VI SA/Wa 1110/24
WyrokWSA w Warszawie2024-07-09
Skład orzekający: Grzegorz Nowecki, Honorata Łopianowska, Justyna Żurawska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił stan faktyczny i ocenił materiał dowodowy w sprawie nałożenia kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty elektronicznej, uwzględniając przyczyny wskazane przez stronę, zwłaszcza w kontekście potencjalnych problemów technicznych z systemem poboru opłat?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu, uznając, że organ administracji publicznej naruszył przepisy postępowania (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.), nie wyjaśniając w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy. W szczególności organ zaniechał ustalenia przyczyn nieprzypisania urządzenia pokładowego do pojazdu, mimo że strona wskazywała na problemy techniczne z systemem e-Toll, a organ miał wiedzę o podobnych problemach z innych postępowań dotyczących tej samej strony.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) kary pieniężnej na S. R. za nieuiszczenie opłaty elektronicznej za przejazd pojazdem o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony po płatnym odcinku drogi krajowej. Kara została nałożona z powodu niepowiązania urządzenia pokładowego z pojazdem w systemie e-Toll. Skarżący podniósł, że problemy z systemem i przypisaniem urządzenia wynikały z przyczyn technicznych i błędów we wdrożeniu systemu, a nie z jego winy. Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania, w tym niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i niedopuszczenie istotnych dowodów.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 14 lutego 2024 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu z dnia 5 września 2022 r. Zasądzono od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego kwotę 370 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 lipca 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie: Sędzia WSA Honorata Łopianowska Asesor WSA Justyna Żurawska (spr.) Protokolant ref. Anna Arendt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2024 r. sprawy ze skargi S. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 14 lutego 2024 r. nr BP.702.43.2022.E.2108.BKOE.820 w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 5 września 2022 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego S. R. kwotę 370 (trzysta siedemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przedmiotem skargi S. R. (dalej: "Strona", "Skarżący") jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2024 r. znak [...] wydana w przedmiocie kary pieniężnej.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:
W dniu [...] października 2021 r. o godzinie 14:54 urządzenie kontrolne o numerze identyfikacyjnym nr [...] znajdujące się na odcinku drogi krajowej nr [...] (skrzyżowanie z drogą gminną nr [...]) - węzeł Konotopa zarejestrowało przejazd pojazdu samochodowego o numerze rejestracyjnym [...] poruszającego się wraz z przyczepą o numerze rejestracyjnym [...]. Przejazd został udokumentowany zdjęciem z urządzenia kontrolnego zainstalowanego na bramownicy i zapisany pod numerem ewidencyjnym [...].
Ustalono, w ramach kontroli stacjonarnej, że ww. pojazd samochodowy został zarejestrowany w systemie Poboru Opłaty Elektronicznej KAS (SPOE KAS), jednak do konta rozliczeniowego nie przypisano urządzenia, o którym mowa w art. 13i ust. 3 ustawy o drogach publicznych, co skutkowało naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ponadto na podstawie informacji zgromadzonych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK) ustalono, że dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekracza 3,5 tony. Właścicielem pojazdu w chwili stwierdzenia naruszenia był Skarżący prowadzący działalność gospodarczą pod firmą F.
Odcinek drogi krajowej [...] (skrzyżowanie z drogą gminną nr [...]) - węzeł [...], po której ustalono poruszanie się kontrolowanego zespołu pojazdów w dniu [...] października 2021 r., został wyszczególniony w załączniku nr 1 (pkt 2 lit. a) do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2539).
Pismem z dnia 7 lipca 2022 r. organ zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania w sprawie, a następnie decyzją z dnia [...] września 2022 r. znak [...], po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "organ", "GITD") nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 1 500 (tysiąc pięćset) złotych za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu wykonywanego pojazdem o numerze [...] w dniu [...] października 2021 r.
Wniosek o ponowne rozparzenie sprawy zakończonej ww. decyzją z dnia [...] września 2022 r. wniósł Skarżący, załączając wyjaśnienie.
Na skutek tego wniosku, decyzją z dnia [...] lutego 2024 r., zaskarżoną w sprawie, Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] września 2022 r. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2, art. 13k ust. 4 oraz art. 13l ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 645, ze zm.), dalej "u.d.p." oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022r. poz. 2539), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2201, ze zm.).
W uzasadnieniu decyzji organ zacytował właściwe przepisy ustawy o drogach publicznych, a następnie wskazał, że kara pieniężna została nałożona na Stronę w związku z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Przyczyną nieuiszczenia opłaty było niepowiązanie urządzenia pokładowego z pojazdem w systemie, co spowodowało, że nie zgłosiło ono aktywności i konieczności poboru opłaty elektronicznej. Zespół pojazdów należący do Strony, o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, poruszał się w dniu [...] października 2021 r. po odcinku drogi płatnej. W dacie przejazdu oraz w ciągu trzech dni od tej daty nie została uiszczona opłata elektroniczna za przejazd. Pierwsza odnotowana transakcja na wykazie opłat dla przedmiotowego pojazdu miała miejsce w dniu 5 grudnia 2021 r. o godz. 17:36.
Dalej organ wyjaśnił, że w celu wnoszenia opłat elektronicznych w systemie e-Toll strona powinna zainstalować urządzenie w pojeździe, utworzyć konto w systemie e-Toll oraz przypiąć urządzenie do ww. pojazdu. Zdaniem organu, Strona nie zastosowała się do przepisu art. 13i ust. 4c u.d.p., w którym wskazano, że właściciel, posiadacz albo użytkownik pojazdu są obowiązani wyposażyć pojazd samochodowy w prawidłowo funkcjonujący zewnętrzny system lokalizacyjny, prawidłowo funkcjonujące urządzenie pokładowe albo urządzenie mobilne wraz z oprogramowaniem i zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych z tego urządzenia, przez okres przejazdu po drogach, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 13ha ust. 6 u.d.p.
W odniesieniu do argumentów Strony, organ wskazał, że jego zdaniem naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty nie wynikało z problemów technicznych związanych z rejestracją pojazdu w systemie e-Toll czy funkcjonowaniem nowego systemu. Organ zauważył, że Skarżący powiązał urządzenie do poboru opłat nr [...] po odnotowaniu naruszenia, tj. w dniu 3 grudnia 2021 r. wyjaśnił nadto, że jeżeli z jakichś względów Skarżący nie powiązał urządzenia z pojazdem, to winien zrezygnować z poruszania się po drogach płatnych.
Organ nie znalazł także podstaw do zastosowania w sprawie art. 189f § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 775, ze zm.), dalej "k.p.a.", oraz 189e k.p.a. Zdaniem organu, okoliczności wskazane przez Stronę nie mogą stanowić podstawy do odstąpienia od nałożenia kary czy umorzenia postępowania administracyjnego. Wskazane przez Stronę okoliczności faktyczne nie wypełniają przesłanek pozwalających na umorzenie postępowania administracyjnego lub odstąpienia od nałożenia kary w oparciu o art. 189e oraz art. 189f § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. W ocenie organu nieprzypisanie urządzenia pokładowego do kontrolowanego pojazdu w systemie e-Toll jest okolicznością zależną od strony. Nie można także uznać, że waga naruszenia jest znikoma, skoro dotyczyła podstawowego obowiązku w zakresie korzystania z dróg publicznych.
Skargę na powyższą decyzję wniósł Skarżący, zaskarżając ją w całości i domagając się jej uchylenia oraz zasądzenia na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania (patrz: protokół rozprawy).
Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 6 i 7 k.p.a. polegające na niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy i uznaniu, że Skarżący ze swojej winy nie uiścił opłaty za przejazd drogą,
2) art. 75 k.p.a. w zw. z art. 78 k.p.a. polegające na niedopuszczeniu istotnych dla wyjaśnienia sprawy dowodów,
3) art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. polegające na naruszeniu obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, przez co organ niewłaściwie ocenił materiał dowodowy oraz nie rozpatrzył reklamacji złożonej przez Skarżącego,
4) art. 13 u.d.p. w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2 oraz art. 13l u.d.p., rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy o transporcie drogowym poprzez uznanie, że Skarżący zobowiązany jest do zapłaty kary pieniężnej, w sytuacji gdy nie ze swojej winy nie uiścił opłaty.
W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że posiadał wymagane prawem urządzenia (45 sztuk), zainstalował je w pojazdach i chciał z nich korzystać. Każde z urządzeń zostało przypisane do konkretnego pojazdu, o czym świadczą znajdujące się w aktach sprawy pisma z numerami OBU i numerami rejestracyjnymi pojazdów. Jednakże system faktycznie nie działał, co znalazło swój wyraz w informacji znajdującej się na stronie internetowej etoll.gov.pl. Administrator strony zamieścił komunikat o treści: "w początkowym okresie po wygaszeniu viaToll będzie stosowane przede wszystkim pouczenie, a nie karanie. To efekt wniosków wyciągniętych z przebiegu wdrożenia systemu viaToll".
Skarżący wskazał także, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 14 lutego 2024 r. VI SA/Wa 4706/23 uwzględnił jego skargę i uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że organ nie wziął pod uwagę reklamacji złożonej przez Skarżącego i w zupełności ją zignorował, przez co naruszył podstawowe zasady rządzące postępowaniem administracyjnym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. 2023 r. poz. 1615, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634, ze zm.) dalej "p.p.s.a.", sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kontrola decyzji zaskarżonej w tej sprawie doprowadziła Sąd do przekonania, że decyzja ta nie odpowiada prawu.
Przedmiotem kontroli Sądu w tej sprawie jest decyzja GITD z dnia [...] lutego 2024 r. utrzymująca w mocy poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] września 2022 r. nakładającą na Stronę karę pieniężną w wysokości 1 500 zł. Podstawę materialnoprawną decyzji stanowił art. 13k ust. 1 pkt 2, ust. 4 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. Stosownie do treści art. 13k ust. 1 u.d.p. "Za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, wymierza się karę pieniężną w wysokości:
1) 500 zł - w przypadku zespołu pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony złożonego z samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz przyczepy;
2) 1500 zł - w pozostałych przypadkach.".
Kary pieniężne, o których mowa m.in. w ust. 1 wymierza się właścicielowi albo posiadaczowi albo użytkownikowi pojazdu, albo korzystającemu z drogi w przypadku, o którym mowa w art. 13ia ust. 19 (ust. 4 art. 13k u.d.p.).
W myśl art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za: przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Z kolei art. 13ha ust. 1 tej ustawy stanowi, że "Opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, zwana dalej "opłatą elektroniczną", jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6.", tj. przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2021r. poz. 32). Wedle § 2 tego rozporządzenia opłatę elektroniczną pobiera się na drogach krajowych lub ich odcinkach klasy: 1) A i S określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia; 2) GP i G określonych w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
Mając na uwadze ramy prawne sprawy niniejszej wskazać należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, iż odpowiedzialność administracyjna związana z brakiem uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd po drodze krajowej ma charakter obiektywny i jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem (por. np. wyrok NSA z 18.10.2017 r. II GSK 3521/15). Nie oznacza to jednak automatyzmu w działaniu organu i nie zwalnia go z obowiązku prawidłowego tj. zgodnego z zasadą prawdy obiektywnej ustalenia stanu faktycznego sprawy i dokonania jego kompleksowej oceny. Stosowanie przepisów o nałożeniu kary pieniężnej nie może prowadzić do rezultatu, który byłby niezgodny z prawem. Odrzucenie a priori możliwości zwolnienia podmiotu od odpowiedzialności administracyjnej byłoby sprzeczne z podstawowymi zasadami konstytucyjnymi, wywodzonymi z klauzuli demokratycznego państwa prawnego – zasadą bezpieczeństwa prawnego i zasadą zaufania obywateli do państwa i prawa, znajdującymi swój wyraz również w art. 8 § 1 k.p.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z 14.02.2024 r. VI SA/Wa 4796/23 i przywołane tam orzecznictwo, w tym: wyrok NSA z 15.02.2012 r. II GSK 1191/10; wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 14.06.2004 r. SK 21/03).
W ocenie Sądu wydając zaskarżoną decyzję GITD naruszył przede wszystkim art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Stosownie do art. 7 k.p.a. "W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.". Z zasady tej wynikają obowiązki organu administracji. Po pierwsze: określenie z urzędu jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. W tym zakresie organ winien kierować się normą prawa materialnego. Po wtóre: przeprowadzenie tych dowodów. Z art. 7 i 77 k.p.a. wynika, że postępowanie dowodowe oparte jest na zasadzie oficjalności. Organ z urzędu obowiązany jest przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego. Jak zasadnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, zasadniczo to na organie prowadzącym postępowanie ciąży obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (zob. wyrok z 26.10.1984 r. II SA 1205/84).
Swobodna ocena zabranego w sprawie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), żeby nie była dowolna, musi zostać dokonana zgodnie z normami prawa procesowego i z zachowaniem określonych reguł tej oceny. W szczególności organ powinien dokonać znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy, z zastrzeżeniem ograniczeń dotyczących dokumentów publicznych oraz urzędowych.
W sprawie zakres ustaleń faktycznych wyznacza norma art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p. w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Realizacja wskazanego wymogu przez organ administracji publicznej orzekający w sprawie o nałożenie kary pieniężnej na podstawie określonej w art. 13k ust. 3 u.d.p., stanowi podstawowe kryterium oceny zgodności z prawem decyzji o wymierzeniu tej kary. W omawianej kategorii spraw, nałożenie na podstawie ww. przepisu kary pieniężnej mogą więc uzasadniać tylko i wyłącznie takie ustalenia, które znajdując odzwierciedlenie w okolicznościach sprawy i zebranych w niej dowodach jednoznacznie wskazują, że dany podmiot zrealizował swoim działaniem/zaniechaniem znamiona deliktu administracyjnego, o którym mowa w przywołanym przepisie, tj. wykonując przejazd pojazdem samochodowym po drodze krajowej lub jej odcinku, za który pobierana jest opłata elektroniczna, przejazd ten wykonywał bez uiszczenia tej opłaty (por. wyrok NSA z 25.05.2021 r. II GSK 693/18). Z powyższego wynika zatem, że obowiązkiem organu w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego było ustalenie, czy przedmiotowy pojazd poruszał się po płatnym odcinku drogi, czy pojazd ten był wyposażony w urządzenie służące do uiszczania opłaty elektronicznej, a także, czy uiszczono opłatę za zrealizowany przejazd w dacie i godzinie wynikającej z treści skarżonej decyzji a więc w dniu [...] października 2021 r. na płatnym odcinku drogi [...] (skrzyżowanie z drogą gminną nr [...]) - węzeł [...]; odcinek wyszczególniony w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia w pkt 2 lit. a.
Przy czym w sprawie nie ma sporu, a wynika to także z akt sprawy, że w dniu [...] października 2021 r. o godzinie 14:54 zespół pojazdów należy do Strony (pojazd samochodowy nr rejestracyjny [...] wraz z przyczepą o numerze [...]) poruszał się po płatnym odcinku drogi krajowej nr [...] (skrzyżowanie z drogą gminną nr [...]) - węzeł [...] (nazwa odcinka: K. – K.), co zostało zarejestrowane i udokumentowanej zdjęciem z urządzenia kontrolnego zainstalowanego na bramownicy. Pojazd ten posiadał dopuszczalną masę całkowitą przekraczającą 3,5 tony. Za kontrolowany przejazd nie została uiszczona opłata elektroniczna, ponieważ pomimo zarejestrowania pojazdu w systemie SPOE KAS, z aktywnym kontem użytkownika nie powiązano aktywnego urządzenia służącego do poboru opłat.
W toku postępowania organ ustalił, że przedmiotowy pojazd został zarejestrowany w Systemie Poboru Opłat KAS w dniu 6 października 2021 r. Do tego pojazdu urządzenie pokładowe zostało przypisane dopiero w dniu 3 grudnia 2021 r. o godzinie 18:03, a pierwsza odnotwana transakcja na wykazie opłat dla przedmiotowego pojazdu miała miejsce 5 grudnia 2021 r. o godzinie 17:16.
Jak wynika z akt sprawy Skarżący w toku postępowania wyjaśniał, że niespełnienia obowiązku i nieuiszczenie opłaty elektronicznej wynikało z problemów technicznych występujących po wdrożeniu nowego systemu opłat drogowych e-Toll. Wskazywał, że we wrześniu 2021 r. zostały zamówione i zainstalowane czytniki E. z firmy [...], jednakże w początkowej fazie działania systemu zarówno operatorzy jak i przedsiębiorcy borykali się z problemami z rejestracją i działaniem systemu. Trudności dotyczyły również dostępu do kont firmowych. Uzyskanie pomocy było trudne, gdyż pracownicy Punktów Obsługi Klienta nie zawsze dysponowali wystarczają wiedzą i umiejętnościami. To samo dotyczyło kontaktów z infolinią eToll. Użytkownik był pozostawiony sam sobie, bez narzędzi pozwalających rozwiązać problem.
Zdaniem Sądu, okoliczności tych organ w tej sprawie nie wyjaśnił. Sądowi z urzędu wiadomym jest, że w innych sprawa dotyczących Skarżącego (VI SA/Wa 1111/24, VI SA/Wa 1112/24) organ występował do Ministerstwa Finansów - Departamentu Poboru Opłat z prośbą o wskazanie: czy we wskazanych w tych sprawach dniach odnotowano nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu, czy wskazane urządzenie kontrolne działało prawidłowo oraz czy bezpośrednio przed lub po ww. dniu użytkownik składał reklamację w związku z niesprawnym działaniem Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej KAS i czy została ona uwzględniania, ewentualnie o wskazanie przyczyn jej nieuwzględniania. Z odpowiedzi udzielonych we ww. sprawach wynika, że Skarżący występował ze zgłoszeniami dotyczącymi problemów z zakupionymi urządzeniami OBU. Na zgłoszenie Strony o problemach z dodaniem zakupionych urządzeń OBU nie udzielono odpowiedzi ze względu na zbyt dużą liczbę wniosków i zgłoszeń.
W ocenie Sądu, zaniechanie w tej sprawie stosownego wystąpienia do operatora systemu, celem ustalenia czy w dniu [...] października 2021 r. odnotowano nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu, czy wskazane urządzenie kontrolne działało prawidłowo oraz czy bezpośrednio przed lub po ww. dniu użytkownik składał reklamację w związku z niesprawnym działaniem Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej KAS i czy została ona uwzględniania, jest nieprawidłowością mogącą mieć wpływ na wynik sprawy.
Z akt sprawy administracyjnej znak [...], która to sprawa dotyczyła przejazdu po płatnym odcinku drogi, pojazdem o tych samym numerach rejestracyjnych jak w sprawie niniejszej, ale w innej dacie, wynika, że w dniu 5 października 2021 r. Skarżący zgłaszał problemy z dodaniem urządzeń.
Nadto Sądowi z urzędu wiadomym jest, że Skarżący składał także reklamację w dniu 6 października 2021 r., na co wyraźnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 14 lutego 2024 r. VI SA/Wa 4796/23 kontrolując decyzję GITD nakładają na S. R. karę pieniężną za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej za przejazd po płatnym odcinku drogi w dniu 8 października 2021 r. Jak podał Sąd, z treści odpowiedzi Ministerstwa Finansów w odniesieniu do reklamacji składanej przez Skarżącego w dniu 6 października 2021 r. wynika, że Skarżący wskazywał, iż wprawdzie pracownicy Miejsca Obsługi Klienta pomogli Stronie, która nie miała dostępu do konta, z dodaniem pojazdów i urządzeń, ale okazało się że po dodaniu pojazdów nie można przypisać do nich urządzeń z uwagi na to, że konto pojazdu nie jest aktywne. MOK nie jest w stanie ani aktywować konta, ani dodać urządzenia.
W ocenie Sądu, organ w każdym z prowadzonych postępowań z udziałem Skarżącego winien przeprowadzić czynności mające na celu ustalenie stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej. W tej sprawie zaniechano poczynienia ustaleń co do prawidłowości działania systemu w dniu naruszenia, prawidłowości działania urządzenia kontrolnego, a nadto nie wzięto pod uwagę zgłaszanych przez Skarżącego reklamacji związanych z niemożnością powiązania posiadanych urządzeń pokładowych z pojazdami, mimo że o zgłoszeniach tych organ miał wiedzę z innych postępowań prowadzonych równolegle, a dotyczących Skarżącego, w tym z postępowania zakończonego decyzją znak [...] dotyczącego pojazdu o tym samym numerze rejestracyjnym.
Powyższe, zdaniem Sądu, prowadzi do wniosku, że w sprawie zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] września 2022 r. zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 7, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. Aby mówić o prawidłowym zastosowaniu przepisów prawa materialnego, w stosunku do ustalonego stanu faktycznego, stan ten musi zostać ustalony w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w sposób odpowiadający rygorom proceduralnym ujętym w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. W sprawie wyjaśnienia wymaga przede wszystkim kwestia przyczyn nieprzypisania urządzenia podkładowego do pojazdu, na co konsekwentnie wskazywał Skarżący.
W konsekwencji dopiero w następstwie wyjaśnienia wskazanych powyżej kwestii i uzupełniania materiału dowodowego, będzie możliwe ustalenie, czy zgromadzony materiał dowodowy jest wystarczający do nałożenia na Skarżącego kary pieniężnej za przejazd bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Bez podjęcia powyższych, wymaganych w ocenie Sądu, czynności wyjaśniających, wnioskowanie o istnieniu podstaw faktycznych do ukarania Skarżącego za wskazany w zaskarżonej decyzji nieopłacony przejazd jest co najmniej przedwczesne. Ponownie rozpoznając sprawę, GITD uwzględni oceną prawną wyrażoną w niniejszym wyroku i uzupełni materiał dowodowy we wskazanym zakresie, a następnie oceni go, mając na uwadze treść art. 80 k.p.a. Przy czym powyższe winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, sporządzonej wedle wymogów wskazanych w art. 107 § 3 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe, w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił decyzję zaskarżoną oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] września 2022 r., uznając że uchylenie także i decyzji z dnia [...] września 2022 r. jest niezbędne do końcowego załatwienia sprawy.
Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c tej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: inne niż dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1935), zasądzając od organu na rzecz Skarżącego kwotę 370 zł, na którą składa się wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 270 zł oraz kwota 100 zł obejmująca uiszczony wpis sądowy od skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło