VI SA/Wa 1019/16
WyrokWSA w Warszawie2016-08-03
Skład orzekający: Marzena Milewska-Karczewska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Pamela Kuraś-Dębecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "Rynna" nr [...] z powodu braku oryginalności, stosując przepisy Prawa własności przemysłowej w brzmieniu obowiązującym w dacie przekształcenia zgłoszenia wzoru zdobniczego w zgłoszenie wzoru przemysłowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP prawidłowo unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "Rynna" z powodu braku oryginalności, ponieważ sporny wzór nie różnił się w sposób wyraźny od wzoru znanego z katalogu wnioskodawcy z 1981 r. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie zgłoszenia wzoru zdobniczego, dokonanego przed wejściem w życie ustawy Prawo własności przemysłowej i nierozpatrzonego do tej daty, powinno być prowadzone według przepisów tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie przekształcenia zgłoszenia, co oznacza zastosowanie pierwotnej wersji przepisów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. Sp. z o.o. Sp. k. na decyzję Urzędu Patentowego RP o unieważnieniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "Rynna". Wnioskodawca, holenderska spółka E. BV, domagał się unieważnienia prawa z rejestracji, wskazując na brak nowości i oryginalności wzoru. Urząd Patentowy RP unieważnił prawo z rejestracji, uznając, że wzór nie spełnia wymogów oryginalności, ponieważ różni się od wzoru znanego z katalogu wnioskodawcy z 1981 r. WSA w Warszawie uchylił tę decyzję, uznając, że organ zastosował niewłaściwe przepisy. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na zasadność zastosowania pierwotnego brzmienia przepisów Prawa własności przemysłowej. WSA, związany wykładnią NSA, oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w B. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego oddala skargę w całości
Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Urząd Patentowy RP, działając w trybie postępowania spornego, na podstawie art. 102 i art. 104 w związku z art. 316 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 508 – dalej: "p.w.p.") oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt.: "Rynna" nr [...].
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] lutego 2012 r. E. BV z siedzibą w R. w Holandii (dalej: "wnioskodawca", "holenderska spółka") wniosła o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" nr [...] na rzecz G. Sp. z o.o. spółka komandytowa z siedzibą w B. (dalej: "Skarżąca spółka", "Uprawniona" ) z pierwszeństwem od dnia [...] grudnia 2000r.
Jako podstawę swojego żądania wnioskodawca wskazał przepisy art. 102, art. 103 ust. 1 i art. 104 ust. 1 p.w.p., podnosząc brak nowości i oryginalnego (indywidulanego charakteru) spornego wzoru przemysłowego. Holenderska spółka swój interes prawny wywodziła z faktu, że od 1974r. jest producentem plastikowych wyrobów rynnowych obejmujących m.in. rynny, łączniki, uchwyty rynnowe itp., sprzedawanych do lokalnych dystrybutorów m.in. na rynku polskim. Wobec powyższego jest konkurentem uprawnionego, a sporne prawo z rejestracji ogranicza jego swobodę gospodarczą, tym bardziej, że uprawniony wystąpił do jego kontrahentów o zaprzestanie naruszania spornego prawa poprzez sprzedaż jego wyrobów.
Dla udowodnienia, że sporny wzór przemysłowy nie spełniał wymogów z art. 102 i art. 103 ust. 1 p.w.p. wnioskodawca powołał się na pismo spółki J. b.v z dnia [...] czerwca 1998r. potwierdzające przyjęcie zlecenia na sporządzenie odlewów rynny wraz z tłumaczeniem oraz Katalog wnioskodawcy z lipca 1981 r. wraz z tłumaczeniem. W ocenie wnioskodawcy, wspomniany Katalog potwierdza dodatkowo, że sporny wzór przemysłowy nie spełniał wymogów z art. 102 i art. 104 ust. 1 p.w.p.
Skarżąca spółka w toku postępowania administracyjnego podważała interes prawny Holenderskiej spółki w żądaniu unieważnienia prawa z rejestracji podnosząc, że wnioskodawca nie wykazał, iż prowadzi działalność gospodarczą w jakimkolwiek zakresie, a w szczególności, wprowadzania na rynek produktu objętego spornym wzorem. Zdaniem skarżącej spółki przedłożony przez wnioskodawcę dowód w postaci Katalogu nie wskazywał na okoliczność, aby przedmiot wzoru przemysłowego był w nim udostępniony, gdyż zdjęcia są bardzo niewyraźne i nie pozwalają na dokonanie oceny nowości, czy indywidualnego charakteru (oryginalności), a ponadto dotyczą produktów takich jak denko rynnowe, zbiornik, narożnik zewnętrzny, lej spustowy a nie rynny.
Objętą skargą decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Urząd Patentowy RP unieważnił prawo z rejestracji spornego wzoru przemysłowego pt.: "[...] ". Organ uznał, że podniesione przez holenderską spółkę okoliczności produkowania plastikowych wyrobów rynnowych i ich dystrybucja w tym na rynku krajowym oraz ograniczenie jej działalności gospodarczej przez żądanie skarżącej skierowane do kontrahentów o zaprzestaniu naruszania spornego prawa poprzez sprzedaż jej produktów, uzasadniały interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego.
Wskazał na określone w dokumentacji rejestrowej cechy istotne spornego wzoru (zastrzeżenia ochronne): rynna zawierająca półwalcowe korytko, znamienna tym, że ma jedną boczną podłużną krawędź, wygiętą i skierowaną ukośnie do wnętrza półwalcowego korytka, mającą w przekroju poprzecznym postać płaskownika oraz ma drugą boczną podłużną krawędź, która jest zaokrąglona wygiętym profilem, mającym w przekroju poprzecznym zarys zbliżony do otwartego, w jednej czwartej, wycinka walcowego skierowanego do wnętrza półwalcowego korytka, przy czym krawędź podłużna otwartego zakończenia wycinka walcowego styka się z teoretycznym wewnętrznym łukiem powierzchni wewnętrznej korytka, podczas, gdy wszystkie powierzchnie zewnętrzne mają gładką i błyszczącą fakturę powierzchni. Uznał również, że sporny wzór przemysłowy nie odznaczał się oryginalnością w rozumieniu art. 102 w związku z art. 104 ustawy – prawo własności przemysłowej, z uwagi na to, że nie różnił się w sposób wyraźny od wzoru oznaczonego nr [...] zawartym w katalogu spółki holenderskiej z lipca 1981 r. Nadto pomimo niewyraźnego zdjęcia, w ocenie organu, ujawniał ono cechę określoną w dokumentacji rejestrowej jako "powierzchnie zewnętrzne mają gładką i błyszczącą fakturę powierzchni". Dodatkowo, wszystkie pozostałe cechy istotne spornego wzoru zostały ujawnione na rysunku tego wzoru umieszczonym w katalogu. Zdaniem organu rysunek ten pozwalał stwierdzić, że wzór nr [...] przedstawiał element rynnowy zawierający półwalcowe korytko i posiadający jedną boczną podłużną krawędź, wygiętą i skierowaną ukośnie do wnętrza półwalcowego korytka, mającą w przekroju poprzecznym postać płaskownika oraz posiadającą drugą boczną podłużną krawędź, która jest zaokrąglona wygiętym profilem, mającym w przekroju poprzecznym zarys zbliżony do otwartego, w jednej czwartej, wycinka walcowego skierowanego do wnętrza półwalcowego korytka, przy czym krawędź podłużna otwartego zakończenia wycinka walcowego styka się z teoretycznym wewnętrznym łukiem powierzchni wewnętrznej korytka. W ocenie organu, tożsamość wszystkich cech tego wzoru i wzoru spornego, uznanych za istotne, stanowiły dowód braku oryginalności wzoru spornego, niezależnie od tego, że posiadał dodatkowo dołączoną rurę spustową.
Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wywiodła G. Sp. z o.o. sp. komandytowa zaskarżając wskazaną decyzję w całości i wnosząc o jej uchylenie oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W skardze zarzucono:
1/ naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. w szczególności art. 6,7,8,11, 77§ 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r Kodeks postępowania administracyjnego (jt. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. – dalej: "k.p.a."), polegające na:
a/ przyjęciu, że Katalog wnioskodawcy stanowi wystarczający dowód unieważnienia spornego wzoru przemysłowego, podczas gdy z przedłożonego materiału dowodowego nie wynika data wydania i opublikowania przedmiotowego Katalogu;
- przyjęciu, że zdjęcia wytworów ujawnionych w Katalogu wnioskodawcy przesądzają o unieważnieniu spornego wzoru przemysłowego, podczas gdy organ nie dokonał żadnej analizy w zakresie publicznego udostępnienia ww. katalogu i wytworów w nim zawartych, a z przedłożonego przez wnioskodawcę materiału dowodowego nie wynika aby wytwory zawarte w ww. Katalogu zostały publicznie udostępnione;
- przyjęciu, że zdjęcia wytworów ujawnione na s. 7 Katalogu wnioskodawcy stanowią wystarczający dowód na brak oryginalności spornego wzoru przemysłowego, podczas gdy s. 7 ww. katalogu nie zawiera żadnego zdjęcia wytworu, który mógłby być podobny do spornego wzoru przemysłowego, a nadto zdjęcia zawarte w ww. Katalogu są niewyraźne i nie mogą być uznane za ujawniające postać jakiegokolwiek wytworu w sposób dostateczny;
- przyjęciu, że sporny wzór przemysłowy nie odznacza się oryginalnością, gdyż nie różni się w sposób wyraźny od zdjęcia wzoru oznaczonego nr [...] w Katalogu wnioskodawcy, podczas gdy przepisy mające zastosowanie do orzekania o ważności prawa z rejestracji wzoru przemysłowego Rp. [...] pt. "[...] " nie uzależniają ważności prawa z rejestracji wzoru przemysłowego od jego oryginalności ani nie posługują się pojęciem "wyraźnego odróżniania się" wzoru późniejszego od wzoru wcześniejszego;
- przyjęciu, że zdjęcie wzoru oznaczonego numerem [...] w Katalogu wnioskodawcy jest wystarczającym dowodem na brak oryginalności spornego wzoru przemysłowego, podczas gdy ww. zdjęcie jest przestawione w sposób niewyraźny i wykluczający możliwość rzetelnego porównania wzorów oraz nie dotyczy postaci produktu będącego przedmiotem wzoru przemysłowego Rp. [...] pt. "[...] ";
- nie zawarciu przez organ w zaskarżonej decyzji uzasadnienia prawnego, a w konsekwencji nie wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa, podczas gdy zastosowane przez organ przepisy nie odpowiadają przepisom właściwym do oceny ważności prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego.
2/ naruszenie przepisów prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności:
- art. 316 ust. 4 p.w.p. polegające na przyjęciu, że podstawę oceny zdolności rejestracyjnej spornego wzoru przemysłowego stanowić powinny przepisy art. 102 - 104 p.w.p. w brzmieniu obowiązującym w p.w.p. ogłoszonej w Dzienniku Ustaw z 2001 r. nr 49, poz. 508, podczas, gdy w dacie rejestracji omawianego wzoru obowiązywał art. 102-104 p.w.p. w innym brzmieniu nadanym ustawą z dnia 6 czerwca 2002 r., ogłoszoną w Dz. U. 2002 nr 108, poz. 945, która weszła w życie 18 października 2002 r., tym samym znowelizowana regulacja art. 102 - 104 p.w.p., obowiązująca w dacie udzielania spornego prawa do wzoru przemysłowego, winna mieć zastosowania do oceny zdolności rejestracyjnej wzoru;
- art. 102 ust. 1 p.w.p., art. 104 ust. 1 oraz ust. 2 p.w.p. w brzmieniu obowiązującym w chwili udzielania spornego prawa z rejestracji wzoru przemysłowego Rp. [...] pt. "[...]" polegające na niezastosowaniu w szczególności w zakresie: definicji wzoru przemysłowego, podczas gdy art. 102 ust. 1 p.w.p. ma kluczowe znaczenie dla określenia przesłanek zdolności rejestracyjnej wzoru przemysłowego;
- art. 104 ust.1 i 2 p.w.p. w brzmieniu obowiązującym w chwili udzielania spornego prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego, polegającego na jego niezastosowaniu w szczególności w zakresie ustalenia przesłanki indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego, podczas gdy przesłanka indywidualnego charakteru, stanowiła podstawę unieważnienia;
- art. 104 ust. 1 p.w.p. w brzmieniu obowiązującym w chwili udzielania spornego prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego polegającego na jego niezastosowani, a w konsekwencji jego nieuwzględnieniu przez organ kryterium zorientowanego użytkownika, podczas gdy kryterium zorientowanego użytkownika jest niezbędne dla oceny indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego;
-art. 104 ust.2 p.w.p. w brzmieniu obowiązującym w chwili udzielenia spornego prawa z rejestru wzoru przemysłowego Rp [...] pt." [...]" polegającego na jego niezastosowaniu, a w konsekwencji niedokonaniu przez Urząd Patentowy RP oceny zakresu swobody twórczej przy opracowywaniu spornego wzoru przemysłowego, podczas gdy przy ocenie indywidualnego charakteru wzoru bierze się pod uwagę zakres swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w skarżonej decyzji. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 315 ust. 3 p.w.p., ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia wynalazku, wzoru użytkowego, znaku towarowego albo topografii układów scalonych w Urzędzie Patentowym. Przez analogię uznał, że intencją ustawodawcy było aby zgłoszenia wzorów zdobniczych dokonane przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej i nierozpatrzone do tego czasu, traktowano jak zgłoszenia wzorów przemysłowych dokonane w pierwszym dniu obowiązywania tej ustawy. W ocenie organu, powyższe uzasadnia dokonanie oceny zdolności rejestrowej spornego wzoru na podstawie art. 102-104 p.w.p. w brzmieniu obowiązującym w ustawie z dnia 30 czerwca 2000r. ogłoszonej w Dzienniku Ustaw z 2001 r. nr 49, poz.508. W świetle powyższego, uznał za bezzasadne zarzuty dotyczące niezastosowania brzmienia przepisów art. 102 ust. 1 oraz ar.104 ust. 1 oraz ust. 2 p.w.p., obowiązującego w chwili udzielenia spornego prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. Ponadto, zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania uznał za nieuzasadnione, bowiem skarżący nie podał konkretnie, ani dlaczego wskazuje określone przepisy postępowania, ani w jaki sposób Urząd je naruszył.
Urząd Patentowy wyjaśnił, że przedsięwziął w trakcie długiej, odbytej w trzech terminach rozprawy wszelkie możliwe procesowe czynności mające na celu wyczerpujące wyjaśnienie przedmiotowej sprawy. Dodatkowo, w celu dogłębnego zbadania zasadności twierdzeń uprawnionego, między innymi, na rozprawie poprzedzającej rozprawę kończącą postępowanie w sprawie, postanowieniem z dnia [...] lutego 2013r. (wpisanym do protokołu z rozprawy - str. 299) zobowiązał wnioskodawcę do przedłożenia do akt przedmiotowej sprawy w terminie 2 miesięcy pisma procesowego, stanowiącego szczegółową odpowiedź na pismo złożone przez uprawnionego jako załącznik do protokołu z rozprawy. Nadto, w trakcie rozprawy kończącej postępowanie pełnomocnik uprawnionego wyjaśnił: "to są wszystkie materiały dowodowe, twierdzenia i argumenty, które chciałem podnieść w zakresie rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie (protokół z rozprawy str.466).
Organ wskazał, że z przedłożonego materiału dowodowego (ostatnia strona Katalogu) wynika data wydania i opublikowania przedmiotowego katalogu -"Juli 1981" (lipiec 1981). Urząd uznał tę datę za bezsporną, bowiem pełnomocnik skarżącego nie podnosił żadnych wątpliwości odnośnie daty publikacji tego Katalogu. Dodał, że wydając zaskarżona decyzję oparł się na rysunku wzoru oznaczonego nr [...], a nie na jego zdjęciu. Na koniec stwierdził, że decyzja zawiera zarówno uzasadnienie prawne jak i podstawy prawne decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA lub Sąd I instancji) po rozpoznaniu skargi wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2014r. sygn. akt VI SA/Wa 2983/13 uchylił decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 2013r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia WSA nie zgadzając się z organem, że w sprawie zastosowanie miały przepisy ustawy – Prawo własności przemysłowej w ich pierwotnym brzmieniu. Zdaniem Sądu, przepisy które organ powinien wziąć pod uwagę rozpoznając wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji przysługującego skarżącej spółce było prawo własności przemysłowej w brzmieniu obowiązującym w dacie rejestracji wzoru tj. [...] listopada 2002r. , a wiec w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 6 czerwca 2002r. o zmianie ustawy – Prawo własności przemysłowej (Dz.U. Nr 108, poz. 945), obowiązującym od dnia 18 października 2002r. W konsekwencji Sąd uznał również, że organ dokonał błędnej oceny materiału dowodowego, czego przyczyną było zastosowanie niewłaściwych przepisów, czym naruszono art. 6, 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.
Od wskazanego powyżej wyroku skargę kasacyjną złożył Urząd Patentowy RP zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie: prawa materialnego tj. art. 316 ust.1 i 4 w zw. z art. 102, 103, i art. 104 p.w.p. poprzez błędną wykładnię oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 6, 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez bezzasadne przyjęcie, że organ na skutek zastosowania niewłaściwych przepisów dokonał błędnej oceny stanu faktycznego i zgromadzonego materiału dowodowego. Podnosząc wskazane zarzuty organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA do ponownego rozpatrzenia, ewentualnie w przypadku niepodzieleni przez Naczelny Sąd Administracyjny zarzutów Urzędu Patentowego w przedmiocie uchybień procesowych o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpatrzenie skargi co do istoty.
Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) po rozpoznaniu złożonej skargi kasacyjnej wyrokiem z dnia 16 lutego 2016r. sygn. akt II GSK 2238/14 uchylił wyrok Sądu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu sądowi. NSA uznał za zasadne zarzuty podniesione w skardze, iż Sąd I instancji rozpoznając sprawę naruszył prawo materialne. NSA wskazał, podzielając w tym zakresie stanowisko skarżącego organu, że zgłoszenie wzorów zdobniczych dokonane przed wejściem w życie p.w.p. i nierozpatrzone do tej daty, stają się z datą wejścia w życie p.w.p. zgłoszeniami wzorów przemysłowych ze wszystkimi konsekwencjami prawnymi tej "transformacji". Wskazał, że data zgłoszenia ma zatem znaczenie dla określenia pierwszeństwa, ale nie dla określenia prawa właściwego dla oceny zgłoszonego wzoru, który z woli ustawodawcy stał się wzorem przemysłowym. Trafnie zatem zdaniem NSA organ uznał, że nierozpatrzone zgłoszenia wzorów zdobniczych stają się zgłoszeniami wzorów przemysłowych i musza zostać ocenione wg. przepisów p.w.p. w wersji pierwotnej tj. w wersji z daty przekształcenia zgłoszenia wzoru zdobniczego w zgłoszenie wzoru przemysłowego. Późniejsze zmiany prawa nie mają zatem wpływu na ocenę wniosku, która to ocena powinna być dokonana, niezależnie od daty decyzji rejestracyjnej, na podstawie pierwotnej wersji p.w.p. NSA uznał również, za zasadne zarzuty dot. naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postepowania mogących mieć istotny wpływ na treść postepowania, poprzez bezzasadne przyjęcie, że Urząd Patentowy RP na skutek zastosowania niewłaściwych przepisów dokonał błędnej oceny stanu faktycznego i zgromadzonego materiału dowodowego, prowadzące do uwzględnienia skargo i uchylenia zaskarżonej decyzji, chociaż organ rozstrzygając o unieważnieniu spornego prawa zastosował właściwe przepisy i ocenił zdolność rejestrową badanego wzoru przemysłowego pod kontem spełnienia ówcześnie zdefiniowanych ustawowych przesłanek, co z kolei znalazło odzwierciedlenie w zaskarżonej decyzji.
W dniu 3 sierpnia 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę, przeprowadził rozprawę podczas, której pełnomocnik Skarżącej poparł skargę oraz złożył dodatkowe stanowisko w formie pisma stanowiącego załącznik do protokołu. W piśmie tym podtrzymano dotychczasowe stanowisko oraz m. in. podniesiono, iż w wyniku błędnej wykładni dokonanej przez organ art. 102 ust.1 p.w.p., organ dokonał oceny postaci wzoru spornego i przeciwstawionego wyłącznie na płaszczyźnie wizualnej, pomimo że jedną z cech istotnych wzoru, wskazanych przez organ, stanowi faktura zewnętrznych powierzchni określona jako gładka i błyszcząca a zatem ocena struktury winna być przeprowadzona za pomocą dotyku a nie wyłącznie za pomocą zmysłu wzroku. Skarżąca podkreśliła przy tym, że w przekonaniu skarżącej podważenie oryginalności spornego wzoru wyłącznie na podstawie zdjęcia i rysunku z katalogu, jest pozbawione dostatecznych podstaw. Skarżąca wskazała również, że nie został zgłoszony przez Wnioskodawcę ani przeprowadzony przez organ żaden dowód, pozwalający na ustalenie faktu znajomości przeciwstawionego wzoru nr [...] prezentowanego w katalogu wnioskodawcy. Kwestia upublicznienia wzoru nie została poddana analizie tym samym ustalenie przez organ, że wzór nr [...] jest wzorem znanym, nosi cechy całkowitej arbitralności.
Pełnomocnik uczestnika postepowania wniósł o oddalenie skargi.
Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie podnieść należy, że zgodnie z treścią art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jt. Dz.U. 2012r. poz. 270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) Sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania na skutek uwzględnienia skargi kasacyjnej, związany jest wykładnią prawa dokonana w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie wykładnią prawa oznacza obowiązek podporządkowania się Sądu w trakcie ponownej kontroli legalności zaskarżonego aktu administracyjnego sposobem rozumienia interpretowanego przepisu i nie jest możliwe nadanie odmiennego znaczenia prawnego treści tego przepisu.
Związanie, o którym mowa powyżej miało miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, bowiem w postępowaniu poprzedzającym wydanie niniejszego wyroku zapadł wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2016r. sygn. akt II GSK 2238/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, będąc zatem związanym wykładnią dokonaną we wskazanym wyżej wyroku NSA po przeanalizowaniu sprawy w tym w szczególności podnoszonych przez skarżącą zarzutów uznał, że skarga G. sp. z o.o. spółka komandytowa z siedzibą w B., jest niezasadna.
Przede wszystkim Sąd podkreśla, że Naczelny Sąd Administracyjny we wskazanym wyżej wyroku jednoznacznie wskazał i przesądził, iż :
- po pierwsze -uczestnikowi tj. E. BV z siedzibą w R., Holandia, niewątpliwie przysługuje przymiot strony bowiem może ona wykazać się nie tylko interesem faktycznym ale i prawnym w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru użytkowego (Rp. [...] pt. "[...]") zgłoszonego do rejestracji w dniu [...] grudnia 2000r. co wynika z ograniczenia jego działalności gospodarczej w zakresie produkcji i dystrybucji wyrobów rynnowych, gdyż uprawniony ze spornego prawa z rejestracji wystąpił do jego kontrahentów o zaprzestanie naruszenia spornego prawa poprzez sprzedaż jego wyrobów.
- po drugie - w sprawie mają zastosowanie przepisy p.w.p. w brzmieniu pierwotnym. Sąd wskazał bowiem, że "Zgodnie z art. 316 ust.1 p.w.p. zgłoszenia wzorów zdobniczych dokonane przed dniem wejścia w życie ustawy i nierozpatrzone do tego czasu uważa się za zgłoszenia wzorów przemysłowych. Stosownie do treści art. 316 ust. 4 p.w.p. postępowanie związane ze zgłoszeniem wynalazku, wzoru użytkowego, wzoru przemysłowego, znaku towarowego i topografii układów scalonych w Urzędzie Patentowym RP toczy się od dnia wejścia w życie ustawy według jej przepisów. Uregulowania powyższe należy rozumieć w ten sposób, że zgłoszenia wzorów zdobniczych dokonane przed wejściem w życie p.w.p. i nierozpatrzone do tej daty, stają się z datą wejścia w życie p.w.p. zgłoszeniami wzorów przemysłowych ze wszystkimi konsekwencjami prawnymi tej "transformacji". Postępowanie co do ich rejestracji toczy się według przepisów nowych, co oznacza nie tylko nowe procedury, ale także ocenę matarialnoprawną zgłoszeń wedle wymogów stawianych przez p.w.p., tj. wg przepisów o wzorach przemysłowych" . Data zgłoszenia ma zatem, zdaniem NSA, "znaczenie dla określenia pierwszeństwa, ale nie dla określenia prawa właściwego dla oceny zgłoszonego wzoru, który z woli ustawodawcy stał się wzorem przemysłowym. Prawo właściwe – to prawo właściwe w dacie przekształcenia, tj. w dacie wejścia w życie p.w.p. (w dniu 22 sierpnia 2001 r.)" . Z tego też względu zdaniem NSA trafnie uznał organ patentowy, "że nie rozpatrzone zgłoszenia wzorów zdobniczych stają się zgłoszeniami wzorów przemysłowych i muszą zostać ocenione wg przepisów p.w.p. w wersji pierwotnej, tj. w wersji z daty przekształcenia zgłoszenia wzoru zdobniczego w zgłoszenie wzoru przemysłowego. Późniejsze zmiany prawa nie mają już wpływu na ocenę wniosku, która to ocena powinna być dokonana, niezależnie od daty decyzji rejestracyjnej, na podstawie pierwotnej wersji p.w.p."
Powyższe w sposób jednoznaczny wskazuje, że organ rozpoznając wniosek E. BV o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego nr Rp. [...] pt. "[...]" udzielonego na rzecz G. sp. z o.o. był zobligowany do dokonania analizy zgłoszenia w/w wzoru w szczególności w świetle przepisu art. 102 ust.1 p.w.p. w brzmieniu pierwotnym (najbliższym dacie zgłoszenia) by określić co powinno być przedmiotem dowodzenia i ustaleń. Zgodnie ze wskazanym wyżej przepisem w jego pierwotnym brzmieniu: "Wzorem przemysłowym jest nowa i oryginalna, nadająca się do wielokrotnego odtwarzania, postać wytworu, przejawiająca się w szczególności w jego kształcie, właściwościach powierzchni, barwie, rysunku lub ornamencie". Zaś zgodnie z art. 102 ust. 2 p.w.p.: "Nie stanowi wzoru przemysłowego postać wytworu uwarunkowana wyłącznie względami technicznymi lub funkcjonalnymi". A zatem jak słusznie wskazał w w/w wyroku NSA wzór przemysłowy dotyczy zewnętrznej postaci wytworu, a postać ta musi się charakteryzować dwiema cechami: nowością i oryginalnością. Brak którejkolwiek z tych cech skutkuje nieprawidłowością udzielonego prawa z rejestracji i pozwala na jego unieważnienie.
Dodać należy, że zgodnie z art. 103 p.w.p. wzór przemysłowy uważa się za nowy, jeżeli przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania prawa z rejestracji, nie został taki wzór podany do powszechnej wiadomości w sposób umożliwiający jego odtworzenie ani nie był z wcześniejszym pierwszeństwem zgłoszony i następnie zarejestrowany. Z kolei art. 104 definiuje cechę oryginalności. Zgodnie z definicją zawartą w tym przepisie: wzór przemysłowy uważa się za oryginalny, jeżeli różni się w sposób wyraźny od wzorów znanych i jego cechy nie są wyłącznie kombinacją cech znanych wzorów.
Brzmienie wskazanych wyżej przepisów wskazuje, iż organ prawidłowo uznał badając sprawę w oparciu o pierwotne przepisy p.w.p., że doszło do nieprawidłowej rejestracji wskazanego wzoru, gdyż sporny wzór przemysłowy nie odznacza się oryginalnością w rozumieniu art. 102 w zw. z art. 104 p.w.p. Nie różni się on bowiem w sposób wyraźny od wzoru oznaczonego nr [...] zawartego na str. 6 a nie jak błędnie wskazał organ str. 7 (k.46a akt Sp.50.12 t.1) Katalogu wnioskodawcy z lipca 1981r. Sąd zauważa przy tym, że racje mają obydwie strony podnosząc, iż wskazane zdjęcie jest niewyraźne, jednak jak słusznie przyjął organ, zdjęcie mimo braku ostrości ujawnia cechę określoną również w dokumentacji rejestrowej spornego wzoru jako "gładką i błyszczącą fakturę powierzchni" zewnętrznych. Dodać w tym miejscu również wypada, iż gładkość powierzchni potwierdza znajdujący się w Katalogu na str.2 w pkt. "Zalety" tiret pierwszy zapis: "- gładka powierzchnia zapobiega tworzeniu się zatorów..." (tłumaczenie –k.41, t. 1 akt administracyjnych) Organ przyjął również, że pozostałe istotne cechy wzoru przemysłowego zostały ujawnione na rysunku wzoru umieszczonym jako trzeci od lewej na czarnym prostokącie zamieszczonym w górnej części strony 7 (prawidłowo winna być wskazana str. 6) wskazanego wyżej Katalogu.
Zamieszczony w Katalogu rysunek pozwala bowiem na stwierdzenie, że wzór oznaczony w nim nr [...] przedstawia element rynnowy zawierający półwalcowe koryto i posiadający jedną boczną podłużną krawędź, wygiętą i skierowaną ukośnie do wnętrza półwalcowego koryta, mającą w przekroju poprzecznym postać płaskownika oraz mający drugą boczną podłużną krawędź, która jest zaokrąglona wygiętym profilem, mającym w przekroju poprzecznym zarys zbliżony do otwartego, w jednej czwartej, wycinka walcowego skierowanego do wnętrza półwalcowego korytka, przy czym krawędź podłużna otwartego zakończenia wycinka walcowego styka się z teoretycznym wewnętrznym łukiem powierzchni wewnętrznej korytka.
Natomiast cechy istotne spornego wzoru określone zostały w dokumentacji rejestrowej poprzez zastrzeżenia ochronne w sposób następujący: "Rynna zawierająca półwalcowe korytko, znamienna tym, że ma jedną boczną podłużną krawędź, wygiętą i skierowaną ukośnie do wnętrza półwalcowego korytka, mającą w przekroju poprzecznym postać płaskownika oraz ma drugą boczną krawędź, która jest zaokrąglona wygiętym profilem, mającym w przekroju poprzecznym zarys zbliżony do otwartego, w jednej czwartej, wycinka walcowego skierowanego do wnętrza półwalcowego korytka, przy czym krawędź podłużna otwartego zakończenia wycinka walcowego styka się z teoretycznym wewnętrznym łukiem powierzchni wewnętrznej korytka, podczas gdy wszystkie powierzchnie zewnętrzne mają gładką i błyszczącą fakturę powierzchni" .
Porównanie cech istotnych obydwu wzorów wskazuje zatem, że organ prawidłowo przyjął, że znany z katalogu wnioskodawcy wzór oznaczony nr [...] przedstawiający element rynnowy stanowi dowód braku oryginalności spornego wzoru, w rozumieniu powołanych wyżej przepisów, mimo, iż posiada on dodatkowo dołączoną rurę spustową. Z porównania bowiem istotnych cech obydwu wzorów wynika, że są one tożsame.
W kontekście braku oryginalności spornego znaku, Sąd uznał, iż bez wpływu na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia pozostaje fakt odstąpienia przez organ od rozpatrzenia zarzutu braku nowości w świetle przedłożonego przez wnioskodawcę materiału dowodowego, gdyż jak wskazano powyżej obydwie przesłanki rejestracji wzoru przemysłowego tj. oryginalność i nowość muszą zaistnieć łącznie aby można objąć stosowną ochroną taki wzór. Na marginesie jedynie Sąd zaznacza, iż skoro wnioskodawca przedłożył dokumenty również w zakresie nowości, nawet jeśli pokrywają się one w części z materiałem przedłożonym na okoliczność braku oryginalności i zawarł we wniosku zarzut również odnoszący się do braku nowości spornego znaku, to zadaniem organu winno być rozpatrzenie zgłoszonego zarzutu także w tym zakresie. Jest to zatem niewątpliwie uchybienie ale nie mające wpływu na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, Sąd uznał je za nie zasadne, gdyż w niniejszej sprawie nie doszło zarówno do naruszenia przepisów postępowania w tym w szczególności: art. 6,7,8,11, 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., jak i wskazywanych w skardze przepisów prawa materialnego (w szczególności art. 102 ust.1 i 104 ust.1 i 2 p.w.p).
Organ przedsięwziął w trakcie prowadzonego postępowania wszelkie możliwe procesowe czynności mające na celu wyczerpujące wyjaśnienie przedmiotowej sprawy (w sprawie odbyły się 3 rozprawy). Strony brały czynny udział w sprawie, miały możliwość wypowiedzenia się oraz przedłożenia dowodów na poparcie swych twierdzeń. A skarżone orzeczenie zawiera prawidłowe uzasadnienie, z którego w sposób jasny i zrozumiały ze wskazaniem obowiązujących w sprawie przepisów wynikają podstawy wydanego rozstrzygnięcia.
Podkreślić przy tym w szczególności należy, że niezasadne jest twierdzenie strony Skarżącej, jakoby:
- przedłożony przez wnioskodawcę Katalog nie wskazywał daty jego wydania i opublikowania. Ze wskazanego Katalogu, jak słusznie wskazał organ, wynika bowiem w sposób jednoznaczny data wydania i opublikowania przedmiotowego katalogu (załącznik nr 16 do wniosku o unieważnienie spornego prawa z rejestracji). Na ostatniej Stronie Katalogu widnieje data "Juli 1981" (lipiec 1981). Przy czym co istotne i należy podkreślić, data ta została przez organ słusznie uznana za bezsporną, skoro w trakcie prowadzonego postępowania skarżący nie podnosił żadnych wątpliwości odnośnie daty publikacji wskazanego wyżej Katalogu. Kwestia ta nie została podniesiona ani w żadnym piśmie, ani też podczas rozprawy w trakcie, której była podnoszona jedynie argumentacja odnośnie tego, że przedstawione w Katalogu zdjęcia nie mogą stanowić podstawy oceny spornego wzoru. Tym samym zarzut podniesiony w tym zakresie na etapie skargi do Sądu należy uznać za niezasadny szczególnie w kontekście, iż wskazany katalog zawiera datę wydania.
- zdjęcie zawarte we wskazanym Katalogu w istocie przesądziło o unieważnieniu spornego wzoru. Z uzasadnienia skarżonego orzeczenia a także z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, że organ uznając, iż nie ma do czynienia z oryginalnym wzorem dokonał tego ustalenia w oparciu o zdjęcie znajdujące się w Katalogu na str. 6 (organ w decyzji błędnie wskazał str. 7 Katalogu, na co słusznie wskazała strona skarżąca) a także a może nawet przede wszystkim w oparciu o rysunek/schemat/przekrój znajdujący się na tej samej stronie Katalogu w części górnej tej strony (rysunek trzeci od lewej). Przy czym w zakresie zdjęcia znajdującego się w Katalogu organ wskazał, że "jakkolwiek zdjęcie tego wzoru jest rzeczywiście niewyraźne to ujawnia ono cechę określoną w dokumentacji rejestrowej jako " powierzchnie zewnętrzne mają gładką i błyszczącą fakturę powierzchni". I tak faktycznie jest bowiem wskazane zdjęcie znajdujące się w katalogu wskazuje, iż przedstawiony na nim element ma powierzchnię gładką błyszczącą. Dodatkowo sąd w tym miejscu zauważa, na co wskazano także powyżej w uzasadnieniu, że w tym samym Katalogu na str. 2 w punkcie "Zalety" znajduje się zapis: " gładka powierzchna zapobiega tworzeniu się zatorów...", który potwierdza, iż wskazane elementy są gładkie, co nie pozostawia miejsca na ewentualne wątpliwości w tym zakresie. Powyższe oznacza również, że zarzut dot. nieprzeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego co do struktury wzoru nr [...] poprzez dokonanie oceny struktury nie tylko za pomocą zmysłu dotyku ale i za pomocą dotyku w zakresie jego gładkości, należy uznać za chybiony gdyż skoro w samym katalogu znajduje się w tym zakresie jednoznaczny zapis to brak było podstaw do prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. Niezależnie od powyższego Sąd zauważa, że skarżąca w trakcie postępowania nie formułowała w tym zakresie żadnego wniosku.
- w sprawie organ zastosował nieprawidłowe przepisy w tym w szczególności w nieprawidłowym brzmieniu przepis art. 102 ust.1 i art. 104 ust.1 i 2 p.w.p. NSA w wyroku wydanym w przedmiotowej sprawie, na co wskazano powyżej, w sposób jednoznaczny wskazał i przesadził, że do niniejszej sprawy winny mieć zastosowanie przepisy p.w.p. w brzmieniu pierwotnym, tj. w wersji z daty przekształcenia zgłoszenia wzoru zdobniczego w zgłoszenie wzoru przemysłowego a zatem z daty 22 sierpnia 2001r. a nie w brzmieniu obowiązującym w chwili udzielenia spornego prawa z rejestru wzoru przemysłowego Rp [...] pt." [...], jak twierdzi strona skarżąca tj. z daty [...] listopada 2002r. A zatem rozpoznając niniejszą sprawę w oparciu o p.w.p. w pierwotnym brzmieniu tej ustawy organ zastosował prawidłowe przepisy dokonując ich prawidłowej wykładni.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło