VI SA/Wa 1178/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-30
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Andrzej Wieczorek, Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna wydana na podstawie ustawy uznanej przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodną z Konstytucją RP powinna zostać uchylona przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna wydana na podstawie przepisu, który został następnie uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W związku z tym sąd administracyjny, rozpoznając skargę na taką decyzję, powinien ją uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) PPSA, ponieważ stwierdza naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Spółka M. S.A. złożyła wniosek o wydanie zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając spółkę za nieuprawniony podmiot. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło decyzję organu I instancji i odmówiło wydania zezwolenia, powołując się na istnienie już wydanego zezwolenia dla innego podmiotu. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od SKO na rzecz skarżącej kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2008 r. sprawy ze skargi M. S.A. z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej M. S.A. z siedzibą w Ł. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania skarżącej spółki M. S.A. z siedzibą w Ł. od decyzji Prezydenta [...] W. z dnia [...] grudnia 2007 r. – w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchyliło w/w decyzję organu I instancji i orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że na podstawie art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2007 r. o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 127, poz. 880) odmówiło spółce M. S.A. wydania zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego usytuowanego przy ul. W. w W..
Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
W dniu 8 października 2007 r. skarżąca spółka, powołując się na przepis art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 2007 r. o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych, wystąpiła do Burmistrza Dzielnicy [...] W. z wnioskiem o wydanie zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego usytuowanego przy ul. W. w W..
W wyniku rozpatrzenia w/w wniosku Prezydent [...] W., działając na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r., nr [...] – umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wydania zezwolenia. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, iż przedmiotowy wniosek skarżącej spółki należało rozpatrzeć w świetle zapisów ustawy o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych. Organ, powołując się na przepis art. 17 ust. 1 cyt. ustawy - stwierdził, iż nie będzie posiadał przymiotu strony w tym postępowaniu przedsiębiorca prowadzący działalność handlową lub usługową, niebędący właścicielem obiektu, tj. dzierżawca, najemca lub inny użytkownik powierzchni obiektu handlowego o powierzchni przekraczającej 400m2. Organ wskazał, iż zgodnie z zebranymi dokumentami ustalono, że spółka M. S.A. jest najemcą lokalu przy ul. W. w W.. Należy zatem uznać – jak stwierdził organ – że skarżąca spółka nie jest uprawnionym podmiotem do ubiegania się o uzyskanie zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego funkcjonującego pod w/w adresem. W tej sytuacji – zdaniem Prezydenta [...] W. – wydanie decyzji merytorycznej stanowiłoby rażące naruszenie prawa. Ponadto organ I instancji wskazał, że na wniosek Spółdzielni Mieszkaniowo-Budowlanej "[...]", będącej właścicielem w/w obiektu handlowego, wszczęte zostało postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego, co oznacza, iż spółka M. S.A. nie może być uznana za administratora lub zarządcę działającego w imieniu właściciela przedmiotowego obiektu.
W wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji Prezydenta [...] W. z dnia [...] grudnia 2007 r. wniesionego przez skarżącą spółkę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] – rozstrzygając w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchyliło w/w decyzję organu I instancji i orzekło co do istoty sprawy w ten sposób, że na podstawie art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2007 r. o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych odmówiło spółce M. S.A. wydania zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego usytuowanego przy ul. W. w W..
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że właścicielem obiektu handlowego przy ul. W. w W. jest Spółdzielnia Mieszkaniowo-Budowlana "[...]", która na mocy decyzji Prezydenta [...] W. z dnia [...] stycznia 2007 r. uzyskała zezwolenie na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego. Taki stan rzeczy, zdaniem SKO w [...] oznacza, że nie jest możliwe wydanie drugiego zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego w tej samej lokalizacji. Jednakże nie oznacza to – jak stwierdził organ odwoławczy, że postępowanie w przedmiocie wydania na rzecz M. S.A. zezwolenia w trybie art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2007 r. o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych – stało się bezprzedmiotowe. Organ II instancji uznał, że jeżeli skarżąca spółka nie może uzyskać zezwolenia z powodu wydania takiego zezwolenia na rzecz innego przedsiębiorcy, zasadne jest wydanie jej decyzji załatwiającej sprawę merytorycznie, tj. odmawiającej wydania zezwolenia, a nie – jak to uczynił organ I instancji – decyzji umarzającej postępowanie. Według SKO w [...] dopóki decyzja udzielona na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowo-Budowlanej "[...]" funkcjonuje w obrocie prawnym, dopóty zamknięta jest możliwość wydania innemu podmiotowi, w tym skarżącej, zezwolenia, o którym mowa w art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2007 r. o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych.
W dniu 9 maja 2008 r. skarżąca spółka - działając za pośrednictwem organu - wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] W. z dnia [...] grudnia 2007 r. skarżąca spółka zarzuciła organom obu instancji:
a) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2007 r. o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych – poprzez ich niewłaściwą wykładnię,
b) naruszenie przepisów postępowania, tj.:
- art. 7 k.p.a. – poprzez naruszenie zasady praworządności,
- art. 8 k.p.a. – poprzez naruszenie zasady zaufania obywateli do organów administracji publicznej,
- art. 10 k.p.a. – poprzez niezapoznanie skarżącego z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie,
- art. 77 § 1 k.p.a. – poprzez niedokładne zapoznanie się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie.
Ponadto skarżąca spółka złożyła wniosek (sprecyzowany następnie w piśmie procesowym z dnia 25 lipca 2008 r.) o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego do czasu zakończenia postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] W. z dnia [...] stycznia 2007 r. udzielającej Spółdzielni Mieszkaniowo-Budowlanej "[...]" zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego usytuowanego przy ul. W. w W..
W uzasadnieniu skarżąca spółka wskazała na szereg zarzutów, które w jej ocenie świadczą całkowitej o wadliwości decyzji odmawiającej jej wydania, na podstawie przepisu art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2007 r. o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych, zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego usytuowanego przy ul. W. w W..
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej także p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów należało uznać, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych - aniżeli wskazane przez stronę skarżącą - powodów.
Należy zauważyć bowiem, iż w wyroku z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt K 46/07 (publik. /w:/ Dz. U. z dnia 11 lipca 2008 r. Nr 123, poz. 803), Trybunał Konstytucyjny, po rozpoznaniu wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich, orzekł, iż ustawa z dnia 11 maja 2007 r. o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych jest niezgodna z art. 2, art. 20 i art. 22 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja administracyjna została wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie zakwestionowanej przez Trybunał Konstytucyjny ustawy. Otóż organ odwoławczy, uchylając decyzję Prezydenta [...] W. z dnia [...] grudnia 2007 r. - orzekł jednocześnie co do istoty sprawy w ten sposób, że na podstawie przepisu art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 2007 r. o tworzeniu i działaniu wielkopowierzchniowych obiektów handlowych odmówił skarżącej spółce M. S.A. wydania zezwolenia na działanie wielkopowierzchniowego obiektu handlowego usytuowanego przy ul. W. w W..
Niewątpliwie należy uznać, iż wskazane orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 lipca 2008 r., uznające niezgodność w/w aktu normatywnego z Konstytucją, ma wpływ na sposób załatwienia sprawy zawisłej przed Sądem. Takie orzeczenie stanowi przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145a k.p.a. i w konsekwencji uchylenie zaskarżonej decyzji.
Stosownie bowiem do art. 145 § 1 pkt 1 litera b) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W doktrynie i judykaturze przyjmuje się zgodnie, że skutkiem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności przepisu stanowiącego podstawę prawną decyzji jest powinność uchylenia takiej decyzji przez sąd. Skoro bowiem okoliczność stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją RP, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja, jest podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego, to taka regulacja prawna uzasadnia uchylenia zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny (tak m.in. J.P. Tarno /w:/ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 212; podobnie: T. Woś /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008, s. 525 i powołany tam wyrok WSA w Gdańsku z dnia 21 czerwca 2006 r., sygn. akt III SA/Gd 282/06, Lex nr 203309; tak również: wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 września 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 968/06, Lex nr 267181).
Mając powyższe na względzie Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r., działając w tym zakresie na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stwierdzając, iż uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, Sąd oparł się na dyspozycji przepisu art. 152 p.p.s.a.
Zasądzając od organu administracji na rzecz skarżącej spółki kwotę 500,- złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło