V SAB/Wa 19/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-11
Skład orzekający: Joanna Zabłocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu kosztów zastępstwa procesowego przed sądami powszechnymi podlega kognicji sądów administracyjnych?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu kosztów zastępstwa procesowego przed sądami powszechnymi nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Należności te mają charakter cywilnoprawny, a sprawy o charakterze cywilnym należą do właściwości sądów powszechnych. W związku z tym, skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
J. H. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Ministra Skarbu Państwa w sprawie nierozpatrzenia wniosku o umorzenie kosztów zastępstwa procesowego zasądzonych na rzecz Skarbu Państwa. Sąd uznał, że sprawa nie mieści się w jego kognicji.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA – Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi J. H. na bezczynność Ministra Skarbu Państwa w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu kosztów zastępstwa procesowego przed sądami powszechnymi postanawia: odrzucić skargę
W piśmie z dnia 24 kwietnia 2013 r. J. H. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Ministra Skarbu Państwa polegającą na nierozpatrzeniu wniosku o umorzenie kosztów zastępstwa procesowego zasądzonych na rzecz Skarbu Państwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić, gdyż nie podlega kognicji sądów administracyjnych.
Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, w pierwszej kolejności bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), zgodnie z którym sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne, ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.
Zakres skargi na bezczynność wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1 – 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem skarga na bezczynność może dotyczyć sprawy, w której organ administracji publicznej zobligowany jest wydać decyzję administracyjną, postanowienie w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.
Bezczynność ma miejsce wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności. Spełnienie tych przesłanek czyni skargę zasadną, gdy zarówno w dniu wniesienia skargi, jak i w dniu orzekania organ w dalszym ciągu pozostaje w bezczynności. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest przede wszystkim wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony.
Niniejsza sprawa nie mieści się w kompetencjach sądu administracyjnego, a zatem nie może być przedmiotem kontroli tegoż sądu, gdyż nie mieści się ona w kategorii aktów i czynności z zakresu administracji publicznej wskazanych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a powołanej ustawy, których zaniechanie podlega skardze na bezczynność organu (por. odpowiednio postanowienie i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2010 r., IV SA/Wa 2119/09, LEX nr 794960 oraz z dnia 12 kwietnia 2007 r., VII SAB/Wa 71/06, LEX nr 334271). Z tego powodu powyższa skarga nie przysługuje także na bezczynność organu, bowiem zakres skargi na bezczynność wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 8 powyższej ustawy, w świetle których zaskarżenie bezczynności jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1101/08, LEX nr 552736).
Skarżący domaga się umorzenia kosztów zastępstwa procesowego zasądzonych na rzecz Skarbu Państwa, która to czynność nie mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Należności Skarbu Państwa z tytułu kosztów zastępstwa procesowego mają bowiem charakter cywilnoprawny, zaś sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw o charakterze cywilnym, które zgodnie z art. 2 § 1 kpc dochodzone są w postępowaniu przed sądem powszechnym. Zgodnie z art. 55 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 885 z późn. zm.) należności pieniężne mające charakter cywilnoprawny, przypadające organom administracji rządowej, państwowym jednostkom budżetowym i państwowym funduszom celowym, mogą być umarzane w całości albo w części lub ich spłata może być odraczana lub rozkładana na raty. Natomiast zgodnie z art. 58 ust. 2 ustawy o finansach publicznych umorzenie należności oraz odroczenie terminu spłaty całości lub części należności albo rozłożenie płatności całości lub części należności na raty następuje w formie pisemnej na podstawie przepisów prawa cywilnego.
Żądanie skarżącego wykracza zatem poza sferę działalności administracyjnej i nie jest wykonywaniem administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy sprawa nie mieści się we wskazanym powyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego, a zatem skarga jako niepodlegająca jurysdykcji sądowoadministracyjnej nie może być przedmiotem oceny przez sąd administracyjny. Mając powyższe na uwadze i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło