadto, że z akt sprawy wynika, że upomnienie z [...] maja 2013 r. nr [...] zostało doręczone zobowiązanemu w sposób zastępczy w dniu 21 maja 2013 r. W związku z powyższym przedmiotowe należności są wymagalne i podlegają egzekucji. Postanowienie doręczono stronie w dniu 9 listopada 2015 r. Pismem z [...] listopada 2015 r. skarżący wniósł na powyższe postanowienie zażalenie ponawiając w części argumenty zawarte uprzednio we wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Zobowiązany twierdził, że o tytułach wykonawczych wystawionych przez Prezydenta Miasta S. z dnia [...].10.2013r. nr [...] dotyczących należności z tytułu dodatkowych opłat za nieopłacony postój w SPP w łącznej kwocie należności głównej 650 zł dowiedział się dopiero z zawiadomienia Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] czerwca 2015 r. nr [...] o dokonaniu zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S.A., natomiast o doręczeniu tytułów wykonawczych oraz o zajęciu w sposób zastępczy w dniu 18 grudnia 2013 r. Osobiście zobowiązany nie otrzymał tych tytułów ani upomnienia. Zdaniem skarżącego, organ egzekucyjny wydając postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego nie rozpatrzył należycie podnoszonego zarzutu o zaistnieniu przesłanki z art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Zobowiązany twierdził, że obowiązek określony w ww. tytułach wykonawczych został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a zatem zachodzi przesłanka z art. 59 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a. W czasie kiedy zobowiązany posiadał jeszcze rachunek w Banku [...] S.A. Prezydent Miasta S. ściągnął w latach 2011, 2012 i 2013 z tego rachunku środki na poczet należności, które są obecnie przedmiotem postępowania egzekucyjnego. W ocenie skarżącego organ egzekucyjny powinien ustalić, czy Prezydent Miasta S. dokonał ściągnięcia z jego konta ww. należności, natomiast Prezydent Miasta S. powinien udzielić rzetelnych informacji w tym zakresie, o czym zobowiązany powinien zostać poinformowany. Dalej skarżący wskazał, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokonania wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Podtrzymując argumentację w zakresie wykonania obowiązku przed wszczęciem przedmiotowego postępowania egzekucyjnego oraz wygaśnięcia obowiązku zobowiązany wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia z powodu naruszenia przez organ zasady prawdy obiektywnej, zaufania i udzielania informacji oraz nie zastosowania art. 59 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a. i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Dyrektor Izby Skarbowej w [...] postanowieniem z [...] lutego 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że zostało one wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami. Odnosząc się do argumentu wykonania przez stronę skarżącą obowiązku przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wyjaśnił, że w odpowiedzi na zapytania Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] czerwca i [...] września 2015 r. Prezydent Miasta S. potwierdził wymagalność dochodzonego zobowiązania. Wierzyciel wskazał, że zobowiązany nie przedstawił dowodów potwierdzających wykonanie obowiązku, wobec czego obowiązek nie wygasł i nie został wykonany przez zobowiązanego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a zatem jest wymagalny. Również w odpowiedzi na pismo Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z [...] stycznia 2016 r. w ramach postępowania wyjaśniającego, Prezydent Miasta S. pismem z [...] lutego 2016 r. poinformował, że należności za nieopłacone postoje pojazdu VW nr rej [...] w Strefie Płatnego Parkowania nie zostały wyegzekwowane prze Prezydenta Miasta S. w latach 2011, 2012, 2013 z rachunku prowadzonego w Banku [...]. Odnośnie błędu co do osoby zobowiązanego wierzyciel - podtrzymując swoje stanowisko zawarte uprzednio w piśmie z 1 października 2015 r. - stwierdził, że zarzut ten jest bezzasadny. Zobowiązany nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających fakt, że nie był użytkownikiem pojazdu o nr rej [...]. Zgodnie z danymi uzyskanymi z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców CEPiK E.K. był właścicielem ww. pojazdu w dniach objętych niniejszym postępowaniem, wobec czego nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7, 8 i 9 k.p.a., tj. naruszenia zasad prawdy obiektywnej, zaufania oraz udzielania informacji poprzez niezastosowanie bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa tj. art. 59 § 1 pkt 1, 4 i 7 u.p.e.a. Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, iż w związku z tym, że nie stwierdził naruszenia przez organ I instancji art. 59 u.p.e.a., nie ma również podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 7, 8 i 9 k.p.a. Wydanie rozstrzygnięcia zgodnego z przepisami prawa, które nie jest zgodne z wolą i oczekiwaniem strony, nie stanowi naruszenia zasad prawdy obiektywnej, zaufania oraz udzielania informacji, bez względu na subiektywne odczucia strony. Zasada pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, wyrażona w art. 8 k.p.a., nie może być zawsze pojmowana jako obowiązek orzekania zgodnie z oczekiwaniem strony. Na powyższe postanowienie skarżący - działając przez pełnomocnika - wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze ww. postanowieniu zarzucił: • naruszenie przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez naruszenie: - art. 7 k.p.a. z powodu niepodjęcia przez organ wszelkich i niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, w szczególności w celu ustalenia wykonania obowiązku skarżącego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego oraz wygaśnięcia tego obowiązku, - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez ograniczenie się do zaakceptowania przez organ argumentacji organu egzekucyjnego I instancji o istnieniu dochodzonego zobowiązania i niepoczynienie ustaleń we wskazanym wyżej zakresie, skutkiem czego było utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji o odmowie umorzenia postępowania cywilnego, - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. z powodu braku zebrania przez organ w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w zakresie dowodów dotyczących ustalenia wykonania obowiązku Skarżącego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego oraz wygaśnięcie tego obowiązku poprzez niewezwanie Skarżącego do złożenia dowodów potwierdzających wykonanie obowiązku w sytuacji, kiedy okoliczność pozostawała sporna, - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez oparcie zaskarżonego postanowienia w całości wyłącznie na stanowisku wierzyciela, które to stanowisko w przedmiotowej sprawie nie wyjaśniało istoty wątpliwości, - art. 8 k.p.a. poprzez niezastosowanie i prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania obywateli do władzy publicznej, przez niewłaściwe stosowanie prawa, nie bacząc przy tym na zasady współżycia społecznego i dobro jednostki w sytuacji, gdy obowiązek Skarżącego został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego i obowiązek ten wygasł, - art. 10 § 1 k.p.a. polegające na wydaniu zaskarżonego postanowienia bez umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem postanowienia, - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wnikliwego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, wynikającego z braku wskazanych wyżej ustaleń faktycznych dotyczących wykonania obowiązku i w szczególności oparcia zaskarżonego postanowienia wyłącznie na stanowisku wierzyciela, które to stanowisko w przedmiotowej sprawie nie wyjaśniało istotnych wątpliwości, które nadal pozostały sporne. Powyższe naruszenia zdaniem skarżącego wpłynęły w sposób istotny na niezastosowanie przepisów prawa materialnego, tj. art. 59 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a. • naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niezastosowanie: - art. 58 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a. w sytuacji, kiedy przy prawidłowym ustaleniu stanu faktycznego istniały przesłanki do zastosowania tego przepisu i umorzenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego wskazał, iż z przedłożonych zaświadczeń z Banku [...] S.A. z dnia [...].03.2016r. i [...].03.2016r. o przelaniu na rachunek Prezydenta Miasta S. w dniu [...].07.2011r. kwoty z tytułu 151,80 zł z tytułu [...] oraz w dniu [...].11.2012r. kwoty 488,40 zł z tytułu [...] wynika, że obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Skarżący twierdzi, że o ściągnięciu środków z rachunku bankowego dowiedział się widząc uszczuplone środki na koncie i uzyskując wyjaśnienia banku w tym zakresie. Nigdy natomiast nie otrzymał żadnego zawiadomienia, wezwania do zapłaty, ani żadnego innego pisma informującego o prowadzonym postępowaniu przez Prezydenta Miasta S. Wydając postanowienie z [...] listopada 2015 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego Naczelnik Urzędu Skarbowego W. nie rozpatrzył należycie zarzutu zaistnienia przesłanki z art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Organ jednym zdaniem wyjaśnił, że wierzyciel, tj. Prezydent Miasta S. wskazał, iż zobowiązany nie okazał dowodów stwierdzających wykonanie obowiązku, wobec czego obowiązek nie wygasł i nie został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. E.K. wskazuje, iż Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wydając zaskarżone postanowienie, podobnie jak organ egzekucyjny, oparł swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na stanowisku wierzyciela- Prezydenta Miasta S., który jedynie stwierdził, że zobowiązanie jest wymagalne i nie wygasło. Zatem stanowisko to nie wniosło nic nowego do sprawy i nie usunęło wątpliwości co do wykonania zobowiązania przez skarżącego. Zdaniem skarżącego, organ jest uprawniony i wręcz zobowiązany do wystąpienia do wierzyciela o nadesłanie stosownych informacji i dowodów. Wprawdzie Dyrektor Izby Skarbowej w [...] w ramach postępowania wyjaśniającego pismem z [...] stycznia 2016 r. zwrócił się do Prezydenta Miasta S. o ponowne zajęcie stanowiska odnośnie obowiązku skarżącego, jednakże nie przyczyniło się to do wyjaśnienia sprawy, ponieważ wierzyciel w piśmie z [...] lutego 2016 r. jedynie powtórzył swoje stanowisko, że należności za postoje pojazdu nie zostały wyegzekwowane i nadal są wymagalne. Skarżący w postępowaniu egzekucyjnym przed organami 1 i II instancji wskazywał, że należności te zostały ściągnięte z jego konta przez Prezydenta Miasta S. Skoro okoliczność ta pozostawała sporna, to Dyrektor Izby Skarbowej nie powinien ograniczać się wyłącznie do uzyskania wyjaśnień od wierzyciela, lecz powinien wezwać skarżącego przed podjęciem rozstrzygnięcia do przedstawienia dowodów na tę okoliczność. Zdaniem skarżącego Dyrektor Izby Skarbowej ograniczając się do zaakceptowania argumentacji organu egzekucyjnego I instancji o istnieniu dochodzonego zobowiązania i nie czyniąc ustaleń we własnym zakresie naruszył art. 7 w związku z art. 77 § 1 k.p.a. Ponadto, skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania obywateli do władzy publicznej, oraz art. 10 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia bez umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem postanowienia. Zdaniem strony skarżącej zaskarżone postanowienie nie spełnia również wymogów art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ nie zawiera ustaleń faktycznych dotyczących wykonania obowiązku przez skarżącego. Strona skarżąca na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wniosła również o dopuszczenie dowodów uzupełniających z dokumentów tj.: zaświadczeń z Banku Millennium S.A. na wskazaną w petitum skargi okoliczność, czyli wykonania obowiązku skarżącego przez wszczęciem postępowania egzekucyjnego oraz wygaśnięcia tego obowiązku. Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a.". Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art. 145 p.p.s.a., sąd obowiązany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, z późn. zm.) lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Sąd, kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżone postanowienie w granicach określonych powyższymi regulacjami, nie dopatrzył się naruszenia prawa. Należy wyjaśnić, że postępowanie egzekucyjne zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a. podlega (obligatoryjnie) umorzeniu w przypadku zaistnienia jednej z przesłanek, które zostały enumeratywnie wymienione w tym przepisie, tj. jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; na żądanie wierzyciela; w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. W przedmiotowej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z [...] listopada 2015 r. nr [...] odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Prezydenta Miasta S. nr [...] wskazując na brak przesłanek umorzenia określonych w art. 59 u.p.e.a. Należy w powyższym kontekście wskazać, że organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności objętego tytułem wykonawczym. Wierzyciel kierując do egzekucji tytuł wykonawczy jest dysponentem postępowania egzekucyjnego, a w związku z tym jest zobowiązany do zgłaszania informacji do organu egzekucyjnego o wygaśnięciu zobowiązania. Organ egzekucyjny wkraczając w merytoryczne badanie zasadności egzekwowanego obowiązku podejmowałby się rozpatrywania sprawy ostatecznie rozstrzygniętej. Skutkowałoby to tym, że organ egzekucyjny byłby jakby trzecią instancją rozpatrującą sprawę, a postępowanie egzekucyjne byłoby kontynuacją postępowania merytorycznego, w trakcie obowiązki podlegające egzekucji zostały określone. Odnosząc się zatem do zarzutu wykonania przez skarżącego obowiązku przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego należy wyjaśnić, że w odpowiedzi na zapytania Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] czerwca i [...] września 2015 r., wierzyciel pismami z [...] lipca oraz [...] października 2015 r. potwierdził wymagalność dochodzonego zobowiązania. Wierzyciel wskazał, że zobowiązany nie przedstawił dowodów potwierdzających wykonanie obowiązku, wobec czego obowiązek nie wygasł i nie został wykonany przez zobowiązanego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a zatem jest wymagalny. Organ egzekucyjny nie ma przy tym uprawnienia do kwestionowania wymagalności tytułów wykonawczych skierowanych do egzekucji. Natomiast wierzyciel bierze odpowiedzialność za monitorowanie dochodzonej należności. Należy zaznaczyć, iż Prezydent Miasta S. pismem z [...] lutego 2016 r. poinformował, że należności za nieopłacone postoje pojazdu VW nr rej [...] nie zostały wyegzekwowane w latach 2011, 2012, 2013 z rachunku prowadzonego w Banku [...], co sprawia, że Dyrektor izby Skarbowej w [...] nie miał podstaw do stwierdzenia, że obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Podkreślenia wymaga, iż załączone do skargi zaświadczenia z Banku [...] S.A. z [...] marca i [...] marca 2016 r. o przelaniu na rachunek Prezydenta Miasta S. w dniu [...] lipca 2011 r. kwoty 151,80 zł z tytułu [...] oraz w dniu [...] listopada 2012 r. kwoty 488,40 zł z tytułu [...] również nie dowodzą, że obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Z akt sprawy wynika bowiem, iż postępowanie egzekucyjne wobec skarżącego zostało wszczęte na podstawie ośmiu tytułów wykonawczych o numerach od [...] i obejmowało zobowiązanie w kwocie należności głównej 1.050 zł. W chwili obecnej postępowanie egzekucyjne prowadzone jest na podstawie 5 tytułów wykonawczych o numerach od [...] i obejmuje zaległość w wysokości 650 zł. Ponadto, w aktach administracyjnych znajduje się pismo Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z [...] kwietnia 2016 r. skierowane do Prezydenta Miasta S. z prośbą o udzielenie informacji, jakich tytułów wykonawczych dotyczą wpłaty objęte w/w zaświadczeniami przedłożonymi na etapie postępowania sądowoadministracyjnego. W odpowiedzi pismem z [...] kwietnia .2016 r. Urząd Miasta S. Wydział Księgowości poinformował, iż wpłaty dokonane przez skarżącego w dniach [...] sierpnia 2011r. (kwota 150 zł) i [...] grudnia 2012r. (kwota 450 zł) dotyczą tytułów wykonawczych o numerach [...]. Należy zatem uznać, iż przedłożone wraz ze skargą zaświadczenia bankowe potwierdzające dokonanie przelewów na rachunek wierzyciela w łącznej kwocie 640,20 zł, nie dotyczą należności objętych przedmiotowym postępowaniem egzekucyjnym, prze co nie mogą zostać uznane za dowód wykonania obowiązku przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego i stanowić podstawy umorzenia tego postępowania. Za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia zasad: prawdy obiektywnej, uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz czynnego udziału strony w postępowaniu poprzez niezastosowanie bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa tj. art. 59 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a. W rozpoznawanej sprawie, jak wykazano powyżej, nie doszło bowiem do naruszenia art. 59 u.p.e.a. Sąd wskazuje ponadto, że art. 18 u.p.e.a. przewiduje w postępowaniu egzekucyjnym w administracji odpowiednie zastosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawodawca nakazuje zatem stosowanie przepisów k.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym z uwzględnieniem jego specyfiki, polegającej przede wszystkim na przymusowym charakterze tego postępowania, a także konieczności zapewnienia szybkości i skuteczności wykonania określonych prawem obowiązków. Postępowanie egzekucyjne jest bowiem postępowaniem, którego cel stanowi wykonanie obowiązków wynikających z aktów administracyjnych lub innych aktów poddanych egzekucji. Odpowiednie zastosowanie przepisów k.p.a. oznacza konieczność ich uwzględnienia z modyfikacjami pozwalającymi uniknąć sprzeczności pomiędzy ustawą egzekucyjną a k.p.a., jak też uwzględniającymi czynności procesowe nieprzewidziane w k.p.a. Akcesoryjne stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego możliwe jest wyłącznie w sytuacji, kiedy nie pozostaje to w sprzeczności z ratio legis ustawy egzekucyjnej. Sąd stwierdza, że ta reguła powinna być też uwzględniona w zakresie interpretacji zasad ogólnych postępowania administracyjnego. W postępowaniu egzekucyjnym znacznie ograniczone zastosowanie ma wynikająca z art. 10 k.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu (wyrok NSA z 13 października 2005 r., II FSK 157/05, LEX nr 173123 oraz powołane w tym wyroku poglądy doktrynalne). W orzecznictwie ukształtował się nawet pogląd, że zasada ta w ogóle nie znajduje zastosowania w tym postępowaniu (wyrok WSA w Warszawie z 12 kwietnia 2005 r., III SA 3483/03, LEX nr 165982, wyrok WSA w Szczecinie z 7 kwietnia 2011 r., I SA/Sz 54/11, LEX nr 991440). Ustawa egzekucyjna w wielu miejscach pozwala bowiem na skuteczne dokonanie czynności egzekucyjnych bez konieczności zapewnienia uczestnikom możliwości czynnego w nich udziału, np. zajmowanie praw majątkowych. Zastosowanie art. 10 k.p.a. do każdej czynności w praktyce uniemożliwiłoby wyegzekwowanie od zobowiązanych jakiegokolwiek świadczenia. Organ egzekucyjny nie mógłby wykonać żadnej czynności, jeżeli nie miałby dowodu na skuteczne doręczenie zobowiązanemu i wierzycielowi informacji o zamierzonej do wykonania czynności. Jedynie w ściśle określonych w ustawie egzekucyjnej przypadkach organ egzekucyjny został zobowiązany do zawiadomienia uczestników postępowania o określonej czynności. W ocenie Sądu, odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. w zakresie zagwarantowania stronie czynnego udziału w postępowaniu egzekucyjnym oznacza, że organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do zapewnienia stronie możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału przed wydaniem orzeczenia; jest natomiast zobowiązany do respektowania praw strony w zakresie wyznaczonym treścią art. 73 k.p.a. Na mocy tego przepisu strona jest uprawniona do wglądu w akta sprawy, może z nich sporządzać kopie, odpisy czy notatki, a w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem strony może żądać uwierzytelnienia kopii lub odpisów, czy też wydania jej uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy. Powiązanie zasady wynikającej z art. 10 k.p.a. z zasadami wynikającymi z art. 7 i 8 k.p.a. nakazuje organowi działanie w sposób umożliwiający stronie realizację uprawnienia wynikającego z art. 73 k.p.a. w sytuacjach, gdy organ dąży do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy. Sąd stwierdza, że wskazanym wyżej zasadom organy nie uchybiły. Występując do wierzyciela o ustosunkowanie się do twierdzeń zobowiązanego zamieszczonych we wniosku o umorzenie postępowania, organ egzekucyjny poinformował o tym zobowiązanego, przesyłając do niego zawiadomienie o zwłoce w załatwieniu sprawy. Z akt sprawy wynika, że zobowiązany nie napotykał na żadne utrudnienia w zakresie dostępu do akt; sam zobowiązany również takiego zarzutu nie stawiał. Bezpodstawny jest również zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ uzasadnienie faktyczne zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za zasadne, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a zarzuty skarżącego nie zasługują na uwzględnienie. Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił, o czym orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a., w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło